Tüm alıştırma soruları

Soru 841Soru →

Aşağıda sol sütunda Divan edebiyatından alınan beyitler, sağ sütunda ise beyitlerle kurulan nazım şekilleri verilmiştir. Sol sütundaki beyitleri, biçimsel ve içeriksel özellikleri doğrultusunda sağ sütundaki doğru nazım şekilleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki beyitlerin doğru eşleştirmesi şu şekildedir: I numaralı beyit Mesnevi ile, II numaralı beyit Kaside ile, III numaralı beyit Gazel ile, IV numaralı beyit ise Kıt'a ile eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede; I numaralı beyit olay çevresinde gelişen anlatımı ve aa kafiye örgüsüyle mesnevidir. II numaralı beyit padişaha övgü (Hüsrev) ifadesiyle kasidenin methiye bölümüdür. III numaralı beyit şairin mahlasını (Bâkî) içermesi ve lirik konusuyla gazelin makta beytidir. IV numaralı beyit ise didaktik konusu, mahlassız yapısı ve xa kafiye düzeniyle kıt'adır.

Adım Adım Çözüm

1

Beyitlerin kafiye örgüsünü ve biçimsel yapılarını tespit etme

I. beytin kendi arasında kafiyeli (aa), diğer beyitlerin ise ikinci dizelerinin ortak kafiyelenmesiyle oluşan (xa) yapıda olduğu gözlemlenir.

Kafiye örgüsü, mesnevi (aa) gibi belirgin nazım şekillerinin ayırt edilmesinde ilk adımdır.

2

Beyitlerin içerik, tema ve hitap unsurlarını inceleme

I. beyitte olay anlatımı (Leyla ve annesi), II. beyitte padişah övgüsü ('Hüsreva' seslenişi), III. beyitte lirik bir duygu ve şair mahlası (Bâkî), IV. beyitte ise didaktik/felsefi bir nasihat yer almaktadır.

Aynı kafiye yapısına sahip olabilen diğer beyitleri ayırt etmek için içeriksel ve tematik ipuçları değerlendirilmelidir.

3

Elde edilen veriler doğrultusunda beyitleri nazım şekilleriyle eşleştirme

I. beyit Mesnevi, II. beyit Kaside, III. beyit Gazel, IV. beyit Kıt'a şeklinde doğru olarak eşleştirilir.

Biçim ve içerik özelliklerinin senteziyle doğru nazım şekli tespiti gerçekleştirilmiş olur.

Anahtar Kavram

Divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekillerini (gazel, kaside, mesnevi, kıt'a) kafiye düzeni, mahlas kullanımı ve tema özelliklerine göre ayırt etme.

Soru 842Soru →

Tanzimat Edebiyatı'nın ikinci yarısında sanatçılar; edebiyatın estetik sınırları, türlerin işlevleri ve edebî akımların kuramsal temelleri üzerine yeni yaklaşımlar geliştirmişlerdir. Buna göre, sol sütundaki sanatçıları sağ sütundaki edebî anlayış ve yönelimleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleştirme sonucunda: Recaizade Mahmut Ekrem, güzellik anlayışı ve sanat için sanat ilkesiyle; Abdülhak Hamit Tarhan, metafizik şiirleri ve okunmak için yazılan tiyatrolarıyla; Nabizade Nazım, realizm ve natüralizm kuramlarını savunduğu Karabibik önsözüyle; Samipaşazade Sezai ise Küçük Şeyler'deki modern kısa öykü realizmiyle eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmeler, Tanzimat II. Dönem sanatçılarının Türk edebiyatına getirdikleri kuramsal yenilikleri ve estetik yaklaşımları yansıtmaktadır. Recaizade Mahmut Ekrem estetik bağımsızlığı, Abdülhak Hamit Tarhan metafizik genişlemeyi ve tiyatro kuralsızlığını, Nabizade Nazım gerçekçi/doğalcı ilkeleri, Samipaşazade Sezai ise modern kısa öyküdeki gözleme dayalı gerçekçiliği temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1

Recaizade Mahmut Ekrem'in edebi görüşlerini analiz etmek.

Sanatçının şiir hakkındaki görüşleri, 'zerreden kürreye her güzel şey' ifadesiyle sanat için sanat anlayışını destekler. Bu durum birinci açıklama ile eşleşir.

Sanatçının Zemzeme ve Takdir-i Elhan önsözlerindeki temel görüşlerini belirlemek için.

2

Abdülhak Hamit Tarhan'ın edebi yönelimlerini incelemek.

Tiyatroyu sahnelenmekten ziyade okunmak amacıyla yazması ve metafizik temaları (ölüm, tabiat) getirmesi ikinci açıklama ile eşleşir.

Sanatçının tiyatro ve şiir estetiğindeki yenilikçi tarzını saptamak için.

3

Nabizade Nazım'ın kuramsal yazılarını ve eserlerini değerlendirmek.

Karabibik eserinin önsözünde realizm ve natüralizmin ilkelerini savunmuş olması üçüncü açıklama ile eşleşir.

Sanatçının köy yaşamını ele alan ilk gerçekçi eserinin önsözündeki görüşlerini bulmak için.

4

Samipaşazade Sezai'nin öykücülüğünü incelemek.

Küçük Şeyler eseriyle modern kısa öyküye geçişi ve gözlemci gerçekçi bakış açısını yansıtması dördüncü açıklama ile eşleşir.

Sanatçının Türk hikayeciliğindeki realist yeniliklerini belirlemek için.

Anahtar Kavram

Tanzimat II. Dönem sanatçılarının edebî anlayışları, kuramsal görüşleri ve türlere getirdikleri yenilikler

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 843Soru →

Aşağıda verilen Servet-i Fünun Dönemi romanlarına ait özellikleri, sağ sütunda yer alan ilgili oldukları eser ve yazar eşleştirmeleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki açıklamalar sırasıyla şu eser ve yazarlarla eşleşmektedir: 1. Halit Ziya Uşaklıgil - Mai ve Siyah, 2. Mehmet Rauf - Eylül, 3. Halit Ziya Uşaklıgil - Kırık Hayatlar, 4. Mehmet Rauf - Halas.

Sol sütunda verilen birinci açıklama, Servet-i Fünun kuşağını sembolize eden ve ilk teknik roman olan Mai ve Siyah'ı (Halit Ziya) tanımlar. İkinci açıklama, edebiyatımızın ilk psikolojik romanı Eylül'ü (Mehmet Rauf) işaret eder. Üçüncü açıklama, Doktor Ömer Behiç'in aile yaşamını konu alan Kırık Hayatlar'ı (Halit Ziya) açıklar. Dördüncü açıklama ise milli mücadele konusunu işleyen Halas'ı (Mehmet Rauf) ifade eder. Bu doğrultuda yapılan eşleştirmeler tamamen doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Eserlerin ana temalarını ve karakterlerini inceleme

Mavi-siyah çatışması ve Ahmet Cemil karakterinin 'Mai ve Siyah'a; Suat, Süreyya ve Necip karakterlerinin 'Eylül'e; Doktor Ömer Behiç'in 'Kırık Hayatlar'a; Kurtuluş Savaşı temasının ise 'Halas'a ait olduğu belirlenir.

Soruda verilen ipuçlarından yola çıkarak eserleri teşhis etmek.

2

Yazar ve eser eşleştirmesini doğrulama

'Mai ve Siyah' ve 'Kırık Hayatlar' romanlarının Halit Ziya Uşaklıgil'e; 'Eylül' ve 'Halas' romanlarının ise Mehmet Rauf'a ait olduğu tespit edilir.

Eserlerin yazarlarını Servet-i Fünun edebiyatı bilgisi çerçevesinde doğru belirlemek.

3

Eşleştirmeyi tamamlama

left_1 ile right_1, left_2 ile right_2, left_3 ile right_3, left_4 ile right_4 eşleştirilir.

Sol sütundaki her bir edebi tanımı sağ sütundaki doğru eser-yazar çiftiyle birleştirmek.

Anahtar Kavram

Servet-i Fünun Dönemi sanatçılarının romanlarındaki temalar, karakterler ve yazarların edebi yönelimleri.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 844Soru →

Aşağıdaki sol sütunda numaralanmış şiir parçalarını, sağ sütunda verilen ahenk özellikleri (ölçü, kafiye ve redif) ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleşme şu şekildedir: Birinci şiir parçası aruz ölçüsü, zengin kafiye ve redifsiz yapısıyla; ikinci şiir parçası

11

'li hece, yarım kafiye ve ek hâlinde redifle; üçüncü şiir parçası

15

'li hece ve cinaslı kafiyeyle; dördüncü şiir parçası ise

16

'lı hece, tam kafiye ve hem ek hem kelime hâlinde redifle eşleşir.

Şiir parçalarının dil bilgisel kök-ek çözümlemeleri ve hece/aruz kalıpları incelendiğinde doğru ahenk unsurları ortaya çıkmaktadır. Birinci parçada aruz ölçüsü ve redifsiz zengin kafiye; ikinci parçada

11

'li hece ölçüsü, yarım kafiye ve ek redifi; üçüncü parçada

15

'li hece ölçüsü ve cinaslı kafiye; dördüncü parçada ise

16

'lı hece ölçüsü, tam kafiye ve hem ek hem kelime hâlinde redif yapıları kusursuzca eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci şiir parçasının ahenk unsurlarını çözümlemek.

I. şiir parçasında 'harâret' ve 'esâret' kelimeleri dize sonundadır. Bu kelimeler arasında anlam veya görev ortaklığı olan bir ek/kelime (redif) yoktur. Kelime köklerindeki '-âret' sesleri ('â' sesi iki ses değerindedir)

5

ses benzerliğine dayanarak zengin kafiye oluşturur. Şiir, aruz ölçüsüyle yazılmıştır.

Aruz ölçüsü ve zengin kafiye tespit edilerek ilk doğru eşleşme sağlanır.

2

İkinci şiir parçasının hece ölçüsünü, kök ve ek ahenklerini incelemek.

II. şiir parçasında toplam hece sayıs��

11

'dir. 'döş-ün-den' ve 'düş-ün-den' kelimeleri çözümlendiğinde, köklerden sonra gelen '-ünden' eklerinin aynı görevde (iyelik, yönelme/çıkma) olduğu görülür ve ek hâlinde redif olarak alınır. Köklerde kalan tek ortak ses 'ş' harfi olduğundan yarım kafiye mevcuttur.

Hece ölçüsü, yarım kafiye ve ek hâlinde redif ahenk grubu belirlenerek ikinci doğru eşleşme kurulur.

3

Üçüncü şiir parçasının dize sonlarındaki kelime anlamlarını ve hece yapısını irdelemek.

III. şiir parçasında toplam hece sayısı

15

'tir. Dize sonlarındaki 'gül' kelimelerinden ilki çiçek (isim), ikincisi ise gülmek eylemidir (fiil). Yazılışları aynı, anlamları tamamen farklı olan bu kelimeler cinaslı kafiyeyi oluşturur.

Cinaslı kafiyenin tespitiyle üçüncü doğru eşleşme bulunur.

4

Dördüncü şiir parçasının ahenk bileşenlerini ve hece kalıbını analiz etmek.

IV. şiir parçasında toplam hece sayısı

16

'dır. 'gözlerindir senin' ve 'sözlerindir senin' ifadelerinde kökler 'göz' ve 'söz' kelimeleridir. Köklerden sonra gelen '-lerindir senin' kısmı anlam ve görevce tamamen özdeş olduğundan hem ek hem kelime rediftir. Köklerdeki '-öz' ses benzerliği ise iki sese dayandığından tam kafiyedir.

Tam kafiye ile hem ek hem kelime redifinin belirlenmesiyle dördüncü doğru eşleşme tamamlanır.

Anahtar Kavram

Şiirde Ahenk Unsurları (Ölçü, Kafiye, Redif)

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 845Soru →

Aşağıdaki beyitleri, biçim, içerik ve yapısal özelliklerini dikkate alarak ait oldukları divan edebiyatı nazım şekilleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Saçma ey göz... beyti Kaside ile, Kadrini seng-i musallâda... beyti Gazel ile, Âmine hâtun... beyti Mesnevi ile, Günde bir taşı... beyti Kıta ile eşleşmelidir.

Verilen beyitler incelendiğinde; 'Saçma ey göz...' ile başlayan beyit Fuzûlî’nin Su Kasidesi'nin matla beyti olup Kaside'ye; 'Kadrini seng-i musallâda...' ile başlayan beyit Bâkî'nin ünlü gazelinin makta beyti olup Gazel'e; 'Âmine hâtun...' ile başlayan beyit Süleyman Çelebi'nin Vesiletü'n-Necat mevlidinden alınıp Mesnevi'ye ve 'Günde bir taşı...' ile başlayan hikemi beyit ise Kıta nazım şekline aittir. Bu nitelikler doğrultusunda eşleştirme tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Kafiye şemalarının ve rediflerin incelenmesi

Birinci ve üçüncü beyitler kendi arasında kafiyelidir (aa). İkinci ve dördüncü beyitler ise ilk dizeleri serbest, ikinci dizeleri birbiriyle uyumlu veya diğer beyitlerle ilişkilidir (xa).

Nazım şekillerinin ayırt edilmesinde kafiye örgüsü en temel biçimsel belirleyicidir.

2

Beyitlerin içerik ve mahlas yönünden analiz edilmesi

İkinci beyitte 'Bâkî' mahlası bulunurken, dördüncü beyitte herhangi bir mahlas yer almamaktadır. Birinci beyit su redifli bir övgü (kaside), üçüncü beyit ise dini-tasavvufi bir anlatı (mesnevi) barındırmaktadır.

Gazel ve kasidelerin son beyitlerinde mahlas kullanılırken kıtalarda genellikle mahlas bulunmaz. Mesneviler ise uzun soluklu olay anlatımları için tercih edilir.

3

Elde edilen veriler doğrultusunda beyitlerin nazım şekilleriyle eşleştirilmesi

Birinci beyit Kaside, ikinci beyit Gazel, üçüncü beyit Mesnevi ve dördüncü beyit Kıta ile doğru biçimde eşleştirilmiştir.

Beyitlerin yapısal (kafiye, mahlas) ve tematik özellikleri ilgili nazım şekillerinin tanım ve kurallarına tam olarak uymaktadır.

Anahtar Kavram

Divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekillerinin kafiye, mahlas ve içerik özellikleri bakımından ayırt edilmesi

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 846Soru →

Edebî yönelimleri ve üslup özellikleri dikkate alındığında, sol sütunda listelenen divan şairleri ile sağ sütunda belirtilen niteliklerin doğru eşleştirmesini yapınız.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Naili -> 17. yüzyıl Sebk-i Hindi öncüsü; Şeyhülislam Yahya -> 17. yüzyıl rindane gazel ve İstanbul Türkçesi; Şeyh Galip -> 18. yüzyıl Sebk-i Hindi ve Hüsn ü Aşk; Koca Ragıp Paşa -> 18. yüzyıl hikemi tarzı.

Verilen şairler ve edebi özellikleri incelendiğinde; Naili 17. yüzyıl Sebk-i Hindi öncüsüyle, Şeyhülislam Yahya 17. yüzyıl rindane tarzıyla, Şeyh Galip 18. yüzyıl Sebk-i Hindi ve Hüsn ü Aşk eseriyle, Koca Ragıp Paşa ise 18. yüzyıl hikemi tarzıyla tam olarak eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Sol s��tunda yer alan şairlerin edebî dönemlerini ve akımlarını belirlemek.

Naili (17. yy - Sebk-i Hindi), Şeyhülislam Yahya (17. yy - Mahallileşme/Rindane), Şeyh Galip (18. yy - Sebk-i Hindi) ve Koca Ragıp Paşa (18. yy - Hikemi tarz) olarak belirlenir.

Şairlerin doğru özelliklerle eşleştirilmesi için dönem ve akım bilgisi gereklidir.

2

Sağ sütundaki açıklamaları analiz ederek şairlerin özellikleriyle karşılaştırmak.

Naili, Sebk-i Hindi'nin öncüsü olmasıyla sağ sütundaki ilk açıklamayla; Şeyhülislam Yahya, rindane gazel ve İstanbul Türkçesiyle sağ sütundaki ikinci açıklamayla; Şeyh Galip, sembolizm/Sebk-i Hindi ve Hüsn ü Aşk eseriyle sağ sütundaki üçüncü açıklamayla; Koca Ragıp Paşa ise didaktik/hikemi üslupla sağ sütundaki dördüncü açıklamayla eşleşir.

Her şairin kendine has üslup ve eser özelliklerini tespit ederek eşleştirmeyi tamamlamak.

Anahtar Kavram

17. ve 18. Yüzyıl Divan Şairlerinin Edebî Akım ve Üslup Özellikleri

Soru 847Soru →

Aşağıda, edebiyat tarihindeki bazı sanatçıların sanatsal yaklaşımlarını ve yapıtlarında izledikleri yöntemleri açıklayan ifadeler ile bu ifadelerin ait olduğu edebi akımlar verilmiştir. Sol sütundaki açıklamaları, sağ sütundaki en uygun edebi akımla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci açıklama Natüralizm, ikinci açıklama Sembolizm, üçüncü açıklama Klasisizm ve dördüncü açıklama Parnasizm akımıyla eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmeler, akımların karakteristik kavramlarına dayanmaktadır. Birinci tanımda geçen soyaçekim ve determinizm bizi Natüralizm'e; ikinci tanimde geçen loş izlenimler ve kapalılık Sembolizm'e; üçüncü tanımda geçen akıl, mantık ve sağduyu Klasisizm'e; dördüncü tanımda geçen biçim mükemmelliği ve kelimelerle resim çizme ise Parnasizm'e götürür.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci açıklamadaki 'bilim insanı gözlemciliği, soyaçekim, determinizm, laboratuvar' kavramlarını analiz etmek.

Bu kavramlar bizi doğrudan deneysel yöntemleri edebiyata uygulayan Natüralizm akımına ulaştırır.

Natüralizm, realizmin ileri bir aşaması olarak bilimselliği ve determinizmi esas alır.

2

İkinci açıklamadaki 'loş izlenimler, müzikal ahenk, anlam kapalılığı' ifadelerini incelemek.

Bu nitelikler doğrudan şiirde sözcüklerin müzikal değerini ve hissettirdiği çağrışımları önemseyen Sembolizm ile uyuşur.

Sembolistler nesnel gerçekliği reddedip duygu ve ruhsal izlenimlerin kapalılığını savunurlar.

3

Üçüncü açıklamadaki 'akıl, mantık, sağduyu, ahlaki tipler, üslupta soyluluk' ölçütlerini değerlendirmek.

Bu ilkeler, 17. yüzyıl Fransa'sında doğan ve Antik Yunan/Latin geleneğine yaslanan Klasisizm akımının kurallarını yansıtır.

Klasikler geçici hisler yerine kalıcı akıl ve ahlak prensiplerine odaklanırlar.

4

Dördüncü açıklamadaki 'biçim mükemmelliği, kelimelerle resim çizme, nesnellik' vurgularını kontrol etmek.

Bu tanımlamalar şiirde biçimci gerçekçilik olan Parnasizm akımını gösterir.

Parnasistler duygusallığa karşı çıkarak şiirde nesnel ve kusursuz bir biçim hedeflerler.

Anahtar Kavram

Edebi Akımlar ve Kuramsal Özellikleri

Soru 848Soru →

Aşağıda verilen beyitler ile bu beyitlerin içeriklerine g��re ait oldukları Divan edebiyatı nazım türlerini eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Verilen beyitlerin doğru eşleştirmeleri şu şekildedir: Birinci beyit Tevhit, ikinci beyit Naat, üçüncü beyit Hicviye ve dördüncü beyit Fahriye ile eşleşmektedir.

Verilen beyitlerin doğru eşleştirmeleri şu şekildedir: Birinci beyit Allah'ın birliğinden bahsettiği için Tevhit; ikinci beyit Peygamberimiz'e yönelik olduğu için Naat; üçüncü beyit eleştiri içerdiği için Hicviye; dördüncü beyit şairin kendi yeteneğini övdüğü için Fahriye ile eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk beyitte geçen 'Varlığı birdir', 'Hâlık' (yaratıcı) ve 'şerîk' (ortak) kelimelerinden yola çıkarak beytin konusunu belirlemek.

Bu kavramlar Allah'ın birliğini ve tekliğini anlattığı için ilk beyit Tevhit türüne aittir.

Tevhit, Allah'ın birliğini, varlığını ve yüceliğini konu alan nazım türüdür.

2

İkinci beyitte geçen 'Yâ Nebî', 'aşkınla yandı' ve 'nûr' ifadelerini inceleyerek beytin hitap ettiği kişiyi belirlemek.

Bu ifadeler Hz. Muhammed'e (s.a.v.) yönelik övgü ve sevgiyi barındırdığı için ikinci beyit Naat türüne aittir.

Naat, Peygamberimiz Hz. Muhammed'i övmek amacıyla yazılan şiirlerdir.

3

Üçüncü beyitte geçen 'kerem yok', 'belâ-yı nâ-gehânî' (ansızın gelen bela) ve 'nâ-dân' (cahil) kelimelerinin kattığı anlamı değerlendirmek.

Bir kişiyi yerme, eleştirme amacı taşıyan bu ifadeler nedeniyle üçüncü beyit Hicviye türüne aittir.

Hicviye, kişilerin ya da toplumun aksayan, eleştirilen yönlerini yeren şiir türüdür.

4

Dördüncü beyitte geçen 'Sözümün gevheri' (sözümün mücevheri) ve 'şi'r-i pâkimle' (temiz şiirimle) ifadelerinin anlamını analiz etmek.

Şair kendi şiir yeteneğini ve sanatsal üstünlüğünü övdüğü için dördüncü beyit Fahriye türüne aittir.

Fahriye, şairlerin kendi şairliklerini, şiirlerinin üstünlüğünü övdükleri bölümdür.

Anahtar Kavram

Divan edebiyatında şiirlerin konularına göre ayrıldığı nazım türlerinin (tevhit, naat, hicviye, fahriye) beyitlerin anahtar kavramlarından hareketle belirlenmesi.

Soru 849Soru →

Cumhuriyet Dönemi toplumcu gerçekçi Türk romanında yazarlar, eserlerini genellikle belirli coğrafi bölgelerin sorunları, toplumsal çatışmalar ve tarihsel dönüşümler etrafında şekillendirmişlerdir. Aşağıdaki sol sütunda verilen toplumcu gerçekçi eserleri, sağ sütunda verilen bu eserlerin odaklandığı temel çatışma ve mekân açıklamalarıyla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Çıkrıklar Durunca eseri Bolu-Gerede'deki dokuma tezgahlarının çöküşüyle; Kalpaklılar eseri Ege'deki Kurtuluş Savaşı direnişiyle; Cemo eseri Doğu Anadolu'daki feodal yapı ve ağalık düzeniyle; Bereketli Topraklar Üzerinde eseri ise Çukurova'ya gelen gurbetçi işçilerin sömürülmesiyle eşleşmektedir.

Çıkrıklar Durunca adlı roman Bolu-Gerede'deki yerel dokumacıların sanayileşmeye karşı isyanını; Kalpaklılar romanı Ege Bölgesi'ndeki Kurtuluş Savaşı mücadelesini; Cemo romanı Doğu Anadolu'daki feodal ağa-köylü ilişkilerini; Bereketli Topraklar Üzerinde romanı ise Çukurova'daki işçi sömürüsünü konu edindiği için eşleştirmeler sırasıyla tam olarak uyuşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Eserlerin yazarlarını ve işledikleri coğrafi bölgeleri belirleme

Çıkrıklar Durunca (Sadri Ertem - Bolu/Gerede), Kalpaklılar (Samim Kocagöz - Ege), Cemo (Kemal Bilbaşar - Doğu Anadolu), Bereketli Topraklar Üzerinde (Orhan Kemal - Çukurova) olarak gruplandırılır.

Toplumcu gerçekçi eserler coğrafi ve tematik olarak belirgin özelliklere sahiptir.

2

Eserlerin konularını sağ sütundaki tanımlarla karşılaştırma

Çıkrıklar Durunca sanayileşmenin el tezgahlarına etkisini anlattığı için birinci açıklamayla; Kalpaklılar Ege'deki millî mücadeleyi konu edindiği için ikinci açıklamayla; Cemo Doğu Anadolu'daki feodaliteyi ve ağalığı işlediği için üçüncü açıklamayla; Bereketli Topraklar Üzerinde ise Çukurova'daki tarım işçilerinin sömürüsünü ele aldığı için dördüncü açıklamayla eşleşir.

Her bir açıklama, ilgili romanın olay örgüsünün ve temasının karakteristik özelliklerini taşımaktadır.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi toplumcu gerçekçi eserlerin yazar, mekân ve tema ilişkisi

Soru 850Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen toplumcu gerçekçi yazarları, sağ sütunda verilen kendileriyle özdeşleşmiş en ünlü yapıtlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Yaşar Kemal - İnce Memed, Orhan Kemal - Bereketli Topraklar Üzerinde, Fakir Baykurt - Yılanların Öcü, Kemal Tahir - Yorgun Savaşçı eşleşmesi doğrudur.

Sol sütundaki yazarlar ile sağ sütundaki eserler doğru bir biçimde eşleştirilmiştir: Yaşar Kemal, Çukurova'daki ağalık ve sömürü düzenini ele alan İnce Memed romanını yazmıştır; Orhan Kemal, Çukurova'ya tarım işçisi olarak giden köylüleri anlatan Bereketli Topraklar Üzerinde romanını kaleme almıştır; Fakir Baykurt, köy hayatını ve mülkiyet mücadelesini işleyen Yılanların Öcü romanının yazarıdır; Kemal Tahir ise Milli Mücadele yıllarını işleyen Yorgun Savaşçı romanının yazarıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Sol sütundaki toplumcu gerçekçi yazarların edebiyatımızdaki en bilinen eserlerini hatırlayınız.

Yaşar Kemal'in İnce Memed, Orhan Kemal'in Bereketli Topraklar Üzerinde, Fakir Baykurt'un Yılanların Öcü ve Kemal Tahir'in Yorgun Savaşçı eserleriyle tanındığı belirlenir.

Yazarlar ile eserleri arasındaki doğrudan ilişkiyi tespit etmek için bu adım gereklidir.

2

Elde edilen yazar-eser eşleştirmelerini sol ve sağ sütunlardaki karşılıklarıyla birleştiriniz.

Tüm yazar ve eser çiftleri doğru şekilde eşleştirilmiştir.

Soruda istenen doğru eşleştirmeyi tamamlamak için bu adım gereklidir.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi Toplumcu Gerçekçi Yazar-Eser Eşleştirmesi

Soru 851Soru →

Aşağıda verilen Osmanlı Kuruluş Dönemi padişahları ile onların hükümdarlık dönemlerinde yaşanan siyasi ve askeri gelişmeleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Osman Bey, Koyunhisar Savaşı'nın kazanılması ile; Orhan Bey, Karesioğulları Beyliği'nin alınması ile; I. Murad, Rumeli Beylerbeyliği'nin kurulması ile; I. Mehmed, Fetret Devri'ne son verilmesi ile eşleşmektedir.

Osmanlı Devleti'nin Kuruluş Dönemi'nde; Osman Bey Koyunhisar Savaşı ile ilk Bizans zaferini elde etmiş, Orhan Bey Karesioğulları'nı alarak denizcilik faaliyetlerini başlatmış, I. Murad sınırların Balkanlar'da genişlemesi üzerine Rumeli Beylerbeyliği'ni kurmuş, I. Mehmed ise Fetret Devri'ni sonlandırarak birliği yeniden tesis etmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Osman Bey dönemi siyasi gelişmelerinin incelenmesi

Osman Bey ile Koyunhisar Savaşı'nın kazanılması eşleşir.

Bizans'a karşı kazanılan bu ilk zafer Osman Bey dönemine aittir.

2

Orhan Bey dönemi siyasi gelişmelerinin incelenmesi

Orhan Bey ile Karesioğulları Beyliği'nin alınması eşleşir.

Karesioğulları Beyliği'nin Osmanlı'ya katılması ve denizciliğin başlaması Orhan Bey döneminde gerçekleşmiştir.

3

I. Murad dönemi askeri ve idari teşkilatlanmasının incelenmesi

I. Murad ile Rumeli Beylerbeyliği'nin kurulması eşleşir.

Balkanlar'daki sınırların hızla büyümesi üzerine Rumeli Beylerbeyliği I. Murad döneminde kurulmuştur.

4

I. Mehmed dönemi gelişmelerinin incelenmesi

I. Mehmed ile Fetret Devri'ne son verilmesi eşleşir.

Fetret Devri'ne son vererek devletin ikinci kurucusu kabul edilen padişah I. Mehmed'dir.

Anahtar Kavram

Osmanlı Devleti Kuruluş Dönemi padişahlarının (Osman Bey, Orhan Bey, I. Murad, I. Mehmed) en belirgin siyasi ve askeri faaliyetleri.

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 852Soru →

Aşağıda verilen edebi akım özellikleri ile bu özelliklerin ait olduğu kavram veya sanatçıları doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci öncül Parnasizm ile, ikinci öncül Sembolizm ile, üçüncü öncül ise Charles Baudelaire ile eşleşmektedir.

Dış dünyayı nesnel bir yaklaşımla ve resim çizer gibi yansıtma (pitoresk) ilkesi parnasizme aittir. Anlam kapalılığı, musiki ve çağrışım gücü ise sembolizmin temel taşıdır. Dünya edebiyatında sembolizmin en büyük öncülerinden olan ve 'Kötülük Çiçekleri' eserini yazan şair ise Charles Baudelaire'dir. Bu doğrultuda yapılan eşleştirmeler tamamen doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci maddedeki resimsel betimleme (pitoresk) ve nesnellik ifadelerini analiz etmek.

Bu kavramların şiirde gerçekçiliği temsil eden parnasizm akımına ait olduğu tespit edilir.

Parnasizm, realizmin şiire yansımasıdır ve nesnel tasvirlere dayanır.

2

İkinci maddedeki anlam kapalılığı, musiki ve çağrışım kavramlarını incelemek.

Bu özelliklerin sembolizm akımıyla ilişkili olduğu belirlenir.

Sembolist şairler şiirde musikiye ve anlam kapalılığına büyük değer verirler.

3

Üçüncü maddedeki 'Kötülük Çiçekleri' adlı eserin yazarını belirlemek.

Eserin yazarının Charles Baudelaire olduğu ve kendisinin sembolizmin kurucularından olduğu sonucuna varılır.

Charles Baudelaire, sembolist estetiğin temellerini atan dünya edebiyatı şairidir.

Anahtar Kavram

Parnasizm ve Sembolizm akımlarının temel ilkeleri ile temsilcileri.

Soru 853Soru →

Cumhuriyet Dönemi Türk şiirindeki yönelimler ile bu yönelimlerin belirgin özellikleri aşağıda verilmi��tir. Buna göre, sol sütundaki şiir anlayışlarını sağ sütundaki uygun açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Saf (Öz) Şiir ile sanat sanat içindir anlayışını, ahengi ve estetik olgunluğu öne çıkaran açıklama eşleşir. Toplumcu Gerçekçi Şiir ile ideolojik söylemi, sınıfsal sorunları ve serbest nazmı öne çıkaran açıklama eşleşir. Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını S��rdüren Şiir ile de sade dille, hece ölçüsüyle Anadolu ve memleket sevgisini işleyen açıklama eşleşir.

Saf (Öz) Şiir estetik kaygı ve bireyselliği; Toplumcu Gerçekçi Şiir sınıfsal mücadeleyi ve serbest nazmı; Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şiir ise hece ölçüsüyle vatan-millet sevgisini ve Anadolu'yu işler. Eşleştirmeler bu temel ilkeler üzerine kuruludur.

Adım Adım Çözüm

1

Sol sütundaki birinci kavram olan 'Saf (Öz) Şiir' incelenir.

Bu anlayışın estetik tavrı, ahengi ve bireysel temaları öne çıkardığı bilinir. Dolayısıyla sağ sütundaki 'Sanat sanat içindir anlayışıyla hareket edip ahenk, biçim ve estetik olgunluğa odaklanarak bireysel temaları işleme.' ifadesiyle eşleştiği belirlenir.

Saf şiirin temel hedefi, şiiri ideolojiden arındırıp sadece estetik bir değer olarak ortaya koymaktır.

2

Sol sütundaki ikinci kavram olan 'Toplumcu Gerçekçi Şiir' incelenir.

Bu anlayışın toplumsal fayda, işçi-köylü hakları, ideolojik söylemler ve serbest ölçüyle karakterize olduğu hatırlanır. Dolayısıyla sağ sütundaki 'Şiirde ideolojik söylemi, toplumsal mücadeleyi ve sınıfsal sorunları öne çıkararak genellikle serbest nazım biçimlerini kullanma.' ifadesiyle eşleştiği belirlenir.

Toplumcu gerçekçiler, edebiyatı toplumu dönüştürme ve ideolojik bilinç kazandırma aracı olarak görürler.

3

Sol sütundaki üçüncü kavram olan 'Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şiir' incelenir.

Bu yönelimin vatan sevgisi, Anadolu insanı, sade dil ve hece veznine dayandığı hatırlanır. Dolayısıyla sağ sütundaki 'Sade Türkçe ve hece ölçüsüyle Anadolu coğrafyasını, memleket sevgisini, vatan ve millet değerlerini şiirin merkezine alma.' ifadesiyle eşleştiği belirlenir.

Millî Edebiyat zevk ve anlayışını sürdürenlerin önceliği, halk edebiyatı kaynaklarından beslenerek yerli ve millî bir edebiyat üretmektir.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi Türk şiirindeki temel anlayışların (Saf Şiir, Toplumcu Şiir, Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şiir) ayırt edici tematik ve biçimsel özellikleri.

Soru 854Soru →

Aşağıda verilen Eski Yunan ve Latin edebiyatı sanatçılarını, bu sanatçılara ait açıklama veya eserlerle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Homeros şairi İlyada ve Odysseia destanlarıyla; Sophokles oyun yazarı Kral Oidipus tragedyasıyla; ��içero ise Latin edebiyatındaki söylev (hitabet) çalışmalarıyla eşleşir.

Homeros, İlyada ve Odysseia destanlarıyla epik şiirin; Sophokles, Kral Oidipus tragedyasıyla tiyatronun; Çiçero ise söylevleriyle hitabetin temsilcileridir. Bu nedenle doğru eşleştirmeler sırasıyla Homeros-destan açıklaması, Sophokles-trajedi açıklaması ve Çiçero-söylev açıklaması şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1

Homeros'un edebi kimliğini belirleme

Homeros, İlyada ve Odysseia adlı epik destanların yaratıcısı olarak bilinir; bu nedenle destanları içeren açıklamayla eşleşir.

Sanatçı-eser/tür ilişkisini kurmak.

2

Sophokles'in edebi kimliğini belirleme

Sophokles, trajedi türünün öncüsü olup Kral Oidipus adlı eseri yazmıştır; bu yüzden trajedi ve bu eseri içeren açıklamayla eşleşir.

Sanatçıyı tiyatro alanındaki eseriyle ilişkilendirmek.

3

Çiçero'nun edebi kimliğini belirleme

Çiçero, Roma (Latin) edebiyatında hitabet türünün zirvesidir; bu doğrultuda söylev ustası olduğunu belirten açıklamayla eşleşir.

Latin edebiyatındaki söylev türünün temsilcisini saptamak.

Anahtar Kavram

Eski Yunan ve Latin edebiyatı sanatçılarının temsil ettiği türler ve önemli eserleri

Soru 855Soru →

1856 Paris Antlaşması'nda alınan bazı kararlar ile bu kararların Osmanlı Devleti açısından doğrudan sonuçlarını veya ifade ettiği anlamları eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Paris Antlaşması kararlarının doğru eşleşmesi şu şekildedir: Avrupa hukukundan yararlanma kararı Osmanlı Devleti'nin Avrupa devleti sayılmasıyla; Karadeniz'de donanma yasağı savaştan galip çıkılmasına rağmen yenik devlet muamelesi görülmesiyle; Islahat Fermanı'nın antlaşmada yer alması ise iç işlerine karışılmasına zemin hazırlanmasıyla eşleşir.

Doğru eşleştirmede, Avrupa hukukundan yararlanma kararı ilk kez bir Avrupa devleti sayılmayla; donanma bulundurma yasağı galipken yenik muamele görmeyle; Islahat Fermanı'nın dahil edilmesi ise iç işlerine müdahale edilmesine fırsat verilmesiyle tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Avrupa devletler hukukundan yararlanma kararı ile bunun uluslararası statüye etkisini ilişkilendirin.

Bu karar Osmanlı Devleti'nin ilk kez resmen bir Avrupa devleti statüsüne yükseldiğini ifade eder.

Osmanlı Devleti'nin Batı dünyasıyla bütünleşme ve topraklarını koruma çabasının hukuki yansımasıdır.

2

Karadeniz'in tarafsızlığı ve donanma yasağı kararının askeri ve siyasi yansımasını belirleyin.

Bu yasak, Osmanlı Devleti'nin savaşı kazanan tarafta yer almasına rağmen antlaşmada yenik muamele gördüğünü ortaya koyar.

Kendi egemenlik alanı olan Karadeniz'de savunma haklarının kısıtlanması bağımsızlık ilkesiyle çelişmektedir.

3

Islahat Fermanı'nın antlaşma metninde yer almasının egemenlik haklarına etkisini çözümleyin.

Bu durum, Avrupalı devletlerin azınlık haklarını bahane ederek Osmanlı iç işlerine yasal olarak müdahale etmelerine zemin hazırlamıştır.

İç hukukta yapılan bir reformun uluslararası bir belgeye dahil edilmesi, fermanın takibini ve denetimini yabancı devletlerin tekeline bırakmıştır.

Anahtar Kavram

1856 Paris Antlaşması Maddelerinin Osmanlı Devleti Açısından Yorumlanması

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 856Soru →

Aşağıda verilen Uygur Devleti ile ilgili kavramları ve bu kavramlara ait açıklamaları doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Bögü Kağan hükümdarla, Karabalgasun Yazıtı üç dilli yazılı kaynakla, Ordubalık kurulan ilk başkentle ve Maniheizm ise askeri özellikleri zayıflatan dinle eşleşir.

Bögü Kağan, Mani dinini kabul eden hükümdardır; Karabalgasun Yazıtı, bu süreci anlatan yazılı kaynaktır; Ordubalık, ilk yerleşik başkenttir; Maniheizm ise askeri özellikleri zayıflatan inançtır.

Adım Adım Çözüm

1

Bögü Kağan kavramının rolünü belirlemek.

Mani dinini resmi din olarak ilan eden hükümdar olduğu belirlenmiştir.

Bögü Kağan'ın din değiştirme sürecindeki öncülüğünü doğrulamak.

2

Karabalgasun Yazıtı'nın niteliğini tespit etmek.

Uygurların din değiştirme sürecini ve tarihini üç dilde (Türkçe, Sogdca, Çince) anlatan yazıt olduğu bulunmuştur.

Uygur tarih yazıcılığının en önemli kaynağını eşleştirmek.

3

Ordubalık kentinin önemini tanımlamak.

Surlarla çevrili ilk yerleşik Uygur başkenti olduğu tespit edilmiştir.

Yerleşik hayatın mimari ve şehircilik boyutunu yansıtan kavramı eşleştirmek.

4

Maniheizm inancının etkilerini analiz etmek.

Savaşmayı ve et yemeyi yasaklayarak askeri yapıyı zayıflatan inanç sistemi olduğu bulunmuştur.

Din değişiminin toplumsal ve askeri yapıda yarattığı dönüşümü ortaya koymak.

Anahtar Kavram

Uygur Devleti'nin kültür tarihi, inanç yapıları, mimari gelişmeleri ve yazılı kaynakları.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 857Soru →

Cumhuriyet Dönemi Türk şiirinde farklı yönelimleri (Saf Şiir, Toplumcu Şiir, Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şiir) temsil eden aşağıdaki sanatçıları, şiir anlayışları ve sanatsal yönelimlerini yansıtan açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Cahit Sıtkı Tarancı - Şiirlerinde ölüm, yaşama sevinci ve yalnızlık temalarını merkezîleştirerek hecenin olanaklarıyla musikiyi yakalamaya çalışan saf şiir temsilcisi; Rıfat Ilgaz - Toplumcu gerçekçi şiir anlayışıyla ezilen kitlelerin, işçilerin ve yoksul öğrencilerin yaşamını serbest yapıyla yansıtan sanatçı; Kemalettin Kamu - Memleket edebiyatı anlayışı doğrultusunda gurbet ve Anadolu coğrafyasını lirik-pastoral bir duyarlıkla işleyen şair; Necip Fazıl Kısakürek - Şiirlerinde madde-ruh çatışmasını, insanın metafizik arayışlarını ve iç dünyasındaki mistik ürpertileri yansıtan sanatçı.

Cahit Sıtkı Tarancı ölüm ve yaşama sevinci temalarıyla saf şiiri; Rıfat Ilgaz ezilen kitleleri anlatan toplumcu şiiri; Kemalettin Kamu gurbet temasını işleyen memleketçi şiiri; Necip Fazıl ise metafizik ve mistik unsurları barındıran saf şiiri yansıtır.

Adım Adım Çözüm

1

Sanatçıların ait oldukları edebî akımları ve şiir anlayışlarını belirleme.

Cahit Sıtkı Tarancı ve Necip Fazıl Kısakürek 'Saf Şiir'; Rıfat Ilgaz 'Toplumcu Şiir'; Kemalettin Kamu ise 'Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şiir' grubuna dahildir.

Eşleştirme sürecinde sanatçıların genel poetikalarından yola çıkarak doğru gruplandırma yapılması gerekir.

2

Sanatçıların eserlerinde öne çıkan özgün tema, motif ve lakapları eşleştirme.

Necip Fazıl'ın 'Kaldırımlar şairi' lakabı ve 'metafizik ürperti' vurgusu; Cahit Sıtkı'nın 'ölüm ve yaşama sevinci' temaları; Rıfat Ilgaz'ın 'toplumcu gerçekçi sınıf bilinci'; Kemalettin Kamu'nun 'gurbet' teması eşleştirilir.

Her sanatçının poetikasını diğerlerinden ayıran belirgin kavramlar doğru eşleşmeyi sağlar.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi Türk Şiirinde Şair-Yönelim Eşleştirmesi

Soru 858Soru →

Cumhuriyet Dönemi toplumcu ger��ekçi Türk edebiyatında eserlerin kurgusu, seçilen coğrafi mekânın sosyo-ekonomik yapısıyla doğrudan ilişkilidir. Aşağıda verilen toplumcu gerçekçi romanları, bu eserlerdeki coğrafi mekân ve tematik odak açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Cemo romanı Dersim bölgesindeki feodal yapıyı ve Memo ile Senem karakterlerini; Sağırdere romanı Çankırı Yamören köyünden İstanbul'a giden Mustafa'nın gurbet mücadelesini; Bir Karış Toprak romanı Ege Menderes Vadisi'ndeki toprak kavgalarını; Bereketli Topraklar Üzerinde romanı ise Çukurova'da İflahsızın Yusuf, Köse Hasan ve Pehlivan Ali'nin mevsimlik işçilik dramını yansıtır.

Doğru eşleştirmede Cemo, Doğu Anadolu coğrafyasındaki feodal yapıyı yansıtmasıyla; Sağırdere, Çankırı Yamören köyünden İstanbul'a göçen Mustafa'nın gurbet dramıyla; Bir Karış Toprak, Ege Menderes Vadisi'ndeki toprak mücadelesiyle; Bereketli Topraklar Üzerinde ise Çukurova'daki mevsimlik işçilerin sömürü düzeniyle ilişkilendirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Eserlerin yazarlarını ve temel konularını belirleme

Cemo'nun Kemal Bilbaşar'a, Sağırdere'nin Kemal Tahir'e, Bir Karış Toprak'ın Samim Kocagöz'e, Bereketli Topraklar Üzerinde'nin ise Orhan Kemal'e ait toplumcu gerçekçi eserler olduğu tespit edilir.

Soruda verilen eserlerin hangi yazara ait olduğunu ve genel izleklerini bilmek doğru eşleştirmeyi yapmanın ilk adımıdır.

2

Coğrafi mekân ve karakter eşleştirmelerini gerçekleştirme

Dersim/Memo/Senem ögelerinin Cemo ile; Yamören/Mustafa ögelerinin Sağırdere ile; Menderes Vadisi/toprak edinme konusunun Bir Karış Toprak ile; Çukurova/İflahsızın Yusuf/Pehlivan Ali ögelerinin Bereketli Topraklar Üzerinde ile örtüştüğü görülür.

Toplumcu gerçekçi eserlerde mekân (Çukurova, Ege, Doğu Anadolu, Çankırı) ve bu mekânlarda yaşayan/çalışan tipik karakterler eserin kimliğini oluşturur.

3

Doğru eşleşme çiftlerini bir araya getirme

Belirlenen ilişkiler doğrultusunda sol sütundaki her bir roman sağ sütundaki uygun tematik ve coğrafi açıklamayla eşleştirilir.

Tüm eşleştirmelerin doğruluğu kontrol edilerek nihai yanıta ulaşılır.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi toplumcu gerçekçi Türk romanlarında mekân, karakter ve sosyo-ekonomik çatışma ilişkisi

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 859Soru →

Uygur Devleti döneminde yaşanan dinî, kültürel, sanatsal ve hukuki gelişmelerle ilgili aşağıda verilen terim ve kaynakları, bunlara ait doğru açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Bedizci terimi fresk yapan ressamlarla, Karabalgasun Yazıtı Mani dininin kabulünü anlatan üç dilli anıtla, Bögü Kağan bu dini resmi olarak kabul eden hükümdarla, yarlıg ise kağanın hukuki buyruklarıyla eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede; tapınak ressamları bedizci ile, Mani dininin kabul süreci Karabalgasun Yazıtı ile, dini resmi hale getiren hükümdar Bögü Kağan ile, hukuki yasa niteliğindeki kağan buyrukları ise yarlıg terimiyle doğru biçimde bir araya getirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Bedizci teriminin Uygur kültüründeki karşılığını belirlemek.

Uygurların yerleşik hayata geçmesiyle gelişen tapınak mimarisinde duvarları süsleyen ressamların bu isimle anıldığı belirlenir.

Göçebe sanattan yerleşik sanata geçişin mesleki yansımasını saptamak.

2

Karabalgasun Yazıtı'nın tarihsel önemini ve içeriğini incelemek.

Yazıtın Maniheizm'in kabulünü ve kurallarını anlatan üç dilli (Türkçe, Sogdca, Çince) anıt olduğu tespit edilir.

Uygur yazılı kaynaklarının dinî değişimle ilişkisini ortaya koymak.

3

Bögü Kağan'ın tarihsel rolünü analiz etmek.

Çin seferi (Lo-yang) sonrasında Mani dinini ülkeye taşıyarak resmi din ilan eden ve yerleşik hayata geçişi hızlandıran kağan olduğu doğrulanır.

Dinî dönüşümün siyasi ve kurumsal öncüsünü belirlemek.

4

Yarlıg kavramının Türk hukuk tarihindeki yerini saptamak.

Yarlıg teriminin kağanın yasal düzenlemelerini ve emirlerini içeren resmi buyruklar olduğu belirlenir.

Uygurlarda yazılı hukuk vesikalarının idari ve yasal dayanağını tanımlamak.

Anahtar Kavram

Uygur Devleti'nde yerleşik hayata geçiş, Mani dininin kabulü ve bu süreçte ortaya çıkan sanatsal, yazılı ve hukuki dönüşümler.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 860Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen Cumhuriyet Dönemi Türk şairlerini, sa�� sütundaki benimsedikleri şiir anlayışlarının temel özelliklerini yansıtan tanımlarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Necip Fazıl Kısakürek biçimci ve metafizik odaklı saf şiir tanımıyla; Rıfat Ilgaz toplumsal sorunları ve sınıfsal mücadeleyi serbest nazımla işleyen toplumcu gerçekçi şiir tanımıyla; Kemalettin Kamu ise Anadolu ve gurbet temalarını hece ölçüsüyle işleyen memleketçi şiir tanımıyla eşleşmektedir.

Necip Fazıl Kısakürek biçimsel kusursuzluk ve metafizik arayışları işleyen saf şiirle; Rıfat Ilgaz sınıfsal meseleleri serbest nazımla yansıtan toplumcu gerçekçi şiirle; Kemalettin Kamu ise Anadolu ve gurbeti heceyle aktaran memleketçi şiir anlayışıyla uyuşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Sanatçıların edebi kimliklerinin ve yöneldikleri şiir hareketlerinin belirlenmesi

Necip Fazıl Kısakürek'in saf şiir anlayışına, Rıfat Ilgaz'ın toplumcu gerçekçi şiire, Kemalettin Kamu'nun ise Milli Edebiyat zevk ve anlayışını sürdüren memleketçi şiire mensup olduğu belirlenir.

Şairlerin edebi yönelimleri, şiirlerinin hem içerik hem de biçim özelliklerini doğrudan tayin eder.

2

Sağ sütunda yer alan tanımların hangi şiir anlayışlarını ifade ettiğinin saptanması

Mistik ve biçim odaklı birinci tanımın saf şiire; sınıfsal ve serbest nazımlı ikinci tanımın toplumcu şiire; memleketçi ve hececi üçüncü tanımın ise Milli Edebiyat zevkini sürdüren şiire ait olduğu tespit edilir.

Her şiir akımının kendine has üslup, biçim ve tema özellikleri tanımların ayırt edilmesini sağlar.

3

Belirlenen şairler ile ilgili tanımların eşleştirilmesi

Necip Fazıl Kısakürek ile birinci tanım, Rıfat Ilgaz ile ikinci tanım, Kemalettin Kamu ile üçüncü tanım eşleştirilerek doğru sıralama tamamlanır.

Sanatçıların edebi pratikleri ile ait oldukları hareketlerin kuramsal sınırları mükemmel bir uyum içerisindedir.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi Şiir Eğilimleri ve Temsilcileri

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram