Tüm alıştırma soruları

Soru 1321Soru →

Aşağıda felsefi düşünmenin temelini oluşturan bazı kavramlar ve bu kavramlara ait açıklamalar verilmiştir. Sol sütundaki felsefi kavramlar, sağ sütunda yer alan açıklamalarla doğru biçimde nasıl eşleştirilmelidir?

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Gerçeklik kavramı zihinden bağımsız somut varlığı belirten açıklamayla; Doğruluk kavramı yargının gerçeklikle uyuşmasını belirten açıklamayla; Tutarlılık kavramı önermelerin birbiriyle uyumunu belirten açıklamayla; Çelişki kavramı ise bir önerme ile değillemesinin aynı anda doğru kabul edilmesini belirten açıklamayla eşleşir.

Kavramlar ve tanımları analiz edildiğinde; zihinden bağımsız dış dünyadaki somut varlıklar 'gerçeklik' ile, bu varlıklara dair yargıların nesnesine uygunluğu 'doğruluk' ile, önermelerin kendi içindeki uyumu 'tutarlılık' ile ve bir durumun hem kendisinin hem değillemesinin aynı anda doğru kabul edilmesi 'çelişki' ile eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Varlık ve bilgi arasındaki ayrımı yapmak amacıyla verilen durumları inceleyiniz.

Dış dünyada var olan somut nesne veya durumun 'gerçeklik', bu nesneye yönelik zihinsel yargının nesneyle uyuşmasının ise 'doğruluk' olduğunu tespit ediniz.

Gerçeklik ontolojik (varlıksal) bir özellikken, doğruluk epistemolojik (bilgisel) bir yargı özelliğidir.

2

Mantıksal tutarlılık ve çelişki kavramlarını açıklamalara göre analiz ediniz.

Bir düşünce sistemindeki önermelerin uyumlu olması 'tutarlılık' olarak adlandırılırken; aynı anda hem kendisinin hem de olumsuzunun doğru sayılması 'çelişki' olarak tanımlanır.

Tutarlılık sistemin mantıksal bütünlüğünü sağlar, çelişki ise bu bütünlüğü bozar.

3

Sol sütundaki kavramlar ile sağ sütundaki açıklamaları eşleştiriniz.

Gerçeklik -> Güneş'in kendisi; Doğruluk -> 'Güneş bir yıldızdır' önermesi; Tutarlılık -> önermelerin uyumu; Çelişki ->

p

ile değillemesinin aynı anda doğru kabul edilmesi eşleşmeleri tamamlanır.

Kavramların tanımları ve verilen örnekler bu eşleştirmeyi doğrulamaktadır.

Anahtar Kavram

Felsefi düşüncede doğruluk, gerçeklik, tutarlılık ve çelişki kavramlarının analizi ve birbiriyle olan mantıksal ilişkileri.

Soru 1322Soru →

Aşağıda verilen uluslararası örgütleri; etki alanları (küresel/bölgesel), kuruluş amaçları ve Türkiye'nin üyelik durumlarını dikkate alarak en uygun özellikleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

OECD - Küresel ölçekli, ekonomik amaçlı kurucu üye olunan örgüt; NAFTA - Bölgesel ölçekli ve Türkiye'nin üye olmadığı ekonomik örgüt; İİT - Küresel ölçekli, siyasi amaçlı üye olunan örgüt; OPEC - Küresel ölçekli, petrol rezervi olan ülkelerce kurulan ve Türkiye'nin üye olmadığı örgüt.

Verilen uluslararası örgütlerin özellikleri eşleştirildiğinde; OECD küresel ölçekte ekonomik amaçlı kurucu üyesi olduğumuz örgütle, NAFTA bölgesel düzeyde ekonomik amaçlı üye olmadığımız örgütle, İİT küresel düzeyde siyasi amaçlı üyesi olduğumuz en büyük ikinci örgütle, OPEC ise küresel düzeyde petrol ihraç eden ülkelerin kurduğu ekonomik amaçlı üye olmadığımız örgütle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

OECD örgütünün etki alanı, amacı ve Türkiye'nin üyelik durumunun incelenmesi

OECD küresel ölçekli, ekonomik kalkınma hedefli ve Türkiye'nin kurucu üye olduğu bir örgüttür. Bu durum ikinci özellik ile eşleşmektedir.

OECD'nin temel yapısal özelliklerinin saptanması.

2

NAFTA örgütünün coğrafi ölçeği ve Türkiye'nin konumunun analizi

NAFTA Kuzey Amerika kıtasına özgü bölgesel bir serbest ticaret örgütüdür. Türkiye bu kıtada olmadığı için üye değildir. Bu durum üçüncü özellik ile eşleşmektedir.

NAFTA'nın bölgesel ölçekte ve Türkiye dışı bir ekonomik yapılanma olduğunun doğrulanması.

3

İİT örgütünün büyüklüğü, siyasi niteliği ve üyelik durumunun analizi

İİT, BM'den sonraki en fazla üyeye sahip küresel siyasi örgüttür ve Türkiye bu örgüte üyedir. Bu durum dördüncü özellik ile eşleşmektedir.

İİT'nin siyasi niteliği ve Türkiye'nin üyelik bağının belirlenmesi.

4

OPEC örgütünün faaliyet alanı, kaynak ilişkisi ve Türkiye'nin durumu

OPEC küresel ölçekli petrol kartelidir. Türkiye petrol ihraç eden bir ülke olmadığı için üye değildir. Bu durum birinci özellik ile eşleşmektedir.

OPEC'in petrol bazlı ekonomik işlevinin ve Türkiye'nin üye olmama gerekçesinin netleştirilmesi.

Anahtar Kavram

Küresel ve bölgesel örgütlerin ölçek, kuruluş amaçları ve Türkiye'nin üyelik durumlarına göre sınıflandırılması.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1323Soru →

Psikoloji biliminin tanımı, konusu ve temel ölçütleri dikkate alındığında, sol sütunda verilen kavramları sağ sütunda verilen en uygun açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Gözlenebilirlik kavramı nesnel saptama içeren açıklamayla; ölçülebilirlik kavramı sayısal ve niteliksel değerlerle ifade etme açıklamasıyla; zihinsel süreçler doğrudan gözlenemeyen ancak dışsal davranışlarla dolaylı çıkarılan içsel yaşantılarla; doğrudan gözlenebilen davranışlar ise doğrudan algılanabilen fiziksel tepkilerle eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede; gözlenebilirlik nesnel saptamayla, ölçülebilirlik sayısal ve niteliksel değerlerle ifade etmeyle, zihinsel süreçler dolaylı incelenebilen içsel yaşantılarla, doğrudan gözlenebilen davranışlar ise doğrudan algılanabilen fiziksel tepkilerle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Gözlenebilirlik kavramının tanımını belirleme

Gözlenebilirlik, duyu organları ya da araçlarla nesnel saptama yapılması açıklamasıyla eşleşir.

Bir olgunun bilimsel araştırma konusu olabilmesi için ilk olarak nesnel olarak gözlenebilmesi gerekir.

2

Ölçülebilirlik kavramının tanımını belirleme

Ölçülebilirlik, standart araçlarla sayısal veya niteliksel değer verme açıklamasıyla eşleşir.

Bilimsel verilerin karşılaştırılabilir ve analiz edilebilir olması için ölçüm değerlerine dökülmesi şarttır.

3

Zihinsel süreçler kavramının tanımını belirleme

Zihinsel süreçler, doğrudan gözlenemeyen fakat dışsal davranışlardan dolaylı çıkarılan içsel yaşantılar açıklamasıyla eşleşir.

Düşünme, bellek ve algı gibi süreçler doğrudan dışarıdan izlenemez ancak dolaylı olarak ölçülüp incelenir.

4

Doğrudan gözlenebilen davranışlar kavramının tanımını belirleme

Doğrudan gözlenebilen davranışlar, konuşma veya yürüme gibi doğrudan algılanabilen fiziksel tepkiler açıklamasıyla eşleşir.

Organizma tarafından yapılan ve dışarıdan doğrudan gözlemlenebilen motor ve fiziksel etkinlikler bu gruba girer.

Anahtar Kavram

Psikolojinin konusu ve ölçütleri

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 1324Soru →

Türkiye'de köy altı kır yerleşmeleri; süreklilik durumlarına (kalıcı veya geçici olmalarına), yapıldıkları mesken malzemelerine ve temel ekonomik faaliyet türlerine göre farklılıklar gösterir. Aşağıda verilen kır yerleşmesi türlerini, karşılarında yer alan ayırt edici coğrafi ve fonksiyonel özellikleri ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleştirme şu şekildedir: Mezra - Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da tarım ve hayvancılık yapılan kalıcı yerleşme; Oba - Göçebe ailelerin çadırlardan oluşan geçici yerleşmesi; Divan - Batı Karadeniz'de mahallelerin birleştiği kalıcı yerleşme; Yayla - Yüksek kesimlerdeki en yaygın geçici yerleşme.

Doğru eşleştirmede mezra Doğu/Güneydoğu Anadolu'daki kalıcı tarım-hayvancılık alanıyla, oba çadırlardan kurulan göçebe hayvancılık yerleşmesiyle, divan Batı Karadeniz'deki kalıcı mahalle topluluğuyla ve yayla ise Türkiye'nin en yaygın geçici dağ yerleşmesiyle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Köy altı yerleşmelerini sürekliliklerine göre sınıflandırmak.

Mezra ve divan yerleşmelerinin kalıcı; oba ve yayla yerleşmelerinin ise geçici köy altı yerleşmeleri olduğu saptanır.

Yerleşme türlerinin ayırt edilmesinde kalıcılık ve geçicilik en temel coğrafi kriterdir.

2

Kalıcı yerleşmeleri bölgesel özellikleriyle eşleştirmek.

Doğu ve Güneydoğu Anadolu'da tarım-hayvancılık odaklı olan kalıcı birimin mezra; Batı Karadeniz'de birden fazla mahallenin ortak idari yapı oluşturduğu birimin ise divan olduğu belirlenir.

Bölgesel iklim, yer şekilleri ve tarım kültürü yerleşme isimlerini ve yapılarını doğrudan etkiler.

3

Geçici yerleşmeleri mesken ve fonksiyon özelliklerine göre eşleştirmek.

Göçebe ailelerin çadırlarda hayvancılık yaptığı birimin oba; sıcak havadan korunma ve otlatma amaçlı yüksek alanlardaki en yaygın birimin ise yayla olduğu tespit edilir.

Yayla ve oba hayvancılık odaklıdır ancak oba barınak olarak çadırı temel alırken, yayla daha çok yükselti faktörüne dayanır.

Anahtar Kavram

Kır yerleşmelerinin kalıcı ve geçici olarak sınıflandırılması ile coğrafi özellikleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1325Soru →

Kanun-i Esasi ve I. Meşrutiyet Dönemi'ne ait aşağıdaki kurum ve grupları, bu yapıların tarihsel işlev ve özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Meclis-i Âyan ile üyelerinin padişah tarafından ömür boyu atanması; Meclis-i Mebusan ile üyelerinin halk tarafından iki dereceli seçimle belirlenmesi; Heyet-i Vükelâ ile padişaha karşı sorumlu olan bakanlar kurulu; Genç Osmanlılar ile meşrutiyet fikrini savunan aydınlar hareketi eşleşmelidir.

Meclis-i Âyan üyelerinin padişah tarafından ömür boyu atanması (Meclis-i Âyan - right_3); Meclis-i Mebusan üyelerinin halk tarafından iki dereceli seçimle belirlenmesi (Meclis-i Mebusan - right_4); Heyet-i Vükelâ'nın bakanlar kurulunu ifade etmesi ve padişaha karşı sorumlu olması (Heyet-i Vükelâ - right_1); Genç Osmanlılar'ın ise meşrutiyet ve anayasa fikrini savunan aydın hareketi olması (Genç Osmanlılar - right_2) doğru eşleşmelerdir.

Adım Adım Çözüm

1

Meclis-i Âyan'ın yapısını belirlemek.

Meclis-i Âyan üyelerinin padişah tarafından seçildiği ve ömür boyu görevde kaldığı bilgisiyle right_3 ile eşleşir.

Âyan Meclisi üyeleri padişah tarafından belirlenir, bu da padişahın yasama üzerindeki denetimini gösterir.

2

Meclis-i Mebusan'ın işlevini belirlemek.

Meclis-i Mebusan üyelerinin halk tarafından yapılan seçimlerle belirlendiği bilgisiyle right_4 ile eşleşir.

Mebusan Meclisi, halkın iradesinin yansıdığı demokratik organı temsil eder.

3

Heyet-i Vükelâ kavramını analiz etmek.

Heyet-i Vükelâ'nın bakanlar kurulunu temsil ettiği ve padişaha karşı sorumlu olduğu bilgisiyle right_1 ile eşleşir.

Yürütme organının meclise değil padişaha sorumlu olması, 1876 anayasasının mutlakiyetçi karakterini yansıtır.

4

Genç Osmanlılar grubunun amacını belirlemek.

Genç Osmanlılar'ın meşrutiyeti savunan aydın hareketi olduğu bilgisiyle right_2 ile eşleşir.

Genç Osmanlılar, Osmanlıcılık fikri doğrultusunda anayasal düzene geçilmesinin öncüsü olmuşlardır.

Anahtar Kavram

Kanun-i Esasi'nin getirdiği devlet yapısı ve Meşrutiyet dönemi kurumlarının işlevleri.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1326Soru →

Türkiye Cumhuriyeti'nin ekonomi tarihinde uygulanan ekonomi politikaları ile bu dönemlerin temel özelliklerini belirleyen gelişmeleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

1923-1929 Dönemi liberal politikalarla (İzmir İktisat Kongresi, Aşar vergisinin kaldırılması), 1930-1950 Dönemi devletçilikle (Sümerbank, Etibank'ın kurulması), 1950-1960 Dönemi dışa açık ekonomiyle (makineleşme, kara yolları, Marshall Planı), 1963-1980 Dönemi ise planlı kalkınmayla (Devlet Planlama Teşkilatı, ithal ikameci sanayileşme) eşleşmektedir.

Cumhuriyet dönemi ekonomi politikaları tarihsel süreçte dört ana evreye ayrılır: 1923-1929 liberalizm dönemi, 1930-1950 devletçilik dönemi, 1950-1960 dışa açık serbest piyasa ve altyapı dönemi, 1963-1980 ise planlı kalkınma dönemidir. Her dönem, kendine has sosyo-ekonomik ve küresel koşullara göre şekillenmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Cumhuriyet'in ilk yıllarına denk gelen 1923-1929 dönemini analiz etmek.

İzmir İktisat Kongresi kararları doğrultusunda özel sektöre dayalı liberal politikaların izlendiği ve tarımı rahatlatmak için Aşar vergisinin kaldırıldığı görülür.

Dönemin temel karakteri olan özel girişimciliğin teşvik edilmesi ile liberal ekonomi açıklaması eşleşir.

2

Dünya Ekonomik Bunalımı sonrasını kapsayan 1930-1950 dönemini analiz etmek.

Özel sermaye yetersizliği nedeniyle devletçilik ilkesinin benimsendiği ve kamu bankaları (Sümerbank, Etibank) aracılığıyla sanayileşme adımlarının atıldığı tespit edilir.

1929 Büyük Buhranı'nın getirdiği zorunluluklar devletin ekonomiye doğrudan müdahalesini ve yatırım yapmasını gerektirmiştir.

3

Siyasi ve ekonomik yapının değiştiği 1950-1960 dönemini analiz etmek.

Kara yolları yatırımlarının ön plana çıktığı, tarımda makineleşmenin ve dış yardımların (Marshall Planı) etkisiyle özel sektörün canlandığı belirlenir.

Bu dönemde demir yolları yerine kara yollarına öncelik verilmiş ve tarımsal üretimde traktör kullanımı yaygınlaşmıştır.

4

1960 Anayasası sonrasındaki planlı dönemi (1963-1980) analiz etmek.

Devlet Planlama Teşkilatının kurularak beş yıllık kalkınma planlarının uygulamaya koyulduğu ve ithal ikameci sanayinin benimsendiği görülür.

Ekonomik büyümenin düzenli ve planlı bir şekilde yürütülmesi için planlı kalkınma modeli tercih edilmiştir.

Anahtar Kavram

Türkiye Cumhuriyeti ekonomi politikasının tarihsel süreçteki yapısal değişimleri ve dönemsel nitelikleri.

Soru 1327Soru →

Küresel iklim değişimi, beşerî faaliyetler sonucu atmosferin sera etkisinin kuvvetlenmesiyle başlayan ve yeryüzünde zincirleme çevresel etkilere yol açan karmaşık bir süreçtir.

Aşağıda verilen küresel iklim değişimiyle ilgili süreçler ile bu süreçlerin doğrudan yol açtığı sonuçları doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Buzulların erimesi ile kıyıların sular altında kalması; fosil yakıt kullanımı ile sera gazı birikiminin artması; buz örtülerinin azalması ile albedo oranının düşmesi; iklim kuşaklarının kayması ile canlı türlerinin göç etmesi/yok olması eşleşmektedir.

Küresel iklim değişimine bağlı olarak eriyen buzullar kıyı ovalarının su altında kalmasına yol açar; beşerî kökenli fosil yakıt tüketimi sera gazı birikimini artırır; buzulların erimesi yansıtıcılığı azaltarak (albedo düşüşü) yeryüzünün daha çok enerji soğurmasına neden olur; iklim kuşaklarının kayması ise canlıların yaşam alanlarını değiştirir.

Adım Adım Çözüm

1

Buzul erimelerinin kıyı bölgelerindeki fiziki coğrafya üzerindeki etkilerini tespit etmek.

Eriyen buzullar deniz seviyesini yükselterek kıyı ekosistemlerini ve delta ovalarını sular altında bırakır.

Küresel sıcaklık artışıyla eriyen buzulların doğrudan deniz seviyesi yükselmesine yol açtığı bilgisini kullanmak.

2

Beşerî kaynaklı sera gazı salınımlarını ve ormansızlaşmanın sonuçlarını belirlemek.

Sanayi faaliyetleri ve fosil yakıt kullanımı atmosfere büyük miktarda sera gazı salarken, ormansızlaşma karbon yutaklarını azaltarak bu birikimi hızlandırır.

Beşerî faaliyetlerin atmosferin bileşimi üzerindeki etkilerini analiz etmek.

3

Buz alanlarının azalması ile yeryüzünün yansıtma gücü (albedo) arasındaki ilişkiyi incelemek.

Yansıtıcı beyaz buzulların yerini daha az yansıtıcı olan koyu renkli deniz ve kara yüzeylerinin alması albedoyu düşürür, bu da soğurulan güneş energisini artırır.

Buzulların erimesinin yeryüzünün enerji bilançosundaki pozitif geri besleme mekanizmasını anlamak.

4

İklim elemanlarındaki değişimlerin biyolojik sistemler ve canlılar üzerindeki etkilerini değerlendirmek.

İklim kuşaklarının yer değiştirmesi ekolojik nişlerin kaymasına sebep olur, bu da canlıları göç etmeye zorlar ya da nesillerini tehlikeye sokar.

Sıcaklık ve yağış değişimlerinin biyomların coğrafi dağılışı üzerindeki doğrudan sonuçlarını saptamak.

Anahtar Kavram

Küresel iklim değişiminin nedenleri, mekanizmaları (sera etkisi, albedo) ve çevre üzerindeki zincirleme sonuçları.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1328Soru →

Aşağıda sol sütunda psikoloji tarihindeki bazı ekollerin kuramsal açıklamaları, sağ sütunda ise bu ekollerin adları verilmiştir. Sol sütunda yer alan açıklamaları, sağ sütundaki uygun ekollerle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci açıklama Yapısalcı Yaklaşım ile, ikinci açıklama İşlevselci Yaklaşım ile, üçüncü açıklama Davranışçı Yaklaşım ile ve dördüncü açıklama Gestalt Yaklaşımı ile eşleşmelidir.

Kuramsal açıklamalar incelendiğinde; içebakış yöntemini kullanarak bilinci duyum ve imge gibi yapısal ögelerine ayıran görüş yapısalcılıktır. Zihnin işlevine ve çevreye adaptasyona odaklanan görüş işlevselciliktir. Zihinsel süreçleri reddedip uyarıcı-tepki ilişkisine ve gözlenebilir davranışa odaklanan görüş davranışçılıktır. Yaşantının bütünsel olarak örgütlendiğini savunan görüş ise Gestalt yaklaşımıdır.

Adım Adım Çözüm

1

İlk kuramsal açıklamanın anahtar kavramlarını belirleyin.

İlk açıklamada yer alan 'basit unsurlara (duyumlar ve imgeler) ayrıştırma' ve 'içebakış yöntemi' ifadeleri, zihnin yapısını ve parçalarını araştıran Yapısalcı Yaklaşım'a işaret eder.

Bu kavramlar doğrudan psikolojiyi laboratuvar düzeyinde başlatan Wilhelm Wundt ve Edward Titchener'ın yapısalcı ekolünün temel yöntemidir.

2

İkinci açıklamanın anahtar kavramlarını inceleyin.

İkinci açıklamada geçen 'zihnin yapısından ziyade işlevine odaklanma' ve 'çevreye uyum sağlama' ifadeleri, İşlevselci Yaklaşım ile örtüşür.

William James ve John Dewey tarafından geliştirilen bu ekol, faydacılık ve çevreye adaptasyon süreçleri üzerine odaklanır.

3

Üçüncü açıklamanın anahtar kavramlarını analiz edin.

Üçüncü açıklamadaki 'zihinsel durumların reddedilmesi' ve 'gözlenebilir çıktılar ile çevresel girdiler' vurgusu, Davranışçı Yaklaşım'ı tanımlar.

John Watson ve B.F. Skinner'ın davranışçı psikolojisi zihni kara kutu olarak görür ve sadece ölçülebilir tepkilerle ilgilenir.

4

Dördüncü açıklamanın anahtar kavramlarını değerlendirin.

Dördüncü açıklamada yer alan 'yaşantıyı atomistik öğelere indirgememe' ve 'bütün olarak kavranması gerektiği' düşüncesi, Gestalt Yaklaşımı'na aittir.

Gestalt yaklaşımının temel ilkesi, bütünün kendini oluşturan parçaların toplamından daha büyük ve farklı bir anlam taşımasıdır.

Anahtar Kavram

Psikolojide Ekoller ve Yaklaşımlar

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1329Soru →

Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP), sadece su ve toprak kaynaklarının geliştirilmesini değil; aynı zamanda ekonomik, sosyal ve kültürel kalkınmayı da hedefleyen çok sektörlü bir bölgesel gelişim projesidir.

Buna göre, projenin sol sütunda verilen uygulamalarını, sağ sütunda verilen temel hedef veya bölgesel sonuçları ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Atatürk Barajı ve Hidroelektrik Santrali enerji üretimi ile; Şanlıurfa Tünelleri suların tarım alanlarına ulaştırılması ile; Pamuk ekim alanlarının genişlemesi tarıma dayalı sanayinin gelişmesi ile; Çok Amaçlı Toplum Merkezleri (ÇATOM) ise kadınların eğitime ve toplumsal hayata entegrasyonu ile eşleşmektedir.

Eşleştirmelerin tamamı doğru yapılmıştır: Atatürk Barajı enerji üretimiyle, Şanlıurfa Tünelleri nehir sularının tarım alanlarına taşınmasıyla, pamuk üretimi tekstil sanayisinin gelişmesiyle ve ÇATOM ise kadınların toplumsal hayata entegrasyonuyla doğrudan ilişkilidir.

Adım Adım Çözüm

1

Uygulamaların ve hedeflerin analiz edilmesi

Atatürk Barajı'nın hidroelektrik enerji üretimiyle ilişkili olduğu belirlenir.

Atatürk Barajı, Türkiye'nin en büyük hidroelektrik santraline ev sahipliği yaparak enerji üretimine katkıda bulunur.

2

Sulama altyapısı ile tarım alanlarının eşleştirilmesi

Şanlıurfa Tünelleri'nin sulama amacıyla suları ovalara taşıdığı belirlenir.

Bu tüneller, Fırat Nehri'nin suyunu Şanlıurfa-Harran gibi kurak tarım alanlarına ulaştıran ana sulama tünelleridir.

3

Tarımsal değişimin endüstriyel sonuçlarının analiz edilmesi

Pamuk üretiminin artması ile tekstil/çırçır sanayisinin gelişmesi eşleştirilir.

Sulu tarımla birlikte pamuk ekiminin artması, hammaddeye yakınlık avantajıyla bölgede tekstil sanayisinin kurulup gelişmesini tetiklemiştir.

4

Sosyal kalkınma projelerinin değerlendirilmesi

ÇATOM uygulamasının kadınların sosyal ve ekonomik yaşama katılımı hedefiyle eşleştiği saptanır.

Çok Amaçlı Toplum Merkezleri (ÇATOM), GAP'ın insani ve sosyal boyutunu güçlendirmek için doğrudan kadın odaklı projeler yürütmektedir.

Anahtar Kavram

Güneydoğu Anadolu Projesi'nin (GAP) çok sektörlü (tarım, enerji, sosyal, sanayi) yapısı ve bölgesel etkileri.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1330Soru →

MÖ 6. Yüzyıl - MS 2. Yüzyıl felsefesinde insan, ahlak ve toplum konuları filozoflar taraf��ndan farklı açılardan ele alınmıştır. Aşağıda sol sütunda bu dönem filozoflarının öne sürdüğü bazı temel kavramsal yaklaşımlar, sağ sütunda ise bu yaklaşımların açıklamaları yer almaktadır. Sol sütundaki yaklaşımları sağ sütundaki doğru açıklamaları ile eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Protagoras'ın rölativist yakla��ımı, Sokrates'in bilgi-erdem özdeşliği, Platon'un toplumsal iş bölümü tasarımı ve Aristoteles'in altın orta öğretisi sırasıyla doğru tanımlarıyla eşleştirilmelidir.

Doğru eşleştirmede, rölativizmin öncüsü olan Protagoras toplumsal yasaların uzlaşımsal doğasına yönelirken; Sokrates ahlaki eylemi bilgiye dayandırır. Platon devletteki adaleti ruhsal ve toplumsal sınıfların uyumuyla tanımlarken, Aristoteles karakter erdemlerini aşırılıklardan uzak durup dengede kalma (altın orta) yetisi olarak belirler.

Adım Adım Çözüm

1

Protagoras'ın rölativist bilgi ve ahlak anlayışını yansıtan kavramsal tanımı belirlemek.

Protagoras'ın 'insan her şeyin ölçüsüdür' önermesi, evrensel nesnelliği reddeden rölativist açıklamayla eşleşir.

Sofist felsefenin insanı ve bilgiyi merkeze alan görelilik anlayışını ayırt etmek.

2

Sokrates'in bilgi ile erdem arasındaki kurduğu zorunlu ilişkiyi çözümlemek.

Sokrates'in 'hiç kimse bilerek kötülük yapmaz' ilkesi, ahlaki eylemin temelini entelektüel kavrayışa ve cehaletin önlenmesine bağlayan açıklamayla eşleşir.

Sokratik ahlak entelektüalizminin bilgi ve eylem ilişkisini anlamak.

3

Platon'un ideal devletindeki toplumsal düzen ve adalet formülasyonunu incelemek.

Platon'un 'iş bölümü ve sınıfların uyumu' tasarımı, ruhsal yetiler ile toplumsal sınıfların işlevsel dengesini savunan açıklamayla eşleşir.

Platon'un siyaset felsefesinde adalet ve devlet yapısının rasyonel temellerini kavramak.

4

Aristoteles'in ahlak anlayışında erdemin nasıl kazanıldığını ve ölçüsünü belirlemek.

Aristoteles'in 'altın orta' öğretisi, aşırılık ile eksiklik arasındaki dengeyi ve toplumsal alışkanlık pratiğini vurgulayan açıklamayla eşleşir.

Aristotelesçi etik anlayışında karakter erdemlerinin pratik akılla ilişkisini kurmak.

Anahtar Kavram

MÖ 6. Yüzyıl - MS 2. Yüzyıl Felsefesinde İnsan ve Toplum Görüşleri

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 1331Soru →

Felsefede bilgi ve varlık ilişkisini anlamlandırmak amacıyla kullanılan temel kavramlar ile bu kavramların açıklamaları aşağıda verilmiştir. Sol sütundaki kavramları, sağ sütundaki uygun açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Gerçeklik kavramı zihinden bağımsız nesnel varoluşu belirten açıklamayla; Doğruluk kavramı yargının nesnesiyle uyuşmasını belirten açıklamayla; Tutarlılık kavramı önermelerin kendi içindeki uyumunu belirten açıklamayla; Çelişki kavramı ise birbiriyle bağdaşmayan önermelerin bir arada bulunmasını belirten açıklamayla eşleşir.

Doğru eşleştirmede; zihinden bağımsız nesnel varoluşu temsil eden açıklama gerçeklikle, zihindeki bir yargının bu varoluşla uyuşmasını belirten açıklama doğrulukla, sistem içi uyumluluk tutarlılıkla ve çelişen yargıların bir arada bulunması ise çelişkiyle eşleştirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Varlık ve bilgi alanındaki kavramları birbirinden ayırt etmek.

Zihinden bağımsız dış dünyadaki nesnel durumu temsil eden ilk açıklamanın varlıksal bir özellik olan 'Gerçeklik' ile, bu gerçekliğe dair yargının nesnesiyle uyuşmasını belirten ikinci açıklamanın ise bilgiye ait bir özellik olan 'Doğruluk' ile uyuştuğu tespit edilir.

Gerçeklik varlığın, doğruluk ise bilginin bir niteliğidir.

2

Düşünce sisteminin iç yapısına dair özellikleri belirlemek.

Önermelerin kendi içindeki uyumunu ve çelişmeme durumunu ifade eden üçüncü açıklamanın 'Tutarlılık' ile, birbiriyle bağdaşmayan önermelerin bir arada bulunmasını belirten dördüncü açıklamanın ise 'Çelişki' ile eşleştiği belirlenir.

Tutarlılık sistem içi uyumdur, çelişki ise mantıksal uyumsuzluktur.

Anahtar Kavram

Doğruluk, gerçeklik, tutarlılık ve çelişki kavramlarının ayrımı ile mantıksal ilişkileri.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1332Soru →

Küresel ve bölgesel örgütlerin kuruluş amaçları, etki alanları ve üye ülkeleri farklılık göstermektedir. Aşağıda verilen uluslararası örgütleri, sağda yer alan kendilerine özgü açıklama ve özelliklerle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Avrupa Birliği (AB) -> Bölgesel ölçekte faaliyet gösteren, üye ülkeler arasında gümrük birliği ve tek pazar gibi derin bir ekonomik ve siyasi entegrasyonu amaçlayan, Türkiye'nin üye olmadığı örgüt; Karadeniz Ekonomik İşbirliği (KEİ) -> Bölgesel ölçekli, üye ülkelerin coğrafi yakınlığından ve potansiyellerinden yararlanarak ekonomik iş birliğini artırmayı amaçlayan, merkez binası İstanbul'da bulunan ve Türkiye'nin kurucu üyesi olduğu örgüt; Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO) -> Küresel ölçekli, üye ülkelerin ortak savunma ve güvenlik politikalarını yürütmek amacıyla askeri amaçla kurulan, Türkiye'nin 1952 yılında üye olduğu örgüt; Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC) -> Küresel ölçekli, dünya petrol rezervlerinin büyük kısmını elinde bulunduran ülkelerin pazar ve fiyat dengesini korumak için kurduğu ekonomik nitelikli örgüt.

Verilen örgütlerin ölçekleri (küresel/bölgesel), kuruluş amaçları (siyasi, askeri, ekonomik) ve Türkiye'nin üyelik durumları dikkate alındığında eşleştirmeler şu şekildedir: Avrupa Birliği, bölgesel ölçekli siyasi/ekonomik bir örgüt olup Türkiye üye değildir. Karadeniz Ekonomik İşbirliği, bölgesel ölçekli ekonomik bir örgüt olup Türkiye kurucu üyedir. Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü (NATO), küresel ölçekli askeri bir örgüt olup Türkiye 1952'de üye olmuştur. Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü (OPEC), küresel ölçekli ekonomik bir örgüt olup Türkiye üye değildir.

Adım Adım Çözüm

1

Avrupa Birliği'nin (AB) özelliklerini inceleme

AB, bölgesel ölçekli siyasi ve ekonomik bir örgüttür. Türkiye üye değildir. Bu özelliklere sahip tanım belirlenir.

AB'nin bölgesel etki alanını ve Türkiye'nin üyelik durumunu tespit etmek amacıyla bu adım uygulanır.

2

Karadeniz Ekonomik İşbirliği'nin (KEİ) özelliklerini inceleme

KEİ, bölgesel ölçekli ekonomik bir iş birliği örgütüdür. Merkezi İstanbul'dadır ve Türkiye kurucudur. Bu tanım belirlenir.

KEİ'nin coğrafi etki alanını, merkezini ve Türkiye'nin kurucu üyelik rolünü doğrulamak için bu adım uygulanır.

3

Kuzey Atlantik Antlaşması Örgütü'nün (NATO) özelliklerini inceleme

NATO, küresel ölçekli askeri bir savunma örgütüdür. Türkiye 1952'de üye olmuştur. Bu tanım belirlenir.

NATO'nun askeri kuruluş amacını ve Türkiye'nin üyelik yılını eşleştirmek amacıyla bu adım uygulanır.

4

Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü'nün (OPEC) özelliklerini inceleme

OPEC, petrol rezervlerine sahip ülkelerin kurduğu küresel ölçekli ekonomik bir karteldir. Türkiye üye değildir. Bu tanım belirlenir.

OPEC'in küresel ekonomik hedeflerini ve Türkiye'nin üye olmadığını doğrulamak amacıyla bu adım uygulanır.

Anahtar Kavram

Küresel ve Bölgesel Ölçekteki Örgütlerin Etki Alanı, Amaçları ve Üyelik Durumları

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1333Soru →

Bilim felsefesinde bilimin doğasını, işleyişini ve sınırlarını açıklamaya çalışan farklı yaklaşım ve kuramlar bulunmaktadır. Aşağıdaki bilim felsefesi yaklaşımları ile bu yaklaşımların temel iddialarını doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleşmeler şu şekildedir: Mantıkçı pozitivist model ile mantıksal sembolleştirmelere odaklanan iddia; sosyo-kültürel eylemlilik süreci kuramı ile paradigmalar arası devrimsel dönüşüm iddiası; yanlışlanabilme potansiyelini savunan eleştirel yaklaşım ile tek bir aksi örneğin teoriyi çürütebileceği iddiası; kural karşıtı yaklaşım ile metodolojik kuralların yaratıcılığı engellediği iddiası.

Mantıkçı pozitivist model bilimi tamamlanmış önermelerin sembolik analiziyle sınırlandırırken; sosyo-kültürel yaklaşım paradigma değişimlerini esas alır. Yanlışlanabilirlik teorilerin çürütülme riskini almasını şart koşarken, yöntem anarşizmi mutlak metot kurallarına karşı çıkar. Bu nedenle eşleşmeler doğrudan bu felsefi temellere dayanır.

Adım Adım Çözüm

1

Mantıkçı pozitivist modelin odağını belirleme.

Mantıkçı pozitivist model, teorilerin mantıksal yapısına odaklanan iddia ile eşleşir.

Mantıkçı pozitivizm, bilimi sadece mantıksal sembolleştirme ve dil analizleri üzerinden inceler.

2

Sosyo-kültürel süreci temel alan kuramın odağını belirleme.

Sosyo-kültürel eylemlilik süreci kuramı, paradigmalar arası devrimsel dönüşüm iddiası ile eşleşir.

Thomas Kuhn'un yaklaşımı, bilimi tarihsel paradigmalar ve bilim topluluğunun sosyo-psikolojik eylemleriyle açıklar.

3

Yanlışlanabilirlik odaklı eleştirel yaklaşımın odağını belirleme.

Yanlışlanabilirlik odaklı eleştirel yaklaşım, tek bir aksi örneğin teoriyi çürütebileceği iddiası ile eşleşir.

Karl Popper'a göre tümevarımsal doğrulama mantıksal olarak geçersizdir; teori ancak yanlışlanmaya açık olduğu sürece bilimseldir.

4

Kural karşıtı yaklaşımın odağını belirleme.

Kural karşıtı yaklaşım, metodolojik kuralların yaratıcılığı engellediği iddiası ile eşleşir.

Feyerabend'in anarşist bilim kuramı, mutlak yöntem kurallarının bilimin önünü tıkadığını ve metodolojik çoğulculuğun gerektiğini savunur.

Anahtar Kavram

Bilim felsefesindeki temel modeller (Mantıkçı pozitivizm, Paradigmalar, Yanlışlanabilirlik ve Yöntemsel anarşizm)

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1334Soru →

Öğrenme psikolojisinde klasik ve edimsel koşullanma süreçleri, organizmanın çevreyle etkileşimi sonucu geliştirdiği davranış değişikliklerini açıklar.

Buna göre, sol sütundaki koşullanma kavramlarını sağ sütundaki günlük yaşam senaryolarıyla doğru şekilde e��leştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Klasik Koşullanmada Genelleme -> Köpekten korkan çocuğun diğer beyaz nesnelerden korkması; Edimsel Koşullanmada Genelleme -> Annesine yardım edip övgü alan çocuğun babasına da yardım etmesi; Olumsuz Pekiştirme -> Sürücünün güneş gözlüğü takıp rahatlaması; I. Tip Ceza -> İzinsiz konuşan öğrenciye öğretmenin kızması.

Doğru eşleştirmede; refleksif korku tepkisinin benzer uyarıcılara yayılması Klasik Koşullanmada Genelleme ile, istemli yardım etme davranışının benzer kişilere yayılması Edimsel Koşullanmada Genelleme ile, rahatsız edici ışıktan kurtulmak için gözlük takma davranışının pekişmesi Olumsuz Pekiştirme ile, izinsiz konuşan öğrencinin ortama eklenen itici bir uyarıcıyla (öğretmenin kızması) karşılaşması ise I. Tip Ceza ile eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Klasik koşullanmadaki genelleme kavramını incelemek.

Refleksif ve duyusal korku tepkisinin benzer uyarıcılara yayılması aranır. Köpekten korkan çocuğun diğer beyaz nesnelerden korkması bu kapsama girer.

Klasik koşullanma refleksif ve irade dışı duyusal süreçlerle ilgilenir.

2

Edimsel koşullanmadaki genelleme kavramını incelemek.

İstemli bir davranışın benzer bir ortamda tekrarlanması aranır. Annesine yardım edip pekiştirilen çocuğun babasına da yardım etmesi bu kapsama girer.

Edimsel koşullanmada istemli davranışlar ve bu davranışların sonuçları esastır.

3

Olumsuz pekiştirme ile ceza farkını belirlemek.

Rahatsız edici durumdan kurtulmayı sağlayan güneş gözlüğü takma davranışı olumsuz pekiştirme, ortama itici uyarıcı eklenen öğretmenin kızması durumu ise I. Tip ceza ile eşleştirilir.

Olumsuz pekiştirme davranışı artırırken, ceza davranışı azaltmayı hedefler.

Anahtar Kavram

Klasik ve Edimsel Koşullanma İlkeleri, Olumsuz Pekiştirme ve Ceza Farkı

Soru 1335Soru →

MÖ 6. yüzyıl - MS 2. yüzyıl felsefesinde insan, ahlak ve toplumsal yaşama dair geliştirilen düşünceler filozoflar ve felsefe okulları arasında önemli farklılıklar göstermektedir.

Aşağıda verilen filozof ve düşünce okullarını, karşılarında yer alan ahlak ve siyaset anlayışlarına dair temel görüşleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleşmeler şu şekildedir: Sofistler - uzlaşımsal ve göreli ahlak anlayışı; Sokrates - erdemin bilgiyle özdeşleştirilmesi ve maieutik sorgulama; Platon - ruh-devlet paralelliği ve sınıfsal erdemler; Aristoteles - insanın toplumsal/siyasal canlı olması ve altın orta ilkesi.

Filozofların ve okulların ahlak, insan ve toplum görüşleri kendi felsefi sistemlerinin doğrudan bir sonucudur. Sofistler göreli ahlakı ve yasaların uzlaşımsallığını, Sokrates erdem ve bilgi birliğini, Platon ruh ve devlet sınıfları arasındaki paralelliği, Aristoteles ise siyasal hayvan nitelemesi ve altın orta erdemini savunarak doğru eşleşmeleri oluşturmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Sofistlerin ahlak ve toplum anlayışını değerlendirmek

Sofistlerin yasaların yapaylığını (nomos) ve ahlaki kuralların göreliliğini vurguladığı görüş tespit edilir.

Sofistler, doğa ile insan yapımı uzlaşıları ayırarak evrensel bir ahlak yasasının olamayacağını iddia ederler.

2

Sokrates'in ahlak felsefesinin temellerini incelemek

Sokrates'in ahlakı bilgiye dayandıran nesnelci/rasyonalist tutumu ve maieutik (doğurtma) yöntemiyle eşleştirilir.

Sokrates'e göre erdem bilgidir, kötülük ise bilgi eksikliğinden kaynaklanır; sorgulama yoluyla bu evrensel ahlaki ilkeler zihinden çıkarılır.

3

Platon'un ideal devlet ve toplum teorisini analiz etmek

Platon'un insan ruhundaki akıl, cesaret ve arzu ögelerini devlet yapısındaki yöneticiler, koruyucular ve işçiler sınıflarıyla eşleştirdiği görüş belirlenir.

Platon'un ahlak ve siyaset kuramı organik bir devlet modeline dayanır; ruhun kısımları ile toplumsal sınıflar birbirinin kopyasıdır.

4

Aristoteles'in insan ve erdem kuramını incelemek

Aristoteles'in insanı doğası gereği siyasal bir varlık olarak nitelemesi ve ahlaki eylemde ölçülülüğü (altın orta) savunmasıyla eşleştirme yapılır.

Aristoteles'e göre insan potansiyelini ancak bir topluluk (polis) içinde ve aşırılıklardan kaçınarak erdemli davranmakla gerçekleştirebilir.

Anahtar Kavram

MÖ 6. Yüzyıl - MS 2. Yüzyıl Felsefesinde İnsan, Ahlak ve Toplum Görüşleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1336Soru →

Küresel ölçekte sürdürülebilir kalkınma ve çevresel planlama ilkeleri doğrultusunda hayata geçirilen çeşitli kentsel projeler ve yerel uygulamalar bulunmaktadır. Bu uygulamalar, çevresel sorunları azaltırken sosyal ve ekonomik faydaları bir arada sunmayı hedefler.

Aşağıda verilen çevresel planlama ve sürdürülebilirlik uygulamalarını, bu uygulamaların temelini oluşturan planlama ilkeleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Curitiba (Brezilya) kentsel planlama modeli entegre arazi kullanımı ve ulaşım planlamasıyla; Katmandu Vadisi (Nepal) katı atık yönetimi toplumsal katılıma dayalı yönetimle; Masdar Şehri (BAE) projesi ekolojik tasarım ve karbon nötr teknolojiyle; Kopenhag (Danimarka) iklim uyum planı ise yeşil altyapı çözümleriyle eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede, Curitiba'daki kentsel planlama modeli entegre arazi kullanımı ve ulaşım sistemiyle doğrudan örtüşür. Katmandu Vadisi'ndeki geri dönüşüm ve kompostlaştırma faaliyeti yerel toplulukların katılımıyla sürdürüldüğü için katılımcı yönetimdir. Masdar Şehri projesi ekolojik tasarım ve sıfır karbon/atık teknolojilerine dayanır. Kopenhag İklim Uyum Planı ise sel ve taşkın gibi iklim olaylarına karşı ekosistem tabanlı uyumu esas alır.

Adım Adım Çözüm

1

Uygulamaların coğrafi ve kentsel niteliklerini incelemek.

Curitiba'nın toplu taşıma odaklı kentsel gelişim, Katmandu'nun yerel atık yönetimi, Masdar'ın sıfır karbon/atık kenti ve Kopenhag'ın sel kontrolü odaklı olduğu belirlenir.

Senaryoların temel amaçlarını saptayarak doğru ilkelerle ilişkilendirmek için ilk adımdır.

2

Sürdürülebilirlik ve çevresel planlama ilkelerini analiz etmek.

Entegre arazi kullanımı, topluluk katılımı, ekolojik tasarım ve ekosistem tabanlı uyum gibi kuramsal çerçeveler tanımlanır.

Eşleştirmenin teorik altyapısını oluşturmak.

3

Senaryolar ile ilkeleri eşleştirmek.

Curitiba toplu taşıma-arazi entegrasyonuna, Katmandu katılımcı atık yönetimine, Masdar karbon nötr ekolojik tasarıma, Kopenhag ise iklim uyumuna atanır.

Her bir uygulamanın karakteristik özelliğinin en uygun sürdürülebilirlik ilkesiyle örtüşmesini sağlamak.

Anahtar Kavram

Çevresel planlama projeleri, kentsel sürdürülebilirlik ilkeleri, atık yönetimi modelleri ve iklim değişikliğine uyum stratejileri.

Soru 1337Soru →

Aşağıda verilen psikolojinin alt dalları ile bu alt dalların çalışma alanlarını gösteren açıklamaları doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Gelişim Psikolojisi - Bebeklikten yaşlılığa kadar yaşa bağlı değişimlerin incelenmesi; Klinik Psikoloji - Ruhsal rahatsızlıkların teşhis ve tedavi süreçleri; Endüstri ve Örgüt Psikolojisi - İş ortamındaki verimliliğin ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi.

Gelişim psikolojisi yaşa bağlı fiziksel, bilişsel ve sosyo-duygusal süreçleri incelediği için gelişimsel değişimleri konu alan açıklamayla; klinik psikoloji psikolojik rahatsızlıkların teşhis ve tedavisiyle ilgilendiği için tedavi süreçlerini içeren açıklamayla; endüstri ve örgüt psikolojisi ise iş yaşamını düzenlediği için iş ortamındaki verimlilikle ilgili açıklamayla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Gelişim Psikolojisi alt dalının tanımı incelenir.

Gelişim kavramı doğrudan yaşa bağlı değişimlerle ilgilidir. Bu nedenle yaşa bağlı değişimlerin incelenmesini içeren açıklama ile eşleştirilir.

Yaşam boyu gelişim süreçlerini tanımlamak hedeflenmiştir.

2

Klinik Psikoloji alt dalının tanımı incelenir.

Klinik ortamlar terapi, teşhis ve tedavi süreçleri ile özdeşleşmiştir. Bu sebeple ruhsal rahatsızlıkların teşhis ve tedavi süreçleriyle eşleştirilir.

Psikopatoloji ve ruh sağlığı alanındaki müdahaleleri ayırt etmek amaçlanmıştır.

3

Endüstri ve Örgüt Psikolojisi alt dalının tanımı incelenir.

Endüstri ve örgüt kavramları doğrudan çalışma hayatı, verimlilik ve organizasyonel düzen ile ilgilidir. Bu doğrultuda iş ortamındaki verimlilik ve çalışma koşullarının iyileştirilmesi açıklamasıyla eşleştirilir.

İş dünyasındaki insan davranışlarını inceleyen disiplini bulmaktır.

Anahtar Kavram

Psikolojinin Alt Dalları

Soru 1338Soru →

Psikolojideki bazı ekoller ve yaklaşımlar ile bu yaklaşımların insan davranışını açıklamada kullandıkları temel kuramsal odaklar aşağıda verilmiştir. Sol sütunda yer alan yaklaşımları, sağ sütundaki uygun açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İşlevselci Yaklaşım, organizmanın çevreye uyum sağlamasındaki pratik faydaları inceleyen açıklamayla; Gestalt Yaklaşımı, zihnin uyarıcıları bir bütün halinde nasıl organize ettiğini araştıran açıklamayla; Hümanistik Yaklaşım, insanın özgür iradesini ve kendini gerçekleştirme eğilimini merkeze alan açıklamayla; Biyolojik Yaklaşım ise davranışları beyin loblarının işlevleri, sinir sistemi ve hormonal salgılarla açıklayan ifadeyle eşleşir.

Doğru eşleştirmede; İşlevselci Yaklaşım organizmanın çevreye uyumundaki pratik faydalara; Gestalt Yaklaşımı zihinsel süreçlerin ve algının parçalanamaz bütünsel yapısına; Hümanistik Yaklaşım özgür irade ve kendini gerçekleştirme potansiyeline; Biyolojik Yaklaşım ise sinir sistemi ve hormonal salgılar gibi fizyolojik temellere odaklanan tanımlarla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

İşlevselci yaklaşımın kuramsal amacını belirleme

İşlevselcilik (fonksiyonalizm) zihnin çevreye uyum sağlamadaki faydasına odaklandığından, organizmanın çevreye uyumu ve pratik faydalarıyla ilgili olan açıklamayla eşleşir.

Ekolün uyum ve fayda eksenindeki temel tezini saptamak.

2

Gestalt yaklaşımının algıdaki bütünlük ilkesini arama

Gestalt kuramı, algı ve yaşantının parçalanamaz bütünsel yapısını savunduğu için zihnin uyarıcıları bütün halinde organize etmesiyle ilgili açıklamayla eşleşir.

Bütünlük ve organizasyon vurgusunun Gestalt ekolüne ait olduğunu doğrulamak.

3

Hümanistik yaklaşımın insan merkezli kabullerini bulma

Hümanistik (insancıl) psikoloji özgür irade, öznel deneyim ve kendini gerçekleştirme kavramlarına odaklanır; bu yüzden insanın öznel dünyası ve kendini gerçekleştirmesini ele alan açıklamayla eşleşir.

Bireyin biricikliği ve potansiyeli odaklı hümanist görüşü tespit etmek.

4

Biyolojik yaklaşımın fizyolojik vurgusunu tespit etme

Biyolojik yaklaşım davranışların altında yatan sinir sistemi, beyin lobları ve hormon gibi biyolojik yapıları incelediğinden, bu fizyolojik ögeleri içeren açıklamayla eşleşir.

Fizyolojik ve nörolojik süreçlerle davranışın bağını kurmak.

Anahtar Kavram

Psikolojideki ekollerin ve yaklaşımların temel kuramsal kabulleri ve çalışma alanları

Soru 1339Soru →

Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP); ekonomik, sosyal ve çevresel boyutlar�� olan çok sektörlü ve entegre bir bölgesel kalkınma projesidir. Projenin hayata geçirilmesiyle bölgede çok yönlü değişimler yaşanmıştır.

Buna göre, sol sütunda verilen GAP'ın kalkınma boyutları ile sağ sütunda verilen bölgedeki somut gelişmeleri doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Tarımsal Yapı ve Ürün Çeşitliliği - Sulu tarımla birlikte pamuk ekim alanlarının artması ve nadasın azalması; Sosyal Yapı ve Toplumsal Gelişim - Çok Amaçlı Toplum Merkezlerinin (ÇATOM) kurulması; Enerji Üretimi ve Altyapı Yatırımları - Fırat ve Dicle nehirleri üzerinde kurulan barajlarla elektrik üretilmesi; Çevresel Sürdürülebilirlik ve Koruma - Tuzlanmayı önlemek amacıyla drenaj kanallarının açılması

Eşleştirmede kalkınma boyutları bölgedeki gerçek çıktılarıyla birebir örtüşmektedir. Sulu tarımla birlikte pamuk ekim alanlarının genişlemesi tarımsal yapı boyutunu; kadın ve gençlere mesleki eğitim sunan ÇATOM'lar sosyal boyutu; barajlardaki hidroelektrik santralleri enerji altyapısı boyutunu; aşırı sulamadan kaynaklanan tuzlanmayı önleyen drenaj çalışmaları ise projenin çevresel koruma boyutunu temsil eder.

Adım Adım Çözüm

1

Tarımsal Yapı ve Ürün Çeşitliliği ifadesi analiz edilir.

Bu boyutun tarım metotları, ürün deseni ve nadas alanlarındaki değişimlerle eşleşmesi gerektiği bulunur ve pamuk ekimi ile nadas alanlarının daralması maddesiyle ilişkilendirilir.

GAP'ın en temel hedeflerinden biri tarımda sulama olanaklarını artırarak tarımsal üretimi çeşitlendirmektir.

2

Sosyal Yapı ve Toplumsal Gelişim ifadesi analiz edilir.

Bu boyutun insan odaklı, eğitim, istihdam ve sosyal uyum projeleriyle eşleşmesi gerektiği bulunur ve Çok Amaçlı Toplum Merkezleri (ÇATOM) maddesiyle ilişkilendirilir.

GAP sadece ekonomik değil, aynı zamanda bölge halkının refahını artırmayı hedefleyen entegre bir sosyal projedir.

3

Enerji Üretimi ve Altyapı Yatırımları ifadesi analiz edilir.

Bu boyutun baraj inşası ve hidroelektrik enerji üretimiyle eşleşmesi gerektiği bulunur ve nehirler üzerinde kurulan barajlarla elektrik üretilmesi maddesiyle ilişkilendirilir.

GAP kapsamında kurulan Atatürk ve Karakaya gibi devasa barajlar Türkiye'nin hidroelektrik üretiminde çok önemli bir yere sahiptir.

4

Çevresel Sürdürülebilirlik ve Koruma ifadesi analiz edilir.

Bu boyutun sulamanın getirdiği ekolojik sorunları engelleme çalışmalarıyla eşleşmesi gerektiği bulunur ve tuzlanmayı önlemek için drenaj kanallarının açılması maddesiyle ilişkilendirilir.

Bölgede kontrolsüz sulama nedeniyle oluşan tuzlanma ve çölleşme riskini azaltmak projenin ekolojik koruma hedefleri arasındadır.

Anahtar Kavram

Güneydoğu Anadolu Projesi'nin (GAP) çok sektörlü kalkınma boyutları ve bunların sahadaki somut uygulamaları.

Soru 1340Soru →

Aşağıda, sosyolojinin diğer bilim dallarıyla olan ilişkisini ve ortak çalışma alanlarını gösteren araştırma konuları ile bu konuların ilişkili olduğu bilim dalları verilmiştir. Araştırma konularını ilgili oldukları doğru bilim dallarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleşme şu şekildedir: Yazılı belgeler ve geçmiş toplumsal olayların incelenmesi Tarih ile; kaynakların üretimi, dağıtımı ve tüketimi Ekonomi ile; bireyin grup içi davranışları ve tutumları Sosyal Psikoloji ile; yazılı yasal kuralların işleyişi ise Hukuk ile eşleşmektedir.

Verilen araştırma konularında geçen anahtar kelimeler ve kavramsal çerçeveler ilgili bilim dallarıyla doğrudan örtüşmektedir. Geçmiş toplumsal olaylar Tarih, kaynakların üretimi ve tüketimi Ekonomi, bireyin grup içindeki tutumları Sosyal Psikoloji, yazılı yasaların işleyişi ise Hukuk bilimini işaret etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci ifadedeki 'geçmişte yaşanmış toplumsal olaylar' ve 'yazılı arşiv belgeleri' kavramlarını incelemek.

Bu kavramların geçmiş zamanı ve belgeleri konu edinen Tarih bilimiyle eşleştiği tespit edilir.

Sosyoloji toplumsal değişimi açıklarken tarihsel verilerden ve tarih biliminden doğrudan faydalanır.

2

İkinci ifadedeki 'sınırlı kaynaklar', 'üretim', 'dağıtım' ve 'tüketim' kavramlarını incelemek.

Bu kavramların iktisadi yapıyla doğrudan ilgili olan Ekonomi bilimiyle eşleştiği tespit edilir.

Toplumsal ilişkilerin ve sınıfsal yapının temelinde ekonomik faaliyetler yer aldığından sosyoloji ekonomiyle yakın ilişki kurar.

3

Üçüncü ifadedeki 'bireyin toplumsal çevre içindeki tutumları' ve 'bireysel davranış' kavramlarını incelemek.

Bu kavramların bireyin toplumsal grup içindeki etkileşimini ele alan Sosyal Psikoloji ile eşleştiği tespit edilir.

Sosyoloji, toplumsal yapıların bireysel davranışlara yansımasını anlamak için sosyal psikolojiden yararlanır.

4

Dördüncü ifadedeki 'yazılı yasal kurallar' ve 'yasalar' kavramlarını incelemek.

Bu kavramların toplumsal düzeni sağlayan normatif sistemleri konu edinen Hukuk bilimiyle eşleştiği tespit edilir.

Hukuk kurallarının toplumsal kabulü, etkililiği ve toplumsal yapı üzerindeki sonuçları sosyolojinin hukukla ortak konusudur.

Anahtar Kavram

Sosyolojinin diğer sosyal bilimlerle (Tarih, Ekonomi, Sosyal Psikoloji, Hukuk) ilişkisi ve çalışma alanlarının sınırları.

Tahmini Süre:1m 0s

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram