Tüm alıştırma soruları

Soru 1001Soru →

Atatürk Dönemi'nde eğitim ve kültür alanında gerçekleştirilen inkılaplar, çağdaşlaşma ve millî kimliğin inşası yolunda önemli adımlardır.

Aşağıda sol sütunda verilen eğitim-kültür inkılapları ile sağ sütundaki temel amaçlarını doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Tevhid-i Tedrisat Kanunu ile öğretim birliğinin sağlanması; Millet Mektepleri ile yeni harflerin yetişkinlere öğretilmesi; Türk Tarih Kurumu ile millî tarihin araştırılması; Üniversite Reformu ile yükseköğretimin modernize edilmesi eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmeler, her inkılabın kendi kuruluş kanunundaki veya uygulanma sürecindeki temel hedefleriyle birebir örtüşmektedir. Tevhid-i Tedrisat eğitimde birliği, Millet Mektepleri yeni harflerin halka öğretilmesini, Türk Tarih Kurumu millî tarih tezinin araştırılmasını, Üniversite Reformu ise yükseköğretimin çağdaşlaşmasını hedefler.

Adım Adım Çözüm

1

Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun (3 Mart 1924) eğitim kurumlarını tek çatı altında toplayarak öğretim birliğini sağlama amacını belirleme.

Tevhid-i Tedrisat Kanunu, eğitimde laikleşme ve birlik amacıyla eşleşir.

Yasanın temel amacı medreseleri kapatıp tüm okulları Maarif Vekaletine bağlamaktır.

2

Harf İnkılabı sonrasında açılan Millet Mektepleri'nin okul çağını geçmiş halka okuma yazma öğretme misyonunu analiz etme.

Millet Mektepleri, yeni harflerin yetişkinlere öğretilmesi amacıyla eşleşir.

Yeni harflerin toplum genelinde hızla yaygınlaşması için yetişkinlere yönelik kurslar düzenlenmiştir.

3

Türk Tarih Kurumu'nun kuruluş gerekçesini, millî kimlik inşası ve Türk tarihinin bilimsel araştırması çerçevesinde değerlendirme.

Türk Tarih Kurumu, millî bilincin geliştirilmesi amacıyla eşleşir.

Atatürk'ün milliyetçilik ilkesi doğrultusunda Türk tarihinin köklerini araştırmak için kurulmuştur.

4

İstanbul Darülfünunu'nun kapatılıp İstanbul Üniversitesi'nin kurulmasını öngören 1933 Üniversite Reformu'nu inceleme.

Üniversite Reformu, yükseköğretimin çağdaşlaştırılması amacıyla eşleşir.

Cumhuriyet rejiminin ihtiyaç duyduğu bilim insanlarını yetiştirmek ve bilimi modernleştirmek amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Eğitim ve Kültür Alanında Yapılan İnkılapların Amaç ve İşlevleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1002Soru →

Cumhuriyet Dönemi Türk tiyatrosuna yön veren eserlerin ve yazarlarının iyi bilinmesi, bu dönemin edebi gelişimini kavramak açısından büyük önem taşır. Aşağıda verilen tiyatro eserlerinin sanatsal ve tematik özelliklerini, karşılarındaki doğru yapıt isimleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleşen çiftler şu şekildedir: Epik tiyatro türünün Türk edebiyatındaki ilk örneği kabul edilen, gecekondulaşma ve düzene yönelik eleştirileri bir kahramanlık miti üzerinden işleyen eser -> Keşanlı Ali Destanı; Bireysel ve toplumsal yalnızlığı, iki yabancı karakterin bir kış gecesi boyunca süren içsel hesaplaşması ve kuramadıkları iletişim üzerinden yansıtan eser -> Mikado'nun Çöpleri; Frigya mitolojisinden esinlenerek krallık ve güç tutkusunun insan doğasındaki yansımalarını konu edinen eser -> Midas'ın Kulakları; Cumhuriyet'in getirdiği yeni aile yapısına ayak uyduramayan, geleneksel ile modern değerler arasında sıkışan bir adamın trajikomik evlilik serüvenini anlatan eser -> Cengiz Han'ın Bisikleti.

Verilen tanımlar Cumhuriyet Dönemi Türk tiyatrosundaki başyapıtların ana temalarını ve yapısal özelliklerini tam olarak yansıtmaktadır. Keşanlı Ali Destanı epik tiyatroyu, Mikado'nun Çöpleri modernist yalnızlığı, Midas'ın Kulakları mitolojik derinliği, Cengiz Han'ın Bisikleti ise toplumsal değişimlerin aile üzerindeki trajikomik etkilerini temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1

Epik tiyatro ve gecekondulaşma özelliklerini taşıyan eseri belirleme.

Haldun Taner'in Keşanlı Ali Destanı eseri bulunur.

Edebiyatımızdaki ilk epik tiyatro örneği bu eserdir.

2

İki karakterli, kış gecesinde geçen varoluşçu ve absürt nitelikli iletişimsizlik oyununu belirleme.

Melih Cevdet Anday'ın Mikado'nun Çöpleri eseri bulunur.

Mikado'nun Çöpleri, bireysel yalnızlığı ve modern yabancılaşmayı bu kurguyla aktarır.

3

Frigya efsanelerine ve Midas mitine dayanan oyunu belirleme.

Güngör Dilmen'in Midas'ın Kulakları eseri bulunur.

Güngör Dilmen'in Midas üçlemesinin ilk ve en tanınan halkası budur.

4

Çok eşlilik ve modern aile çatışmasını trajikomik bir dille işleyen eseri belirleme.

Refik Erduran'ın Cengiz Han'ın Bisikleti eseri bulunur.

Eserde batılılaşma sürecindeki Türk toplumunun aile yapısı ironik bir şekilde eleştirilir.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi tiyatro yazarlarının önemli yapıtları ve bunların tematik/türsel özellikleri.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1003Soru →

İlk ve Orta Çağlarda Türklerin ana yurdu olan Orta Asya'nın coğrafi özellikleri ile bu özelliklerin Türk topluluklarının yaşam tarzı, sosyo-ekonomik ve askeri yapıları üzerindeki etkilerini doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Bozkır iklimi ve otlakların varlığı hayvancılık ve konargöçerlikle; yüksek dağlarla çevrili karasal yapı sert iklim ve yaylak-kışlak göçleriyle; tarım yetersizliği özel mülkiyetin gelişmemesi ve sınıfsız toplum yapısıyla; zengin demir yatakları ise madencilik ve askeri teçhizat üretimiyle eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede bozkır ve otlak varlığı hayvancılık/konargöçerlik ile; yüksek dağların yarattığı karasal iklim yayla-kışlak döngüsü ile; tarım azlığı sınıfsız toplum ve özel mülkiyetin gelişmemesi ile; demir yatakları ise madencilik/silah teçhizatı üretimi ile ilişkilendirilmiştir. Bu ilişkilerin tamamı Orta Asya coğrafyasının Türk kültürüne etkilerini MEB müfredatına uygun olarak açıklamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Coğrafi özelliklerin ekonomik sonuçları incelenir.

Geniş otlakların varlığı doğrudan hayvancılık ve konargöçer yaşam tarzını gerektirir.

Bozkır kültürünün temeli hayvancılığa ve otlak arayışına dayanır.

2

Yeryüzü şekillerinin iklim ve yaşam üzerindeki etkisi analiz edilir.

Deniz etkisine kapalı dağlık çevre, sert karasal iklim şartları yaratarak yaylak-kışlak hayatını zorunlu kılar.

İklim şartları göçebe hayatın mevsimsel döngüsünü belirler.

3

Tarımsal kısıtlılığın sosyal yapıya yansıması değerlendirilir.

Tarımın yapılamaması toprağa bağlı mülkiyeti engeller ve sınıf farklılıklarının önüne geçer.

Toprak mülkiyetinin olmaması feodal sınıfların oluşmasını engellemiştir.

4

Maden kaynaklarının askeri ve teknolojik üretime etkisi belirlenir.

Demir madeninin varlığı madencilikte uzmanlaşma ve gelişmiş askeri teçhizat üretimiyle sonuçlanır.

Maden işlemeciliği Türklerin askeri teşkilatlanmasında en önemli güç kaynaklarından biridir.

Anahtar Kavram

Orta Asya'nın coğrafi özelliklerinin ilk Türk topluluklarının sosyal, ekonomik ve askeri yaşam tarzı üzerindeki belirleyici etkisi.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1004Soru →

Aşağıda verilen ülkeleri, günümüzde uyguladıkları nüfus politikalarının temel amaçlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Japonya'nın nüfus artış hızını artırıcı, Kenya'nın nüfus artış hızını azaltıcı ve Meksika'nın nüfusun niteliğini iyileştirici politikayla eşleşmesi gerekir.

Japonya'nın nüfus artış hızını artırıcı politikayla, Kenya'nın nüfus artış hızını azaltıcı politikayla, Meksika'nın ise nüfusun niteliğini iyileştirici politikayla eşleşmesi doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Japonya'nın demografik yapısı ve politikası belirlenir.

Japonya gelişmiş bir ülke olup düşük doğum oranları ve yaşlanan nüfus yapısına sahiptir. Bu nedenle nüfus artış hızını artırmayı amaçlayan politikalar uygular.

Gelişmiş ülkelerde nüfusun dinamizmini korumak için teşvik edici politikalar tercih edilir.

2

Kenya'nın demografik yapısı ve politikası belirlenir.

Kenya gelişmekte olan bir ülke olup yüksek doğum ve doğal nüfus artış oranlarına sahiptir. Bu durum kalkınmayı olumsuz etkilediğinden nüfus artış hızını azaltıcı politikalar izler.

Hızlı nüfus artışı ile kaynakların yetersiz kalması, nüfusu kontrol altına almayı gerektirir.

3

Meksika'nın demografik yapısı ve politikası belirlenir.

Meksika, nüfusun niceliksel artışından ziyade niteliğini (sağlık, eğitim, yaşam standardı vb.) iyileştirmeye odaklanan politikalar yürütür.

Gelişmekte olan bazı ülkeler nüfus artış hızını dengelerken nüfus kalitesini artırmayı önceler.

Anahtar Kavram

Ülkelerin gelişmişlik düzeylerine göre uyguladıkları nüfus politikaları

Soru 1005Soru →

Aşağıda verilen II. Mahmud Dönemi gelişmeleri ile bu gelişmelerin doğrudan ilgili olduğu alanları doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Asakir-i Mansure-i Muhammediye askerî alanla, nazırlıkların kurulması idari yapıyla, Takvim-i Vekayi kültürel hayatla, mürur tezkeresi ise toplumsal düzenle eşleşir.

Yapılan eşleştirmede her bir kurum ve uygulama kendi işlevsel alanı ile doğru şekilde ilişkilendirilmiştir. Yeni kurulan ordu askerî, bakanlık sistemine geçiş idari, gazete basımı kültürel ve seyahat izni ise toplumsal güvenlik alanında yapılmış düzenlemelerdir.

Adım Adım Çözüm

1

Verilen gelişmeleri ve kurumları analiz etme

Asakir-i Mansure-i Muhammediye orduyu, nazırlıklar hükûmet teşkilatını, Takvim-i Vekayi gazetesini, mürur tezkeresi ise iç pasaport/seyahat belgesini ifade eder.

Kavramların tarihsel rollerini belirlemek doğru sınıflandırma yapabilmek için ilk adımdır.

2

Kavramları ilgili faaliyet alanlarına göre gruplandırma

Ordu askerî; bakanlıklar idari; gazete kültürel/basın; seyahat belgesi ise toplumsal düzen alanlarına girer.

II. Mahmud reformlarının devlet ve toplum hayatındaki farklı yansımalarını belirlemek amaçlanır.

3

Eşleştirmeyi tamamlama

Gelişmelerin ait oldukları alanlarla birebir eşleştiği görülür.

Elde edilen sonuçlar doğrultusunda do��ru çiftler belirlenir.

Anahtar Kavram

II. Mahmud Dönemi idari, askerî, sosyal ve kültürel alanlarda gerçekleştirilen modernleşme hamleleri.

Soru 1006Soru →

Aşağıdaki göç durumlarını, karşılarında verilen göç türleri ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Lozan Barış Antlaşması kapsamındaki zorunlu yer değiştirme Mübadele Göçü ile; çay hasadı dönemindeki geçici hareket Mevsimlik Göç ile; nitelikli uzmanların yurt dışına yerleşmesi Beyin Göçü ile; iç savaştan kaçarak komşu ülkelere sığınanların hareketi ise Mülteci Göçü ile eşleşir.

Lozan Barış Antlaşması'na dayanan zorunlu nüfus değişimi Mübadele Göçü, çay hasadı dönemindeki geçici nüfus hareketleri Mevsimlik Göç, nitelikli bilim insanlarının ve uzmanların yurt dışına gitmesi Beyin Göçü ve savaş nedeniyle sığınan kitlelerin hareketi ise Mülteci Göçü kavramıyla doğrudan eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Lozan Barış Antlaşması kapsamındaki nüfus değişiminin niteliğini değerlendirme.

Bu durumun antlaşma gereği iki devlet arasında zorunlu bir takas (mübadele) olduğu belirlenir.

Karşılıklı anlaşmalarla yapılan zorunlu yer değiştirmeler mübadele göçü olarak adlandırılır.

2

Doğu Karadeniz'deki çay hasadı gibi dönemsel iş gücü ihtiyacına bağlı nüfus hareketini analiz etme.

Göçün belirli bir hasat dönemini kapsadığı ve geçici nitelikte olduğu saptanır.

Yılın sadece belirli bir bölümünde çalışmak amacıyla yapılan geçici yer değiştirmeler mevsimlik göçtür.

3

İyi eğitim almış hekimlerin ve mühendislerin araştırma imkanları için yurt dışına gidişini sınıflandırma.

Bu durumun eğitimli ve nitelikli insan kaynağının kaybını ifade ettiği belirlenir.

Nitelikli uzmanların kendi ülkelerinden daha gelişmiş ülkelere gitmesi beyin göçüdür.

4

Suriye'deki iç savaş ve can güvenliği tehdidi sebebiyle sınır dışına kaçan nüfusun durumunu inceleme.

Savaş ve can güvenliği korkusuyla yapılan bu zorunlu sığınma hareketinin mülteci göçü olduğu tespit edilir.

Siyasi veya askeri baskılar, savaşlar nedeniyle sığınmacı olarak başka bir ülkeye geçiş yapmak mülteci göçü kapsamındadır.

Anahtar Kavram

Göç Türleri ve Nedenleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1007Soru →

Türkiye'de Cumhuriyet'in ilanından günümüze kadar geçen süreçte farklı dönemlerde çeşitli ekonomi politikaları uygulanmıştır. Aşağıda verilen ekonomik gelişmeleri, uygulandıkları tarihi dönemlerle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İzmir İktisat Kongresi'nin toplanması 1923-1929 dönemiyle, Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın uygulanması 1930-1950 dönemiyle, Devlet Planlama Teşkilatı'nın kurulması ise 1960-1980 dönemiyle eşleşmektedir.

Eşleştirmede; İzmir İktisat Kongresi'nin toplanması 1923-1929 dönemiyle, Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı 1930-1950 dönemiyle ve Devlet Planlama Teşkilatı'nın kurulması 1960-1980 planlı kalkınma dönemiyle doğrudan ilişkilidir.

Adım Adım Çözüm

1

İzmir İktisat Kongresi'nin tarihi belirlenir.

İzmir İktisat Kongresi 1923 yılında düzenlenmiştir.

Bu tarih, Cumhuriyet'in ilk yılları olan ve özel teşebbüsü destekleyen 1923-1929 döneminin başlangıcını oluşturur.

2

Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın dönemi belirlenir.

Sanayi planı 1934 yılında yürürlüğe girmiştir.

1929 yılındaki küresel krizden sonra Türkiye devletçi bir ekonomi politikasına geçmiş ve bu planı 1930-1950 döneminde uygulamıştır.

3

Devlet Planlama Teşkilatı'nın (DPT) kuruluş dönemi tespit edilir.

DPT 1960 yılında kurulmuştur.

Bu kuruluş, Türkiye'de beş yıllık kalkınma planlarının koordinasyonunu sağlayarak 1960-1980 yılları arasındaki planlı dönemi temsil eder.

Anahtar Kavram

Türkiye'de uygulanan tarihi ekonomi politikaları ve dönemleri

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 1008Soru →

Büyük Selçuklu Devleti'nin devlet teşkilatlanması ve idari yapısında yer alan aşağıdaki kavram ve kurumları, karşılarında verilen doğru açıklamaları ile eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Atabey kavramı şehzade eğitmeni açıklamasıyla, Melik kavramı eyaletleri yöneten hanedan üyesi şehzade açıklamasıyla, İkta Sistemi toprak gelirlerinin askeri ve idari görevlilere tahsis edilmesi esasıyla, Divan-ı Saltanat ise en üst düzey yönetim organı açıklamasıyla eşleşir.

Büyük Selçuklu Devleti'nde şehzade eğitmenine Atabey, hanedan üyesi valilere Melik, toprakların gelirlerinin askeri/idari görevlilere dağıtılmasına İkta sistemi ve en yüksek karar organına Divan-ı Saltanat adı verilir. Eşleştirmeler bu tanımlara tam olarak uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Atabey kavramının işlevini belirleme.

Atabey, şehzadelerin eğitimi ve devlet yönetimi konusunda tecrübe kazanmalarından sorumlu tebrübeli devlet adamıdır.

Türk devlet geleneğindeki bu kurumun Selçuklu'daki karşılığını tespit etmek.

2

Melik kavramının tanımını yapma.

Melik, eyaletlere vali olarak atanan hanedan üyesi şehzadelerdir.

Meliklerin idari ve siyasi rollerini diğer idari unvanlardan ayırt etmek.

3

İkta sisteminin temel çalışma prensibini analiz etme.

İkta, mülkiyeti devlete ait arazilerin vergi gelirlerinin sivil ve askeri bürokrasiye hizmet karşılığı verilmesidir.

Ekonomik ve askeri yapıyı birbirine bağlayan temel sistemi doğru tanımlamak.

4

Divan-ı Saltanat kurumunun görevini açıklama.

Divan-ı Saltanat, Selçuklu'daki büyük ve en üst düzey yönetim organıdır.

Merkez teşkilatının en tepesinde yer alan bu kuruluşu diğer alt divanlardan veya idari birimlerden ayırmak.

Anahtar Kavram

Büyük Selçuklu Devleti'nin idari, askeri ve saray teşkilatındaki temel kavram ve kurumlar.

Soru 1009Soru →

Cumhuriyet'in ilk yıllarında ekonomi alanında gerçekleştirilen bazı düzenlemeler ile bu düzenlemelerin temel amaçları/sonuçları aşağıda verilmiştir. Sol sütundaki gelişmeleri, sağ sütundaki en uygun açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İzmir İktisat Kongresi, bağımsız ekonomi hedefini belirleyen Misak-ı İktisadi ile; Kabotaj Kanunu, Türk limanlarında ticaret hakkını millileştirerek milliyetçilik ve bağımsızlık ile; Teşvik-i Sanayi Kanunu, özel teşebbüsü destekleme çabasıyla; Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı ise 1929 krizine karşı devletçi ve planlı sanayileşme modeliyle eşleşir.

Yapılan doğru eşleştirmede; İzmir İktisat Kongresi bağımsız ekonomi esaslarını belirleyen Misak-ı İktisadi ile, Kabotaj Kanunu karasularımızda ticaret hakkının millileştirilmesiyle, Teşvik-i Sanayi Kanunu özel sektörü destekleme çabası ancak sermaye yetersizliğiyle karşılaşılmasıyla, Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı ise 1929 krizine karşı devletçilik doğrultusunda planlı sanayileşmeye geçilmesiyle ilişkilendirilir.

Adım Adım Çözüm

1

İzmir İktisat Kongresi'nin temel amacını saptamak.

Kongre, milli ekonomi ilkelerini (Misak-ı İktisadi) kararlaştırarak yeni devletin bağ��msız iktisadi yönünü belirlemiştir.

Yeni Türk devletinin ilk kapsamlı ekonomi kongresinin hedefini belirlemek.

2

Kabotaj Kanunu'nun içeriğini analiz etmek.

Bu kanunla karasularımızda ticaret hakkı yalnızca Türk gemilerine tanınarak deniz ticareti millileştirilmiştir.

Denizlerdeki ekonomik bağımsızlık hamlesini doğru kavramla eşleştirmek.

3

Teşvik-i Sanayi Kanunu'nun amacını ve akıbetini incelemek.

Özel sermayeyi teşvik etmeyi amaçlayan bu kanun, halkta yeterli sermaye birikimi olmaması sebebiyle beklenen sonucu vermemiştir.

Liberal ekonomi girişimlerinin neden başarısız olduğunu ve bunun hangi kanunla ilgili olduğunu saptamak.

4

Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı'nın çıkış bağlamını değerlendirmek.

1929 krizinin ardından özel sektörün gerçekleştiremediği büyük sanayi yatırımları devlet eliyle ve planlı bir şekilde yürütülmüştür.

Devletçilik politikasının en somut uygulamasını belirlemek.

Anahtar Kavram

Ekonomik alanda yapılan inkılapların amaç, içerik ve sonuç ilişkileri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1010Soru →

Atatürkçü Düşünce Sistemi'nin temel esasları, Atatürk'ün çeşitli konuşmalarında dile getirdiği görüşler ve uygulamaya koyduğu ilkelerle şekillenmiştir. Aşağıda verilen Atatürk'e ait sözler ile bu sözlerin doğrudan ilişkili olduğu Atatürkçü Düşünce Sistemi'nin temel esaslarını doğru ��ekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İlk sözün tam bağımsızlıkla, ikinci sözün millî kültürün geliştirilmesiyle, üçüncü s��zün akılcılık ve bilimsellikle, dördüncü sözün ise millî birlik ve beraberlikle eşleştirilmesi gerekir.

Verilen eşleştirmede; ekonomik zaferlerin vurgulandığı ifade tam bağımsızlık esasıyla, millî benlik vurgusu millî kültürün geliştirilmesiyle, ilim ve fen vurgusu akılcılık ve bilimsellikle, sınıfsal ayrım yerine dayanışmayı vurgulayan ifade ise millî birlik ve beraberlik esasıyla tam olarak uyuşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci sözün analiz edilmesi

"Siyasi, askeri zaferler... ekonomik zaferlerle taçlandırılmazlarsa... söner." ifadesi, siyasi egemenliğin ekonomik egemenlikle ve dolayısıyla tam bağımsızlıkla desteklenmesi gerektiğini gösterir.

Tam bağımsızlık sadece askeri veya siyasi değil, aynı zamanda ekonomik bağımsızlığı da kapsar.

2

İkinci sözün analiz edilmesi

"Milli benliğini bilmeyen milletler..." uyarısı, milletin kendi öz kimliğine, diline, tarihine ve kültürüne sahip çıkmasını öngören millî kültürün geliştirilmesi esasıyla ilişkilidir.

Milli kültüre sahip çıkmak bağımsız bir devlet olmanın ve sömürge durumuna düşmemenin temel şartlarındandır.

3

Üçüncü sözün analiz edilmesi

"En hakiki mürşit ilimdir, fendir." sözü, toplumsal ve devlet yapısındaki kararların bilime, mantığa ve rasyonel düşünceye dayandırılması gerektiğini ifade eder.

Bu durum Atatürkçü Düşünce Sistemi'nin akılcılık ve bilimsellik esasıyla birebir örtüşür.

4

Dördüncü sözün analiz edilmesi

"Bizim halkımız... birbirine lazım olan meslek gruplarından ibarettir." ifadesi, sınıfsal çatışmaları reddederek toplumsal bütünleşmeyi ve dayanışmayı hedefler.

Toplumun bir bütün olarak dayanışma içinde yaşaması millî birlik ve beraberlik esasıyla ilgilidir.

Anahtar Kavram

Atatürkçü Düşünce Sistemi'nin temel esaslarının kavramsal analizi ve Atatürk'ün sözleriyle ilişkilendirilmesi

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1011Soru →

Asya Hun Devleti'nin siyasi, idari ve askeri teşkilatlanmasına ait sol sütundaki kavramları, bu kavramların tarihsel önemini ve işlevlerini belirten sağ sütundaki tanımlarla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleşmeler: Kut İnancı ile egemenliği ilahi kaynağa dayandıran veraset anlayışı; Onlu Teşkilat ile Mete Han'ın kurduğu ordu yapılanması; İkili Teşkilat ile ülkenin doğu-batı olarak bölünmesi esası; Kurultay ile devlet işlerinin karara bağlandığı meclis eşleşmelidir.

Kut İnancı egemenliği ilahi kaynağa dayandırıp taht kavgalarına yol açan anlayışla; Onlu Teşkilat Mete Han'ın kurduğu ordu sistemiyle; İkili Teşkilat ülkenin doğu-batı bölünmesiyle; Kurultay ise devlet işlerinin görüşüldüğü meclis organıyla tam olarak uyuşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Sol sütundaki 'Kut İnancı' kavramının tanımını aramak

Kut kavramının ilahi egemenlik yetkisiyle ilişkili olan ve taht kavgalarını tetikleyen veraset yapısıyla eşleştiği belirlenir.

Kut inancı ilk Türk devletlerindeki veraset sistemi ve iktidar meşruiyetinin temelidir.

2

Sol sütundaki 'Onlu Teşkilat' kavramının tanımını aramak

Onlu teşkilatın askeri bir sistem olduğu ve Mete Han tarafından kurulan hiyerarşik ordu yapılanmasıyla eşleştiği saptanır.

Mete Han'ın bu askeri reformu dünya askeri tarihine yön veren en önemli unsurdur.

3

Sol sütundaki 'İkili Teşkilat' kavramının tanımını aramak

İkili teşkilatın ülkenin doğu ve batı olmak üzere iki kanada bölünmesi esasına dayanan idari yönetim biçimiyle eşleştiği görülür.

Türk devlet yönetiminde geniş toprakların idare edilmesinin pratik yolu bu teşkilatlanmadır.

4

Sol sütundaki 'Kurultay' kavramının tanımını aramak

Kurultayın devlet işlerinin görüşüldüğü, töreye göre kağanı denetleyebilen meclis yapısıyla eşleştiği tespit edilir.

Kurultay meclis niteliğinde bir idari ve danışma organıdır.

Anahtar Kavram

Asya Hun Devleti'nde devlet yönetimi, veraset sistemi ve askeri teşkilatlanma unsurları

Soru 1012Soru →

20. yüzyıl başlarında Osmanlı Devleti'nin dağılmasını önlemek amacıyla ortaya atılan fikir akımları ile bu akımların temel amaç ve özelliklerini doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Osmanlıcılık fikir akımı din, dil ve ırk gözetmeksizin tüm tebaayı eşitlemeyi amaçlayan tanımla; İslamcılık akımı halifelik ve Müslümanların birliği vurgusunu içeren tanımla; Türkç��lük akımı Balkan Savaşları sonrasında güç kazanan milli kimlik vurgulu tanımla; Batıcılık ise Batı'nın bilim, teknik ve yeniliklerinin benimsenmesi gerektiğini savunan tanımla eşleşmelidir.

Osmanlıcılık akımı tüm vatandaşları eşitlik ilkesiyle birleştirmeyi; İslamcılık Müslüman tebaayı halife çatısı altında toplamayı; Türkçülük kaybedilen topraklar sonrası Türk nüfusun kültürel ve siyasi birliğini sağlamayı; Batıcılık ise Avrupa'nın medeniyet unsurlarını alarak modernleşmeyi savunmuştur. Bu hedefler ilgili tanımlarla tam olarak uyuşmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Fikir akımlarının temel kavramlarını analiz etme

Osmanlıcılık eşit vatandaşlığı, İslamcılık halifelik etrafında birleşmeyi, Türkçülük milli kimliği, Batıcılık ise Batı tarzı yenileşmeyi savunur.

Her fikir akımının tarihsel süreçte ortaya çıkış amacı ve dayandığı temel ilkeler birbirinden farklıdır.

2

Tarihsel temsilciler ve dönemsel gelişmeleri değerlendirme

Balkan Savaşları sonrası Türkçülüğün güç kazanması Yusuf Akçura ve Ziya Gökalp gibi isimlerle; İslamcılığın ise Sırat-ı Müstakim ve Sebilürreşad dergileriyle ilişkilendirilmesi doğru eşleştirmeleri doğrular.

Aydınlar ve yayın organları, fikir akımlarının tarihsel olarak tanımlanmasında belirleyici ipuçları sunar.

3

Eşleştirmeleri tamamlama

Osmanlıcılık birinci tanımla, İslamcılık ikinci tanımla, Türkçülük üçüncü tanımla ve Batıcılık dördüncü tanımla eşleşir.

Tüm tanımlar ait oldukları fikir akımının tarihsel arka planı ve hedefleriyle birebir örtüşmektedir.

Anahtar Kavram

Osmanlı Devleti'ni kurtarmaya yönelik fikir akımları ve bu akımların genel özellikleri.

Soru 1013Soru →

Aşağıda verilen göç nedenlerini (itici/çekici faktörler), bu nedenlerin doğrudan ortaya çıkardığı göç türleri ve mekansal/toplumsal sonuçları ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleştirme şu şekildedir: Kırsaldaki iş gücü ihtiyacının azalması ve toprakların bölünmesi iç göçler ve kentlerdeki konut açığıyla; savaş ve can güvenliği tehdidi mülteci hareketleriyle; eğitimli uzmanların imkan yetersizliği yaşaması beyin göçüyle; ülkeler arası nüfus takası antlaşmaları ise mübadele göçüyle eşleşir.

Eşleştirmede, kırsal alandaki ekonomik ve teknolojik değişimler iç göç dalgası ve kentlerdeki mekansal sorunlarla; savaşlar ve can güvenliği tehditleri mülteci hareketleriyle; nitelikli nüfusun imkan yetersizliği beyin göçüyle; devletler arası resmi antlaşmalar ise mübadele göçleriyle doğrudan ilişkilendirilmiştir. Bu ilişkiler göçün itici/çekici nedenleri ile mekansal sonuçlarını doğru şekilde bağdaştırmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Sol sütundaki birinci maddeyi (kırsal alandaki tarımsal değişimler) incelemek ve bunun sonucunu belirlemek.

Tarımda makineleşme işsizliğe yol açar, bu da kırsaldan kente göçü tetikler ve kentlerde mekansal sorunlara yol açar. Bu durum sağ sütundaki birinci maddeyle eşleşir.

Kırsal alandaki itici ekonomik faktörlerin kentlerdeki mekansal sonuçlarla doğrudan ilişkisini kurmak.

2

Sol sütundaki ikinci maddeyi (savaş ve can güvenliği tehdidi) incelemek.

Can güvenliği tehdidi nedeniyle sınır ötesine sığınan topluluklar mülteci göçlerini oluşturur. Bu durum sağ sütundaki ikinci maddeyle eşleşir.

Siyasi ve zorunlu göç nedenlerinin mülteci hareketleriyle bağdaştırılması.

3

Sol sütundaki üçüncü maddeyi (nitelikli uzmanların araştırma ve ekonomik imkan yetersizliği) incelemek.

Nitelikli uzmanların göç etmesi beyin göçüne ve kaynak ülkede nitelikli iş gücü kaybına yol açar. Bu durum sağ sütundaki üçüncü maddeyle eşleşir.

Beyin göçünün neden ve sonuç ilişkisini analiz etmek.

4

Sol sütundaki dördüncü maddeyi (diplomatik antlaşmalarla zorunlu nüfus takası) incelemek.

Antlaşmaya dayalı nüfus takası mübadele göçüdür ve demografik yapıyı değiştirir. Bu durum sağ sütundaki dördüncü maddeyle eşleşir.

Mübadele göçünün tanımı ve mekansal/nüfus üzerindeki etkilerini eşleştirmek.

Anahtar Kavram

Göç Türleri, Nedenleri (İtici/Çekici Faktörler) ve Mekansal/Demografik Sonuçları

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1014Soru →

Göçler; nedenleri (doğal, ekonomik, sosyal, siyasi) ve yarattığı mekansal/toplumsal sonuçlar bakımından farklılık gösteren nüfus hareketleridir.

Aşağıda verilen göç olaylarını veya durumlarını (Sol Sütun), bu göçlerin ortaya çıkış nedenleri ve mekansal-toplumsal etkilerini içeren açıklamalarla (Sağ Sütun) doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Lozan Mübadelesi siyasi zorunlu göç ve demografik yapı değişimiyle; Almanya'ya işçi göçü ekonomik çekicilik ve döviz girdisi/gettolaşmayla; Orta Asya göçleri doğal-klimatolojik kuraklık ve kitlesel Avrupa coğrafyası değişimiyle; nitelikli uzman göçü ise beyin göçü ve beşeri sermaye kaybıyla eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede; Lozan Antlaşması'na dayanan zorunlu nüfus değişimi siyasi ve demografik yapı odaklı açıklamayla, Federal Almanya'ya yapılan işçi göçü ekonomik çekici faktörler ve gettolaşma/döviz girdisiyle, Orta Asya'daki kuraklığa bağlı göçler klimatolojik itici güçler ve Avrupa'nın etnik/siyasi değişimiyle, nitelikli nüfusun hareketi ise beyin göçü ve beşeri sermaye kaybıyla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Lozan Mübadelesi'nin niteliğini ve etkilerini analiz etmek.

Lozan Mübadelesi'nin devletler arası anlaşmayla yapılan zorunlu ve siyasi bir göç olduğunu belirlemek; bunun demografik yapıyı ani şekilde değiştirdiğini tespit etmek.

Zorunlu nüfus değişiminin siyasi nedenli göçler sınıfına girdiğini ve mekansal nüfus yapısını doğrudan etkilediğini açıklamak için.

2

1960'lardaki dış işçi göçlerinin neden ve sonuçlarını değerlendirmek.

Bu göçün sanayileşmiş ülkelerin iş gücü ihtiyacından kaynaklanan ekonomik çekici faktörlü bir göç olduğunu; döviz girdisi ve gettolaşma gibi sonuçlar doğurduğunu saptamak.

İşçi göçlerinin ekonomik güdülerle yapıldığını ve hem göç alan hem de veren ülkede yarattığı sosyo-ekonomik/mekansal etkileri ortaya koymak için.

3

Orta Asya'daki tarihi göçlerin tetikleyicilerini ve coğrafi sonuçlarını incelemek.

Kuraklık ve otlak yetersizliği gibi iklimsel/doğal itici faktörlerin kitlesel göçlere yol açtığını ve Avrupa'nın siyasi/etnik haritasını değiştirdiğini bulmak.

Doğal çevre şartlarının insan topluluklarını göçe zorlayan en eski itici güçlerden biri olduğunu ve mekansal egemenlik alanlarını nasıl değiştirdiğini anlamak için.

4

Nitelikli nüfusun göçünü (beyin göçü) ve etkilerini belirlemek.

Bilim insanı ve mühendis gibi eğitimli nüfusun daha iyi imkanlar için göç etmesinin beyin göçü olduğunu ve göç veren ülkede beşeri sermaye kaybına yol açtığını belirlemek.

Nitelikli iş gücünün göçünün ülkelerin kalkınma potansiyeli ve beşeri sermayesi üzerindeki doğrudan olumsuz etkilerini analiz etmek için.

Anahtar Kavram

Göçlerin nedenleri (doğal, ekonomik, sosyal, siyasi) ile göç alan ve veren yerlerdeki mekansal ve sosyo-ekonomik etkileri.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1015Soru →

Cumhuriyet Dönemi öğretici metin yazarları ile bu yazarların belirgin özelliklerini veya eserlerini içeren açıklamaları doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Suut Kemal Yetkin ile sanat, estetik ve edebiyat konularını öznel ve şiirsel bir dille işleyen Günlerin Götürdüğü ve Düş'ün Payı adlı deneme kitaplarının yazarı olduğu açıklaması; Salah Birsel ile İstanbul'un geçmişteki sosyal hayatını, kahvehanelerini ve edebiyat çevrelerini kendine özgü, ironik bir dille anlatan Ah Beyoğlu Vah Beyoğlu eseri; Şevket Rado ile radyo konuşmalarından derlediği Eşref Saat adlı sohbet kitabı; İsmail Habip Sevük ile gezi yazısı türünde yazdığı Tuna'dan Batı'ya ve Yurttan Yazılar eserleri eşleşmektedir.

Verilen yazarlardan Suut Kemal Yetkin deneme türündeki 'Günlerin Götürdüğü'; Salah Birsel kendine özgü anlatımıyla 'Ah Beyoğlu Vah Beyoğlu'; Şevket Rado gençlere ve topluma seslenen sohbet türündeki 'Eşref Saat'; İsmail Habip Sevük ise gezi türündeki 'Tuna'dan Batı'ya' ve 'Yurttan Yazılar' eserleriyle doğrudan ilişkilidir. Bu nedenle sol sütundaki isimler sağ sütundaki açıklamalarla sırasıyla tam olarak eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Yazarların belirgin üslup özelliklerini ve eserlerini analiz etme

Suut Kemal Yetkin'in estetik ve deneme üzerine yoğunlaştığı, Salah Birsel'in ironik üslupla İstanbul yaşamını/edebiyat çevrelerini anlattığı, Şevket Rado'nun radyo sohbetleri yaptığı, İsmail Habip Sevük'ün ise gezi yazılarıyla öne çıktığı belirlenir.

Yazarları doğru öğretici metin türleriyle ve eserlerle bağdaştırabilmek için.

2

Sol sütundaki isimleri sağ sütundaki açıklamalarla bire bir eşleştirme

Suut Kemal Yetkin ile birinci açıklama, Salah Birsel ile ikinci açıklama, Şevket Rado ile üçüncü açıklama, İsmail Habip Sevük ile dördüncü açıklama doğru şekilde eşleşir.

Cumhuriyet Dönemi öğretici metinlerindeki eser-yazar ilişkisini tamamlamak için.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi öğretici metin yazarlarının eserleri, türleri ve ayırt edici üslup özellikleri.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 1016Soru →

Sucul ekosistemlerde biyoçeşitlilik ve canlı dağılımı; suyun derinliği, ışık geçirgenliği, sıcaklık ve oksijen miktarı gibi fiziksel ve kimyasal faktörlere bağlı olarak de��işen ekolojik bölgelere göre şekillenir.

Buna göre, aşağıda verilen canlı grupları ve adaptasyon özelliklerini, sucul ekosistemlerin yaşam alanını oluşturan ekolojik bölgeler ile doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Canlıların ve ekolojik adaptasyonların sucul ekosistemlerdeki derinlik ve ışık bölgeleriyle doğru eşleşmesi şu şekildedir: Açık su yüzeyindeki planktonlar limnetik bölge ile; sığ kıyılardaki köklü bitkiler litoral bölge ile; karanlık ve derin sulardaki ışık üreten canlılar profundal/abisal bölge ile; dip çamurundaki ayrıştırıcılar ise bentik bölge ile eşleşir.

Canlıların sucul ekosistemlerdeki dağılımı fiziksel koşullarla doğrudan ilişkilidir. Mikroskobik planktonlar ışık alan açık su yüzeyi olan limnetik bölge ile; sığ kıyılardaki köklü bitkiler litoral bölge ile; derin, karanlık ve yüksek basınçlı alanlardaki biyolüminesans canlılar profundal/abisal bölge ile; zemin çamurundaki ayrıştırıcılar ve bentozlar ise bentik bölge ile doğru eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Sucul ekosistemlerde derinlik ve ışık geçirgenliğine göre ayrılan ekolojik bölgelerin tanımlarını analiz edin.

Litoral bölgenin sığ kıyıları, limnetik bölgenin açık ve ışıklı üst suları, profundal/abisal bölgenin ışıksız derin suları, bentik bölgenin ise taban sedimentini temsil ettiğini belirleyin.

Eşleştirmeyi doğru yapabilmek için her ekolojik bölgenin temel fiziksel özelliklerini ayırt etmek gerekir.

2

Canlı gruplarının adaptasyonlarını ve habitat tercihlerini bölgelerin özellikleri ile ilişkilendirin.

Mikroskobik planktonların açık su yüzeyine, köklü bitkilerin ışık alan sığ zeminlere, ışık üreten canlıların karanlık derinliklere, ayrıştırıcıların ise organik birikimin yoğun olduğu tabana ait olduğunu saptayın.

Canlıların morfolojik ve fizyolojik adaptasyonları, yaşadıkları ortamın çevre şartlarına (ışık, basınç, besin) göre şekillenir.

3

Belirlenen ilişkiler doğrultusunda sol taraftaki canlı özelliklerini sağ taraftaki ekolojik bölgelerle eşleştirin.

Eşleşmeleri gerçekleştirin: sol_1 - sağ_1, sol_2 - sağ_2, sol_3 - sağ_3, sol_4 - sağ_4.

Her canlının ekolojik nişi, ilgili bölgenin sunduğu yaşamsal şartlarla tam uyumluluk gösterir.

Anahtar Kavram

Sucul ekosistemlerin dikey yöndeki ekolojik bölgeleri ve bu alanlardaki canlı adaptasyonları.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1017Soru →

Aşağıdaki şehirleri, küresel veya bölgesel etki kazanmalarında belirleyici olan baskın fonksiyonel özellikleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Mekke dini fonksiyonla, Essen sanayi fonksiyonuyla, Oxford eğitim fonksiyonuyla, Marsilya ise liman fonksiyonuyla eşleşmelidir.

Şehirlerin gelişiminde ve küresel/bölgesel etki kazanmasında ön plana çıkan en belirgin özellikleri dikkate alındığında; Mekke kutsal alanlarıyla dini fonksiyonla, Essen kömür havzalarıyla sanayi fonksiyonuyla, Oxford ünlü eğitim kurumlarıyla eğitim fonksiyonuyla, Marsilya ise önemli deniz ticaret kapısı olmasıyla liman fonksiyonuyla eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Mekke şehrinin fonksiyonel özelliğini analiz etme.

Mekke, dini önemi nedeniyle küresel etkiye sahip bir inanç merkezidir.

İslamiyet'in kutsal alanlarının burada bulunması şehre dini fonksiyon kazandırır.

2

Essen şehrinin fonksiyonel özelliğini analiz etme.

Essen, sanayi faaliyetleriyle büyüyen bir şehirdir.

Ruhr bölgesinde kömür üretimiyle başlayan sanayileşme sürecinin merkezidir.

3

Oxford şehrinin fonksiyonel özelliğini analiz etme.

Oxford, küresel düzeyde tanınan bir eğitim şehridir.

Üniversitesi ve akademik yapısı şehrin temel gelişim ve etki sebebidir.

4

Marsilya şehrinin fonksiyonel özelliğini analiz etme.

Marsilya, kıyı konumu ve hinterlandıyla liman fonksiyonuna sahiptir.

Akdeniz deniz ticaretinde önemli bir ithalat ve ihracat kapısıdır.

Anahtar Kavram

Şehirlerin küresel ve bölgesel etki alanlarının belirlenmesinde baskın olan fonksiyonel özelliklerinin rolü.

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 1018Soru →

Mebusan Meclisi onayından geçmediği için hukuki geçersizlik taşıyan ve Saltanat Şûrası tarafından kabul edilen Sevr Antlaşması'nın bazı maddeleri ile bu maddelerin Osmanlı Devleti'nin egemenlik hakları üzerindeki doğrudan etkileri verilmiştir. Sol sütunda yer alan antlaşma maddelerini, sağ sütunda verilen egemenlik ve bağımsızlık ihlali boyutlarıyla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Boğazlar maddesi ülke bütünlüğü ve stratejik kontrolün kaybıyla; kapitülasyonlar ve mali denetim maddesi mali bağımsızlığın yok edilmesiyle; ordu ve silah sınırlandırması asker�� bağımsızlığın engellenmesiyle; azınlık hakları ve adli komisyon maddesi ise hukuki bağımsızlığın zedelenmesiyle eşleşmektedir.

Boğazlar maddesi stratejik yollar ve ülke bütünlüğünün kaybıyla; mali denetim ve kapitülasyonlar ekonomik bağımsızlığın yok olmasıyla; askeri sınırlamalar ülkenin savunma hakkının elinden alınmasıyla; azınlık hakları ve adli komisyon ise yargı yetkisinin yani hukuki egemenliğin zedelenmesiyle doğrudan ilişkilidir.

Adım Adım Çözüm

1

Boğazlar maddesinin analiz edilmesi

Boğazlar'da bağımsız bir komisyon kurulmasının, devletin coğrafi bütünlüğünü ve jeopolitik su yolları üzerindeki kontrolünü yok ettiği belirlenir ve stratejik geçiş yolları üzerindeki kontrolün kaybedilmesi seçeneğiyle eşleştirilir.

Uluslararası komisyon yapısının toprak egemenliği üzerindeki etkisini saptamak.

2

Mali denetim ve kapitülasyon maddesinin analiz edilmesi

Mali komisyon ve kapitülasyonların devletin ekonomik kaynaklarını sömürge durumuna getirdiği anlaşılır ve mali/iktisadi bağımsızlığın ortadan kaldırılması seçeneğiyle eşleştirilir.

Ekonomik kısıtlamaların bağımsızlık kavramı açısından karşılığını bulmak.

3

Ordu ve savunma maddesinin analiz edilmesi

Asker sayısının kısıtlanması ve ağır silahlardan arındırma hükümlerinin devleti savunmasız bırakmayı amaçladığı görülür ve askerî bağımsızlığın engellenmesi seçeneğiyle eşleştirilir.

Silahsızlandırma ve asker sınırlaması politikalarının savunma hakkı üzerindeki etkisini ilişkilendirmek.

4

Adli düzenlemeler ve azınlık hakları maddesinin analiz edilmesi

Yargı sisteminin denetimi ve azınlık hakları bahanesiyle iç işlerine karışılmasının egemen devlet yetkilerini kısıtladığı fark edilir ve hukuki bağımsızlığın zedelenmesi seçeneğiyle eşleştirilir.

Adli komisyonların ve dış başvuruların yargı bağımsızlığını nasıl zedelediğini kavramak.

Anahtar Kavram

Mebusan Meclisi onayından geçmediği için hukuki geçersizlik taşıyan Sevr Antlaşması maddelerinin bağımsızlık ve egemenlik hakları üzerindeki etkileri.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 1019Soru →

Aşağıda sol sütunda verilen açıklamaları, sağ sütunda yer alan ilgili Atatürk ilkeleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Açıklamaların ilgili oldukları ilkelerle eşleşmesi şu ��ekildedir: Siyasi meşruiyet ve halk iradesi vurgusu Cumhuriyetçilik ile; bağımsızlık ve millileştirme adımları Milliyetçilik ile; toplumsal eşitlik ve imtiyazsız toplum hedefi Halkçılık ile; devlet eliyle planlı sanayileşme ise Devletçilik ile eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede; halk iradesi ve temsil esaslı yönetim Cumhuriyetçilik ile; bağımsızlık ve millileştirme (Kabotaj Kanunu, kapitülasyonlar) Milliyetçilik ile; eşitlik ve halkın yararı (aşar vergisi, haklar) Halkçılık ile; devletin ekonomik yatırımları üstlenmesi (beş yıllık sanayi planı) ise Devletçilik ile doğru şekilde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci açıklamada yer alan 'siyasi meşruiyetin halk iradesine dayandırılması' ve 'temsilciler eliyle yönetim' ifadelerini analiz etmek.

Bu ifadelerin ulusal egemenlik ve demokrasi esaslarıyla ilgili olduğu görülür.

Söz konusu kavramlar doğrudan Cumhuriyetçilik ilkesinin temel unsurlarıdır.

2

İkinci açıklamada geçen 'Kabotaj Kanunu', 'kapitülasyonların kaldırılması' ve 'tam bağımsızlık' kavramlarını değerlendirmek.

Bu adımların milli egemenlik (iktisadi boyutta) ve bağımsızlık hedefleriyle örtüştüğü anlaşılır.

Yabancı imtiyazlarının sonlandırılarak milli ekonominin kurulması Milliyetçilik ilkesinin gereğidir.

3

Üçüncü açıklamada belirtilen 'aşar vergisinin kaldırılması', 'kadınlara siyasi hakların verilmesi' ve 'kanun önünde eşitlik' unsurlarını incelemek.

Bu uygulamaların toplumsal adaleti sağlamaya ve sınıfsal ayrıcalıkları önlemeye yönelik olduğu görülür.

Toplumsal eşitlik ve halkın refahını gözetme amaçları doğrudan Halkçılık ilkesiyle bağdaşır.

4

Dördüncü açıklamada yer alan 'sanayi yatırımlarının devlet eliyle yapılması' ve 'Birinci Beş Yıllık Sanayi Planı' ifadelerini çözümlemek.

Bu ifadelerin devletin ekonomiye doğrudan müdahalesini ve yatırımcılığını yansıttığı tespit edilir.

Sermaye yetersizliğinden ötürü yatırımların kamu gücüyle gerçekleştirilmesi Devletçilik ilkesinin temel tanımıdır.

Anahtar Kavram

Atatürk İlkeleri ve Özellikleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1020Soru →

Aşağıdaki tarım yöntemlerini, bu yöntemlerin temel özellikleri ve uygulanma amaçlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Nadas yöntemi, toprağın nem biriktirmesi için boş bırakılmasıyla; seracılık, kış ılıklığı olan yerlerde örtü altı üretimle; entansif tarım ise modern yöntemlerle yüksek verim alınmasıyla eşleşmelidir.

Nadas yöntemi kuraklıktan dolayı toprağı dinlendirmeyi amaçlar ve bu nedenle toprağın boş bırakılmasıyla eşleşir. Seracılık, kış sıcaklıklarının yüksek olduğu bölgelerde örtü altında üretim yapmayı ifade ettiği için örtü altı üretimle eşleşir. Entansif tarım ise gübreleme ve sulama gibi modern girdilerle yüksek verim almayı hedeflediği için yüksek verimli modern yöntemle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Nadas yönteminin tanımı ve amacını incelemek.

Nadasın kurak bölgelerde toprağın dinlendirilmesi yöntemi olduğu belirlenir.

Nadas yönteminin yağış yetersizliğinden dolayı yapıldığını bilmek doğru eşleştirmeyi buldurur.

2

Seracılık yönteminin uygulanma koşullarını incelemek.

Seracılığın kış ılıklığı olan kıyı kesimlerde örtü altında yapılan tarım olduğu belirlenir.

Seracılığın sıcaklık kontrolü gerektirdiğini bilmek doğru eşleştirmeyi sağlar.

3

Entansif tarım yönteminin özelliklerini incelemek.

Entansif tarımın yüksek yatırım ve modern girdilerle yüksek verim elde etme yöntemi olduğu belirlenir.

Entansif tarımın modern tarım uygulamalarını kapsadığını bilmek doğru eşleştirmeyi tamamlar.

Anahtar Kavram

Türkiye'de uygulanan tarım yöntemlerinin (nadas, seracılık, entansif tarım) özellikleri ve uygulanma koşulları

Tahmini Süre:1m 0s

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram