Tüm alıştırma soruları

Soru 1601Soru →

Aşağıda sol sütunda verilen Servet-i Fünun dönemi yapıtlarını, sağ sütunda yer alan ve bu yapıtların edebi türü, yazılış arka planı veya içeriğine dair açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki yapıtlar sırasıyla Kâbus - tiyatro oyunu açıklamasıyla, Kavgalarım - polemik niteliğindeki eleştiri açıklamasıyla, Hayat ve Kitaplar - nesnel eleştiri-inceleme açıklamasıyla, Hac Yolunda ise gezi yazısı açıklamasıyla eşleşmelidir.

Yapıtların edebi türleri, yazılış amaçları ve içerik özellikleri doğrudan doğru açıklamalarla örtüşmektedir. Kâbus, istibdat sansürünün gölgesinde yazılmış aile dramını ele alan teknik açıdan zayıf bir oyundur. Kavgalarım, Servet-i Fünun'a gelen hücumları savuşturmak için yazılmış polemiklerdir. Hayat ve Kitaplar, Ahmet Şuayip'in bilimsel edebi portrelerini barındırır. Hac Yolunda ise Cenap Şahabettin'in gezi izlenimlerini süslü dille aktardığı eserdir.

Adım Adım Çözüm

1

Eserlerin yazarlarını ve edebi türlerini saptamak.

Kâbus'un Halit Ziya Uşaklıgil'e ait bir tiyatro oyunu, Kavgalarım'ın Hüseyin Cahit Yalçın'a ait eleştiri/polemik kitabı, Hayat ve Kitaplar'ın Ahmet Şuayip'e ait nesnel eleştiri eseri, Hac Yolunda'nın ise Cenap Şahabettin'e ait gezi yazısı olduğu saptanır.

Eşleştirmenin edebi kimlik ve tür temelinde doğru kurulmasını sağlamak.

2

Dönemin sosyal ve siyasal şartlarının eserlere etkisini analiz etmek.

İstibdat sansürünün tiyatroyu sekteye uğrattığı, bu yüzden Kâbus'un oynanmak için değil okunmak için yazıldığı ve teknik olarak zayıf kaldığı bilgisi doğrulanır.

Tiyatro eserinin yapısal özelliklerini siyasi bağlamla ilişkilendirmek.

3

Eşleştirmeleri tamamlamak.

Kâbus birinci açıklamayla, Kavgalarım ikinci açıklamayla, Hayat ve Kitaplar üçüncü açıklamayla, Hac Yolunda dördüncü açıklamayla doğru şekilde eşleştirilir.

Soruda istenen eşleşmeyi eksiksiz ve hatasız biçimde sonuçlandırmak.

Anahtar Kavram

Servet-i Fünun döneminde tiyatro, eleştiri ve öğretici metinlerin türsel özellikleri, yazarları ve dönemin sosyo-politik şartlarıyla ilişkisi.

Soru 1602Soru →

Aşağıda sol sütunda yer alan roman açıklamalarını, sağ sütundaki uygun eser isimleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki açıklamalar sırasıyla Araba Sevdası, Mai ve Siyah, Eylül ve Yaban romanlarıyla eşleşmektedir.

Sol sütundaki açıklamalar sırasıyla Tanzimat Dönemi'nden Araba Sevdası, Servet-i Fünun Dönemi'nden Mai ve Siyah ve Eylül, Milli Edebiyat Dönemi'nden ise Yaban romanlarıyla eşleşmektedir. Bu eşleştirmeler karakterler ve dönemin temalarıyla tamamen örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Açıklamalarda geçen anahtar karakterleri ve temaları belirleyiniz.

Birinci açıklamada 'Bihruz Bey' ve 'yanlış Batılılaşma'; ikinci açıklamada 'Ahmet Cemil', 'Servet-i Fünun kuşağı' ve 'Halit Ziya'; üçüncü açıklamada 'Suat, Süreyya, Necip' ve 'ilk psikolojik roman'; dördüncü açıklamada ise 'Ahmet Celal' ve 'aydın-halk uçurumu' tespit edilir.

Eserlerin hangi döneme ve yazara ait olduğunu belirlemek için bu karakter ve tema ipuçları gereklidir.

2

Belirlenen anahtar unsurları sağ sütundaki roman adlarıyla eşleştiriniz.

Bihruz Bey ve yanlış Batılılaşma teması Araba Sevdası ile; Ahmet Cemil ve Servet-i Fünun hayal kırıklıkları Mai ve Siyah ile; Suat, Süreyya, Necip ve ruh tahlilleri Eylül ile; Ahmet Celal ve aydın-halk çatışması ise Yaban ile eşleşir.

Her bir eserin belirleyici karakterleri ve tematik özellikleri, doğru eşleştirmeyi yapmayı sağlar.

3

Eşleştirmelerin doğruluğunu dönem bilgisi ve yazar kadrosu açısından kontrol ediniz.

Araba Sevdası (Tanzimat), Mai ve Siyah (Servet-i Fünun - Halit Ziya), Eylül (Servet-i Fünun - Mehmet Rauf) ve Yaban (Milli Edebiyat) dönem ve yazar özellikleri bakımından tanımlarla tam uyum sağlamaktadır.

Dönem karmaşasını önlemek ve eşleştirmenin doğruluğundan emin olmak için son kontrol yapılır.

Anahtar Kavram

Servet-i Fünun romanlarının karakteristik özellikleri, şahıs kadroları ve diğer edebi dönem eserlerinden farkları.

Soru 1603Soru →

Divan edebiyatında şairler, yüzyıllar içinde farklı estetik anlayışlar ve dil eğilimleri doğrultusunda çeşitli akımlara yönelmişlerdir. Buna göre, sol sütunda verilen edebî akım ve eğilimleri, sağ sütunda yer alan temsil edici beyit örnekleriyle doğru biçimde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki edebî akımlar ile sağ sütundaki beyitlerin doğru eşleşmesi şu şekildedir: Mahallileşme Akımı - Nedim'in İstanbul'u ve somut güzeli anlatan beyiti; Sebk-i Hindi - Naili'nin soyut hayaller ve ağır dille örülü beyiti; Hikemi Tarz - Nabi'nin dünyaya aldanmama öğüdü veren didaktik beyiti; Türk-i Basit - Edirneli Nazmi'nin yabancı kelimelerden uzak, Türkçe kelimelerle yazdığı beyiti.

Doğru eşleşmede; Mahallileşme Akımı Nedim'in somut ve yerel ögeler barındıran beyitiyle, Sebk-i Hindi Naili'nin soyut ve ağır tamlamalı beyitiyle, Hikemi Tarz Nabi'nin öğüt veren beyitiyle, Türk-i Basit ise Edirneli Nazmi'nin yabancı kelimelerden uzak beyitiyle eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Beyitlerin dil, üslup ve içerik özelliklerini inceleyin.

Birinci beyitte Nedim adı geçmekte, İstanbul'dan bahsedilmekte ve somut bir güzellik aranmaktadır. İkinci beyit ağır tamlamalar ve derin soyut mecazlar içermektedir. Üçüncü beyit dünya süslerine aldanmama konusunda didaktik bir öğüt vermektedir. Dördüncü beyit ise tamamen sade, Türkçe kelimelerle kurulmuştur.

Her edebî akımın kendine özgü kelime kadrosu, üslup özellikleri ve konu alanları vardır.

2

Beyit özelliklerini ilgili akımlarla eşleştirin.

Nedim'in beyiti günlük dil ve somut güzelliklerle Mahallileşme Akımı'na; Naili'nin ağır dilli ve karamsar hayalli beyiti Sebk-i Hindi'ye; dünya hayatına dair öğüt içeren beyit didaktik yönüyle Hikemi Tarz'a; sadece Türkçe kelimeler barındıran beyit ise Türk-i Basit akımına karşılık gelir.

Edebî akımların felsefesi ve dil tutumları beyitlerin yapısına doğrudan yansır.

Anahtar Kavram

Divan edebiyatı akımlarının üslup ve içerik özelliklerine göre ayırt edilmesi

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1604Soru →

İslam medeniyetinde dini ilimler, zamanla kendi metodolojilerini ve kavramsal çerçevelerini oluşturarak kurumsallaşmıştır. Aşağıda verilen dini ilim dallarını, bu ilimlerin gelişim sürecinde ortaya çıkan veya kullanılan temel kavram/yöntemlerle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Tefsir ilmi Esbab-ı Nüzul ile, Hadis ilmi Cerh ve Ta'dil ile, Fıkıh ilmi Ef'al-i Mükellefin ile, Kelam ilmi ise Hüsün ve Kubuh kavramı ile eşleşmektedir.

Dini ilimlerin metodolojisi ve temel kavramları dikkate alındığında; Kur'an'ın açıklanmasında ayetlerin iniş koşullarını araştıran alanın tefsir (Esbab-ı Nüzul); hadislerin sıhhatini belirlemek için ravileri eleştiri süzgecinden geçiren alanın hadis (Cerh ve Ta'dil); insanların dini yükümlülüklerini sınıflandıran alanın fıkıh (Ef'al-i Mükellefin); iyi ve kötünün akli veya nakli kaynağını sorgulayan alanın kelam (Hüsün ve Kubuh) olduğu görülür.

Adım Adım Çözüm

1

Dini ilimlerin amaçlarını ve inceledikleri temel konuları belirlemek

Tefsir Kur'an'ı, Hadis Hz. Peygamber'in söz/davranışlarını, Fıkıh ameli hükümleri, Kelam ise inanç esaslarını inceler.

Kavramların hangi temel amaca hizmet ettiğini anlamak doğru eşleştirmeyi kolaylaştırır.

2

Sağ sütundaki terimlerin tanımlarını ve hangi ilim dalıyla ilişkili olduğunu analiz etmek

Cerh ve Ta'dil ravileri inceleyerek hadis tespitinde kullanılır. Esbab-ı Nüzul ayetlerin iniş sebeplerini inceler ve tefsirin konusudur. Hüsün ve Kubuh inanç/akıl ilişkisi çerçevesinde kelamın konusudur. Ef'al-i Mükellefin mükelleflerin fiillerini ele alarak fıkhın konusudur.

Her terimin metodolojik arka planını ve ilişkili olduğu ilim dalını belirlemek için analiz yapılır.

3

İlim dalları ile ilgili kavramları eşleştirmek

Tefsir-Esbab-ı Nüzul, Hadis-Cerh ve Ta'dil, Fıkıh-Ef'al-i Mükellefin ve Kelam-Hüsün ve Kubuh eşleşmesi elde edilir.

Metodolojik ve kavramsal ilişkileri doğrulamak için son kontrol yapılır.

Anahtar Kavram

İslam Medeniyetinde Dini İlimler

Soru 1605Soru →

Tanzimat Dönemi Türk tiyatrosu; biçim, içerik ve sahne tekniği bakımından köklü değişimlerin yaşandığı bir hazırlık ve gelişim evresidir. Aşağıda verilen Tanzimat tiyatrosuna dair açıklama ve özellikleri, sağ taraftaki ilgili eser adlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşber, Afife Anjelik, Zor Nikah ve Besa yahut Ahde Vefa eserlerinin doğru özellikleri sırasıyla; aruzla yazılan ilk eser olması, ilk yerli dram olması, Molière adaptasyonu olması ve Arnavut töresini işlemesidir.

Verilen tanımlar incelendiğinde; aruzla yazılan ilk tiyatro eseri Eşber, ilk yerli dram Afife Anjelik, Molière'in Zorla Evlenme oyunundan uyarlanan eser Zor Nikah ve Arnavut yemin töresini işleyen eser Besa yahut Ahde Vefa ile eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Eşber eserinin özelliklerini belirleme

Aruzla yazılan ilk tiyatro eseri olan Eşber, Büyük İskender konusunu işler.

İlk tanımın Eşber ile eşleştiğini doğrulamak için.

2

Afife Anjelik eserinin özelliklerini belirleme

Edebiyatımızdaki ilk yerli dram olan Afife Anjelik, iffetini koruyan bir kadının trajedisini anlatır.

İkinci tanımın Afife Anjelik ile eşleştiğini doğrulamak için.

3

Zor Nikah eserinin özelliklerini belirleme

Molière'den adapte edilen Zor Nikah komedi türündedir.

Üçüncü tanımın Zor Nikah ile eşleştiğini doğrulamak için.

4

Besa yahut Ahde Vefa eserinin özelliklerini belirleme

Şemsettin Sami'nin bu dramı Arnavut yemin töresi (besa) üzerine kuruludur.

Dördüncü tanımın Besa yahut Ahde Vefa ile eşleştiğini doğrulamak için.

Anahtar Kavram

Tanzimat Dönemi Tiyatrosu Eser-İçerik Eşleştirmesi

Soru 1606Soru →

Cumhuriyet Dönemi Türk edebiyatında millî-dinî zevk ve duyarlılığı yansıtan eserler ile bireyin iç dünyasını esas alan romanlar önemli bir yere sahiptir. Aşağıda sol sütunda verilen eserleri, sağ sütunda verilen belirleyici tematik özellikleri ve içerikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleştirmeler şu şekildedir: Gül Yetiştiren Adam eseri kültürel yabancılaşma karşısında kendi dünyasına çekilen karakterin sessiz direnişiyle; Bir Tereddütün Romanı eseri aydın kesimin yaşadığı ahlaki ve zihinsel bunalımlarla; Osmancık eseri Osmanlı'nın kuruluş dönemi ve Osman Bey'in manevi olgunlaşma süreciyle; Azap Toprakları eseri ise Batı Trakya'da yaşayan soydaşlarımızın millî benlik mücadeleleriyle eşleşir.

Doğru eşleştirme, her eserin kendi dönemindeki edebî eğilimine (bireyin iç dünyası veya millî-dinî duyarlılık) uygun olan temel konusunu yansıtmaktadır. Gül Yetiştiren Adam kültürel yabancılaşmayı ve içsel direnişi; Bir Tereddütün Romanı aydın kararsızlığını ve psikolojik bunalımları; Osmancık Osmanlı'nın kuruluşundaki manevi olgunlaşmayı; Azap Toprakları ise Batı Trakya Türklerinin millî mücadelesini konu alır.

Adım Adım Çözüm

1

Gül Yetiştiren Adam eserinin temasını incelemek.

Eserin, Batılılaşma karşısında eve kapanıp gül yetiştiren bir adamın iç dünyasını ve yabancılaşmayı anlattığı görülür.

Bu tema, 'Modernleşme sürecinin yol açtığı kültürel yabancılaşma...' ifadesiyle eşleşir.

2

Bir Tereddütün Romanı eserinin temasını incelemek.

Peyami Safa'nın bu eserinde, I. Dünya Savaşı sonrası bir yazarın yaşadığı içsel tereddütler, kararsızlıklar ve aydın buhranı ele alınmaktadır.

Bu içerik, 'Bir yazarın iç dünyasındaki kararsızlıklar ve şüpheler...' ifadesiyle eşleşir.

3

Osmancık eserinin temasını incelemek.

Tarık Buğra'nın kaleme aldığı romanda, Osman Gazi'nin Osmancık'tan Osman Bey'e dönüşümü ve Şeyh Edebali'nin bu süreçteki manevi etkisi anlatılır.

Bu tema, 'Osmanlı Devleti'nin kuruluş dönemini ve Osman Bey'in...' ifadesiyle doğrudan eşleşir.

4

Azap Toprakları eserinin temasını incelemek.

Emine Işınsu'nun bu eserinde, Yunanistan'ın Batı Trakya bölgesindeki Türklerin millî ve dinî kimliklerini korumak için verdikleri mücadeleler anlatılmaktadır.

Bu içerik, 'Batı Trakya'da yaşayan soydaşlarımızın millî benliklerini koruma mücadelesini...' ifadesiyle örtüşmektedir.

Anahtar Kavram

Cumhuriyet Dönemi romanında bireyin iç dünyasını esas alanlar ile millî-dinî zevk ve duyarlılığı yansıtan eserlerin tematik ve içerik özellikleri.

Soru 1607Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen dizeleri, sağ sütunda yer alan ve bu dizelerde öne çıkan edebî sanatlarla doğru ��ekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Şakaklarıma kar mı yağdı dizesi tecahülüarif ile; Güzel kapınızdan geçip gitmek dizesi hüsnütalil ile; Karlı dağlar arasında dizesi tezat ile; Bulutlar hüzünle dizesi teşhis sanatı ile eşleşmelidir.

Dizelerdeki edebi sanatlar sırasıyla tecahülüarif, hüsnütalil, tezat ve teşhis olarak doğru şekilde eşleştirilmiştir. Şairin yaşlılığını bilmezden gelmesi tecahülüarif; gökyüzünün mavisini sevgiliye bağlaması hüsnütalil; sıcak-soğuk kelimeleri tezat; güneşin ağlaması ise teşhis sanatını oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci dizelerdeki edebi sanatı belirleme.

"Şakaklarıma kar mı yağdı ne var?" dizesinde şair, yaşlandığı gerçeğini bildiği hâlde bilmezden gelmektedir. Bu durum tecahülüarif sanatı ile uyuşmaktadır.

Tecahülüarif, bilinen bir durumu edebi bir amaçla bilmezden gelerek anlatma sanatıdır.

2

İkinci dizelerdeki edebi sanatı belirleme.

"Gökyüzü maviye boyanmış bugün" ifadesindeki doğa olayı, sevgilinin kapısından geçiş amacına bağlanmıştır. Bu durum hüsnütalil sanatı ile uyuşmaktadır.

Hüsnütalil, bir olayı gerçek nedeninin dışında, güzel ve hayali bir nedene bağlama sanatıdır.

3

Üçüncü dizelerdeki edebi sanatı belirleme.

"Sıcak" ile "soğuk" ve "dondurur" ile "alevli" kelimeleri karşıt anlamlar taşımaktadır. Bu durum tezat sanatı ile uyuşmaktadır.

Tezat, birbirine karşıt olan duygu, düşünce ve kavramların bir arada kullanılmasıdır.

4

Dördüncü dizelerdeki edebi sanatı belirleme.

"Bulutlar hüzünle gökyüzünü kapladı" ve "güneş ağladı" ifadelerinde insan dışındaki varlıklara insan özellikleri verilmiştir. Bu durum teşhis sanatı ile uyuşmaktadır.

Teşhis (kişileştirme), insan dışındaki varlıklara insan niteliği kazandırma sanatıdır.

Anahtar Kavram

Edebi Sanatlar (Söz Sanatları)

Soru 1608Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen Milli Edebiyat Dönemi şairleri ile sağ sütunda karışık olarak verilen sanat anlayışlarını yansıtan özellikleri doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Ziya Gökalp - Şiiri Türkçülük ideolojisini yaymada didaktik bir araç olarak gören şair; Yahya Kemal Beyatlı - Şiiri tamamen estetik ve derunî ahenk olarak gören şair; Mehmet Emin Yurdakul - Sade dil ve hece ölçüsüyle yazarak millî şiir çığırını başlatan öncü şair.

Doğru eşleştirmede; fikir adamı ve Türkçü yönüyle didaktik şiirler yazan Ziya Gökalp ideolojik açıklamayla, aruzla saf şiir üreten Yahya Kemal Beyatlı estetik açıklamayla, 'Türk Sazı'nın yazarı Mehmet Emin Yurdakul ise heceyle yazılan millî şiirin öncüsü açıklamasıyla eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Ziya Gökalp'in şiir anlayışı tespit edilir.

Ziya Gökalp'in Türkçülük düşüncesini halka ulaştırmak amacıyla didaktik manzumeler yazdığı, estetik kaygıyı arka plana ittiği belirlenir. Bu durum ikinci açıklamayla eşleşir.

Şairin ideolojik ve öğretici kimliğinin şiirine yansımasını kavramak.

2

Yahya Kemal Beyatlı'nın edebi çizgisi çözümlenir.

Yahya Kemal'in döneminde saf şiir (öz şiir) çizgisini temsil ettiği, musiki ve aruz ölçüsüne önem verdiği bilinmektedir. Bu durum birinci açıklamayla örtüşür.

Şairin estetik anlayışını ve aruz ölçüsü tercihini belirlemek.

3

Mehmet Emin Yurdakul'un tarihsel rolü değerlendirilir.

Mehmet Emin Yurdakul'un Millî Edebiyat öncesinde sade dil ve hece ölçüsüyle yazarak bu anlayışın öncüsü olduğu bilgisiyle üçüncü açıklama eşleşir.

Şairin hece ölçüsü ve sade Türkçe ile millî şiirin öncüsü olma özelliğini saptamak.

Anahtar Kavram

Milli Edebiyat Dönemi Şiir Eğilimleri ve Temsilcileri

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 1609Soru →

Aşağıda verilen itikadi ve siyasi mezhepler ile bu mezheplerin temel görüşlerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Maturidilik - İnsanın cüzi iradesinin bağımsız bir tercih gücü olduğunu ve aklın tek başına iyi ve kötüyü kavrayabileceğini savunması; Eş'arilik - Dini bildirim ulaşmamış kişilerin akıllarıyla Allah'ın varlığını kavrasalar bile dini açıdan mükellef sayılmayacakları görüşü; Şia - İmamet makamının inanç esaslarından biri kabul edilerek Hz. Ali ve soyunun bu makama nas ve tayin ile getirilmesi gerektiği tezi; Mu'tezile - Büyük günah işleyen kişinin iman ile inançsızlık arasında bir konumda bulunduğunun kabul edilmesi

Doğru eşleştirmede; Maturidilik, aklın bağımsızlığı ve cüzi irade; Eş'arilik, fetret ehlinin sorumluluğu; Şia, imametin nas/tayinle belirlenmesi; Mu'tezile ise büyük günah işleyenin durumu ile eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Mezheplerin temel öğretilerini ve görüşlerini analiz edin.

Maturidilik'in akıl ve cüzi irade, Eş'arilik'in vahiy önceliği ve fetret, Şia'nın imamet anlayışı, Mu'tezile'nin büyük günah teorisi belirlenir.

Her mezhebi ayırt edici özelliği ile eşleştirmek için kavramsal analiz gereklidir.

2

Eşleştirmeleri gerçekleştirin.

Maturidilik ile cüzi irade ve aklın hüsün-kubuh tespiti; Eş'arilik ile vahiy olmaksızın fetret ehlinin mükellefiyeti; Şia ile nas/tayin esasına dayalı imamet; Mu'tezile ile el-Menzile beyne'l-menzileteyn ilkesi eşleşir.

Doğru eşleştirmeleri tamamlamak için görüşlerin tanımlarla doğrudan eşleşmesini sağlamak gerekir.

Anahtar Kavram

İslam Düşüncesinde İtikadi ve Siyasi Yorumlar

Soru 1610Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen 15. ve 16. yüzyıl Divan edebiyatı şairleri ile sağ sütunda verilen belirleyici edebî özellikleri ve eserlerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleştirme şu şekildedir: Şeyhî - Harnâme yazarı olan 15. yüzyıl şairi; Necâtî Bey - Deyim/atasözü kullanan, 'döne döne' gazelinin sahibi 15. yüzyıl ��airi; Bâkî - Sultânü'ş-Şuarâ unvanlı 16. yüzyıl şairi; Bağdatlı Rûhî - Terkibibend yazarı olan 16. yüzyıl şairi.

Doğru eşleştirmede şairlerin yüzyılları ve en karakteristik eser/edebî yönelimleri tam olarak örtüşmektedir. Şeyhî'nin Harnâme eseriyle, Necâtî'nin atasözü/deyim kullanımı ve döne döne gazeliyle, Bâkî'nin din dışı rindane tarzı ve Şairler Sultanı unvanıyla, Bağdatlı Rûhî'nin ise toplumsal yergileri içeren Terkibibend'iyle tanınması bu eşleştirmeyi doğrular.

Adım Adım Çözüm

1

Şeyhî'nin edebî özelliklerini inceleyin.

Şeyhî, 15. yüzyıl şairidir ve hiciv/fabl türündeki eseri Harnâme ile tanınır. Bu bilgiyle Harnâme'nin yazarı olan 15. yüzyıl şairi ifadesiyle eşleşir.

Şeyhî'nin en belirgin eseri olan Harnâme ve yüzyıl bilgisi doğrudan doğru eşe yönlendirir.

2

Necâtî Bey'in özelliklerine odaklanın.

Şiirlerinde atasözlerini ve Türkçe deyimleri kullanan, 'döne döne' redifli gazeliyle tanınan 15. yüzyıl sanatçısının Necâtî Bey olduğu belirlenir.

Necâtî Bey'in mahallîleşme yolundaki dil özellikleri ve ünlü gazeli ayırt edici niteliktedir.

3

Bâkî'nin özelliklerini değerlendirin.

16. yüzyılda yaşayan, tasavvufa şiirlerinde yer vermeyen (din dışı konuları işleyen) ve 'Sultânü'ş-Şuarâ' (Şairler Sultanı) olarak tanınan sanatçı Bâkî'dir.

Bâkî'nin rintlik anlayışı ve edebî gücüyle aldığı Şairler Sultanı unvanı eşleşmeyi kesinleştirir.

4

Bağdatlı Rûhî'yi analiz edin.

16. yüzyılda yaşayan, toplumsal eleştirileri ve insan tiplerini ele alan ünlü Terkibibend şairi Bağdatlı Rûhî'dir.

Rûhî'nin sosyal eleştiri yönü ve Terkibibend'i onun en bilinen edebî kimliğidir.

Anahtar Kavram

15. ve 16. Yüzyıl Divan Edebiyatı Şairlerinin Edebî Özellikleri ve Eserleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1611Soru →

Klasik mantıkta kıyaslar, yapısal özelliklerine ve öncüllerinin sıralanış şekillerine göre çeşitli gruplara ayrılır. Buna göre, sol sütunda verilen argüman örneklerini sağ sütundaki kıyas türleri ile doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sokrates ile ilgili argüman Entimem ile, canlıların ölümlülüğü ile ilgili kanıt içeren argüman Epikerem ile, planlı çalışmakla başlayan zincirleme argüman Sorit ile, sınava çalışmak veya çalışmamak arasındaki seçim içeren argüman ise Dilemna ile eşleşir.

Argümanlar incelendiğinde; eksik öncülü olan argüman entimemle, gerekçe/kanıt içeren argüman epikeremle, ara sonuçları atlanmış zincirleme argüman soritle ve iki seçenekli çıkmaz sunan argüman dilemnayla tam olarak eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk argümanın yapısını incelemek

Sokrates'in filozof olması ve sorgulayıcı zihne sahip olması arasında doğrudan bir çıkarım yapılmıştır. Ancak 'Tüm filozoflar sorgulayıcıdır' gibi tümel bir büyük öncül dille ifade edilmeyip eksik bırakılmıştır. Bu durum entimem tanımına uyar.

Eksik öncüllü kıyasları tespit etmek için dilde ifade edilmeyen ancak zihnen kabul edilen önermeleri belirlemek gerekir.

2

İkinci argümanın yapısını incelemek

Büyük öncülün hemen yanında 'çünkü' bağlacıyla başlayan bir açıklama ve kanıt yer almaktadır. Bu yapı epikerem tanımına uyar.

Kanıtlı kıyasların ayırt edici özelliği olan öncüllerin gerekçelendirilmesini tespit etmek gerekir.

3

Üçüncü argümanın yapısını incelemek

Öncüller zincirleme bir şekilde birbirine bağlanmış ve aradaki sonuçlar yazılmadan ilk özne ile son yüklem birleştirilmiştir. Bu yapı sorit tanımına uyar.

Zincirleme kıyasların kısaltılmış bir formu olan sorit yapısını tanımak gerekir.

4

Dördüncü argümanın yapısını incelemek

İki koşullu önerme ve bir ayrıklı önermeden hareketle iki farklı seçenek sunulmuş ve her iki seçeneğin de bir sonuca bağlandığı görülmüştür. Bu yapı dilemna tanımına uyar.

Koşullu-seçmeli yapıdaki ikilemleri ayırt etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Klasik mantıkta kıyas çeşitleri (basit, bileşik ve düzensiz kıyaslar) ve bunların yapısal formları.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1612Soru →

Aşağıda sol sütunda verilen âşık edebiyatı dörtlüklerini, hece ölçüsü, ��slup ve konu özelliklerini dikkate alarak sağ sütundaki doğru nazım biçimi ve türüyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci dörtlük Varsağı ile, ikinci dörtlük Koşma - Güzelleme ile, üçüncü dörtlük Koşma - Taşlama ile, dördüncü dörtlük ise Semai - Güzelleme ile eşleşir.

Verilen dörtlükler hece sayıları, ana temaları ve dil özellikleri yönünden incelendiğinde; 'Behey' ünlemiyle başlayan 8'li dörtlük varsağıyla; 11'li hece ölçüsündeki aşk konulu dörtlük koşma-güzellemeyle; 11'li hece ölçüsündeki toplumsal yergili dörtlük koşma-taşlamayla ve 8'li hece ölçüsündeki aşk konulu dörtlük ise semai-güzellemeyle tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Dörtlüklerin hece sayılarını belirlemek amacıyla ünlü harfleri sayarak hece ölçülerini bulma

Birinci ve dördüncü dörtlüklerin 8'li hece ölçüsüyle; ikinci ve üçüncü dörtlüklerin ise 11'li hece ölçüsüyle yazıldığı tespit edilir.

Âşık edebiyatında koşma 11'li, semai ve varsağı ise 8'li hece ölçüsüyle yazıldığı için bu adım nazım biçimlerini ayırt etmemizi sağlar.

2

8'li hece ölçüsüne sahip birinci ve dördüncü dörtlüklerin üslup ve ünlem özelliklerini inceleme

Birinci dörtlükteki 'Behey' ünlemi ve meydan okuyan eda onun varsağı olduğunu, dördüncü dörtlükteki lirik aşk teması ise semai olduğunu gösterir.

Semai ile varsağı hece ölçüsü bakımından aynı olsa da varsağılar kendine has 'bre, hey, behey' gibi ünlemler barındırır.

3

11'li hece ölçüsüne sahip ikinci ve üçüncü dörtlüklerin temalarını analiz ederek nazım türlerini belirleme

İkinci dörtlükte sevgili ve aşk (güzelleme) işlenirken, üçüncü dörtlükte rüşvetçi ve yalancı yöneticiler yerilmektedir (taşlama).

Koşma nazım biçimi, işlediği konuya göre güzelleme, koçaklama, taşlama ve ağıt gibi farklı nazım türlerine ayrılır.

Anahtar Kavram

Âşık Edebiyatı Nazım Biçimleri ve Türlerinin Hece Ölçüsü, Üslup ve Konu Özelliklerine Göre Sınıflandırılması

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1613Soru →

Divan edebiyatında şairler, yüzyıllar boyunca dil, üslup ve içerik yönünden farklı estetik anlayışları benimseyerek çeşitli edebî akım ve eğilimlerin temsilcisi olmuşlardır.

Aşağıda solda verilen edebî akım ve eğilimleri, sağda verilen belirleyici özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Mahallileşme Akımı günlük hayatı ve İstanbul'u yansıtan özelliklerle; Sebk-i Hindi kapalı ve soyut imgeli anlatımla; Hikemi Tarz didaktik ve ahlaki yaklaşımla; Türk-i Basit ise yalın Türkçe ve 16. yüzyıl temsilcileriyle eşleşmelidir.

Mahallileşme Akımı yerel unsurlar ve Nedim ile; Sebk-i Hindi soyut/kapalı anlatım ve Şeyh Galip ile; Hikemi Tarz didaktik şiir ve Nabi ile; Türk-i Basit ise yalın Türkçe ve Aydınlı Visali ile doğru şekilde eşleştirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Mahallileşme Akımı'nın özelliklerini tespit etme

İstanbul'un somut güzelliklerini ve günlük konuşma dilini şiire taşıyan Nedim ve Enderunlu Vasıf'ın temsil ettiği özellik belirlenir.

Mahallileşme Akımı, şiirde yerelleşmeyi ve halk kültürünü esas alır.

2

Sebk-i Hindi Akımı'nın özelliklerini tespit etme

Şeyh Galip ve Naili'nin temsil ettiği, hayal gücünü zorlayan soyut ve kapalı anlatım özelliği belirlenir.

Sebk-i Hindi, Hint tarzı kapalı, derin ve felsefi mecazlara dayalı bir estetiği savunur.

3

Hikemi Tarz'ın özelliklerini tespit etme

Nabi'nin temsil ettiği, ahlaki ve felsefi didaktik şiir özelliği belirlenir.

Hikemi tarz, toplumsal aksaklıkları gidermek ve okura öğüt vermek amacı taşır.

4

Türk-i Basit Akımı'nın özelliklerini tespit etme

Aydınlı Visali ve Tatavlalı Mahremi'nin temsil ettiği, Arapça ve Farsça kelimelerden kaçınan sade Türkçe özelliği belirlenir.

Türk-i Basit, dilde Türkçeleşme hareketinin Divan şiirindeki ilk adımlarındandır.

Anahtar Kavram

Divan edebiyatı akımlarının (Mahallileşme, Sebk-i Hindi, Hikemi Tarz, Türk-i Basit) estetik, dil ve temsilci düzeyindeki karakteristik nitelikleri.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1614Soru →

Milli Mücadele Dönemi'nde Doğu ve Güney cephelerinde kazanılan askeri başarılar, diplomatik alanda önemli antlaşmaların imzalanmasını sağlamış ve Türkiye'nin sınırlarını şekillendirmiştir.

Aşağıdaki sol sütunda verilen antlaşmaları, sağ sütundaki en belirgin diplomatik sonuçlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Gümrü Antlaşması, Ermenistan ile imzalanan ve Doğu Cephesi'ni kapatan antlaşma ile eşleşir. 1921 Ankara Antlaşması, Fransa ile yapılan ve Güney Cephesi'ni kapatıp Hatay'ı sınır dışı bırakan antlaşma ile eşleşir. Kars Antlaşması ise Kafkas Cumhuriyetleri ile imzalanıp doğu sınırına kesin şeklini veren antlaşma ile eşleşir.

Doğru eşleştirmede Gümrü Antlaşması Ermenistan ile yapılan ve Doğu Cephesi'ni kapatan antlaşma ile, 1921 Ankara Antlaşması Fransa ile imzalanıp Güney Cephesi'ni kapatan antlaşma ile, Kars Antlaşması ise Kafkas Cumhuriyetleri ile yapılıp doğu sınırını kesinleştiren antlaşma ile eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Sol sütundaki birinci madde olan Gümrü Antlaşması incelenir.

Gümrü Antlaşması'nın Ermenistan ile imzalandığı ve Doğu Cephesi'ni kapatarak TBMM'nin ilk siyasi başarısı olduğu belirlenir. Bu bilgi sağ sütundaki Ermenistan ile yapılan antlaşma ifadesiyle örtüşür.

Eşleştirmenin ilk aşamasını doğru gerçekleştirmek için.

2

Sol sütundaki ikinci madde olan 1921 Ankara Antlaşması incelenir.

1921 Ankara Antlaşması'nın Sakarya Savaşı sonrasında Fransa ile imzalandığı, Güney Cephesi'ni kapattığı ve Hatay'ın Misak-ı Milli dışında kalmasına yol açtığı belirlenir. Bu bilgi sağ sütundaki Fransa ile imzalanan antlaşma ifadesiyle eşleşir.

Güney Cephesi'nin kapatma koşullarını ve diplomatik sonucunu saptamak için.

3

Sol sütundaki üçüncü madde olan Kars Antlaşması incelenir.

Kars Antlaşması'nın Sovyetler Birliği'ne bağlı Kafkas Cumhuriyetleri ile imzalandığı ve doğu sınırımıza nihai şeklini verdiği belirlenir. Bu bilgi sağ sütundaki Kafkas Cumhuriyetleri ile imzalanan antlaşma ifadesiyle eşleşir.

Doğu sınırının kesinleşme sürecini tamamlamak için.

Anahtar Kavram

Milli Mücadele Dönemi Doğu ve Güney Cepheleri antlaşmaları ve diplomatik sonuçları

Soru 1615Soru →

Türkiye'de sürdürülebilir arazi planlaması yapılırken arazilerin eğim, toprak derinliği, drenaj ve ekolojik hassasiyet gibi özellikleri dikkate alınarak arazi yetenek sınıfları belirlenir. Buna göre, aşağıda verilen arazi özelliklerini sürdürülebilir planlama ilkeleri doğrultusunda en uygun arazi kullanım amaçlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

I. Sınıf taban araziler yüksek verimli entansif tarım ile; VI. ve VII. sınıf eğimli yamaçlar koruyucu ormancılık ve ağaçlandırma ile; VIII. sınıf sarp kayalık alanlar yaban hayatı koruma ile; ekolojik hassasiyete sahip delta sulak alanları ise Ramsar Sözleşmesi koruması ve ekoturizm ile eşleşmelidir.

Sürdürülebilir arazi kullanımı planlamasında, her arazinin taşıma kapasitesine ve ekolojik duyarlılığına en uygun şekilde değerlendirilmesi esastır. Bu bağlamda, I. sınıf verimli ovalar entansif tarıma; eğimli yamaçlar erozyon kontrolü için ormancılık ve ağaçlandırmaya; sarp kayalıklar yaban hayatı korumaya; sulak alanlar ise Ramsar koruması ve ekoturizme ayrılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1

I. sınıf taban arazilerin niteliğini belirlemek.

Bu araziler tarımsal verimliliği en yüksek alanlar olup entansif tarımla eşleştirilir.

Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu gereği bu arazilerin tarım dışı amaçlarla kullanımı engellenmeli ve tarımsal üretim potansiyeli korunmalıdır.

2

VI. ve VII. sınıf yamaç arazilerinin özelliklerini analiz etmek.

Eğim ve sığ toprak yapısı nedeniyle bu araziler koruyucu ormancılık ve ağaçlandırmaya yönlendirilmelidir.

Yanlış kullanım erozyonu tetikler, bu nedenle bitki örtüsünün korunması ve ağaçlandırma yapılması şarttır.

3

VIII. sınıf arazilerin kullanım sınırlarını tespit etmek.

Tarıma, yerleşime veya hayvancılığa uygun olmayan bu dik kayalık alanlar yaban hayatı koruma sahası olarak planlanır.

Ekstrem topoğrafya nedeniyle insan müdahalesinden uzak tutulması ekolojik dengenin devamı için zorunludur.

4

Sulak alanların ekolojik önemini değerlendirmek.

Biyolojik çeşitlilik ve su kuşları için hayati olan bu alanlar Ramsar Sözleşmesi kapsamında korunmalı ve sadece ekoturizme açılmalıdır.

Sulak alanların kurutulması veya sanayileşmeye açılması ekolojik yıkımlara yol açacağı için koruma statüleri planlamada öncelikli olmalıdır.

Anahtar Kavram

Türkiye'de sürdürülebilir arazi planlaması, arazi yetenek sınıfları ve doğru arazi kullanımı.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1616Soru →

Küresel iklim değişimi; atmosfer, hidrosfer, litosfer ve biyosfer gibi doğal sistemlerin tümünü etkileyen ve bu sistemler arasında zincirleme reaksiyonlara yol açan küresel bir süreçtir. Aşağıda verilen küresel iklim değişimi süreçlerini, etkiledikleri birincil do��al sistemler (coğrafi küreler) ile eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Atmosferdeki sera gazı birikimi Atmosfer (Hava Küre) ile; deniz seviyesinin yükselmesi Hidrosfer (Su Küre) ile; permafrost tabakasının erimesi Litosfer (Taş Küre) ile; biyomların kayması ise Biyosfer (Canlılar Küresi) ile eşleşmektedir.

Eşleştirmede her olay kendi gerçekleştiği birincil coğrafi küreye atanmıştır: Gaz birikimi ve küresel ısınma hava kürede (atmosfer) gerçekleştiğinden atmosfer ile; buzul erimesi ve okyanus yükselmesi su kürede (hidrosfer) gerçekleştiğinden hidrosfer ile; donmuş toprakların çözülmesi yer kabuğunda (litosfer) gerçekleştiğinden litosfer ile; türlerin yayılış alanlarının değişmesi canlılar dünyasında (biyosfer) gerçekleştiğinden biyosfer ile eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Atmosferdeki gaz birikimi ve küresel sıcaklık artışının hangi küreyle ilişkili olduğunu belirleme

Sera gazları (

CO_2

,

CH_4

) ve sıcaklık artışı doğrudan klimatolojik süreçler olup Atmosfer (Hava Küre) ile eşleşir.

Klimatolojik süreçlerin tamamı atmosfer katmanında gerçekleşir.

2

Buzul erimeleri ve deniz seviyesi değişimlerinin hangi küreyle ilişkili olduğunu belirleme

Okyanuslar, denizler ve buzullar su kaynakları olduğundan Hidrosfer (Su Küre) ile eşleşir.

Deniz seviyesinin yükselmesi hidrosferin su bütçesindeki değişimlerle doğrudan ilgilidir.

3

Permafrost erimesinin ve zemin çökmelerinin hangi küreyle ilişkili olduğunu belirleme

Toprak ve kayaç tabakaları yer kabuğunu oluşturduğundan Litosfer (Taş Küre) ile eşleşir.

Permafrostun çözülmesi jeomorfolojik ve litolojik bir süreçtir.

4

Biyom sınırlarının kayması ve tür yayılışlarının hangi küreyle ilişkili olduğunu belirleme

Canlıların dağılışı ve ekolojik adaptasyonlar Biyosfer (Canlılar Küresi) ile eşleşir.

Biyomlar ve canlı popülasyonları biyosferin temel unsurlarıdır.

Anahtar Kavram

Küresel İklim Değişimi ve Doğal Sistemlere Etkileri

Soru 1617Soru →

Aşağıdaki sol sütunda Divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekilleri, sağ sütunda ise bu nazım şekillerinin belirleyici özellikleri verilmiştir. Nazım şekillerini doğru özellikleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Gazel nazım şekli lirik temaları ve 5-15 beyitlik yapısıyla üçüncü özellikle; kaside övgü amaçlı yapısı ve bölümleriyle ikinci özellikle; mesnevi her beytinin kendi içinde kafiyeli olması ve sınırının olmamasıyla birinci özellikle; kıta ise matlasız yapısı ve xa, xa kafiye düzeniyle dördüncü özellikle eşleşir.

Gazel nazım şekli aşk, güzellik gibi lirik konularla ve 5-15 beyit sınırı ile eşleşir. Kaside, din ve devlet büyüklerine övgü içeren yapısı ve bölümleriyle bilinir. Mesnevi, her beytinin kendi içinde kafiyeli olması sayesinde uzun anlatımlara izin verir. Kıta ise matla beyti olmaksızın xa, xa şeklinde kafiyelenen, genellikle 2-12 beyitlik yapısıyla eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Gazel nazım şeklinin biçim ve içerik özelliklerini belirlemek.

Gazelin 5-15 beyit uzunluğunda olduğu, aa, ba, ca... kafiye şemasına sahip olduğu ve lirik konuları işlediği tespit edilir.

Gazel özelliklerine en uygun tanımı bulmak için.

2

Kaside nazım şeklinin özelliklerini ve bölümlerini incelemek.

Kasidenin övgü içerikli olduğu, 33-99 beyit arasında değiştiği ve nesib, medhiye gibi bölümlerden oluştuğu görülür.

Kaside özelliklerine en uygun tanımı belirlemek için.

3

Mesnevi nazım şeklinin ayırt edici yapısal yönünü saptamak.

Mesnevinin beyit sayısı sınırı olmadığı ve her beytinin aa, bb, cc... şeklinde kendi içinde kafiyeli olduğu belirlenir.

Mesnevi özelliklerine en uygun tanımı seçmek için.

4

Kıta nazım şeklinin kafiye ve yapı özelliklerini analiz etmek.

Kıtanın matlasız olduğu, 2-12 beyit arasında yazıldığı ve xa, xa, xa şeklinde kafiyelendiği saptanır.

Kıta özelliklerine en uygun tanımı tayin etmek için.

Anahtar Kavram

Divan Edebiyatı Beyitlerle Kurulan Nazım Şekilleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1618Soru →

Milli Edebiyat Dönemi tiyatro hayatının gelişiminde önemli bir yere sahip olan Darülbedayi ile ilgili aşağıdaki eser ve yayınları, tiyatro tarihindeki önemlerini belirten açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Eşleştirme şu şekildedir: Çürük Temel - sahnelenen ilk oyun; Baykuş - ilk yerli telif oyun; Yamalar - Afife Jale'nin ilk sahneye çıktığı oyun; Temaşa - yayınlanan tiyatro dergisi.

Darülbedayi'nin tiyatro tarihimizdeki ilkleri net bilgilere dayanır. Sahnelenen ilk eser Çürük Temel, sahnelenen ilk yerli oyun Baykuş, Afife Jale'nin ilk rol aldığı oyun Yamalar ve yayın organı olan dergi ise Temaşa'dır.

Adım Adım Çözüm

1

Darülbedayi'nin perdelerini açtığı ilk eserin Emil Fabre'dan adapte edilen Çürük Temel olduğunu belirlemek.

Çürük Temel ile sahnelenen ilk oyun ifadesi eşleşir.

Kuruluş sonrası sahnelenen ilk oyun olması sebebiyle.

2

Darülbedayi bünyesinde sahnelenen ilk yerli telif oyunun Halit Fahri Ozansoy'un Baykuş adlı manzum eseri olduğunu bilmek.

Baykuş ile sahnelenen ilk yerli telif oyun ifadesi eşleşir.

Yerli yazarların desteklenmesi sürecinde sahnelenen ilk özgün eser olması sebebiyle.

3

Afife Jale'nin Türk tiyatrosunda sahneye çıkan ilk Müslüman Türk kadın oyuncu unvanını Hüseyin Suat Yalçın'ın Yamalar oyununda aldığını hatırlamak.

Yamalar ile Afife Jale'nin rol aldığı oyun ifadesi eşleşir.

Kadınların sahneye çıkma mücadelesinin bu eserle somutlaşması sebebiyle.

4

Darülbedayi'nin yayın organı olarak çıkarılan tiyatro dergisinin Temaşa olduğunu saptamak.

Temaşa ile tiyatro dergisi ifadesi eşleşir.

Dönemin tiyatro kültürünü ve Darülbedayi faaliyetlerini yansıtan yayın olması sebebiyle.

Anahtar Kavram

Milli Edebiyat Dönemi Darülbedayi Tarihi ve Önemli Eserleri

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 1619Soru →

Türkiye'de yürütülen hayvancılık ve su ürünleri faaliyetlerinin coğrafi dağılış özellikleri ile bu faaliyetlerin gelişimini belirleyen temel faktörler dikkate alınd��ğında; sol sütunda verilen ekonomik faaliyet türlerini, sağ sütundaki en belirgin coğrafi veya ekonomik gerekçeleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Kümes hayvancılığı ile büyük tüketim merkezlerine yakın pazar odaklı üretim gerekçesi; arıcılık ile bitki örtüsü çeşitliliği ve gezginci yöntem gerekçesi; kültür balıkçılığı ile korunaklı koylar ve iç su rezervleri gerekçesi; tiftik keçisi yetiştiriciliği ile yarı kurak iklim, bozkır ve Ankara çevresi gerekçesi eşleşir.

Kümes hayvancılığı pazara yakınlığa göre konumlanır. Arıcılık bitki çeşitliliği ve gezginci faaliyetlerle yürütülür. Kültür balıkçılığı korunaklı koylarda ve baraj göllerinde yapılır. Tiftik keçisi ise karasal bozkırlarda Ankara çevresinde yetiştirilir.

Adım Adım Çözüm

1

Kümes hayvancılığının yapısal özelliğini analiz etmek

Kümes hayvancılığı modern ve kapalı entansif tesislerde yürütüldüğü için doğal çevre faktörlerinden ziyade pazara yakınlığı (büyük şehirlerin çevresi) esas alır.

Kümes hayvancılığının iklimden bağımsız modern bir sanayi faaliyeti gibi pazar odaklı konumlandığını ayırt etmek gerekir.

2

Arıcılık faaliyetinin coğrafi dağılış koşullarını belirlemek

Doğal bitki örtüsü çeşitliliğinin yüksek olduğu dağlık/engebeli alanlarda (Muğla, Doğu Karadeniz, Hakkari) mevsimlik göçlerle (gezginci arıcılık) yürütülür.

Arıcılığın flora zenginliğine ve iklimsel çiçeklenme periyotlarına olan doğrudan bağımlılığını anlamak.

3

Kültür balıkçılığının lokasyon faktörlerini incelemek

Doğal avcılıktan farklı olarak, kıyılardaki korunaklı koylar ile iç sulardaki baraj göllerinde kafes yöntemiyle balık yetiştirilir.

Su ürünlerinde kültür balıkçılığının fiziki ve hidrografik alan sınırlandırmasını belirlemek.

4

Tiftik keçisi yetiştiriciliğinin ekolojik koşullarını saptamak

İç Anadolu'nun yarı kurak iklim şartlarına ve bozkırlarına uyum sağlayan, lif üretimi odaklı Ankara keçisi ile eşleşmektedir.

Küçükbaş hayvancılık türlerinden olan tiftik keçisinin coğrafi ve ekonomik ayırt edici özelliklerini netleştirmek.

Anahtar Kavram

Türkiye'deki hayvancılık ve su ürünleri türlerinin coğrafi dağılışını ve gelişimini etkileyen doğal ile beşeri faktörlerin analizi

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 1620Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen dizeleri, sağ sütunda yer alan ve bu dizelerde öne çıkan edebî sanatlarla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Dizelerdeki söz sanatlarının doğru eşleşmesi şu şekildedir: Dalların süslü elbise giymesi kişileştirme (teşhis), mermer ve sular hakkındaki soru tecahülüarif, ağaçların yeşermesinin insanların güzel şeyler düşünmesine bağlanması hüsnütalil, yolların kuşağa benzetilmesi ise teşbihtir.

Dizelerdeki edebi sanatlar sırasıyla teşhis, tecahülüarif, hüsnütalil ve teşbih olarak doğru şekilde belirlenmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci dizedeki 'giyindi hil'at-ı sebz... dal' ifadesini incelemek.

Dalın elbise giymesi kişileştirme (teşhis) sanatını gösterir.

İnsana ait giyinme eylemi cansız bir varlık olan dala aktarılmıştır.

2

İkinci dizedeki 'Sular mı yandı? Neden tunca benziyor mermer?' sorusunu incelemek.

Bu soru tecahülüarif sanatını gösterir.

Şair, akşam vaktindeki doğal renk değişimini bildiği halde bilmezden gelerek soru sormaktadır.

3

Üçüncü dizedeki 'Güzel şeyler düşünelim diye / Yemyeşil oluvermiş ağaçlar' ifadesini incelemek.

Bu dizeler hüsnütalil sanatını gösterir.

Doğal bir olay olan ağaçların yeşermesi, insanların güzel düşünmesi gibi hayalî ve estetik bir nedene bağlanmıştır.

4

Dördüncü dizedeki 'Yollar, köyleri saran eskimiş birer kuşak' ifadesini incelemek.

Yolların kuşağa benzetilmesi teşbih sanatını gösterir.

'Yollar' benzeyen, 'kuşak' ise kendisine benzetilen unsurdur.

Anahtar Kavram

Edebî Sanatlar (Söz Sanatları)

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram