Tüm alıştırma soruları

Soru 501Soru →

Din ve ahlak arasındaki ilişkiyi gösteren aşağıdaki ayet ve hadisleri, ifade ettikleri ahlaki/dini boyutlarla en uygun şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Peygamberin gönderiliş amacından bahseden ilk hadis, gönderiliş gayesi ile ahlaki değerleri ilişkilendiren ikinci sağ ögeyle; iman-ahlak ilişkisini kuran ikinci hadis, inancın ahlaki eylemlerle görünürlük kazanması gerektiğini belirten üçüncü sağ ögeyle; Allah'ın emir ve yasaklarını bildiren ayet ise vahyin ahlakı inşa etmedeki rolünü vurgulayan birinci sağ ögeyle eşleşir.

Doğru eşleştirmeler yapıldığında; peygamberin gönderiliş amacı güzel ahlakı tamamlama hadisiyle, imanın olgunluğunun güzel ahlakla ölçülmesi inanç-eylem bütünlüğüyle, ilahi emir ve yasakların ahlakı yapılandırması ise Nahl suresi 90. ayetiyle örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk hadisi analiz etmek.

"Güzel ahlakı tamamlamak üzere gönderildim" ifadesinin, peygamberin gönderiliş amacı (nübüvvetin gayesi) ile ahlak arasındaki ilişkiyi kurduğu tespit edilir. Bu durum, Hz. Peygamber'in gönderiliş gayesi ile ahlaki değerlerin hayata geçirilmesini ilişkilendiren ifadeyle eşleşir.

Hadisin temel mesajı olan nübüvvetin ahlakı tamamlama gayesini sağ sütundaki kavramlarla eşleştirmek.

2

İkinci hadisi analiz etmek.

"İman bakımından en mükemmel olanın ahlakı en güzel olandır" ifadesinin, iman (inanç) ile ahlak arasında bir korelasyon kurduğu görülür. Bu durum, inanç esaslarının ahlaki eylemlerle görünürlük kazanması gerektiğini belirten ifadeyle eşleşir.

Hadiste geçen iman ve ahlak bağıntısının, inanç ve davranışsal pratik ilişkisini kurduğunu anlamak.

3

Nahl suresinin 90. ayetini analiz etmek.

Ayetteki adalet, iyilik, yardımlaşma emirleri ile hayasızlık ve azgınlık yasaklarının doğrudan ahlaki kurallarla ilişkili olduğu görülür. Bu durum, dinin kurallarının ahlakı inşa etmedeki doğrudan belirleyici rolünü yansıtan ifadeyle eşleşir.

Vahyin (dinin kaynağının) doğrudan ahlaki ilkeleri emredip yasakladığını saptamak.

Anahtar Kavram

İslam'da inanç-ahlak ilişkisi ile ibadet ve vahyin ahlaki olgunlaşmadaki rolü.

Soru 502Soru →

Ahlak felsefesinde evrensel ahlak yasasının varlığını nesnel (objektif) temelde kabul eden filozoflar, bu yasanın temelini ve ölçütünü insanın öznel duygu, arzu ve çıkarlarından bağımsız olan mutlak bir alanda aramışlardır.

Buna göre, sol sütundaki temel ahlaki ilkeler ile sağ sütundaki felsefi yaklaşımların doğru eşleştirmesi nasıl olmalıd��r?

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki ödev bilincine dayanan ilke Kant'ın etik anlayışıyla; İyi İdeası'nı temel alan ilke Platon'un etik anlayışıyla; doğa ve zorunlu düzenle bütünleşmeyi savunan ilke Spinoza'nın etik anlayışıyla; Etkin Akıl ile bağ kurarak en yüksek iyiye ulaşmayı hedefleyen ilke ise Farabi'nin etik anlayışıyla eşleşmektedir.

Eşleştirme, nesnel ahlak yasasını kabul eden filozofların temel kavramsal temellerine dayanmaktadır. Ödev bilinci ve koşulsuz buyruk Kant'a; mutlak aşkın İyi İdeası Platon'a; panteist doğa zorunluluğu Spinoza'ya; Etkin Akıl ile temellenen ahlaki yetkinlik ise Farabi'ye aittir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci ilkedeki anahtar kavram olan 'ödev bilinci' incelenir.

Ödev bilinci, eylemin sonucundan bağımsız olarak aklın koşulsuz buyruğuna dayanır ve bu görüş Kant'a aittir. Birinci ilke Kant'ın etik anlayışıyla eşleşir.

Kant, ahlaki eylemin doğruluğunu sadece ödeve uygun niyetle yapılmış olmasına dayandırarak nesnelleştirir.

2

İkinci ilkedeki anahtar kavram olan 'İyi İdeası' incelenir.

İyi İdeası, Platon'un metafizik sisteminin en üst basamağıdır ve ahlaki değerlerin nesnel kaynağıdır. İkinci ilke Platon'un etik anlayışıyla eşleşir.

Platon'a göre gerçek ve değişmez değerler duyular evreninde değil, yalnızca akılla kavranabilen İdealar Dünyası'ndadır.

3

Üçüncü ilkedeki 'doğanın/evrenin zorunlu düzeniyle bütünleşme' kavramı incelenir.

Tanrı ile doğayı bir tutan panteist felsefesinde Spinoza, ahlakı doğanın rasyonel zorunluluğunun kavranması ve ona boyun eğilmesi olarak görür. Üçüncü ilke Spinoza'nın etik anlayışıyla eşleşir.

Spinoza'ya göre insan, tutkularından kurtulup evrensel düzenin (Tanrı'nın) zorunlu yasasını anladığı ölçüde ahlaklı ve özgür olur.

4

Dördüncü ilkedeki 'Etkin Akıl' kavramı incelenir.

Farabi'nin sudur teorisine ve kozmolojisine dayanan bu görüşte, insanın en yüksek mutluluğu ve ahlaki yetkinliği Etkin Akıl ile temas kurarak sağlanır. Dördüncü ilke Farabi'nin etik anlayışıyla eşleşir.

Farabi'de nesnel ahlak yasasının kaynağı, evrensel düzeni düzenleyen ve aydınlatan aşkın bir ilke olan Etkin Akıl'dır.

Anahtar Kavram

Evrensel Ahlak Yasasının Nesnel Temelleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 503Soru →

Türkiye'nin göreceli (özel) konumunun ortaya çıkardığı bazı coğrafi durumlar ile bu durumların ortaya çıkmasındaki temel göreceli konum faktörlerini eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İzmir ve Van arasındaki sıcaklık farkı yükseltiyle; Karadeniz ile Ege kıyılarındaki yağış farkı dağların uzanış doğrultusuyla; enerji koridoru olma durumu kıtalararası jeopolitik kavşak konumuyla; İç Anadolu'daki kuraklık ve karasallık ise çevredeki dağ sıralarının nemli havayı engellemesiyle eşleşmektedir.

İzmir ve Van arasındaki sıcaklık farkı yükseltinin artmasıyla; Karadeniz ile Ege arasındaki yağış farkı dağların uzanış yönüyle; enerji koridoru konumu stratejik kıtalararası geçiş koridoru olmasıyla; İç Anadolu'daki karasallık ise çevreleyen dağların nemli havayı kesmesiyle eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci ifadenin analizi

İzmir ve Van yaklaşık aynı enlemdedir. Sıcaklık ve kar örtüsü sürelerindeki fark enlemle açıklanamaz; bu fark batıdan doğuya doğru yükseltinin artmasından kaynaklanır. Dolayısıyla bu ifade batıdan doğuya yükseltinin artmasıyla eşleşir.

Aynı enlem üzerindeki sıcaklık farklarını göreceli konum faktörleriyle açıklamak.

2

İkinci ifadenin analizi

Karadeniz'de dağlar kıyıya paralel uzanarak denizden gelen nemli rüzgarları dik karşılar ve bol yağış alır. Ege'de ise dağlar kıyıya dik uzandığı için nemli hava içeri sokulur ve kıyıda aşırı yağış birikmez. Bu durum dağların uzanış doğrultusuyla eşleşir.

Yıllık yağış miktarı ve dağılışında dağların uzanış doğrultusunun etkisini saptamak.

3

Üçüncü ifadenin analizi

Enerji koridoru ve transit ticaret yolları, Türkiye'nin enerji üreten ülkeler ile tüketen Avrupa arasında jeopolitik ve stratejik bir geçiş noktasında bulunmasının bir sonucudur.

Ekonomik ve ulaşım coğrafyası özelliklerini Türkiye'nin kıtalararası jeopolitik konumuyla ilişkilendirmek.

4

Dördüncü ifadenin analizi

İç Anadolu Bölgesi'nin etrafının Toroslar ve Kuzey Anadolu Dağları ile çevrili olması, denizel etkilerin içeriye sokulmasını engeller. Bu durum karasallığa ve yağış azlığına yol açar.

Yer şekillerinin çevreye göre çanak durumunda bulunmasının nemlilik ve yağış üzerindeki etkisini belirlemek.

Anahtar Kavram

Türkiye'de göreceli konuma bağlı yükselti, karasallık-denizellik, yer şekillerinin uzanış doğrultusu ve jeopolitik konum faktörlerinin coğrafi sonuçları.

Soru 504Soru →

Din ve birey ilişkisi bağlamında önem taşıyan bazı temel kavramlar ile bu kavramların bireysel düzeydeki yansımalarını içeren açıklamalar aşağıda verilmiştir. Buna göre, sol sütunda yer alan kavramlar sağ sütundaki hangi açıklamalarla doğru şekilde eşleştirilmelidir?

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Fıtrat kavramı insanın doğuştan gelen inanma eğilimiyle, Tevhid kavramı iç dünyadaki inanç büt��nlüğüyle, İbadet kavramı bireyi arındıran düzenli eylemlerle, Takva kavramı ise kötülüklerden sakınma gayreti ve sorumluluk bilinciyle eşleşmelidir.

Fıtrat kavramı doğuştan gelen temiz inanma eğilimini, Tevhid inancı tek ilah inancıyla sağlanan iç bütünlüğü, İbadet manevi arınma eylemlerini, Takva ise sorumluluk bilinciyle kötülüklerden sakınmayı ifade ettiğinden eşleştirmeler bu doğrultuda yapılmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Fıtrat kavramının tanımını belirleyip uygun açıklamayla eşleştirme.

Fıtrat kavramı, insanın doğuştan getirdiği inanma eğilimi ve temiz yapısı olarak tanımlanır. Bu tanım, insanın doğuştan getirdiği yönelme eğilimini ifade eden açıklamayla eşleşmektedir.

Din ve birey ilişkisinde fıtrat, bireyin inanmaya olan doğuştan gelen yatkınlığını ve safiyetini temsil eder.

2

Tevhid kavramının tanımını belirleyip uygun açıklamayla eşleştirme.

Tevhid kavramı, Allah'ın birliği inancıdır. Bu inanç, bireyin zihninde ve kalbinde sadece tek bir yaratıcıyı kabul ederek iç dünyasında tutarlı bir bütünlük yakalamasını ifade eden açıklamayla eşleşmektedir.

Tevhid inancı, bireyin hayatı tek bir merkezden anlamlandırmasını sağlayarak iç huzuru ve inanç bütünlüğünü destekler.

3

İbadet kavramının tanımını belirleyip uygun açıklamayla eşleştirme.

İbadet kavramı, Yaratıcı'nın rızasını kazanmak için yapılan eylemleri kapsar. Bu tanım, bireyin O'nun rızasını kazanmak amacıyla gerçekleştirdiği ve kendisini maddi-manevi arındıran düzenli eylemleri içeren açıklamayla eşleşmektedir.

İbadetler, bireyin inancını somutlaştırarak manevi gelişimine doğrudan katkıda bulunur.

4

Takva kavramının tanımını belirleyip uygun açıklamayla eşleştirme.

Takva kavramı, Allah'a karşı sorumluluk bilinci taşıyarak kötülüklerden sakınmayı ifade eder. Bu tanım, bireyin Yaratıcı'ya karşı hissettiği derin sorumluluk bilinciyle haramlardan sakınma gayretini anlatan açıklamayla eşleşmektedir.

Takva, inancın ahlaki boyuta yansıması ve bireyin kendisini kötülüklerden koruma bilincidir.

Anahtar Kavram

Din ve birey ilişkisinde temel kavramların (fıtrat, tevhid, ibadet, takva) tanımları ve bireysel hayattaki yansımaları.

Soru 505Soru →

İslam ahlakında bireysel ve toplumsal hayatı şekillendiren olumlu tutum ve erdemler, yalnızca teorik birer kavram olmayıp günlük hayattaki karar ve davranışlarda somut karşılıklar bulur.

Aşağıda sol sütunda İslam ahlakındaki bazı olumlu tutum ve erdemler, sağ sütunda ise bu erdemlerin günlük hayatta gözlemlenebileceği örnek durumlar verilmiştir.

Bu erdemleri, ilgili oldukları örnek durumlarla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İsar (Diğerkâmlık) kavramı kendi borcu olmasına rağmen biriktirdiği sermayeyi meslektaşına veren esnafın durumuyla; Hüsn-i Zan kavramı çalışanın gecikmesini tembelliğe değil elinde olmayan nedenlere yoran yöneticinin durumuyla; Müsamaha kavramı öğrencisine ceza vermeyip esneklik gösteren öğretmenin durumuyla; Kanaat kavramı ise gayrimeşru kazancı reddedip helal geliriyle yetinen memurun durumuyla eşleşir.

İsar, kişinin kendisi ihtiyaç içindeyken bile başkasını kendine tercih etmesidir; bu durum kendi ödemeleri olan esnafın fedakarlığıyla eşleşir. Hüsn-i zan, başkaları hakkında iyi düşünmektir; bu durum yöneticinin çalışanı hakkındaki olumlu kanaatiyle eşleşir. Müsamaha, hata ve kusurları hoş görmektir; bu durum öğretmenin toleransıyla eşleşir. Kanaat ise elindekiyle yetinip helal kazanca razı olmaktır; bu durum memurun dürüstlüğü ve helal kazanç tercihiyle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Sol sütundaki kavramların İslam ahlakındaki terimsel anlamlarını belirlemek.

İsar, başkasını kendine tercih etmedir; Hüsn-i zan, iyi niyetli düşünmedir; Müsamaha, hoşgörülü ve bağışlayıcı olmadır; Kanaat ise elindekiyle yetinip helal kazanca razı olmadır.

Kavramların doğru eşleştirilebilmesi için öncelikle teorik çerçevelerinin netleştirilmesi gerekir.

2

Sağ sütunda yer alan olayların temel ahlaki vurgularını analiz etmek.

Birinci olayda 'kendi borcu varken fedakarlık yapma', ikinci olayda 'kötü niyet aramayıp olumlu düşünme', üçüncü olayda 'hatayı bağışlayıp tolerans gösterme', dördüncü olayda ise 'gayrimeşru kazanç yerine helal olanla yetinme' durumları tespit edilir.

Olayların ana fikrini yakalayarak ilgili ahlaki kavramlarla köprü kurabilmek.

3

Analiz edilen durumları ilgili ahlaki kavramlarla eşleştirmek.

İsar birinci durumla, Hüsn-i Zan ikinci durumla, Müsamaha üçüncü durumla, Kanaat dördüncü durumla eşleşir.

Eşleştirme işlemini tamamlayarak doğru sonuca ulaşmak.

Anahtar Kavram

İslam Ahlakında Olumlu Tutumlar ve Erdemlerin Günlük Hayattaki Yansımaları

Soru 506Soru →

Aşağıda verilen nem kavramlarını, bu kavramların genel özellikleri ve coğrafi dağılışları üzerindeki etkilerini gösteren açıklamalarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Mutlak nem kavramı havadaki mevcut su buharı miktarını belirten açıklamayla, maksimum nem kavramı havanın nem taşıma kapasitesini ifade eden açıklamayla, bağıl nem kavramı ise havanın yağış bırakma ihtimalini gösteren oran açıklamasıyla eşleşir.

Mutlak nem havada bulunan mevcut nem miktarını, maksimum nem havanın sıcaklığa bağlı nem taşıma kapasitesini, bağıl nem ise havanın neme doyma oranını ve yağış ihtimalini ifade eder.

Adım Adım Çözüm

1

Mutlak nem kavramının tanımını ve özelliklerini analiz etme

Mutlak nem,

1\text{ m}^3

hava içinde bulunan su buharının gram cinsinden miktarıdır. Bu miktar sıcaklık (buharlaşma) ve su kaynağına bağlıdır. Dolayısıyla Ekvator çevresi ve kıyı kesimlerde yüksek olan açıklama mutlak neme aittir.

Havada o an bulunan fiili nem miktarını ifade eden kavramı doğru özelliklerle ilişkilendirmek için.

2

Maksimum nem kavramının tanımını ve özelliklerini analiz etme

Maksimum nem, havanın belirli bir sıcaklıkta alabileceği en fazla nem miktarıdır. Sıcaklık arttıkça hava moleküllerinin arası açılır (genleşir) ve hacmi büyüyen havanın nem taşıma kapasitesi artar. Bu durum doğrudan sıcaklıkla doğru orantılıdır.

Havanın sıcaklığa bağlı olarak değişen nem alma sınırını belirlemek için.

3

Bağıl nem kavramının tanımını ve sıcaklık ilişkisini analiz etme

Bağıl nem (nispi nem), mutlak nemin maksimum neme yüzde (%) cinsinden oranıdır. Havanın doyma derecesini ve yağış ihtimalini gösterir. Sıcaklık arttıkça maksimum nem arttığından bağıl nem düşer; dolayısıyla aralarında ters orantı vardır.

Nem oranını ve yağış olasılığını gösteren bağıl nemin formülünü ve sıcaklık ilişkisini yorumlamak için.

Anahtar Kavram

Nem Türleri ve Özellikleri

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 507Soru →

İslam ahlakında bazı tutum ve davranışlar yerilmiş, toplumsal huzuru bozduğu gerekçesiyle yasaklanmıştır. Aşağıda bu davranışlara dair günlük hayattan örnek senaryolar ve ahlaki kavramlar verilmiştir. Bu senaryoları ilgili oldukları kötü davranışlarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Gıybet kavramı arkadaşının arkasından hoşlanmayacağı kusurlarını anlatma senaryosuyla, haset kavramı başkasının nimetinin yok olmasını isteme senaryosuyla, tecessüs kavramı ise başkalarının gizli hallerini ve özel hayatını araştırma senaryosuyla eşleşmelidir.

Gıybet kavramı gıyapta konuşma örneğiyle, haset kavramı çekememezlik ve nimetin gitmesini isteme örneğiyle, tecessüs kavramı ise gizli durumları araştırma örneğiyle eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Gıybet kavramının tanımı ve senaryosu analiz edilir.

Gıybet, bir kimsenin arkasından hoşlanmayacağı şeyleri söylemektir. Arkadaşının gıyabında konuşan Ayşe'nin durumu bu davranışa örnektir.

Gıybet kavramının günlük hayattaki karşılığını tespit etmek.

2

Haset kavramının tanımı ve senaryosu incelenir.

Haset, başkasındaki nimetlerin yok olmasını istemektir. Komşusunun arabasına zarar gelmesini dileyen Ahmet'in durumu haset ile eşleşir.

Haset davranışının ayırt edici özelliğini belirlemek.

3

Tecessüs kavramının tanımı ve senaryosu ele alınır.

Tecessüs, insanların gizli durumlarını ve kusurlarını araştırmaktır. Komşusunu gözetleyen Ömer'in durumu tecessüs kavramı ile eşleşir.

Son kavramın ve senaryonun doğru eşleştiğinden emin olmak.

Anahtar Kavram

İslam dininin yasakladığı kötü davranışların (gıybet, haset, tecessüs) tanımlarının ve toplumsal hayattaki yansımalarının bilinmesi.

Soru 508Soru →

"Şüphesiz biz ona (doğru) yolu gösterdik. İster şükredici olsun ister nankör." (İnsân Suresi, 3. ayet)

Yukarıda verilen ayet-i kerime ve İslam düşüncesindeki hidayet-dalalet dengesi göz önünde bulundurulduğunda, sol sütundaki kavramları sağ sütundaki en uygun açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Hidayet kavramı Allah'ın insanlara doğru yolu göstermesi açıklamasıyla, Dalalet kavramı kulun kendi hür seçimiyle doğru yoldan sapması açıklamasıyla, Cüz'i İrade kavramı ise insanın şükretme veya nankörlük etme yollarından birini seçebilme gücü açıklamasıyla eşleşir.

Doğru eşleştirmede hidayet kavramı Allah'ın insanlara doğru yolu göstermesiyle, dalalet kavramı kulun kendi hür seçimiyle haktan sapmasıyla, cüz'i irade ise insanın bu yollar arasında tercih yapabilme kabiliyetiyle ilişkilendirilmiştir. Bu eşleştirme İnsân Suresi 3. ayetteki 'doğru yolu gösterdik' ve 'ister şükredici olsun ister nankör' ifadeleriyle tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Ayetin içeriğini ve kavramları analiz edin.

İnsân Suresi 3. ayette geçen 'yolu gösterdik' ifadesinin hidayete, 'şükredici veya nankör olma' tercihinin ise insanın cüz'i iradesine işaret ettiğini belirleyin.

Kavramların ayet bağlamındaki rollerini doğru tespit etmek eşleştirmeyi kolaylaştırır.

2

Hidayet kavramını tanımıyla eşleştirin.

Hidayet terimini 'Allah'ın doğru yolu yönlendirmesi' açıklamasıyla eşleştirin.

Hidayet kelime anlamı olarak doğru yola ulaştırma ve rehberlik etmedir.

3

Dalalet kavramını tanımıyla eşleştirin.

Dalalet terimini 'doğru yoldan sapma ve batıla yönelme' açıklamasıyla eşleştirin.

Dalalet, hidayetin zıttı olup haktan sapmayı ifade eder.

4

Cüz'i İrade kavramını tanımıyla eşleştirin.

Cüz'i İrade terimini 'insanın ayette belirtilen seçeneklerden birini seçebilme gücü' açıklamasıyla eşleştirin.

Cüz'i irade insanın seçme ve karar verme serbestisini temsil eder.

Anahtar Kavram

Hidayet, dalalet ve cüz'i irade kavramlarının tanımları ile aralarındaki teolojik ilişki

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 509Soru →

Din; kaynağı, tanımı ve insan hayatındaki işlevleri bakımından çok boyutlu bir yapıdır. Aşağıda verilen dinin boyutları ile bu boyutların açıklamalarını doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Dinin İlahi Kaynağı, vahiy temelli olması ve dünya-ahiret mutluluğuna yönlendirmesi ile; Dinin Bireysel Boyutu, fıtrattaki inanma ihtiyacı ve iç huzur ile; Dinin Toplumsal Boyutu ise adalet, dayanışma ve ahlaki düzen inşası ile eşleşmektedir.

Dinin ilahi kaynağı doğrudan vahiyle temellendirilirken, bireysel boyutu insanın fıtri inanma ve anlam arayışına, toplumsal boyutu ise toplumsal barış, adalet ve ahlak düzenine odaklanır. Bu doğrultuda yapılan eşleştirmeler kavramların tanımları ve işlevleriyle tam bir uyum göstermektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Dinin kaynağı kavramını analiz etmek

Dinin kaynağı ilahidir; Allah'ın vahiy yoluyla gönderdiği mesajlara dayanır. Bu durum, vahiy temelli olma ve hür iradeyle mutluluğa yönlendirme açıklaması ile örtüşür.

Dinin ilahi niteliğinin vahiy ve peygamberlik müessesesiyle doğrudan ilişkili olduğunu belirlemek.

2

Dinin bireye yönelik işlevini analiz etmek

Din, bireyin anlam arayışına, fıtri inanma ihtiyacına ve iç huzuruna katkı sağlar. Bu durum, fıtrat ve iç huzur vurgusu yapan açıklama ile eşleşir.

Dinin insan psikolojisi ve fıtratı üzerindeki etkilerini ayırt etmek.

3

Dinin topluma yönelik işlevini analiz etmek

Din, bireyleri aşarak toplumda adalet, barış ve kardeşlik gibi ortak değerler etrafında düzen kurmayı hedefler. Bu durum, ahlaki ve hukuki düzen inşası açıklaması ile eşleşir.

Dinin toplumsal dayanışma, hukuk ve ahlak üzerindeki yapıcı rolünü kavramak.

Anahtar Kavram

Dinin Tanımı, Kaynağı ve İnsan Hayatındaki Yeri

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 510Soru →

Dinin tanımı, kaynağı ve insan hayatındaki yerine dair aşağıda verilen kavramsal boyutları, bu boyutları en doğru şekilde açıklayan ifadelerle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Kaynak Açısından Din ilahi bildirimlere dayanmasıyla; Fıtrat Perspektifi insanın öz doğasındaki inanma meyliyle; Ahlaki ve Hukuki Bütünleşme ortak ahlaki değerler ve toplumsal güvenle; Metafizik Anlam Arayışı ise hayata dair nihai gaye ve ölüm sonrası süreçteki sükunetle eşleşmektedir.

Kaynak Açısından Din (Dinin Aşkınlığı) kavramı ilahi bildirimlerle; Fıtrat Perspektifi bireyin öz doğasındaki inanma meyliyle; Ahlaki ve Hukuki Bütünleşme toplumsal ahlak ve güven ortamıyla; Metafizik Anlam Arayışı ise insanın hayata dair nihai gaye ve ölüm sonrasına yönelik sükunetiyle doğru bir şekilde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Dinin kaynağına dair ifadeleri analiz etme

Kaynak Açısından Din (Dinin Aşkınlığı) kavramı, dinin kaynağının beşerî olmadığına vurgu yapan ve ilahi bildirimleri işaret eden açıklamayla eşleşir.

Dinin kaynağının ilahiliği, vahiy ve peygamberlik müessesesi üzerinden temellendirilir.

2

İnsanın doğuştan gelen yönelimini (fıtratı) analiz etme

Fıtrat Perspektifi, dış etki olmaksızın insanın öz doğasında var olan inanma ihtiyacını belirten açıklamayla eşleşir.

Fıtrat, İslam düşüncesinde insanın doğuştan getirdiği tevhit ve inanma potansiyelini ifade eden temel kavramdır.

3

Dinin sosyal hayattaki işlevlerini inceleme

Ahlaki ve Hukuki Bütünleşme (Toplumsal Rol), adalet, güven ve ortak değerlerle toplumsal düzeni pekiştiren açıklamayla eşleşir.

Din, bireysel ahlakı toplumsal sorumluluklara dönüştürerek sosyal barışı sağlar.

4

Dinin bireyin anlam arayışına katkısını inceleme

Metafizik Anlam Arayışı (Varoluşsal Rol), insanın ölüm sonrası ve hayata dair nihai gaye hakkındaki ruhsal sükuneti ele alan açıklamayla eşleşir.

İnsan, varoluşsal boşluğu ve ölüm gerçeğini dinin sunduğu metafizik çerçeve ile anlamlandırır.

Anahtar Kavram

Dinin Tanımı, Kaynağı ve İnsan Hayatındaki Yeri

Soru 511Soru →

İslam epistemolojisinde (bilgi teorisi) bilgi kaynakları, taşıdıkları bağlayıcılık ve objektiflik derecelerine göre sınıflandırılır. Aşağıda sol sütunda verilen bilgi kaynaklarını, sağ sütunda yer alan ve bunların bilgi değerlerini açıklayan doğru tanımlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Vahiy kavramı mutlak bağlayıcı ve kesin ilahi bilgi tanımıyla; rüya kavramı uykudaki bağlayıcı olmayan durum tanımıyla; ilham kavramı temiz gönüllere doğan kesinlik taşımayan fısıltı tanımıyla; keşif kavramı ise perdelerin kalkmasıyla gaybi hakikatlere ulaşma tanımıyla eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede vahiy mutlak bağlayıcı bilgi kaynağı olarak tanımlanırken; rüya uykudaki bağlayıcı olmayan durumla, ilham kalbe doğan manevi yönlendirmeyle ve keşif ise manevi perdelerin kalkmasıyla gaybi hakikatlere ulaşma durumuyla eşleştirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Vahiy kavramının epistemolojik değerini belirleme

Vahiy, peygamberler aracılığıyla gelen ve herkes için mutlak bağlayıcı olan kesin bir bilgi kaynağıdır.

Diğer bilgi kaynaklarından farkını ortaya koyarak doğru tanımıyla eşleştirmek amacıyla bu belirleme yapılır.

2

Rüya kavramının bilgi değerini analiz etme

Rüya, uykudaki öznel bir tecrübe olup dini hüküm koymada bağlayıcı değildir.

Öznel doğasını ve bağlayıcı olmama özelliğini ilgili tanımla eşleştirmek için analiz edilir.

3

İlham ve keşif kavramlarının tanımlarını ve farklarını ayırt etme

İlham kalbe doğan manevi fısıltı iken, keşif perdenin kalkmasıyla gaybi hakikatlerin açılmasıdır; her ikisi de sadece yaşayanı bağlar.

Birbiriyle karıştırılabilecek bu iki öznel kaynağı doğru eşleşen tanımlara yönlendirmek için bu ayrım yapılır.

Anahtar Kavram

Vahiy, rüya, ilham ve keşif kavramlarının İslam bilgi teorisi ve epistemolojisi açısından bilgi değeri ve bağlayıcılık dereceleri.

Soru 512Soru →

Ahlak ve değer alan��na ait bazı temel kavramlar ile bu kavramların mahiyetlerini yansıtan tanımlar aşağıda verilmiştir. Bu kavramları, kendilerine uygun olan en doğru tanımlarla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Ahlak kavramı bireyin huyları ve iradi davranışlarıyla; Değer kavramı toplumsal aidiyeti sağlayan soyut ölçütlerle; Norm kavramı yaptırımlarla desteklenen kurallarla; Örf ve Adet kavramı ise tarihsel süreçteki alışılagelmiş davranış örüntüleriyle eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede ahlak kavramı bireyin manevi huyları ve iradi eylemleriyle; değer kavramı toplumsal kabuller ve soyut ölçütlerle; norm kavramı yaptırıma dayalı somut kurallarla; örf ve adet kavramı ise geleneksel pratikler ve alışılagelmiş davranış örüntüleriyle ilişkilendirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Ahlak kavramının bireyin iç dünyası ve iradi eylemleriyle ilişkisini kurma

Ahlak terimi, bireyin manevi niteliklerini ve iradi olarak yaptığı iyi veya kötü eylemleri kapsayan tanım ile eşleştirilir.

Ahlak, bireyin huy, karakter ve mizaç gibi içsel yönlerini ve bunlardan doğan özgür iradeli eylemleri ifade eder.

2

Değer kavramının toplumsal ve soyut niteliğini belirleme

Değer terimi, toplumsal kabul gören, nesilden nesile aktarılan soyut ahlaki ölçütleri içeren tanım ile eşleştirilir.

Değerler, toplumu bir arada tutan dürüstlük, adalet gibi ortak inançlar ve soyut hedeflerdir.

3

Norm kavramının yaptırım ve somut kural boyutunu ayırt etme

Norm terimi, davranışları sınırlandıran ve yaptırımla desteklenen somut kuralları belirten tanım ile eşleştirilir.

Normlar, toplumsal düzeni sağlamak için geliştirilmiş, kurallara uymayanlara yaptırım uygulanan somut yapılardır.

4

Örf ve adet kavramının geleneksel ve tarihsel boyutunu saptama

Örf ve adet terimi, yazılı olmayan ama tarihsel süreçte yerleşen alışılmış toplumsal davranış kalıplarını açıklayan tanım ile eşleştirilir.

Örf ve adetler, toplumun geçmişten devraldığı, dinle uyumlu ve toplumsal denetim sağlayan geleneksel uygulamalardır.

Anahtar Kavram

Ahlak ve Değer Kavramlarının Mahiyeti ve Farkları

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 513Soru →

Aşağıda İslam ahlakında yerilen bazı kötü davranışlar ve bunların tanımları karışık olarak verilmiştir. Bu kavramları doğru tanımlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Tecessüs - İnsanların gizli durumlarını ve mahremini araştırmaya çalışmak; Haset - Başka bir insanın sahip olduğu nimetlerin yok olmasını istemek; Gıybet - Bir insanın arkasından hoşlanmayacağı sözlerle çekiştirmek; Suizan - Bir kimse hakkında kesin bilgiye dayanmadan olumsuz kanaate varmak.

Tecessüs gizli halleri araştırmayı, haset başkasının nimetinin yok olmasını istemeyi, gıybet arkadan hoşlanılmayacak şekilde konuşmayı, suizan ise kanıtsız olumsuz kanaat beslemeyi ifade ettiği için yapılan eşleştirme doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Tecessüs kavramının tanımını belirleme

Tecessüs kavramı 'İnsanların gizli durumlarını, kusurlarını ve mahremini araştırmaya çalışmak' tanımıyla eşleşir.

Kavramın ahlaki ve hukuki mahremiyeti ihlal eden yönünü tespit etmek.

2

Haset kavramının tanımını belirleme

Haset kavramı 'Başka bir insanın sahip olduğu nimetlerin ve başarıların yok olmasını istemek' tanımıyla eşleşir.

Haset davranışının kıskançlık ve başkasının iyiliğini çekememe boyutunu bulmak.

3

Gıybet kavramının tanımını belirleme

Gıybet kavramı 'Bir insanın arkasından gıyabında, duyduğunda hoşlanmayacağı sözlerle onu çekiştirmek' tanımıyla eşleşir.

Toplumsal ilişkileri zedeleyen arkadan konuşma eylemini tanımlamak.

4

Suizan kavramının tanımını belirleme

Suizan kavramı 'Bir kimse hakkında kesin bilgiye dayanmadan olumsuz kanaate varmak' tanımıyla eşleşir.

Zan kavramının olumsuz ahlaki boyutunu teşhis etmek.

Anahtar Kavram

İslam'da Yerilen Kötü Davranışlar

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 514Soru →

Türkiye'de kır yerleşmelerinin bir kısmını köy idari sınırları içerisinde yer alan, köye bağlı köy altı yerleşmeleri oluşturur. Bu yerleşmelerin kurulmasında yer şekilleri, iklim şartları, su kaynaklarına yakınlık ve yapılan ekonomik faaliyetlerin türü etkili olmuştur.

Buna göre, aşağıda verilen köy altı yerleşme tipleri ile bu yerleşmelerin yaygın olarak görüldüğü coğrafi özellik ve alanları doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Divan yerleşmesi Batı Karadeniz'deki kalıcı yerleşme tanımıyla, dalyan yerleşmesi kıyı balıkçılığı tanımıyla, oba yerleşmesi göçebe çadır hayvancılığı tanımıyla ve mezra yerleşmesi Doğu ve Güneydoğu Anadolu'daki kalıcı tarım-hayvancılık tanımıyla eşleşir.

Divan yerleşmesinin Batı Karadeniz'deki kalıcı yapısıyla, dalyanın kıyıdaki balıkçılık faaliyetiyle, obanın Toroslar'daki çadır hayvancılığıyla ve mezranın Doğu Anadolu'daki sürekli tarımsal yapısıyla eşleşmesi coğrafi özelliklere tam uyum sağlar.

Adım Adım Çözüm

1

Köy altı yerleşmelerinin kalıcı ve geçici olma özelliklerini belirlemek.

Divan ve mezra yerleşmeleri kalıcı; dalyan ve oba yerleşmeleri ise geçicidir.

Süreklilik durumuna göre yerleşmeleri gruplandırmak doğru eşleştirmeyi kolaylaştırır.

2

Geçici yerleşmeler olan dalyan ve obayı ekonomik faaliyetlerine ve konumlarına göre ayırmak.

Dalyan deniz balıkçılığıyla (kıyı), oba ise çadır hayvancılığıyla (Toroslar) eşleşir.

Coğrafi dağılış ve ekonomik fonksiyonlar arasındaki ilişki kurulur.

3

Kalıcı yerleşmeler olan divan ve mezrayı bölgesel özelliklerine göre ayırt etmek.

Divan Batı Karadeniz ile, mezra ise Doğu ve Güneydoğu Anadolu ile eşleşir.

Yerleşmelerin yaygın olduğu coğrafi bölgelerin tespiti tamamlanır.

Anahtar Kavram

Türkiye'deki köy altı yerleşmelerinin özellikleri, yayılış alanları ve süreklilik (geçici/kalıcı) durumları.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 515Soru →

Aşağıda verilen güncel ahlaki sorun senaryoları ile bu sorunların doğrudan ilişkili olduğu uygulamalı etik alt alanlarını doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Genetik müdahale senaryosu biyoetik ile, mühendisin bilgi paylaşımı senaryosu meslek etiği ile, kitle iletişimindeki manipülasyon senaryosu ise medya etiği ile eşleşmelidir.

Doğru eşleştirmede genetik müdahale senaryosu biyolojik ve tıbbi gelişmeleri ele alan biyoetikle; mühendisin kamu yararını koruma ikilemi meslek etiğiyle; kitle iletişimindeki manipülasyon ve haber yayımı konusu ise medya etiğiyle doğrudan örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk senaryodaki genetik düzenleme ve bebek tasarımı kavramları analiz edilir.

Bu konunun doğrudan canlılık, biyoloji ve tıp teknolojileriyle ilişkili olduğu görülür.

Canlı üzerinde yapılan biyolojik müdahaleler biyoetiğin konusudur.

2

İkinci senaryodaki mühendisin iş yerindeki güvenlik açıklarını ifşa etmesi durumu incelenir.

Bu durumun bir meslek mensubunun toplumsal sorumluluğu ve iş ahlakı çerçevesinde olduğu belirlenir.

İş yaşamındaki ahlaki ikilemler ve sorumluluklar meslek etiği kapsamında değerlendirilir.

3

Üçüncü senaryodaki kitle iletişim araçları ve haber yayımı süreçleri ele alınır.

Bu konunun bilgi yayma sorumluluğu ve dezenformasyonla ilgili olduğu tespit edilir.

Kitle iletişim kanallarındaki ahlaki sorunlar medya etiğinin çalışma alanını oluşturur.

Anahtar Kavram

Uygulamalı etik alt alanları ve güncel ahlaki sorunların sınıflandırılması

Soru 516Soru →

Aşağıda idealist felsefe geleneğinin önemli temsilcileri ile onların varlık anlayışlarını şekillendiren temel ontolojik kavram tanımları verilmiştir. Filozoflar ile bu tanımları doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleşme şu şekildedir: Platon - Duyularla algılanan nesnelerin ötesinde yer alan idealar; Aristoteles - Maddi dünyaya biçim kazandıran form; Farabi - Varlığı kendinden olan Zorunlu Varlık; Hegel - Kendini diyalektik devinimle gerçekleştiren Geist (Tin).

İdealist felsefenin kurucu ve sistemci düşünürleri, varlığın temel niteliğini madde dışı, tinsel veya zihinsel ilkelere dayandırır. Platon ideaları (duyular dışı değişmez özler), Aristoteles formu (potansiyeli aktüelleştiren biçim), Farabi Vacib-ül Vücud'u (Zorunlu Varlık) ve Hegel Geist'ı (diyalektik tin) bu ontolojik yapının merkezine koyar. Bu kavramların kendi filozoflarıyla doğru eşleştirilmesi idealist ontolojinin kavranmasını sağlar.

Adım Adım Çözüm

1

Platon'un varlık anlayışının çözümlenmesi

Platon'un idealar kuramı doğrultusunda, değişmez asıl varlıkların akılla kavranabilen idealar olduğu belirlenir ve duyular ötesi tanım Platon ile eşleştirilir.

Platon ontolojisinin merkezinde duyusal dünyanın gölgelerden ibaret olduğu ve asıl varlığın idealar dünyasında yer aldığı düşüncesi vardır.

2

Aristoteles'in madde-form teorisinin incelenmesi

Aristoteles'e göre madde potansiyeldir; ona şekil vererek aktüel hale getiren ilke formdur. Bu doğrultuda form tanımı Aristoteles ile eşleştirilir.

Aristoteles, Platon'un idealarını nesnelerin dışına taşımak yerine, nesnelerin kendi içindeki özsel ilke (form) olarak konumlandırır.

3

Farabi'nin sudur ve varlık ontolojisinin analiz edilmesi

Farabi'nin varlığı kendinden olan, tüm varlıkların varoluşsal kaynağı olarak tanımladığı Zorunlu Varlık (Vacib-ül Vücud) kavramı Farabi ile eşleştirilir.

Farabi felsefesinde varlık hiyerarşisinin en tepesinde, var olmak için başka hiçbir şeye ihtiyaç duymayan Zorunlu Varlık yer alır.

4

Hegel'in diyalektik idealizminin değerlendirilmesi

Hegel'in evrensel tinsel ilkesi olan ve kendini doğa ile tarihte diyalektik olarak açan Geist kavramı Hegel ile eşleştirilir.

Hegel felsefesinde Geist (akıl/tin), tüm varoluşun ve tarihsel gelişimin arkasındaki dinamik ve diyalektik ilkedir.

Anahtar Kavram

Varlığın Niteliği: İdea Olarak Varlık (İdealizm)

Soru 517Soru →

İslam ahlakında ibadetlerin ve salih amellerin kabul edilmesinde niyetin ve kalbî yönelişin önemi büyüktür. Sol sütunda verilen kavramları, sağ sütundaki tanımlarıyla doğru şekilde nasıl eşleştirirsiniz?

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İhlas kavramı 'İbadet ve güzel işleri sadece Allah rızasını kazanmak amacıyla yapmak' tanımıyla; Riya kavramı 'İbadetleri gösteriş ve beğeni kazanma amacıyla yapmak' tanımıyla; İhsan kavramı ise 'İbadeti Allah'ı görüyormuş gibi en güzel şekilde ifa etmek' tanımıyla eşleşmelidir.

Doğru eşleştirmede ihlas kavramı doğrudan samimiyet ve Allah rızasına, riya gösteriş ve insanların beğenisine odaklanmaya, ihsan ise Allah'ı görüyormuşçasına derin bir huşu içinde olmaya işaret eder.

Adım Adım Çözüm

1

İhlas kavramının temel niteliğini belirlemek.

İhlasın özünde yalnızca Allah'ın rızasının gözetilmesi ve samimiyet olduğu belirlendi. Bu doğrultuda birinci tanım ile eşleştiği tespit edildi.

Kavramın doğru tanımla eşleştirilmesini sağlamak.

2

Riya kavramının anlamını incelemek.

Riyanın gösteriş, iki yüzlülük ve insanların takdirini kazanma amacı taşıdığı belirlendi. Bu doğrultuda ikinci tanım ile eşleştiği tespit edildi.

Riya kavramının diğer kavramlardan ayırt edilmesini sağlamak.

3

İhlas ile karıştırılabilecek olan ihsan kavramını analiz etmek.

İhsanın, ibadetleri Allah'ın huzurundaymış bilinciyle gerçekleştirmek olduğu belirlendi. Bu doğrultuda üçüncü tanım ile eşleştiği tespit edildi.

Öğrencinin ihlas ve ihsan arasındaki farkı netleştirmesini sağlamak.

Anahtar Kavram

İbadetlerde samimiyetin (ihlas), gösterişten uzak durmanın (riya) önemi ve Allah'ı görüyormuşçasına ibadet etme (ihsan) bilinci.

Soru 518Soru →

İslam ahlakında toplumsal huzuru zedeleyen ve bireysel ahlakı bozan bazı kötü davranışlar yerilmiş ve yasaklanmıştır.

Buna göre, sol sütunda verilen ahlaki tanımları sağ sütunda yer alan İslam ahlakındaki terimsel karşılıklarıyla doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İlk tanım haset ile, ikinci tanım tecessüs ile, üçüncü tanım gıybet ile, dördüncü tanım suizan ile eşleşmelidir.

Doğru eşleştirmede; nimetin yok olmasını isteme haset ile, gizli kusurları araştırma tecessüs ile, arkadan gerçek kusurları konuşma gıybet ile ve delilsiz olumsuz kanaat besleme ise suizan ile örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci tanımda geçen 'nimetin gitmesini isteme' ve 'ilahi takdire memnuniyetsizlik' ifadelerini incelemek.

Bu özelliklerin İslam ahlakında kıskançlık ve çekememezlik temelli haset davranışına ait olduğu belirlenir.

Haset teriminin temel ahlaki boyutunu tespit etmek.

2

İkinci tanımda yer alan 'özel hayat sınırlarını ihlal etme' ve 'gizli kusurları araştırma' ifadelerini değerlendirmek.

Bu tanımın, insanların gizliliklerini araştırmayı yasaklayan tecessüs kavramıyla eşleştiği saptanır.

Tecessüs teriminin mahremiyet ihlaliyle olan ilişkisini kurmak.

3

Üçüncü tanımda belirtilen 'arkasından konuşma' ve 'doğru/gerçek kusuru aktarma' unsurlarını analiz etmek.

Bu eylemin gıybet (arkadan çekiştirme) kapsamında değerlendirildiği anlaşılır.

Gıybet ile iftira arasındaki farkı (kusurun gerçek olması) göz önünde bulundurarak doğru terimi bulmak.

4

Dördüncü tanımdaki 'kesin delile dayanmadan olumsuz kanaat besleme' niteliğini incelemek.

Bu tutumun zanna ve ön yargıya dayalı suizan olduğu sonucuna varılır.

Zihinsel düzeydeki kötü kanaatlerin ahlaki karşılığını belirlemek.

Anahtar Kavram

İslam'da Yerilen Kötü Davranışlar (Haset, Tecessüs, Gıybet, Suizan)

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 519Soru →

İbadet kavramı ve amaçları ile ilgili sol tarafta verilen terimleri, sağ tarafta yer alan doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İbadetin sözlük anlamı 'Boyun eğmek, itaat etmek, kulluk etmek ve saygı duymak' ifadesiyle; İbadetin nihai amacı 'Yaratıcı'nın hoşnutluğunu (rızasını) ve sevgisini kazanmak' ifadesiyle; İbadetin bireysel amacı ise 'Kişinin kötülüklerden uzaklaşarak ruhsal huzura kavuşması ve ahlakını güzelleştirmesi' ifadesiyle eşleşmektedir.

İbadetin sözlük anlamı boyun eğmek ve itaat etmektir. İbadetlerin en temel ve nihai amacı yalnızca Allah'ın hoşnutluğunu kazanmaktır. İbadetlerin kişiye yönelik bireysel amacı ise ruhsal huzur ve ahlaki gelişim sağlamaktır. Bu kavramsal eşleştirmeler tamamen doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

İbadet kelimesinin dilsel kökenini ve sözlükteki anlam karşılıklarını aramak.

İbadetin sözlük anlamının 'boyun eğmek, itaat etmek, kulluk etmek ve saygı duymak' açıklamasıyla örtüştüğü saptanır.

Kelime anlamı, kavramın kök yapısındaki itaat ve bağlılık boyutunu yansıtır.

2

İbadet etmenin dindeki asıl ve en temel yönelimini (niyetini) analiz etmek.

Nihai amacın 'Yaratıcı'nın rızasını ve sevgisini kazanmak' olduğu belirlenir.

Dinde ibadetlerin geçerli olabilmesi için ihlas ilkesi gereği tek amacın Allah rızası olması gerekir.

3

İbadetlerin insana kazandırdığı ahlaki ve manevi nitelikleri değerlendirmek.

Bireysel amacın 'kişinin kötülüklerden uzaklaşıp huzur bulması ve ahlaken güzelleşmesi' olduğu anlaşılır.

İbadetler bireyi kötülüklerden alıkoyan ahlaki birer kalkandır.

Anahtar Kavram

İbadet kavramının tanımı ile ibadetin bireysel ve nihai hedefleri

Soru 520Soru →

Aşağıda haritanın bazı temel elemanları ile bu elemanların harita okuma ve analiz sürecindeki işlevleri verilmiştir. Bu elemanları ve işlevlerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Harita ölçeği - gerçek uzaklık hesabı; Coğrafi koordinat ağı - mutlak konum ve yerel saat; Harita lejantı - işaret ve sembollerin açıklamaları; Yön oku - koordinatların olmadığı haritalarda kuzeyin belirlenmesi şeklinde eşleşmektedir.

Haritanın temel elemanlarının her biri farklı bir fonksiyona sahiptir. Harita ölçeği küçültme oranını ve mesafe hesaplamalarını; coğrafi koordinat ağı mutlak konumu, yerel saatleri ve yönleri; harita lejantı sembollerin anlamını; yön oku ise koordinat çizgisi barındırmayan haritalarda kuzey yönünü göstererek doğru eşleşmeyi sağlar.

Adım Adım Çözüm

1

Harita ölçeğinin temel işleviyle eşleştirilmesi

Harita ölçeği, haritadaki küçültme oranını ve mesafe hesaplamalarını doğrudan belirlediği için ikinci açıklamayla eşleşir.

Ölçek, gerçek ile harita arasındaki matematiksel ilişkiyi kuran temel elemandır.

2

Coğrafi koordinat ağının işleviyle eşleştirilmesi

Paralel ve meridyen çizgileri mutlak konumu, yerel saatleri ve ana yönleri belirlediği için birinci açıklamayla eşleşir.

Koordinat ağı, Dünya üzerindeki herhangi bir noktanın adresini tanımlamak için kullanılır.

3

Harita lejantının işleviyle eşleştirilmesi

Lejant haritanın dilidir; sembollerin, renklerin ve işaretlerin anlamlarını açıkladığı için dördüncü açıklamayla eşleşir.

Lejant olmadan haritada gösterilen detayların ne anlama geldiği anlaşılamaz.

4

Yön okunun işleviyle eşleştirilmesi

Yön oku, koordinat çizgileri içermeyen haritalarda yön tespiti yapmayı sağladığı için üçüncü açıklamayla eşleşir.

Koordinat çizgileri olan haritalarda yön okuna gerek yoktur; yön oku bu çizgilerin yokluğunda devreye girer.

Anahtar Kavram

Haritanın Elemanları ve İşlevleri

Tahmini Süre:2m 0s

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram