Temel Cerrahi Prensipler

$55$ yaşında erkek hasta, geçirdiği majör künt abdominal travma ve splenektomi sonrası postoperatif $10$. gününde cerrahi yoğun bakım ünitesinde izlenmektedir. Hastada hipermetabolik yanıt ve belirgin negatif nitrojen dengesi devam etmektedir. Yapılan değerlendirmede hastanın "kronik kritik hastalık" evresine girdiği düşünülmektedir. Bu hastanın metabolik ve nöroendokrin yanıtı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$45$ yaşında kadın hasta, akut kolesistit ön tanısıyla hastaneye yatırılıyor. Takiplerinde titreme ile yükselen ateş ($39.5^\circ C$) ve hipotansiyon ($85/55 mmHg$) gelişiyor. Fizik muayenede hastanın ekstremiteleri sıcak ve pembe, kapiller dolum zamanı ise normal saptanıyor. Bu klinik tabloya sahip bir hastada aşağıdaki hemodinamik değişikliklerden hangisinin görülmesi beklenir?

$45$ yaşında kadın hasta, elektif kolesistektomi sonrası postoperatif $3$. gündedir. Hastanın fizik muayenesinde akciğer sesleri doğal, cerrahi alanı temiz ve pansumanı kurudur. Hastada operasyon sabahından beri kalıcı üriner kateter mevcuttur. Ateşi $38,6^\circ C$ saptanan bu hastada, postoperatif ateşin en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

$55$ yaşında erkek hastaya senkron kolon tümörü nedeniyle $8$ saat süren, litotomi pozisyonunda laparoskopik total kolektomi uygulanmıştır. Postoperatif dönemde hastanın idrar çıkışının azaldığı ve idrar renginin koyulaştığı (çay rengi) gözlenmiştir.

Laboratuvar ve kan gazı bulguları şu şekildedir:

Bu hastadaki asit-baz bozukluğu aşağıdakilerden hangisidir?

$42$ yaşında erkek hasta, toplumdan edinilmiş pnömoni kaynaklı akut respiratuar distres sendromu (ARDS) ve septik şok nedeniyle yoğun bakımda izlenmektedir. Mekanik ventilatörde $PEEP: 18 cmH_2O$ ve $FiO_2: \%70$ desteği altında olan hastada, noradrenalin infüzyonuna rağmen laktat düzeyleri yükselmiş ($4.8 mmol/L$) ve doku perfüzyonu bozulmuştur. Pulmoner arter kateteri (Swan-Ganz) ile yapılan ölçümlerde şu değerler saptanmıştır:

- Santral Venöz Basınç (CVP): $17 mmHg$
- Pulmoner Kapiller Uç Basınç (PCWP): $9 mmHg$
- Kardiyak İndeks (CI): $1.9 L/dk/m^2$
- Sistemik Vasküler Direnç (SVR): $1150 dyne \cdot sn/cm^5$
- Karma Venöz Oksijen Satürasyonu ($SvO_2$): \%52
- Venöz-Arteryel $CO_2$ farkı ($P(v-a)CO_2$): $9 mmHg$

Bu hastadaki düşük akım durumunu ve hemodinamik tabloyu açıklayan en olası mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$45$ yaşında evre $4$ Hodgkin lenfoma tanısıyla kemoterapi alan bir hastaya, acil cerrahi girişim sırasında birinci derece akrabasından alınan $2$ ünite tam kan transfüzyonu yapılıyor. Transfüzyondan yaklaşık $10$ gün sonra hastada dirençli yüksek ateş, yaygın makülopapüler döküntü, sarılık ve yapılan tetkiklerde derin pansitopeni saptanıyor. Bu klinik tabloyu önlemek için transfüzyon öncesi yapılması gereken en uygun işlem aşağıdakilerden hangisidir?

$28$ yaşında erkek hasta, motorlu taşıt kazası sonrası gelişen multipl kemik kırıkları ve karın içi organ yaralanması nedeniyle acil operasyona alınıyor. Postoperatif $48$. saatte yoğun bakım ünitesinde izlenen hastada kan glukoz düzeyi $185$ mg/dL, plazma insülin düzeyi yüksek ve idrarla günlük azot atılımı $20$ gram (negatif azot dengesi) olarak saptanıyor. Bu hastanın içinde bulunduğu metabolik faz ve patofizyolojik süreç ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Postoperatif $1.$ haftasında olan bir hastanın insizyon bölgesinde granülasyon dokusu olgunlaşmakta ve yara gerilme direnci ($tensile$ $strength$) hızla artmaktadır. Bu süreçte fibroblastlar tarafından ekstraselüler matris bileşenlerinin üretimini en güçlü şekilde indükleyen ve matris metalloproteinaz ($MMP$) aktivitesini baskılayarak doku onarımını stabilize eden temel büyüme faktörü aşağıdakilerden hangisidir?

Basit açlık (starvasyon) durumuna kıyasla, majör travma veya sepsis sonrası gelişen metabolik yanıtta gözlenen en belirgin fizyopatolojik fark aşağıdakilerden hangisidir?

$25$ yaşında, bilinen kronik bir hastalığı olmayan ancak günde $1$ paket sigara içtiğini belirten bir hasta, elektif inguinal herni onarımı planıyla değerlendirilmektedir. Bu hastanın American Society of Anesthesiologists (ASA) fiziksel durum sınıflaması aşağıdakilerden hangisidir?

$45$ yaşında erkek hasta, künt batın travması sonrası acil splenektomi operasyonu geçirmiştir. Operasyondan sonraki $18$. saatte hastanın ateşi $38.4^\circ C$ olarak ölçülüyor. Fizik muayenesinde akciğer bazallerinde dinlemekle solunum seslerinin azaldığı saptanıyor. Hastanın nabzı $95/dak$, solunum sayısı $22/dak$, kan basıncı $120/80 mmHg$ ve oksijen satürasyonu oda havasında $\%93$ ölçüldüğüne göre, bu hastada ateşin en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

$72$ yaşında erkek hasta, özofagus orta kesim tümörü nedeniyle elektif özofajektomi planıyla cerrahi servisine yatırılıyor. Hastanın özgeçmişinde $4$ ay önce geçirilmiş miyokard enfarktüsü, $30$ paket-yıl sigara öyküsü ve oral antidiyabetik ilaçlarla regüle tip $2$ diyabet mevcuttur. Fizik muayenesinde belirgin ek patoloji saptanmayan hastanın laboratuvar incelemesinde serum kreatinin değeri $1.1\ mg/dL$, albümin değeri $3.7\ g/dL$ ve $HbA1c$ düzeyi $\%7.1$ olarak bulunmuştur. Bu hastanın preoperatif değerlendirmesi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$68$ yaşında erkek hasta, rüptüre apandisit tanısıyla uygulanan acil laparotomi sonrası postoperatif $7$. günündedir. Özgeçmişinde steroid kullanımı gerektiren kronik obstrüktif akciğer hastalığı ($KOAH$) ve kontrolsüz diabetes mellitus mevcuttur. Hasta, şiddetli bir öksürük krizi sonrası pansumanının bol miktarda "somon rengi" (serosanguinöz) bir sıvı ile tamamen ıslandığını belirtiyor. Fizik muayenede yara dudakları intaktır ancak dikişlerin arasından sıvı gelmeye devam etmektedir. Bu hastada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

$28$ yaşında kadın hasta, akut apandisit nedeniyle yapılan başarılı bir apendektomi operasyonundan $1$ saat sonra cerrahi servisinde takip edilmektedir. Hastanın yara yerinde şiddetli ağrısı olduğu, bu nedenle hızlı ve yüzeysel nefes aldığı (taşipne) gözleniyor. Hastada parmak uçlarında ve ağız çevresinde uyuşma şikayeti başlaması üzerine alınan arter kan gazı sonuçları aşağıdadır:

Bu hastadaki en olası asit-baz bozukluğu aşağıdakilerden hangisidir?

$40$ yaşında kadın hastaya bilgisayarlı tomografi incelemesi sırasında intravenöz kontrast madde veriliyor. Enjeksiyondan kısa süre sonra hastada yaygın ürtiker, hışıltılı solunum ve hipotansiyon ($80/40$ $mmHg$) gelişiyor. Bu klinik tabloda ortaya çıkan şok tipinde beklenen temel hemodinamik değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

Cerrahi kliniklerde beslenme yolu seçimi yapılırken 'Eğer bağırsak çalışıyorsa kullanılmalıdır' ilkesi temel rehberdir. Damar yoluyla beslenme (TPB), pnömotoraks gibi mekanik veya kan şekeri yüksekliği (hiperglisemi) gibi metabolik komplikasyon riskleri taşısa da bazı durumlarda zorunlu bir seçenek haline gelir. Buna göre, aşağıdaki klinik tabloların hangisinde enteral beslenme yerine total parenteral beslenme uygulanması zorunludur?

Yara iyileşmesinin erken proliferasyon evresinde, granülasyon dokusu oluşurken fibroblastların fibrin pıhtısı içerisine göç edebilmesi (migrasyon) kritik bir basamaktır. Bu süreçte hem hücre yüzeyindeki integrin reseptörlerine hem de ekstraselüler matriksteki fibrin ve kollajen liflerine bağlanarak fibroblastlar için 'kılavuz iskele' (scaffold) görevi gören glikoprotein aşağıdakilerden hangisidir?

Yara iyileşme sürecinde, hemostaz ve erken inflamasyon dönemlerini takiben yaklaşık $3.$ günden itibaren yara bölgesine göç eden, yeni doku çatısını (matriks) oluşturmak üzere yoğun kollajen sentezi yapan asıl hücre aşağıdakilerden hangisidir?

$48$ yaşında kadın hasta, Crohn hastalığına bağlı geçirdiği multipl rezeksiyonlar sonrası kalan $50$ cm'lik proksimal jejunumu ile $2$ yıldır evde total parenteral beslenme (TPN) almaktadır. Son kontrollerinde kolestatik karaciğer fonksiyon testi bozukluğu ($ALP$ ve $GGT$ yüksekliği, Total Bilirubin: $2,4$ $mg/dL$) saptanan hastada, son $1$ aydır ilerleyici tremor, rijite ve yürüme bozukluğu gelişmiştir. Çekilen kraniyal MR incelemesinde globus pallidusta $T1$ ağırlıklı sekanslarda bilateral hiperintensite saptanmıştır. Bu hastada hem karaciğer fonksiyonlarını düzeltmek hem de nörolojik tablonun ilerlemesini durdurmak için beslenme planında yapılması gereken en uygun değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

Karın fıtığı onarımı yapılan bir hastada, postoperatif $5.$ günden itibaren belirginleşen ve yaklaşık $3.$ haftaya kadar devam eden "fibroplazi" (proliferasyon) evresi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?