Kronik Böbrek Hastalığı

65 questions

Question 41Question →

6262 yaşında kadın hasta, evre 44 kronik böbrek hastalığı (eGFR:22eGFR: 22 ml/dk/1.73m2ml/dk/1.73m^2) nedeniyle nefroloji polikliniğinde takip edilmektedir. Hastanın fizik muayenesinde konjonktivalar soluk saptanmıştır. Yapılan laboratuvar incelemesinde sonuçlar şu şekildedir:

ParametreSonuç
Hemoglobin (HbHb)9.49.4 g/dLg/dL
Ferritin400400 ng/mLng/mL
Transferrin Satürasyonu (TSATTSAT)%28\%28

Bu hastada anemi yönetimi için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Eritropoiez uyarıcı ajan (ESAESA) başlanması ve hemoglobin hedefinin 10−11.510-11.5 g/dLg/dL aralığında tutulması

Answer

Eritropoiez uyarıcı ajan (ESA) başlanması ve hemoglobin hedefinin 10−11.510-11.5 g/dLg/dL aralığında tutulması
Kronik böbrek hastalığı olan hastalarda hemoglobin seviyesi 1010 g/dLg/dL altına düştüğünde anemi tedavisi planlanmalıdır. Hastanın ferritin (400400 ng/mLng/mL) ve transferrin satürasyonu (%28\%28) değerleri KDIGO kriterlerine göre demir depolarının yeterli olduğunu göstermektedir. Bu durumda aneminin temel nedeni eritropoetin eksikliğidir ve tedaviye ESA ile başlanmalıdır. ESA tedavisinde hedef hemoglobin düzeyi, kardiyovasküler riskleri minimize etmek amacıyla 10−11.510-11.5 g/dLg/dL arasında tutulmalıdır.

Step-by-Step Solution

1
Hemoglobin değerini değerlendir
Hb:9.4Hb: 9.4 g/dLg/dL (<10<10 g/dLg/dL)
KBH'de Hb değeri 1010 g/dLg/dL altına düştüğünde tedavi seçenekleri (demir veya ESA) değerlendirilmelidir.
2
Demir depolarını kontrol et
Ferritin: 400400 ng/mLng/mL ve TSAT:%28TSAT: \%28
Diyalize girmeyen KBH hastalarında ferritin >100>100 ng/mLng/mL ve TSAT>%20TSAT > \%20 olması demir depolarının yeterli olduğunu gösterir; bu durumda anemi ESA eksikliğine bağlıdır.
3
Tedavi hedefini belirle
ESA başla, hedef Hb:10−11.5Hb: 10-11.5 g/dLg/dL
Güvenlik çalışmaları (CREATE, CHOIR) yüksek Hb hedeflerinin kardiyovasküler riski artırdığını gösterdiği için hedef aralık dar tutulur.

Key Concept

Kronik Böbrek Hastalığında anemi yönetimi ve ESA kullanım kriterleri
Question 42Question →

Kronik böbrek hastalığı (Evre 3b) tanısıyla izlenen 5858 yaşındaki erkek hastanın rutin kontrollerinde saptanan laboratuvar bulguları aşağıdadır:

ParametreSonuçReferans Aralığı
Serum Kalsiyum9.29.2 mg/dL8.5−10.58.5 - 10.5
Serum Fosfor3.83.8 mg/dL2.5−4.52.5 - 4.5
Albümin4.04.0 g/dL3.5−5.03.5 - 5.0
İntakt PTH190190 pg/mL15−6515 - 65
25(OH)25(OH) Vitamin D1212 ng/mL>30> 30

Güncel KDIGO kılavuzları rehberliğinde, bu hastada saptanan mineral kemik bozukluğuna yönelik en uygun yaklaşım hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kolekalsiferol (nativ vitamin D) replasmanı yapılması

Answer

Kolekalsiferol (nativ vitamin D) replasmanı yapılması en uygun yaklaşımdır.
Kronik böbrek hastalarında böbrek fonksiyonu azaldıkça 11-alfa hidroksilaz aktivitesi düşer ve aktif vitamin D sentezi azalır. Ancak KDIGO 2017 kılavuz güncellemesi, diyaliz almayan evre 3-5 hastalarda PTH artışı saptandığında, öncelikle genel popülasyondaki gibi 25(OH)D25(OH)D düzeyinin ölçülmesini ve eksiklik varsa nativ vitamin D (kolekalsiferol veya ergokalsiferol) ile replasman yapılmasını önermektedir. Bu hastanın vitamin D düzeyi 1212 ng/mL ile belirgin eksiklik düzeyindedir ve PTH yüksekliğinin temel nedenlerinden biridir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın mineral metabolizması verilerini değerlendir
Kalsiyum ve fosfor normal, PTH yüksek (sekonder hiperparatiroidizm) ve 25(OH)25(OH) Vitamin D düşük (1212 ng/mL).
Klinik tablonun hangi bileşenlerden oluştuğunu saptamak için.
2
KDIGO kılavuzuna göre tedavi hiyerarşisini belirle
Evre 3-5 (diyaliz dışı) hastalarda PTH yükseliyorsa önce vitamin D eksikliği/yetersizliği düzeltilmelidir.
Sekonder hiperparatiroidizmin en sık ve kolay düzeltilebilir nedenlerinden biri vitamin D eksikliğidir.
3
Uygun preparatı seç
Kolekalsiferol veya ergokalsiferol gibi nativ vitamin D formları seçilmelidir.
Aktif vitamin D (kalsitriol) kullanımı öncesi depoların doldurulması önerilir.

Key Concept

KBH-MBD (Mineral Kemik Bozukluğu) yönetiminde, diyaliz öncesi evrelerde PTH yüksekliği saptandığında ilk adım nativ vitamin D eksikliğinin (25(OH)D<3025(OH)D < 30 ng/mL) düzeltilmesidir.
Question 43Question →

48 yaşında erkek hasta, evre 3b kronik böbrek hastalığı ve hipertansiyon tanılarıyla nefroloji polikliniğinde takip edilmektedir. Hastanın özgeçmişinde diabetes mellitus öyküsü bulunmamaktadır. Mevcut tedavisinde tolere edilebilen maksimum dozda ACE inhibitörü kullanmasına rağmen, yapılan kontrollerde spot idrar albumin/kreatinin oranı 600 mg/g olarak saptanmıştır. Fizik muayenede kan basıncı 135/85 mmHg, pretibial ödem (+/+) olarak değerlendirilmiştir. Laboratuvar tetkiklerinde eGFR 38 mL/dk/1.73m², serum potasyumu 4.6 mEq/L, serum sodyumu 138 mEq/L olarak görülmüştür.

Güncel KDIGO kılavuzlarına göre, bu hastada böbrek hastalığı progresyonunu yavaşlatmak ve kardiyovasküler mortalite riskini azaltmak amacıyla tedaviye eklenmesi en uygun ajan hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Dapagliflozin

Answer

Dapagliflozin
Soruda tanımlanan hasta, diyabeti olmayan ancak belirgin proteinürisi ve evre 3b kronik böbrek hastalığı olan bir profildedir. Güncel KDIGO kılavuzları, maksimum tolere edilen RAS blokajına (ACEi/ARB) rağmen albuminürisi devam eden KBH hastalarında, diyabet varlığından bağımsız olarak SGLT2 inhibitörlerinin (Dapagliflozin veya Empagliflozin) başlanmasını 'A Sınıfı' kanıt düzeyi ile önermektedir. Bu ilaçlar intraglomerüler basıncı düşürerek hiperfiltrasyonu azaltır ve renal progresyonu yavaşlatır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik profilini analiz et
Diyabetik olmayan, proteinürik (albuminüri > 200 mg/g) ve ACE inhibitörü tedavisine rağmen progresyon riski taşıyan kronik böbrek hastası.
Tedavi seçimini yönlendiren ana faktörler diyabet durumu, proteinüri miktarı ve mevcut bazal tedavidir.
2
Güncel kılavuz önerilerini hatırla
SGLT2 inhibitörleri (Dapagliflozin veya Empagliflozin), diyabet varlığından bağımsız olarak, eGFR > 20 mL/dk ve belirgin albuminürisi olan hastalarda standart bakımın (RAS blokajı) üzerine eklenmelidir.
DAPA-CKD ve EMPA-KIDNEY çalışmaları, bu ilaçların non-diyabetik hastalarda da renal sonlanımları iyileştirdiğini kanıtlamıştır.
3
Diğer seçenekleri dışla
Finerenon sadece diyabetik KBH için onaylıdır; immünsüpresyon endikasyonu yoktur; diüretikler sadece semptomatiktir.
En güçlü kanıt düzeyi ve endikasyon uygunluğu SGLT2 inhibitörlerindedir.

Key Concept

Proteinürik kronik böbrek hastalığında, diyabet varlığından bağımsız olarak SGLT2 inhibitörlerinin renoprotektif ve kardiyoprotektif kullanımı.

Hints

1
Hastanın diyabetik olmaması, bazı böbrek koruyucu ilaçların kullanılamayacağı anlamına gelmez.
2
Son yıllarda yapılan büyük çalışmalar (DAPA-CKD, EMPA-KIDNEY), glikozüri yaptıran ilaçların böbrek yetmezliğinde 'statinlerin kardiyolojideki yeri' gibi bir konuma gelmesini sağlamıştır.

Practice More

SGLT2 inhibitörlerinin eGFR başlangıç kriterlerini ve 'dip' etkisini (başlangıçta GFR düşüşü) gözden geçirin.
Estimated Time:1m 30s
Question 44Question →

5858 yaşında erkek hasta, 1515 yıldır tip 22 diabetes mellitus ve hipertansiyon tanılarıyla takip edilmektedir. Mevcut tedavisi metformin 20002000 mg/gu¨nmg/gün ve ramipril 1010 mg/gu¨nmg/gün şeklindedir. Son kontrollerinde kronik böbrek hastalığı (evre G3a,A2G3a, A2) saptanması üzerine tedaviye dapagliflozin 1010 mg/gu¨nmg/gün eklenmiştir. Tedavi değişiminden 33 hafta sonra yapılan kontroldeki laboratuvar değerleri ve klinik bulguları aşağıda verilmiştir:

ParametreBaşlangıç Değerleri33. Hafta Kontrolü
Serum Kreatinin (mg/dLmg/dL)1.41.41.71.7
eGFReGFR (mL/dk/1.73mL/dk/1.73 m2m^2)58584646
Serum Potasyumu (mEq/LmEq/L)4.54.54.84.8
Kan Basıncı (mmHgmmHg)135/85135/85125/80125/80

Hastanın fizik muayenesi doğal olup yeni bir semptomu saptanmamıştır. Buna göre, bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Tedaviye mevcut dozlarla devam etmek ve 4-8 hafta sonra böbrek fonksiyonlarını tekrar değerlendirmek

Answer

Tedaviye mevcut dozlarla devam edilmeli ve böbrek fonksiyonları 4-8 hafta içinde tekrar değerlendirilmelidir.
SGLT2 inhibitörleri başlandığında, tübüloglomerüler geri bildirim mekanizması aracılığıyla afferent arteriolde vazokonstriksiyon meydana gelir. Bu durum intraglomerüler basıncı düşürerek eGFR'de başlangıçta hafif bir azalmaya (genellikle ilk 2−42-4 haftada) neden olur. Klinik çalışmalarda kreatinin düzeyindeki bu artışın %30\%30'a kadar olan kısmı güvenli kabul edilmiş ve bu 'dip' fenomenini yaşayan hastalarda uzun dönemli renal progresyonun daha yavaş olduğu gösterilmiştir. Hastada kreatinin artışı yaklaşık %21\%21 düzeyindedir ve potasyum değerleri stabildir; bu durumda tedaviye devam edilmesi ve takibi en uygun yaklaşımdır.

Step-by-Step Solution

1
Kreatinin artış oranını hesaplayın
Kreatinin 1.41.4'ten 1.71.7'ye çıkması yaklaşık %21.4\%21.4'lük bir artışa tekabül eder.
SGLT2 inhibitörleri veya RAAS blokerleri başlandığında beklenen 'akut düşüşün' güvenli sınırlar içerisinde olup olmadığını belirlemek.
2
İlacın etki mekanizmasını ve beklenen fizyolojik yanıtı değerlendirin
SGLT2 inhibitörleri makula densaya sodyum iletimini artırarak tübüloglomerüler geri bildirim yoluyla afferent arteriolde vazokonstriksiyona neden olur.
Bu durum intraglomerüler basıncı düşürerek eGFR'de geçici bir azalmaya ('dip') yol açar ancak uzun dönemde glomerüler hiperfiltrasyonu önleyerek böbreği korur.
3
Klinik kılavuzlardaki (KDIGO) eşik değerleri kontrol edin
KDIGO kılavuzlarına göre, SGLT2 inhibitörü başlandıktan sonraki ilk 2−42-4 haftada kreatininde %30\%30'a kadar olan artışlar klinik olarak kabul edilebilir.
Hastada artış %21.4\%21.4 seviyesindedir, potasyum normaldir ve hipovolemi bulgusu yoktur; bu nedenle tedavi değişikliği gerekmez.

Key Concept

SGLT2 İnhibitörü Başlangıcında eGFR 'Dip' Fenomeni ve Yönetimi
Estimated Time:2m 0s
Question 45Question →

4848 yaşında erkek hasta, 88 yıldır esansiyel hipertansiyon tanısıyla takip edilmektedir. Hasta 1010 mg/gün ramipril kullanmaktadır ve son kontrollerinde kan basıncı 128/78128/78 mmHg olarak ölçülmüştür. Laboratuvar incelemesinde serum kreatinin: 1.21.2 mg/dL, eGFR:78eGFR: 78 mL/dak/1.731.73 m 2^2 ve idrar albümin/kreatinin oranı (UACR): 420420 mg/g (bir yıl önceki değeri 110110 mg/g) olarak saptanmıştır. Bu hasta için KDIGO güncel kılavuzlarına göre renal progresyonu yavaşlatmak amacıyla tedaviye eklenmesi en uygun olan ajan aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sodyum-glukoz ko-transporter 2 (SGLT2) inhibitörü

Answer

Sodyum-glukoz ko-transporter 2 (SGLT2) inhibitörleri, albüminürisi belirgin olan KBH hastalarında progresyonu yavaşlatmak için önerilen temel tedavi bileşenidir.
Sodyum-glukoz ko-transporter 2 (SGLT2) inhibitörleri (dapagliflozin, empagliflozin vb.), büyük klinik çalışmalarda (DAPA-CKD, EMPA-KIDNEY) gösterildiği üzere, belirgin albüminürisi olan (UACR >200>200 mg/g) kronik böbrek hastalarında renal son noktaları (diyaliz ihtiyacı, eGFR kaybı) anlamlı şekilde azaltmaktadır. KDIGO 2024 kılavuzu, bu hastalarda ACEi/ARB tedavisine ek olarak SGLT2i kullanımını güçlü bir şekilde önermektedir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın KBH evresini ve albüminüri durumunu değerlendir
Hasta G2 (eGFR 78) ve A3 (UACR 420 mg/g) evresindedir.
Tedavi stratejisi hem filtrasyon düzeyine hem de albüminüri şiddetine göre belirlenir.
2
Mevcut tedaviyi ve kan basıncı hedefini kontrol et
Hasta maksimum doz ACE inhibitörü kullanıyor, KB 128/78128/78 mmHg (KDIGO 2024 hedefi <120<120 mmHg sistoliktir).
ACE inhibitörleri proteinürik hastalarda ilk seçenektir, ancak progresyon devam ediyorsa ek ajan gereklidir.
3
Güncel KDIGO kılavuz önerilerini uygula
UACR >200>200 mg/g olan hastalarda diyabet olsun veya olmasın SGLT2 inhibitörü önerilir.
SGLT2 inhibitörleri intraglomerüler basıncı düşürerek ve tübüloglomerüler feedback'i restore ederek renal koruma sağlar.

Key Concept

Kronik Böbrek Hastalığında SGLT2 inhibitörü kullanımı için albüminüri eşiği (UACR ≥200\geq 200 mg/g).

Practice More

KBH'de SGLT2 inhibitörlerinin hangi eGFR değerinin altında başlanmaması gerektiğini tekrar ediniz (Genellikle <20<20 mL/dak).
Estimated Time:1m 30s
Question 46Question →

5555 yaşında erkek hasta, 1515 yıldır hipertansiyon tanısıyla izlenmektedir. Son kontrollerinde saptanan laboratuvar bulguları aşağıdadır:

ParametreDeğer
Serum Kreatinin2.62.6 mg/dL
eGFR2828 mL/dk/1.731.73 m2^2
Serum Kalsiyum8.88.8 mg/dL
Serum Fosfor5.65.6 mg/dL
Serum Parathormon (PTH)210210 pg/mL (N: 15−6515-65)

Bu hastada mineral ve kemik bozukluğu (KBH-MBD) yönetiminde yapılması gereken ilk adım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Diyetle fosfor kısıtlaması

Answer

Hiperfosfatemi saptanan Evre 4 kronik böbrek hastasında yönetimdeki ilk adım diyetle fosfor kısıtlamasıdır.
Kılavuzlara göre Evre 3-5 KBH hastalarında serum fosfor düzeyi yükselmeye başladığında, yönetimdeki ilk adım diyetle günlük fosfor alımının 800−1000800-1000 mg ile kısıtlanmasıdır. Bu hastada eGFR 2828 (Evre 4) olup hiperfosfatemi mevcuttur, bu nedenle öncelikle diyet düzenlenmelidir.

Step-by-Step Solution

1
KBH evresini belirle
eGFR 2828 mL/dk olduğu için hasta Evre 4 KBH olarak sınıflandırılır.
Yönetim planı eGFR düzeyine göre şekillenir.
2
Mineral değerlerini analiz et
Hastada hiperfosfatemi (5.65.6 mg/dL) ve sekonder hiperparatiroidizm (210210 pg/mL) mevcuttur.
KBH-MBD (Mineral ve Kemik Bozukluğu) komplikasyonlarını saptamak için gereklidir.
3
İlk basamak tedaviyi seç
KDIGO kılavuzlarına göre hiperfosfatemide ilk adım diyetle fosfor kısıtlamasıdır (800−1000800-1000 mg/gün).
İlaç yan etkilerinden kaçınmak ve fizyolojik dengeyi sağlamak için konservatif tedavi ile başlanır.

Key Concept

KBH-MBD yönetiminde hiperfosfateminin ilk basamak tedavisi diyet kısıtlamasıdır; aktif D vitamini fosfor kontrol altına alınmadan başlanmamalıdır.
Estimated Time:1m 30s
Question 47Question →

6262 yaşında erkek hasta, 1212 yıldır tip 22 diyabet ve hipertansiyon tanılarıyla takip edilmektedir. Mevcut tedavisinde ramipril 1010 mg/gu¨nmg/gün ve metformin 20002000 mg/gu¨nmg/gün bulunmaktadır. Fizik muayenesinde kan basıncı 135/82135/82 mmHgmmHg saptanmıştır. Hastanın laboratuvar sonuçları aşağıdaki tabloda verilmiştir:

ParametreSonuç
Serum Kreatinin1.81.8 mg/dLmg/dL
eGFReGFR3636 mL/dk/1.73m2mL/dk/1.73m^2
HbA1cHbA1c%7.4\%7.4
Serum Potasyum4.94.9 mEq/LmEq/L

Bu hasta için KDIGOKDIGO (KidneyKidney DiseaseDisease ImprovingImproving GlobalGlobal OutcomesOutcomes) kılavuz önerilerine göre diyabet yönetimi ile ilgili en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Metformin dozu günlük toplam 10001000 mgmg olacak şekilde azaltılmalıdır.

Answer

Metformin dozu günlük toplam 10001000 mgmg olacak şekilde azaltılmalıdır.
Kronik böbrek hastalığı olan diyabetik bireylerde metformin kullanımı eGFR düzeyine göre düzenlenmelidir. KDIGO ve ADA kılavuzlarına göre, eGFR değeri 3030 ile 4444 mL/dk/1.73m2mL/dk/1.73m^2 arasında olan (Evre G3b) hastalarda metforminin maksimum dozu günlük 10001000 mgmg ile sınırlandırılmalıdır. Bu hastanın eGFR'si 3636 olduğu için dozun 20002000 mgmg'dan 10001000 mgmg'a düşürülmesi en uygun tıbbi yaklaşımdır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın böbrek fonksiyon evresinin belirlenmesi
eGFReGFR 3636 mL/dk/1.73m2mL/dk/1.73m^2 olarak saptandı (Evre G3b).
İlaç dozlarının güvenli sınırlarını belirlemek için GFR evrelemesi ilk adımdır.
2
Metformin için GFR bazlı doz kısıtlamalarının kontrol edilmesi
eGFReGFR 30−4530-45 aralığında dozun %50 azaltılması gerektiği görüldü.
Metformin renal yolla atılır ve düşük GFR'de birikerek laktik asidoza yol açabilir.
3
Mevcut doz ile hedef dozun karşılaştırılması
20002000 mgmg olan mevcut dozun 10001000 mgmg'a düşürülmesi kararlaştırıldı.
Hastanın güvenliğini sağlamak ve komplikasyon riskini minimize etmek için farmakolojik uyum sağlanmalıdır.

Key Concept

Kronik böbrek hastalığında ilaç doz modifikasyonu (Metformin örneği)

Hints

1
Hastanın eGFR değerine (3636 mL/dk/1.73m2mL/dk/1.73m^2) odaklanarak hangi KBH evresinde olduğunu belirleyin.
2
Metforminin renal eliminasyon özelliklerini ve hangi GFR seviyelerinde doz kısıtlaması gerektirdiğini hatırlayın.

Practice More

KBH hastalarında hangi eGFR düzeyinden itibaren SGLT2 inhibitörlerinin başlanmasının önerildiğini tekrar edin.
Estimated Time:1m 30s
Question 48Question →

5252 yaşında erkek hasta, evre 44 kronik böbrek hastalığı tanısıyla takip edilmektedir. Tanısal amaçlı böbrek biyopsisi planlanan hastanın preoperatif değerlendirmesinde; Hemoglobin: 10,210,2 g/dL, Trombosit: 165.000165.000/mm 3^3, PT ve aPTT değerleri normal sınırlarda saptanmıştır. Ancak kanama zamanı (bleeding time) uzamış olarak bulunuyor. Bu hastada saptanan hemostaz bozukluğunu işlem öncesinde hızla düzeltmek için en uygun farmakolojik ajan aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Desmopressin

Answer

İşlem öncesi en uygun ve hızlı tedavi Desmopressin uygulamasıdır.
Kronik böbrek hastalığında görülen kanama eğiliminin temel nedeni trombosit fonksiyon bozukluğudur (kalitatif defekt). Bu hastalarda PT, aPTT ve trombosit sayısı genellikle normaldir, ancak kanama zamanı uzamıştır. Desmopressin (DDAVP), endotel hücrelerinden von Willebrand Faktör (vWF) ve Faktör VIII'in hızlı salınımını sağlayarak trombosit adhezyonunu ve agregasyonunu güçlendirir. Etkisi yaklaşık 1 saat içinde başlar ve 4-8 saat sürer, bu nedenle biyopsi gibi akut işlemler öncesinde en uygun seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik tabloyu analiz et
Kronik böbrek hastalığı olan hastada trombosit sayısı ve pıhtılaşma testleri (PT, aPTT) normal olmasına rağmen kanama zamanı uzamıştır. Bu tablo 'Üremik Trombosit Disfonksiyonu' ile uyumludur.
Üremi, trombositlerin agregasyon yeteneğini bozarak kalitatif (işlevsel) bir kusur yaratır.
2
Tedavi hedefini belirle
Biyopsi öncesi kanama riskini azaltmak için hızlı etki gösteren bir ajan seçilmelidir.
İnvaziv işlem planlandığı için etki süresi kısa olan tedaviler tercih edilir.
3
Seçenekleri değerlendir
Desmopressin, endotelden von Willebrand Faktör (vWF) ve Faktör VIII salınımını uyararak kanama zamanını 1 saat içinde kısaltır. Diğer seçenekler ya etkisizdir (TDP, K vit) ya da etkisi çok geç başlar (Eritropoetin).
Üremik kanamada ilk basamak ve en hızlı farmakolojik tedavi Desmopressin'dir.

Key Concept

Üremik kanama diyatezi (trombosit disfonksiyonu) ve yönetimi

Hints

1
Hastanın pıhtılaşma testleri (PT, aPTT) ve trombosit sayısı normal, yani sorun pıhtılaşma faktörlerinde veya trombosit üretiminde değil.
2
Sorun trombositlerin 'tembel' olması (fonksiyon bozukluğu). Vücudun kendi depolarından pıhtılaşmayı artırıcı bir madde salgılatmak en hızlı yoldur.
3
Hemofili A ve von Willebrand hastalığında da kullanılan, endotelden faktör deposunu boşaltan ilaç hangisidir?

Practice More

Üremik kanamada diyalizin mekanizmasını ve zamanlamasını sorgulayan bir soru çözülebilir.

Alternative Method

Eğer Desmopressin yeterli olmazsa veya kontrendike ise, Kriyopresipitat, Östrojen tedavisi veya Diyaliz (toksinleri temizlemek için) diğer seçeneklerdir; ancak en hızlısı Desmopressin'dir.
Estimated Time:1m 0s
Question 49Question →

64 yaşında kadın hasta, 15 yıldır Tip 2 Diyabet ve Hipertansiyon tanılarıyla takip edilmektedir. Hasta, maksimum tolere edilebilir dozda anjiyotensin reseptör blokeri (ARB) ve SGLT2 inhibitörü kullanmaktadır. Fizik muayenede kan basıncı 128/76 mmHg, pretibial ödem (-/-) olarak saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde serum kreatinin: 1.6 mg/dL, eGFR: 38 mL/dk/1.73m², Potasyum: 4.4 mEq/L ve İdrar Albumin/Kreatinin oranı (UACR): 450 mg/g olarak bulunuyor.

Kardiyovasküler olay ve böbrek yetmezliği progresyon riskini azaltmak amacıyla bu hastanın tedavisine eklenmesi en uygun ajan aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Finerenon

Answer

Mevcut tedaviye rağmen albüminürisi devam eden diyabetik KBH hastasında en uygun yaklaşım Finerenon eklenmesidir.
KDIGO 2024 ve ADA kılavuzlarına göre; maksimum tolere edilen RAS blokajı ve SGLT2 inhibitörü tedavisine rağmen albüminürisi (UACR > 30 mg/g) devam eden ve serum potasyumu normal olan Tip 2 Diyabetli KBH hastalarında, böbrek yetmezliği progresyonunu ve kardiyovasküler olayları azaltmak için non-steroid mineralokortikoid reseptör antagonisti olan Finerenon tedavisi önerilmektedir. Hastanın potasyumu 4.4 mEq/L olduğu için tedaviye uygundur.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik durumunu ve risk profilini değerlendir.
Tip 2 DM + KBH (eGFR 38, Evre G3b), ciddi albüminüri (A3), standart tedaviye (RAS blokeri + SGLT2i) rağmen risk devam ediyor.
Tedavi hedeflerine ulaşılıp ulaşılmadığını belirlemek için.
2
Potasyum düzeyini kontrol et.
Potasyum 4.4 mEq/L (Normal).
Mineralokortikoid reseptör antagonisti (MRA) başlanmadan önce hiperkalemi riski dışlanmalıdır.
3
Kılavuzlara göre (KDIGO 2024 / ADA) eklenmesi gereken ajanı seç.
Non-steroid selektif mineralokortikoid reseptör antagonisti olan Finerenon, renal ve kardiyovasküler progresyonu azaltmak için önerilir.
Steroid yapılı olmayan MRA'ların (Finerenon), klasik MRA'lara göre hiperkalemi riski daha düşüktür ve spesifik olarak bu hasta grubunda (T2DM + KBH) sonlanım çalışmaları mevcuttur.

Key Concept

Diyabetik Böbrek Hastalığında Finerenon Kullanımı

Hints

1
Hastanın mevcut tedavisi (RAS blokeri + SGLT2i) modern standartlara uygundur ancak albüminüri devam etmektedir.
2
Potasyum düzeyi normal sınırlardadır, bu da aldosteron yolağını hedefleyen tedavilere izin verir.
3
Tip 2 Diyabet ve KBH birlikteliğinde, steroid yapıda olmayan ve hiperkalemi riski daha düşük olan özel bir MRA ajanı kılavuzlara girmiştir.

Practice More

Finerenon tedavisi sırasında izlenmesi gereken en önemli laboratuvar parametresi nedir?
Estimated Time:1m 30s
Question 50Question →

6262 yaşında kadın hasta, 1010 yıldır tip 22 diyabet ve hipertansiyon öyküsüyle izlenmektedir. Son kontrollerinde serum kreatinin düzeyi 2.12.1 mg/dL, hesaplanan eGFR değeri 2626 mL/dk/1.731.73 m 2^2 (Evre 44 KBH) olarak saptanmıştır. Hastanın halsizlik ve çabuk yorulma şikayetleri mevcuttur. Yapılan laboratuvar incelemesinde hemoglobin 9.49.4 g/dL, serum ferritin 180180 ng/mL ve transferrin satürasyonu (TSAT) %18\%18 olarak bulunmuştur. Bu hasta için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Oral veya intravenöz demir tedavisi başlanması

Answer

Oral veya intravenöz demir tedavisi başlanması
Kronik böbrek hastalığı (KBH) seyrinde anemi geliştiğinde (Hb <12/13< 12/13 g/dL), yönetimin ilk basamağı demir depolarının değerlendirilmesidir. KDIGO kılavuzlarına göre, TSAT ≤%30\leq \%30 ve ferritin ≤500\leq 500 ng/mL olan hastalarda hemoglobin artışı ve semptom kontrolü hedefleniyorsa demir tedavisi (tercihen intravenöz) önerilir. Bu hastanın TSAT değerinin %18\%18 (mutlak demir eksikliği sınırı olan %20\%20'nin altında) olması, ESA öncesi mutlaka demir replasmanı yapılmasını gerektirir.

Step-by-Step Solution

1
Anemi ve böbrek fonksiyonu analizi
Hb 9.49.4 g/dL (Anemi), eGFR 2626 mL/dk (Evre 44 KBH).
Anemi türünün ve altında yatan böbrek yetmezliği düzeyinin tespiti.
2
Demir parametrelerinin KBH kılavuzlarına göre değerlendirilmesi
Ferritin 180180 ng/mL, TSAT %18\%18.
KBH'de demir eksikliği tanımı için TSAT <%20<\%20 veya ferritin <100<100 ng/mL olması yeterlidir.
3
Tedavi sıralamasının belirlenmesi
Öncelikle demir replasmanı (TSAT >%20>\%20 ve ferritin >100>100 hedeflenerek) yapılmalıdır.
Demir eksikliği varken ESA başlanması hem etkisiz kalabilir hem de ESA direncine neden olabilir.

Key Concept

KBH'de anemi yönetimi ve demir eksikliği parametreleri

Alternative Method

KDIGO'ya göre, Hb artışı istenen her KBH hastasında TSAT %30\%30 ve ferritin 500500 ng/mL'ye kadar demir tedavisi 'denenebilir' (trial of iron therapy).
Estimated Time:1m 30s
Question 51Question →

5252 yaşında kadın hasta, evre 44 kronik böbrek hastalığı (eGFReGFR: 2424 mL/dk/1.731.73 m 2^2) tanısıyla nefroloji polikliniğinde izlenmektedir. Hastanın yapılan serolojik tetkiklerinde HBsAgHBsAg negatif, anti−HBsanti-HBs negatif ve anti−HBcanti-HBc totaltotal negatif olarak saptanmıştır. Bu hasta için en uygun hepatit BB aşılama yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 0,1,20, 1, 2 ve 66. aylarda çift doz (4040 μg\mu g) aşı uygulaması

Answer

Kronik böbrek hastalarında (özellikle evre 4-5 ve diyaliz hastaları), immün yanıtın baskılanmış olması nedeniyle hepatit B aşılaması 0, 1, 2 ve 6. aylarda 40 mikrogramlık çift dozlar şeklinde yapılmalıdır.
Kronik böbrek hastalığı olan bireylerde hücresel ve humoral immünite zayıflamıştır. KDIGO kılavuzları, hepatit B seronegatif olan evre 4 ve 5 KBH hastalarına, standart dozun iki katı (40 μg) dozun 0, 1, 2 ve 6. aylarda uygulanmasını önermektedir. Bu protokol, koruyucu anti-HBs seviyelerine ulaşma şansını artırır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın böbrek hastalığı evresini ve serolojik durumunu değerlendir.
Evre 4 KBH (eGFR 24) ve seronegatif (HBsAg, Anti-HBs ve Anti-HBc negatif).
Bağışıklama ihtiyacını ve uygulanacak protokolü belirlemek için evre ve mevcut bağışıklık durumu kritiktir.
2
KBH hastaları için önerilen hepatit B aşılama zamanlamasını belirle.
Diyaliz öncesi, mümkünse eGFR < 30 mL/dk olduğunda aşılama başlanmalıdır.
Böbrek fonksiyonları daha iyiyken aşıya verilen serokonversiyon yanıtı daha yüksektir.
3
Uygun doz ve şemayı seç.
0, 1, 2 ve 6. aylarda 40 mikrogram (çift doz).
Standart doz (20 mcg) bu hasta grubunda genellikle yetersiz koruma sağlar; 4 dozluk çift doz şeması en yüksek koruyuculuğu hedefler.

Key Concept

Kronik böbrek hastalarında hepatit B profilaksisi, immün yanıtın düşük olması nedeniyle özel doz ve takvim gerektirir.
Estimated Time:1m 30s
Question 52Question →

5252 yaşında, 1515 yıldır tip 1 diyabet öyküsü olan kadın hasta, rutin kontrol amacıyla başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı 145/90145/90 mmHg saptanıyor. Hastanın yapılan laboratuvar tetkik sonuçları aşağıdadır:

ParametreSonuçReferans Aralığı
Serum Kreatinin2,42,4 mg/dL0,7−1,30,7 - 1,3
eGFReGFR2828 ml/dk/1,73m21,73 m^2>90> 90
Serum Kalsiyum9,99,9 mg/dL8,5−10,58,5 - 10,5
Serum Fosfor5,45,4 mg/dL2,5−4,52,5 - 4,5
25(OH)25(OH) Vitamin D2222 ng/mL30−10030 - 100
iPTHiPTH380380 pg/mL15−6515 - 65

Hastanın lateral abdominal grafisinde abdominal aortada kalsifikasyonlar izleniyor. Bu hastada kemik-mineral bozukluğu (KBH-KMB) yönetimi için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sevelamer karbonat ile fosfat bağlayıcı tedaviye başlanması

Answer

Sevelamer karbonat ile fosfat bağlayıcı tedaviye başlanması
Sevelamer karbonat seçeneği doğrudur; çünkü hastada Evre 4 KBH zemininde belirgin sekonder hiperparatiroidi ve hiperfosfatemi mevcuttur. KDIGO 2017 güncellemeleri, özellikle vasküler kalsifikasyonu saptanan hastalarda kalsiyum bazlı bağlayıcı dozunun kısıtlanmasını ve Sevelamer gibi kalsiyum içermeyen ajanların tercih edilmesini önermektedir. Hastanın kalsiyum düzeyinin de üst sınıra yakın olması bu tercihi destekler.

Step-by-Step Solution

1
Böbrek fonksiyonlarının ve KBH evresinin belirlenmesi
Hastanın eGFReGFR değeri 2828 ml/dk/1,73m21,73 m^2 olup, hasta Evre 4 KBH olarak sınıflandırılır.
Evreleme, mineral metabolizması bozukluklarının hedef değerlerini belirlemek için gereklidir.
2
Kalsiyum, fosfor ve iPTH dengesinin değerlendirilmesi
Serum fosforu (5,45,4 mg/dL) ve iPTH (380380 pg/mL) yüksek, kalsiyum (9,99,9 mg/dL) ise yüksek-normal sınırdadır.
Bu tablo Evre 4 KBH'da sekonder hiperparatiroidi ve hiperfosfatemi tablosunu gösterir.
3
Vasküler kalsifikasyon varlığının tedavi seçimine etkisi
Abdominal aortadaki kalsifikasyonlar, hastanın vasküler kalsifikasyon riskinin yüksek olduğunu teyit eder.
KDIGO kılavuzları, vasküler kalsifikasyonu olan veya hiperkalsemisi olan hastalarda kalsiyum bazlı fosfat bağlayıcıların kısıtlanmasını önermektedir.
4
En uygun tedavinin seçilmesi
Kalsiyum içermeyen bir fosfat bağlayıcı olan Sevelamer karbonat başlanması kararlaştırılır.
Sevelamer hem fosforu kontrol eder hem de kalsiyum yükünü artırmayarak vasküler kalsifikasyon ilerlemesini yavaşlatır.

Key Concept

KBH Evre 3-5 hastalarında vasküler kalsifikasyon varlığı, fosfat bağlayıcı seçiminde kalsiyum içermeyen ajanları (Sevelamer, Lantanum vb.) öncelikli kılar.
Estimated Time:3m 0s
Question 53Question →

5454 yaşında kadın hasta, 1212 yıldır son dönem böbrek yetmezliği nedeniyle haftada 33 kez hemodiyaliz programındadır. Özgeçmişinde tip 22 diyabet ve atriyal fibrilasyon mevcuttur. İlaçları arasında warfarin, kalsiyum asetat, alfasalsidol ve insülin bulunmaktadır. Hasta son 22 haftadır her iki uyluk ve karın alt bölgesinde başlayan, çok şiddetli ağrılı, morumsu renkte yamalar ve bu bölgelerin merkezinde gelişen nekrotik ülserler şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede uyluklarda livedo retikülaris benzeri görünüm ve palpasyonla oldukça hassas, sert, iskemik nekroz alanları izleniyor. Laboratuvar tetkiklerinde; serum kalsiyum: 10.410.4 mg/dL, fosfor: 7.27.2 mg/dL ve paratiroid hormon (PTH): 920920 pg/mL saptanıyor. Bu hastada gelişen klinik tablo için önemli bir risk faktörü olan ve yönetimi kapsamında öncelikle kesilmesi gereken ilaç aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Warfarin

Answer

Warfarin kullanımı kalsifilaksi gelişiminde majör bir farmakolojik risk faktörüdür.
Kalsifilaksi (kalsifik üremik arteriyolopati), arteriyollerin medial tabakasının kalsifikasyonu ve buna bağlı iskemik nekrozla karakterize, mortalitesi yüksek bir tablodur. Warfarin kullanımı, vasküler kalsifikasyonu güçlü bir şekilde inhibe eden 'Matrix Gla Protein'in (MGP) aktivasyonu için gerekli olan gama-karboksilasyonu engeller. Bu nedenle kalsifilaksi gelişen veya risk altındaki hastalarda warfarin kullanımı en önemli ve düzeltilmesi gereken risk faktörlerinden biridir.

Step-by-Step Solution

1
Klinik bulguları analiz et
Diyaliz hastası, şiddetli ağrılı nekrotik deri lezyonları, yüksek Ca x P ürünü ve PTH.
Bu tablo tipik olarak kalsifik üremik arteriyolopati (kalsifilaksi) tanısını düşündürür.
2
Kalsifilaksi risk faktörlerini gözden geçir
Kadın cinsiyet, obezite, diyabet, hiperparatiroidizm ve warfarin kullanımı.
Hastalığın patogenezinde vasküler kalsifikasyon inhibitörlerinin eksikliği rol oynar.
3
Warfarin ile kalsifilaksi arasındaki ilişkiyi kur
Warfarin, vasküler kalsifikasyonu önleyen Matrix Gla Protein (MGP) aktivasyonunu engeller.
MGP, K vitaminine bağımlı bir proteindir ve warfarin bu döngüyü bozarak kalsifikasyonu hızlandırır.
4
Tedavi ve yönetim planını belirle
Warfarin kesilmeli, alternatif antikoagülasyon (örn. heparin) düşünülmeli ve sodyum tiyosülfat gibi spesifik tedaviler başlanmalıdır.
Tetikleyici faktörün uzaklaştırılması tedavinin ilk basamaklarından biridir.

Key Concept

Kalsifilaksi (Kalsifik Üremik Arteriyolopati) Patogenezi ve Risk Faktörleri
Question 54Question →

6666 yaşında kadın hasta, yaklaşık 1212 yıldır tip 22 diyabet ve esansiyel hipertansiyon tanılarıyla takip edilmektedir. Son poliklinik kontrolünde saptanan laboratuvar bulguları aşağıda verilmiştir:

ParametreSonuç
Serum kreatinin1.41.4 mg/dL
Hesaplanan eGFR5050 mL/dk/1.731.73 m2^2
Spot idrar albümin/kreatinin oranı (ACRACR)450450 mg/g

Bu hasta için KDIGO 20122012 kılavuzuna göre evreleme ve en uygun klinik yönetim stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Evre G3a,A3G3a, A3; Nefroloji uzmanına refere edilmelidir

Answer

Hastanın evresi G3a, A3'tür ve KDIGO kriterlerine göre nefroloji uzmanına refere edilmelidir.
Doğru seçenek, hastanın eGFR değerine (5050 mL/dk) göre G3aG3a ve albüminüri düzeyine (450450 mg/g) göre A3A3 evresinde olduğunu doğru bir şekilde tanımlar. KDIGO kılavuzuna göre, albümin/kreatinin oranı 300300 mg/g'ın üzerinde olan (A3) hastaların böbrek yetmezliği progresyonu ve mortalite riski yüksek olduğu için nefroloji uzmanına refere edilmesi esastır.

Step-by-Step Solution

1
eGFR değerine göre G evresini belirle
eGFR 5050 mL/dk/1.731.73 m 2^2 olduğu için 45−5945-59 aralığına denk gelen G3aG3a evresi saptanır.
KDIGO sınıflamasında eGFR evrelemesi progresyon riskini belirlemek için kullanılır.
2
Albuminüri düzeyine (ACR) göre A evresini belirle
ACR 450450 mg/g olduğu için >300>300 mg/g sınırını aşan A3A3 evresi saptanır.
Albüminüri miktarı, böbrek hastalığının ciddiyetini ve kardiyovasküler risk artışını yansıtan bağımsız bir parametredir.
3
KDIGO sevk (referral) kriterlerini değerlendir
A3A3 evresinde (ACR >300>300 mg/g) olan tüm hastaların nefroloji uzmanına sevk edilmesi gerektiği sonucuna varılır.
G4-G5 evresi, aşikar proteinüri (A3A3), hızlı eGFR kaybı ve dirençli hipertansiyon gibi durumlar uzman takibi gerektiren kritik durumlardır.

Key Concept

KDIGO 2012 KBH Staging (G ve A) ve Nefroloji Sevk Kriterleri
Question 55Question →

Tip 2 diyabet ve hipertansiyon tanılarıyla uzun süredir takipli olan 64 yaşında kadın hasta, nefroloji polikliniğine rutin kontrol amacıyla başvuruyor. Mevcut antihipertansif tedavisi altında kan basıncı 128/76 mmHg ölçülen hastanın fizik muayenesinde pretibial ödem saptanmıyor. Laboratuvar tetkiklerinde serum kreatinin 2.6 mg/dL, eGFR 26 ml/dk/1.73m² (Evre G4), potasyum 5.2 mEq/L, sodyum 139 mEq/L ve venöz serum bikarbonat düzeyi 17 mEq/L olarak bulunuyor. Hasta aktif bir şikayet tariflemiyor.

KDIGO kılavuzlarına göre, bu hastada hem kronik böbrek hastalığı progresyonunu yavaşlatmak hem de nutrisyonel durumu korumak amacıyla atılması gereken en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Serum bikarbonat düzeyini normal sınırlara (23-29 mEq/L) getirecek dozda oral sodyum bikarbonat tedavisi başlanması

Answer

Serum bikarbonat düzeyini normal sınırlara (23-29 mEq/L) getirecek dozda oral sodyum bikarbonat tedavisi başlanması
Kronik Böbrek Hastalığında (KBH) nefron sayısı azaldıkça böbreğin amonyogenez ve asit atılım kapasitesi düşer, bu da kronik metabolik asidoza yol açar. Kronik asidoz; kemik demineralizasyonu, iskelet kası yıkımı (protein katabolizması) ve KBH progresyonunun hızlanması ile ilişkilidir. KDIGO kılavuzları, serum bikarbonat düzeyi < 22 mEq/L olan hastalarda, düzeyi normal sınırlarda tutmak amacıyla oral alkali tedavisi (genellikle sodyum bikarbonat) verilmesini önerir. Bu tedavi KBH progresyonunu yavaşlatır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın klinik tablosunu ve laboratuvar verilerini analiz et
Evre 4 KBH (eGFR 26), hafif hiperkalemi (5.2) ve metabolik asidoz (HCO3 17) mevcut.
Tedavi kararını belirleyen ana patolojiyi saptamak için.
2
KBH'de metabolik asidoz yönetim kılavuzlarını (KDIGO) hatırla
KDIGO, serum bikarbonat düzeyi 22 mEq/L'nin altına düştüğünde oral alkali tedavisi (sodyum bikarbonat) önerir.
Kanıta dayalı tıp uygulamasına uygun tedavi seçimi için.
3
Tedavinin amacını belirle
Amaç sadece pH'ı düzeltmek değil; KBH progresyonunu yavaşlatmak, kemik mineral yoğunluğunu korumak ve nutrisyonel durumu iyileştirmektir.
Çeldirici seçenekleri (izlem, diyaliz vb.) elemek için.

Key Concept

KBH'de metabolik asidoz tedavisi

Hints

1
Böbrek yetmezliğinde asit atılımının azalması, kemiklerden kalsiyum çekilmesine ve böbrek hasarının ilerlemesine neden olur.
2
Kılavuzlar, serum bikarbonat düzeyi belirli bir eşiğin altına düştüğünde (genellikle 22 mEq/L), semptom olmasa bile tedavi verilmesini önerir.
3
Vücuttaki asit yükünü tamponlamak için en fizyolojik ve basit oral ajan nedir?

Practice More

KBH hastalarında hiperkalemi yönetimi ve diyet kısıtlamaları (potasyum, fosfor, sodyum) üzerine bir soru çözünüz.
Estimated Time:1m 30s
Question 56Question →

58 yaşında erkek hastanın rutin kontrolünde serum kreatinin düzeyi 1.81.8 mg/dL, hesaplanan eGFR değeri ise 4242 mL/dk/1.731.73 m 2^2 olarak saptanmıştır. Dört ay önce yapılan tetkiklerinde de benzer eGFR değerleri olduğu ve idrar analizinde albuminürisi bulunmadığı (A1) bilinmektedir. Bu hasta, KDIGO kılavuzuna göre kronik böbrek hastalığının hangi evresindedir?

Show answer & explanation

Answer: Evre 3b

Answer

Hastanın eGFR değeri 4242 mL/dk/1.731.73 m 2^2 olduğu ve bu durum 3 aydan uzun sürdüğü için KDIGO sınıflamasına göre Evre 3b (G3b) kapsamındadır.
KDIGO kılavuzuna göre kronik böbrek hastalığı, GFR değerlerine göre 5 ana evreye ayrılır. Evre 3, kendi içinde 3a (45−5945-59) ve 3b (30−4430-44) olarak ikiye bölünür. Hastanın eGFR değeri 4242 olduğu için Evre 3b (G3b) kategorisine girer.

Step-by-Step Solution

1
Kronik böbrek hastalığı (KBH) tanısının süresini kontrol et.
Dört aydır devam eden düşük eGFR düzeyi (3 aydan uzun), KBH tanısını doğrular.
KBH tanısı için böbrek hasarı veya fonksiyon bozukluğunun en az 3 ay sürmesi gerekir.
2
Hesaplanan eGFR değerini KDIGO evreleme tablosuna uygula.
GFR 4242 değeri 30−4430-44 aralığına düşer.
KDIGO sınıflamasında G3b evresi 30−4430-44 mL/dk/1.731.73 m 2^2 arasını kapsar.

Key Concept

KDIGO GFR Evrelemesi
Question 57Question →

45 yaşında kadın hasta, son dönem böbrek yetmezliği tanısıyla 4 yıldır haftada 3 gün hemodiyaliz programına girmektedir. Hastanın rutin aylık laboratuvar kontrollerinde şu değerler saptanmıştır:

ParametreDeğer
Serum Kalsiyum10.8 mg/dL10.8\text{ mg/dL}
Serum Fosfor7.6 mg/dL7.6\text{ mg/dL}
Parathormon (PTH)880 pg/mL880\text{ pg/mL}
Albümin4.0 g/dL4.0\text{ g/dL}
Alkalen Fosfataz180 U/L180\text{ U/L}

Hastanın mevcut tedavisinde yemeklerle birlikte kalsiyum asetat ve oral kalsitriol kullandığı öğrenilmiştir.

KDIGO kılavuzlarına göre, bu hastada mineral ve kemik bozukluğu yönetimi için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Kalsitriol ve kalsiyum asetat kesilmeli; sevelamer ve sinakalset başlanmalıdır

Answer

Kalsitriol ve kalsiyum asetat kesilmeli; sevelamer ve sinakalset başlanmalıdır
Bu hastada hem hiperkalsemi (10.8 mg/dL10.8\text{ mg/dL}) hem de hiperfosfatemi (7.6 mg/dL7.6\text{ mg/dL}) mevcuttur. Bu tablo, 'kalsiyum-fosfor çarpımı'nın yüksek olduğunu ve metastatik kalsifikasyon (kalsifilaksi) riskinin arttığını gösterir. Mevcut tedavideki kalsiyum asetat (kalsiyum yükü yapar) ve kalsitriol (bağırsaktan Ca ve P emilimini artırır) bu tabloyu daha da kötüleştirmektedir. Bu nedenle her iki ilaç da kesilmelidir. Fosfor kontrolü için kalsiyum içermeyen bir bağlayıcı (Sevelamer) ve PTH kontrolü için kalsiyumu yükseltmeyen (aksine düşüren) bir ajan (Sinakalset) en uygun kombinasyondur.

Step-by-Step Solution

1
Laboratuvar bulgularını yorumla
Kalsiyum yüksek (10.8>10.210.8 > 10.2), Fosfor çok yüksek (7.6>5.57.6 > 5.5), PTH çok yüksek (880>600880 > 600). Tanı: Tersiyer hiperparatiroidizme gidiş gösteren şiddetli Sekonder Hiperparatiroidizm.
KBH-MBD (Kronik Böbrek Hastalığı - Mineral ve Kemik Bozukluğu) tablosunun ciddiyetini belirlemek için.
2
Mevcut ilaçların etkisini değerlendir
Kalsiyum asetat (fosfor bağlayıcı) kalsiyumu yükseltir. Kalsitriol (Aktif Vit D) hem kalsiyumu hem fosforu yükseltir.
Hiperkalsemi ve hiperfosfateminin iatrojenik nedenlerini saptamak için.
3
KDIGO hedeflerine göre ilaç değişikliğini planla
Hiperkalsemi olduğu için kalsiyum içeren bağlayıcılar ve aktif D vitamini kesilmelidir. Fosforu düşürmek için kalsiyum içermeyen bağlayıcı (Sevelamer) ve PTH'yı baskılamak için kalsimimetik (Sinakalset) başlanmalıdır.
Kalsiyum x Fosfor çarpımını düşürmek ve PTH'yı baskılamak için en güvenli kombinasyonu seçmek.

Key Concept

Hiperkalsemik ve hiperfosfatemik KBH hastasında sekonder hiperparatiroidizm tedavisinde aktif D vitamini ve kalsiyum bazlı bağlayıcılar kontrendikedir; kalsimimetikler ve sevelamer tercih edilir.
Question 58Question →

55 yaşında erkek hasta, polikistik böbrek hastalığı zemininde gelişen evre 4 kronik böbrek hastalığı (eGFR: 22 mL/dk/1.73m²) tanısıyla nefroloji polikliniğinde takip edilmektedir. Hastanın son laboratuvar tetkiklerinde; serum kalsiyum düzeyi 10.8 mg/dL, fosfor düzeyi 6.5 mg/dL, parathormon (PTH) düzeyi 450 pg/mL ve albumin düzeyi 4.0 g/dL olarak saptanıyor. Diyet kısıtlamasına rağmen fosfor yüksekliği devam eden hastanın medikal tedavisi düzenlenecektir.

Buna göre, bu hastada fosfor kontrolünü sağlamak amacıyla tercih edilmesi gereken en uygun ajan aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: Sevelamer

Answer

Sevelamer
Hastada hiperfosfatemi ile birlikte hiperkalsemi mevcuttur. Bu durumda fosforu düşürmek için kullanılacak ajan, serum kalsiyumunu daha fazla yükseltmemelidir. Sevelamer, kalsiyum veya alüminyum içermeyen bir polimerdir; bağırsakta fosforu bağlayarak atılmasını sağlar ve serum kalsiyumunu yükseltmez. KDIGO kılavuzlarına göre hiperkalsemi gelişen KBH hastalarında kalsiyum bazlı bağlayıcılar yerine kalsiyum içermeyen bağlayıcılar (sevelamer, lantanyum) önerilmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın laboratuvar verilerini analiz et.
Hasta Evre 4 KBH. Hiperkalsemi (10.8 mg/dL), Hiperfosfatemi (6.5 mg/dL) ve Sekonder Hiperparatiroidi mevcut.
Tedavi seçimini belirlemek için metabolik durumu saptamak gerekir.
2
Fosfor düşürücü tedavi seçeneklerini değerlendir.
Diyet yetersiz kaldığı için fosfor bağlayıcı başlanmalı.
Yüksek fosfor, mortalite ve vasküler kalsifikasyon riskini artırır.
3
Hiperkalsemi varlığına göre ilaç seçimi yap.
Kalsiyum içeren bağlayıcılar (Kalsiyum asetat/karbonat) ve D vitamini preparatları (Kalsitriol) kalsiyumu daha da yükselteceği için kontrendikedir. Kalsiyum içermeyen bağlayıcı olan Sevelamer en uygun seçenektir.
KDIGO kılavuzları hiperkalsemi varlığında kalsiyum içermeyen bağlayıcıları önerir.

Key Concept

Kronik Böbrek Hastalığı - Mineral Kemik Bozukluğu (KBH-MBD) Yönetimi

Hints

1
Hastanın kalsiyum seviyesine dikkat ediniz; normalin üst sınırında (Hiperkalsemi).
2
Fosforu düşürmek istiyoruz ancak kalsiyumu daha fazla yükseltmekten kaçınmalıyız.
3
Kalsiyum asetat ve karbonat kalsiyum yükünü artırır; kalsiyum içermeyen bir bağlayıcı seçilmelidir.

Practice More

Hiperkalsemi olmasaydı (örneğin Ca: 8.0 mg/dL), maliyet etkinliği nedeniyle hangi ilaç ilk tercih olurdu?
Estimated Time:1m 30s
Question 59Question →

5252 yaşında erkek hasta, 55 yıldır esansiyel hipertansiyon tanısıyla takip edilmektedir. Son poliklinik kontrolünde yapılan laboratuvar tetkiklerinde serum kreatinin 1,51,5 mg/dL, hesaplanan eGFR değeri 5252 mL/dk/1,73m21,73 m^2 ve spot idrarda albumin/kreatinin oranı 120120 mg/g olarak saptanmıştır. Bu değerlerin 44 ay önceki tetkikleriyle benzer olduğu görülmüştür. Buna göre, KDIGO sınıflaması temel alındığında bu hastanın kronik böbrek hastalığı evresi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: G3a A2

Answer

KDIGO sınıflamasına göre eGFR değeri 5252 mL/dk/1,73m21,73 m^2 olan hasta G3a, albumin/kreatinin oranı 120120 mg/g olan hasta ise A2 evresindedir.
KDIGO rehberine göre Kronik Böbrek Hastalığı evrelemesinde GFR ve albuminüri düzeyleri birlikte kullanılır. eGFR değerinin 45−5945-59 mL/dk/1,73m21,73 m^2 aralığında olması 'orta derecede azalmış GFR' (G3a) olarak tanımlanır. Albumin/kreatinin oranının 30−30030-300 mg/g aralığında olması ise 'orta derecede artmış albuminüri' (A2) kategorisine girer. Hastanın değerleri (5252 ve 120120) bu kriterleri tam olarak karşıladığı için doğru evre G3a A2'dir.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın GFR kategorisini belirleyin.
G3a (45−5945-59 mL/dk/1,73m21,73 m^2)
Hastanın eGFR değeri 5252 mL/dk/1,73m21,73 m^2 olduğu için bu aralığa girer.
2
Hastanın albuminüri kategorisini belirleyin.
A2 (30−30030-300 mg/g)
Hastanın albumin/kreatinin oranı 120120 mg/g olduğu için orta derecede artmış albuminüri (A2) sınıfına girer.
3
Süre kriterini kontrol edin.
Kronik Böbrek Hastalığı tanısı doğrulanır.
Bulguların 44 aydır (>3> 3 ay) devam etmesi durumun kronik olduğunu gösterir.

Key Concept

KDIGO Kronik Böbrek Hastalığı Evrelemesi (G1-G5 ve A1-A3)
Estimated Time:45s
Question 60Question →

Üç aydan uzun süredir takip edilen bir hastanın glomerüler filtrasyon hızı (GFH) 2222 ml/dk/1,73m21,73 m^2 olarak saptanmıştır. KDIGO sınıflamasına göre bu hasta hangi evre kronik böbrek hastalığı (KBH) olarak tanımlanır?

Show answer & explanation

Answer: Evre 44

Answer

Glomerüler filtrasyon hızı 2222 ml/dk/1,73m21,73 m^2 olan hasta Evre 44 kronik böbrek hastalığı olarak sınıflandırılır.
KDIGO (Kidney Disease: Improving Global Outcomes) kılavuzuna göre kronik böbrek hastalığı, GFH değerlerine göre 5 ana evreye ayrılır. GFH değerinin 15−2915-29 ml/dk/1,73m21,73 m^2 arasında olması 'ciddi azalma' olarak kabul edilir ve Evre 44 olarak adlandırılır. Soruda verilen 2222 değeri bu aralıkta yer almaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Hastanın GFH değerini ve süresini kontrol et.
GFH 2222 ml/dk/1,73m21,73 m^2 ve süre >3> 3 ay.
KBH tanısı ve evrelemesi için düşüklüğün kronik (en az 33 ay) olması gerekir.
2
KDIGO evreleme tablosundaki aralıklarla karşılaştır.
15≤GFH<3015 \leq GFH < 30 aralığı Evre 44 olarak belirlenmiştir.
Evre 44 ciddi GFH azalmasını temsil eder.

Key Concept

KBH Evrelemesi (G1-G5)
PreviousPage 3 / 4Next
Kronik Böbrek Hastalığı Practice Questions — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı — Page 3 | Examkin