Hemodinamik Bozukluklar, Tromboz ve Şok

$62$ yaşında bir kadın hasta, Gram-negatif sepsise bağlı septik şok ve yaygın damar içi pıhtılaşma (YİP) tablosuyla yoğun bakımda takip edilmektedir. Sepsis sürecinde inflamatuar sitokinlerin salınımı, endotel hücrelerinin normalde sahip olduğu antitrombotik özellikleri baskılayarak prokoagülan bir fenotipe geçişi tetikler. Sepsis zemininde gelişen bu prokoagülan fenotip değişiminde, endotel hücrelerinde meydana gelen aşağıdaki moleküler değişikliklerden hangisi pıhtılaşmanın sistemik olarak tetiklenmesinde en kritik rolü oynar?

$36$ yaşında, $G4P3$ olan gebe, doğumun ikinci evresinde aniden gelişen dispne, siyanoz ve hipotansiyon sonrası şoka giriyor. Hızla gelişen nöbet ve yaygın damar içi pıhtılaşma (YİP) tablosu sonrası hasta kaybediliyor. Otopside akciğer mikrosirkülasyonunda fetal skuamöz hücreler, müsin ve lanugo tüyleri saptanıyor.

Bu klinik tablonun (Amniyotik Sıvı Embolisi) güncel patogenezinde, durumun salt "mekanik bir embolizasyon"dan ziyade bir "anafilaktoid sendrom" olarak değerlendirilmesini sağlayan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$68$ yaşında bir erkek hasta, yüksek ateş, öksürük ve pürülan balgam şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $75/45$ $mmHg$, nabız $110/dk$ ve konfüzyon saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde lökositoz ve serum laktat düzeyinde belirgin yükseklik saptanıyor. Kan kültüründe *Escherichia coli* üremesi olan ve yoğun sıvı tedavisine rağmen hipotansiyonu düzelmeyen hastada gelişen bu şok tablosunda, yaygın vazodilatasyon ve hipotansiyona yol açan temel patofizyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$30$ yaşında bir kadın hasta, $12$ saatlik kesintisiz bir uçak yolculuğunun ardından sağ bacağında ani gelişen ağrı, şişlik ve ısı artışı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Yapılan fizik muayene ve doppler ultrasonografi sonucunda hastaya derin ven trombozu (DVT) tanısı konuluyor. Bu hastada tromboz gelişimine yol açan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$62$ yaşında erkek hasta, son birkaç aydır giderek artan nefes darlığı ve geceleri aniden nefes darlığıyla uyanma (paroksimal noktürnal dispne) şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde her iki akciğer bazalinde ince raller saptanıyor ve çekilen akciğer grafisinde bilateral plevral efüzyon izleniyor. Torasentez ile alınan sıvının analizinde dansite $1.010$, protein konsantrasyonu $1.2$ g/dL ve LDH düzeyi $60$ U/L (Serum LDH: $200$ U/L) olarak saptanıyor. Bu hastadaki sıvı birikimine neden olan temel patofizyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$17$ yaşında erkek hasta, gece uykusundan uyandıran ani ve şiddetli sol skrotal ağrı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede sol skrotumda belirgin ödem, kızarıklık ve sol testiste yukarı yerleşim saptanıyor. Doppler ultrasonografide testise giden kan akımının ileri derecede azaldığı belirleniyor. Acil cerrahiye alınan hastada testisin kordonu etrafında $360^\circ$ döndüğü görülüyor. Organın makroskopik incelenmesinde parankimin ileri derecede konjesyonlu, koyu kırmızı-mor renkte ve kanamalı olduğu izleniyor.

Bu klinik tabloda izlenen lezyonun tipi ve oluşum mekanizmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$35$ yaşında, $G_3P_2$, $38$ haftalık gebe hasta, doğumun aktif fazında aniden gelişen şiddetli nefes darlığı, siyanoz ve konfüzyonun ardından nöbet geçiriyor. Hastada hızla hipotansiyon geliştiği ve vajinal kanamanın eşlik ettiği yaygın damar içi pıhtılaşma tablosu izleniyor. Agresif resüsitasyona rağmen hasta hayatını kaybediyor. Yapılan otopside, hastanın tanısını kesinleştirmek için pulmoner mikrosirkülasyonda görülmesi gereken en karakteristik histopatolojik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$52$ yaşında erkek hasta, ani başlayan sol yan ağrısı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Hastanın özgeçmişinde atriyal fibrilasyon olduğu saptanıyor. Yapılan radyolojik incelemelerde dalakta kama şeklinde, tabanı organ kapsülüne bakan, iyi sınırlı ve çevre dokuya göre daha soluk (beyaz) renkli bir lezyon tespit ediliyor. Bu lezyonun "soluk" görünümünün temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

$72$ yaşında diyabetik bir hasta, ürosepsis nedeniyle septik şok tablosunda yoğun bakıma yatırılıyor. Takiplerinde hastanın kan şekeri regülasyonunun çok zorlaştığı, yüksek doz insüline rağmen hiperglisemisinin devam ettiği ve solunum yetmezliğinin derinleştiği gözleniyor. Bu hastadaki septik şokun patogenezi ve organ etkileri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

$22$ yaşında erkek hasta, motosiklet kazası sonrası sağ femur ve pelvis fraktürü tanısıyla ortopedi servisine yatırılıyor. Yatışının $36.$ saatinde aniden gelişen taşipne, dispne ve konfüzyon tablosu izleniyor. Yapılan fizik muayenede konjonktivalarda ve aksiller bölgede yaygın peteşiyal döküntüler saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde trombositopeni ve anemi saptanıyor. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan en olası patolojik durum aşağıdakilerden hangisidir?

Bir otopsi materyalinde ven lümeni içerisinde saptanan kitlenin histopatolojik incelemesinde; trombosit ve fibrinden zengin açık renkli tabakalar ile eritrositlerden zengin koyu renkli tabakaların birbirini izlediği (Zahn çizgileri) görülmüştür. Bu morfolojik bulgu, söz konusu kitle için aşağıdakilerden hangisinin göstergesidir?

$24$ yaşında erkek hasta, geçirdiği trafik kazası sonrası sağ femur diafiz kırığı nedeniyle ortopedi servisine yatırılıyor. Yatışının $48.$ saatinde aniden gelişen taşipne, dispne, taşikardi ve konfüzyon tablosu gelişiyor. Fizik muayenesinde konjonktivalarda ve gövdenin üst kısmında peteşiyal döküntüler saptanıyor. Bu hastada izlenen klinik tablonun en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Sol alt ekstremitesinde tekrarlayan, bir bölgede gerilerken diğerinde başlayan ağrılı vasküler nodüller nedeniyle tetkik edilen $58$ yaşındaki bir erkek hastada, abdominal görüntülemede pankreas kuyruk yerleşimli adenokarsinom saptanmıştır. Bu hastada izlenen tekrarlayıcı ve yer değiştirici venöz trombozların (Trousseau bulgusu) gelişiminden sorumlu temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$28$ yaşında kadın hasta, geçirdiği majör ortopedik cerrahiden $10$ gün sonra ani gelişen sağ taraflı güçsüzlük ve konuşma bozukluğu şikayetleriyle acil servise getiriliyor. Yapılan nörolojik muayenede sağ hemiparezi saptanıyor. Radyolojik incelemelerde sol serebral hemisferde akut enfarktüs izleniyor. İleri tetkiklerde sol alt ekstremitede derin ven trombozu ($DVT$) ve ekokardiyografisinde patent foramen ovale ($PFO$) saptanıyor. Bu hastada beyin dokusunda enfarktüse neden olan durum aşağıdakilerden hangisi ile en iyi tanımlanır?

$22$ yaşında erkek hasta, bir trafik kazası sonucu sağ femur diyafiz kırığı tanısıyla ortopedi servisine yatırılıyor. Yatışının $48$. saatinde aniden gelişen nefes darlığı, çarpıntı ve konfüzyon tablosuna giriyor. Fizik muayenede üst ekstremite ve göğüs ön duvarında yaygın peteşiyal kanamalar izleniyor. Bu hastadaki klinik tablonun patogenezinden sorumlu olan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

32 yaşında, $G_3P_2$ gebe, doğum eyleminin aktif fazında aniden gelişen şiddetli dispne, siyanoz ve ardından gelişen nöbet tablosu ile yoğun bakıma alınmıştır. Hastada kısa süre içinde yaygın damar içi pıhtılaşma (DIC) bulguları ve kontrol edilemeyen vajinal kanama gelişmiştir. Bu hastanın akciğer mikrovasküler yapısında saptanması en olası patolojik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$52$ yaşında bir erkek hasta, derin ven trombozu tanısıyla izlenirken masif pulmoner emboli tablosuna bağlı ani kardiyak arrest sonrası hayatını kaybediyor. Otopsi incelemesinde ana pulmoner arter dallarını tıkayan bir kitle saptanıyor. Kitlenin mikroskobik incelemesinde, açık renkli trombosit ve fibrin katmanları ile koyu renkli eritrosit katmanlarının birbirini izlediği "Zahn çizgileri" gözleniyor. Bu morfolojik bulgunun varlığı aşağıdakilerden hangisi için en güçlü kanıttır?

15 yaşında erkek hasta, uykudan uyandıran ani ve şiddetli sol skrotal ağrı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede sol testisin yukarı yerleşimli olduğu ve kremaster refleksinin alınamadığı saptanıyor. Acil cerrahi eksplorasyonda testisin siyah-koyu kırmızı renkte ve şiş olduğu izleniyor. Bu klinik tabloda izlenen morfolojik değişikliğin (kırmızı infarkt) gelişmesindeki temel hemodinamik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$60$ yaşında, kronik karaciğer yetmezliği ve siroz tanısı olan bir hastada yaygın ödem ve asit saptanmıştır. Laboratuvar incelemelerinde serum albümin düzeyinin $2.2$ $g/dL$ (Normal: $3.5-5.0$ $g/dL$) olduğu belirlenmiştir. Bu hastada sıvı birikimine (ödem/asit) neden olan temel hemodinamik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında bir su altı inşaat işçisi, basınçlı odada çalıştıktan sonra yüzeye hızla çıktığında şiddetli eklem ağrıları ("the bends") ve nefes darlığı ("the chokes") yaşamıştır. Akut semptomları basınç odası tedavisiyle düzelen hastada, yaklaşık $4$ yıl sonra her iki femur başında ve mandibulada ağrılı hareket kısıtlılığı gelişiyor. Yapılan radyolojik değerlendirmede bu bölgelerde multifokal iskemik nekroz odakları saptanıyor. Bu hastadaki kronik klinik tablo (Caisson hastalığı) için en olası patogenez aşağıdakilerden hangisidir?