Tüm alıştırma soruları

2563 soru

Soru 101Soru

Pozitif tam sayılar kümesinde tanımlı aa, bb ve cc sayıları için

a+ba + b

ve

ab+ca \cdot b + c

ifadelerinin her ikisinin de çift sayı olduğu bilinmektedir.

Buna göre, aşağıdaki ifadelerden hangisinin değeri her zaman bir çift sayıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: ab+ca^b + c

Cevap

a^b + c ifadesi
Verilen iki koşul birlikte değerlendirildiğinde aa, bb ve cc sayılarının üçünün de aynı teklik-çiftlik karakterine sahip olması gerektiği anlaşılır. bb pozitif tam sayı olduğundan aba^b ifadesinin teklik-çiftlik durumu aa ile aynıdır. Dolayısıyla aa ve cc sayılarının ikisi de tek ya da ikisi de çift olacağından, bu iki sayının toplamı olan ab+ca^b + c ifadesi her zaman çift sayıdır.

Adım Adım Çözüm

1
a+ba + b toplamının çift sayı olma durumunu analiz etmek
aa ve bb sayılarının teklik-çiftlik durumlarının aynı olduğu belirlenir.
İki tam sayının toplamının çift olması için her iki sayının da tek veya her iki sayının da çift olması gerekir.
2
ab+ca \cdot b + c ifadesinin çift sayı olma durumunu incelemek
a,b,ca, b, c sayılarının tamamının tek veya tamamının çift olduğu sonucuna ulaşılır.
aa ve bb çift ise aba \cdot b çift olup toplamın çift olması için cc de çift olmalıdır. aa ve bb tek ise aba \cdot b tek olup toplamın çift olması için cc de tek olmalıdır.
3
Seçeneklerdeki ifadelerin teklik-çiftlik durumlarını elde edilen iki durum için test etmek
ab+ca^b + c ifadesinin her iki durumda da çift sayı olduğu görülür.
Pozitif tam sayı üsleri tabanın teklik-çiftlik karakterini değiştirmediğinden aba^b ile aa aynı karakterdedir. aa ile cc aynı teklik-çiftliğe sahip olduğundan ab+ca^b + c ifadesi her iki durumda da tek + tek veya çift + çift işleminden dolayı daima çift sayı olur.

Anahtar Kavram

Tek ve çift tam sayılarda işlemler ve üs alma kuralları
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 102Soru

Kullan-at kültürünün hâkim olduğu modern tüketim toplumlarında, bozulan bir nesneyi yenisiyle değiştirmek en zahmetsiz yol olarak sunulur. Ancak bir eşyayı tamir etmek, yalnızca ekonomik bir tasarruf ya da çevre duyarlılığı eylemi değildir; aynı zamanda insan ile maddi dünya arasında kopan bağı yeniden inşa etmektir. Tamir süreci, bireye nesnenin işleyiş mantığını anlama fırsatı sunarak onu edilgen bir tüketiciden etkin bir dönüştürücüye dönüştürür. Kendi emeğiyle bir nesneye yeniden hayat veren insan, tüketim sarmalının yarattığı yabancılaşmayı aşar ve çevresi üzerinde bir denetim hissi kazanır. Bu yönüyle tamir etmek, nesnelerin ömrünü uzatmanın ötesinde, insanın kendi üretici gücüyle ve emeğiyle barışma çabasıdır.

Bu parçada vurgulanmak istenen temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tamir etmek, çevreye ve bütçeye katkısının ötesinde, bireyin nesnelerle ilişkisini dönüştürerek onu edilgen tüketim kıskacından kurtaran ve üretken kılan zihinsel ve pratik bir süreçtir.

Cevap

Tamir etmek, çevreye ve bütçeye katkısının ötesinde, bireyin nesnelerle ilişkisini dönüştürerek onu edilgen tüketim kıskacından kurtaran ve üretken kılan zihinsel ve pratik bir süreçtir.
Doğru yanıt, tamir etmenin sadece çevre ve bütçe boyutu olmadığını, insanı tüketim toplumunun edilgenliğinden kurtarıp üretken kıldığını belirten ifadedir. Parçanın son cümlesindeki 'insanın kendi üretici gücüyle ve emeğiyle barışma çabasıdır' ifadesi bu düşünceyi doğrudan desteklemektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki temel kavramları ve konuyu belirlemek.
Giriş ve gelişme cümlelerinde kullan-at kültürü, tamir etme eylemi, edilgen tüketicilik ve yabancılaşma kavramları ele alınmaktadır.
Metnin ana fikrini belirlemenin ilk adımı konuyu ve anahtar kelimeleri doğru tespit etmektir.
2
Yazarın vermeye çalıştığı asıl mesajı ve ulaştığı sonucu aramak.
Son cümlede 'tamir etmenin nesnelerin ömrünü uzatmanın ötesinde insanın kendi üretici gücüyle ve emeğiyle barışma çabası' olduğu söylenerek asıl mesaj verilmiştir.
Türkçe paragraflarda ana düşünce genellikle parçanın son kısmında toparlayıcı ve vurgulayıcı cümlelerle ifade edilir.
3
Seçenekleri analiz ederek bu mesajı tam olarak kapsayan şıkkı bulmak.
İlgili seçenek, parçada anlatılan edilgen tüketimden kurtulma ve üretken bir özne olma mesajını en eksiksiz ve doğru şekilde yansıtmaktadır.
Diğer seçenekler ya parçada hiç geçmeyen yardımcı düşüncelerdir ya da ana düşünceyi karşılamayan dar kapsamlı yargılardır.

Anahtar Kavram

Paragrafta Ana Düşünce (Yazarın Okuyucuya Vermek İstediği Temel Mesaj)
Soru 103Soru

Geleneksel müzecilik anlayışı, nesneleri koruma ve onlar�� belirli bir tarihsel hiyerarşi içinde sergileme işlevi üzerine kuruluydu. Ziyaretçi ise bu kurguda edilgen bir alımlayıcı konumundaydı. Ancak günümüzde müzeler, sadece geçmişin muhafaza edildiği birer 'bellek tapınağı' olmaktan çıkıp toplumsal sorunların tartışıldığı, farklı seslerin ve yorumların kendine yer bulduğu canlı birer kamusal alana dönüşmektedir. Yeni müzecilik yaklaşımı, sergilenen eserlerin tek bir mutlak doğruyla değil, ziyaretçilerin kendi deneyim ve anlatılarıyla yeniden üretilen çok boyutlu birer anlama dönüşmesini savunur. Bu bağlamda çağdaş bir müze, bilgiyi dayatan değil, ziyaretçiyi anlam üretim sürecine ortak eden ve onu serginin küratöryel süreçlerine dahil eden katılımcı bir platform olmalıdır.

Bu parçada vurgulanmak istenen temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Çağdaş müzecilik, nesneleri durağan bir biçimde sunmanın ötesine geçerek ziyaretçiyi de anlam üretim sürecinin etkin bir ortağı kılmalıdır.

Cevap

Çağdaş müzecilik, nesneleri durağan bir biçimde sunmanın ötesine geçerek ziyaretçiyi de anlam üretim sürecinin etkin bir ortağı kılmalıdır.
Parçanın bütününde çağdaş müzelerin nesneleri pasif bir şekilde sergilemek yerine ziyaretçileri de anlamın inşasına katan etkileşimli alanlar hâline gelmesi gerektiği savunulmaktadır. Dolayısıyla çağdaş müzeciliğin ziyaretçiyi anlam üretim sürecinin etkin bir ortağı kılmayı amaçladığı ifadesi parçanın ana düşüncesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın giriş ve gelişme cümlelerindeki anahtar kavramları belirlemek.
Geleneksel müzeciliğin 'edilgen ziyaretçi' anlayışı ile yeni müzeciliğin 'etkin ve çok sesli' kamusal alan anlayışı karşılaştırılmıştır.
Paragrafın hangi karşıtlık üzerine kurulduğunu tespit etmek ana düşünceye ulaşmayı kolaylaştırır.
2
Parçanın son cümlesindeki 'ziyaretçiyi anlam üretim sürecine ortak eden ve onu serginin küratöryel süreçlerine dahil eden katılımcı bir platform olmalıdır' ifadesini analiz etmek.
Yazarın asıl savunmak istediği tezin, müzelerin ziyaretçiyi anlam üretimine katan etkileşimli alanlar olması gerektiği saptanmıştır.
Yazarın vermek istediği temel mesaj (ana düşünce) genellikle parçanın sonunda netleştirilen yargıda gizlidir.
3
Seçenekleri bu sentez doğrultusunda değerlendirmek ve konuyu sadece özetleyen veya mantık hataları barındıran şıkları elemek.
Ziyaretçiyi anlam üretimine katan seçeneğin doğru cevap olduğu belirlenir.
Ana düşünce sorusunda en kapsayıcı ve yazarın mesajını en doğrudan yansıtan seçeneğe ulaşmak hedeflenir.

Anahtar Kavram

Paragrafta Ana Düşünce
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 104Soru

Bilişsel çelişki kuramı, bireyin sahip olduğu inançlar, değerler veya tutumlar ile davranışları arasında bir uyumsuzluk ortaya çıktığında yaşadığı zihinsel gerilimi tanımlar. Sosyal psikolog Leon Festinger tarafından ortaya atılan bu kurama göre, insan zihni doğası gereği tutarlılık arayışındadır. Birey, inançlar��yla çelişen bir durumla karşılaştığında hissettiği rahatsızlığı azaltmak için çeşitli savunma mekanizmaları geliştirir. Bu doğrultuda ya davranışını değiştirir, ya çelişkiyi haklı çıkaracak yeni bilgiler edinmeye çalışır ya da mevcut inançlarının önemini azaltarak durumu rasyonalize eder. Örneğin, sigara içmenin sağlığa zararlı olduğunu bilen birinin bu alışkanlığını sürdürmesi bilişsel çelişki yaratır. Kişi bu gerilimi azaltmak için ya sigarayı bırakır ya da 'stresini azalttığı' gibi gerekçelerle davranışını savunur. Kuram, bireylerin kendi içsel tutarsızlıklarıyla nasıl yüzleştiklerini ve zihinsel dengelerini yeniden kurma süreçlerini açıklamada temel bir referans noktasıdır.

Bu parçadan hareketle 'bilişsel çelişki kuramı' ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bireylerin zihinsel gerilimi tamamen ortadan kaldırmak için sosyal çevrelerini değiştirdiklerine

Cevap

Bireylerin zihinsel gerilimi tamamen ortadan kaldırmak için sosyal çevrelerini değiştirdiklerine
Parçada bilişsel çelişkiyi yaşayan bireyin bu durumu çözmek için davranışını değiştirebileceği, yeni bilgiler arayabileceği ya da durumu rasyonalize edebileceği belirtilmiştir. Ancak bireylerin bu gerilimi azaltmak veya ortadan kaldırmak amacıyla sosyal çevrelerini değiştirdiklerine dair herhangi bir bilgiye veya çıkarıma parçada yer verilmemiştir. Bu nedenle bireylerin zihinsel gerilimi azaltmak için sosyal çevrelerini değiştirdikleri yargısı parçadan çıkarılamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Parçanın soru kökünü inceleyerek olumsuz ifadenin ('ulaşılamaz') altını çizmek ve paragrafta bilişsel çelişki kuramının özelliklerini taramak.
Soru kökünün olumsuz olduğu netleştirildi ve parçadaki anahtar kavramlar belirlendi.
Yardımcı düşünce sorularında olumsuz soru kökünü gözden kaçırmamak, çözüme doğru başlamak için kritik önem taşır.
2
Seçeneklerde verilen yargıları paragraftaki cümlelerle tek tek eşleştirmek.
İnanç-davranış uyumsuzluğunun zihinsel gerilim yarattığı, zihnin tutarlılık aradığı, savunma mekanizmaları (rasyonalizasyon) geliştirildiği ve davranışın değiştirilebileceği bilgileri paragrafta doğrudan tespit edildi.
Yardımcı düşünce sorularında doğru seçeneğe ulaşmak için diğer tüm seçeneklerin paragraftaki ifadelerle desteklenip desteklenmediğini kontrol etmek gerekir.
3
Paragrafta yer almayan veya paragraftaki bilgilerle çelişen seçeneği belirlemek.
Bireylerin sosyal çevrelerini değiştirdiklerine dair hiçbir ifadenin parçada yer almadığı belirlendi.
Parçada bahsedilmeyen bir çözüm yolunun kuramın bir parçası olarak sunulması mantıksal bir boşluk oluşturur ve ulaşılamaz olan yargıyı ortaya koyar.

Anahtar Kavram

Paragrafta Yardımcı Düşünce
Soru 105Soru

Akustik ekoloji; canlılerin çevreleriyle olan ilişkilerini sesler üzerinden inceleyen, görece yeni bir disiplindir. Bu alan; kuş cıvıltılarından yaprak hışırtılarına, rüzgârın uğultusundan okyanus derinliklerindeki balina şarkılarına kadar doğal çevreyi saran tüm sesleri bütüncül bir yaklaşımla ele alır. İnsan yapımı gürültülerin bu doğal ses döngüsüne müdahalelerini de araştıran akustik ekoloji, seslerin ekosistemin dengesi üzerindeki hayati rollerini ortaya koymayı amaçlar. Çevre kirliliğinin sadece kimyasal ve fiziksel atıklarla sınırlı olmadığını, ses kirliliğinin de canlıların göç, üreme ve iletişim davranışlarını ciddi biçimde bozduğunu savunur.

Bu parçanın konusu aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Akustik ekolojinin çalışma alanı ve odaklandığı çevresel sorunlar

Cevap

Akustik ekolojinin çalışma alanı ve odaklandığı çevresel sorunlar
Doğru yanıt olan seçenek parçanın tamamını kapsamaktadır. Paragrafın girişinde akustik ekolojinin tanımı yapılmış ve hangi sesleri incelediği (çalışma alanı) belirtilmiş; devamında ise insan kaynaklı gürültüler ile ses kirliliğinin ekosisteme zararları (odaklandığı çevresel sorunlar) üzerinde durulmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın ilk iki cümlesini inceleyerek akustik ekolojinin tanımını ve neleri incelediğini belirlemek.
Akustik ekolojinin canlıların çevreyle olan ilişkilerini sesler üzerinden incelediği ve doğal sesleri bütüncül ele aldığı saptanır.
Konunun temel sınırlarını çizmek ve hangi kavram etrafında şekillendiğini anlamak için.
2
Paragrafın son iki cümlesini analiz ederek konunun hangi problem boyutuna taşındığını tespit etmek.
Disiplinin insan kaynaklı gürültülerin ekosistem dengesine etkisini ve ses kirliliğinin canlılar üzerindeki olumsuz sonuçlarını araştırdığı görülür.
Metnin sadece bir tanım yazısı olmadığını, odaklandığı çevre sorunlarını da konunun içine dahil ettiğini doğrulamak için.
3
Tüm paragraftan elde edilen verileri birleştirerek genel konuyu ifade eden en kapsamlı seçeneği belirlemek.
Metnin akustik ekolojinin çalışma alanını (tanımı ve inceledikleri) ve odaklandığı çevresel sorunları (ses kirliliği ve ekolojik etkileri) ele aldığı görülür.
Konuyu daraltan veya ana düşünceye kayan seçenekleri doğru biçimde elemek için.

Anahtar Kavram

Paragrafta Konu
Soru 106Soru

(I) Derin ekoloji, insan merkezli geleneksel çevre anlayışını reddederek doğadaki tüm canlıların kendinden gelen bir değere sahip olduğunu savunur. (II) Bu felsefeye göre insan, doğanın efendisi ya da yöneticisi değil, onun diğer türlerle eşit haklara sahip sıradan bir parçasıdır. (III) Doğal kaynakların tükenmesini engellemek amacıyla geliştirilen geri dönüşüm teknolojileri ve karbon vergisi gibi uygulamalar çevre kirliliğini azaltmada kritik öneme sahiptir. (IV) Canlılar arasındaki bu bütüncül bağ, ekosistemin dengesinin korunması için insan müdahalesinin en aza indirilmesi gerektiğini öngörür. (V) Dolayısıyla bu yaklaşım, yüzeysel çevreciliğin önerdiği teknik ve yasal reformların ötesine geçerek insanın doğaya bakışında köklü bir paradigma değişimi talep eder.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangisi düşüncenin akışını bozmaktadır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: III

Cevap

Üçüncü cümle (geri dönüşüm teknolojileri ve karbon vergisinden bahseden cümle) paragrafın akışını bozmaktadır.
Üçüncü cümle, derin ekolojinin felsefi çerçevesinden uzaklaşarak geri dönüşüm teknolojileri ve karbon vergisi gibi yüzeysel/teknik çevrecilik uygulamalarından bahsettiği için düşünce akışını bölmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın genel konusunu ve felsefi yönelimini belirlemek.
Paragrafın, derin ekolojinin insanı doğayla eşit gören felsefi yaklaşımını ve bunun gerektirdiği zihniyet değişimini ele aldığı görülür.
Paragrafın ana düşünce hattını ve üslubunu doğru saptamak, araya giren yabancı unsurları fark etmeyi sağlar.
2
Cümleler arasındaki geçişleri ve anlam köprülerini incelemek.
Birinci, ikinci, dördüncü ve beşinci cümlelerin 'derin ekoloji felsefesi', 'insanın doğadaki yeri', 'bütüncül bağ' ve 'paradigma değişimi' kavramları üzerinden birbirine sıkıca bağlı olduğu tespit edilir.
Akışı bozan cümleler genellikle dil bilgisi veya kavramsal düzeyde önceki cümlelerle organik bir bağ kuramazlar.
3
Konu dışına çıkan veya konuyu farklı bir perspektiften ele alan cümleyi saptamak.
Üçüncü cümlenin, felsefi tartışmayı bölerek geri dönüşüm teknolojileri ve karbon vergisi gibi teknik, idari ve pratik çevre önlemlerine değindiği ve akışı bozduğu belirlenir.
Paragrafta felsefi derinlik anlatılırken pratik ve teknik araçlara ani bir geçiş yapılması metnin bütünselliğine zarar verir.

Anahtar Kavram

Paragrafta anlam bütünlüğü ve akışı bozan cümleyi tespit etme.
Soru 107Soru

Ardışık 15 tek tam sayının toplam�� AA, bu sayıların en büyüğünden sonra gelen ardışık 10 çift tam sayının toplamı ise BB'dir.

BA=135B - A = 135

olduğuna göre, bu 25 sayının tamamı içinde en büyük sayı ile en küçük sayının toplamı kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 61

Cevap

En b��yük sayı ile en küçük sayının toplamı 61'dir.
İlk sayı xx (tek sayı) olduğunda, ardışık 15 tek sayının toplamı A=15x+210A = 15x + 210 olur. Bu sayıların en büyüğü x+28x+28 olup tek sayıdır. Dolayısıyla bu sayıdan sonra gelen ilk çift sayı x+29x+29 olur. Ardışık 10 çift sayının toplamı ise B=10x+380B = 10x + 380 bulunur. BA=135B - A = 135 denklemi çözüldüğünde x=7x = 7 elde edilir. En küçük sayı 77, en büyük sayı ise 7+47=547+47=54 olur. Bu iki sayının toplamı 61'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Sayı dizilerini tek bir değişken (xx) cinsinden tanımlamak.
Tek sayılar: x,x+2,,x+28x, x+2, \dots, x+28 (en büyük terim x+28x+28). Sonraki çift sayılar: x+29,x+31,,x+47x+29, x+31, \dots, x+47.
Tüm terimleri tek bir bilinmeyenle ifade edip denklem kurabilmek için.
2
Aritmetik dizi toplamı formülüyle AA ve BB toplamlarını bulmak.
A=15x+210A = 15x + 210 ve B=10x+380B = 10x + 380.
Fark denklemini oluşturmak için dizilerin toplam değerlerini belirlemek.
3
Verilen BA=135B - A = 135 eşitliğini çözmek.
(10x+380)(15x+210)=1351705x=1355x=35x=7(10x + 380) - (15x + 210) = 135 \Rightarrow 170 - 5x = 135 \Rightarrow 5x = 35 \Rightarrow x = 7.
Dizilerin başlangıç terimi olan en küçük sayıyı bulmak.
4
En büyük ve en küçük sayıyı toplayarak sonucu bulmak.
En küçük sayı 77, en büyük sayı 7+47=547+47=54. Toplamları 7+54=617+54=61.
Soruda bizden istenen en büyük ve en küçük sayıların toplamını bulmak.

Anahtar Kavram

Ardışık sayı dizilerinde terim sayısı ve toplam formülleri ile aritmetik dizi kurma.
Soru 108Soru

Bir otoparkta küçük ve büyük olmak üzere iki tür park yeri bulunmaktadır. Bu otoparktaki toplam park yeri sayısı 4545'tir. Küçük park yerlerine en fazla 11 otomobil, büyük park yerlerine ise en fazla 22 otomobil park edebilmektedir. Otoparktaki tüm park yerleri otomobillerle tamamen doldurulduğunda otoparktaki toplam otomobil sayısı 6262 olmaktadır. Buna göre, bu otoparktaki küçük park yeri sayısı kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 28

Cevap

Küçük park yeri sayısı 28'dir.
Küçük park yeri sayısı xx ve büyük park yeri sayısı yy olarak belirlendiğinde, toplam park yeri sayısını veren denklem x+y=45x + y = 45 olur. Büyük park yerlerine en fazla 22 otomobil sığdığından ve hepsi tamamen dolu olduğundan, buralardaki toplam otomobil sayısı 2y2y olur. Küçük yerlerdeki otomobil sayısı ise xx'tir. Toplam otomobil sayısını veren denklem x+2y=62x + 2y = 62 olur. Bu iki denklem taraf tarafa çıkarıldığında y=17y = 17 bulunur. Toplam park yeri sayısı 4545 olduğundan küçük park yeri sayısı x=4517=28x = 45 - 17 = 28 olarak bulunur. Dolayısıyla 28 seçeneği doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Değişkenlerin tanımlanması ve ilk denklemin kurulması
Küçük park yeri sayısı xx, büyük park yeri sayısı yy olsun. Toplam park yeri sayısı 4545 oldu��undan x+y=45x + y = 45 denklemi elde edilir.
Soruda verilen toplam park yeri ilişkisini matematiksel olarak ifade etmek için.
2
Otomobil sayılarına göre ikinci denklemin kurulması
Küçük park yerlerine 11'er otomobil (xx adet), büyük park yerlerine 22'şer otomobil (2y2y adet) park ettiğinde toplam otomobil say��sı 6262 olduğundan x+2y=62x + 2y = 62 denklemi elde edilir.
Park yerlerinin kapasiteleri ve toplam araç sayısı arasındaki ilişkiyi göstermek için.
3
Kurulan iki bilinmeyenli denklem sisteminin çözülmesi
Birinci denklem x+y=45x + y = 45 ve ikinci denklem x+2y=62x + 2y = 62'dir. Birinci denklem 1-1 ile çarpılıp ikinci denklemle taraf tarafa toplanırsa:
xy=45-x - y = -45
x+2y=62x + 2y = 62
Buradan y=17y = 17 bulunur. x+17=45x + 17 = 45 denkleminden x=28x = 28 olarak elde edilir.
Küçük park yeri sayısı olan xx değişkeninin değerini bulmak için.

Anahtar Kavram

Sayı problemlerinde verilen iki farklı durumu iki bilinmeyenli denklem sistemi kurarak modelleme ve çözme.

İpuçları

1
Küçük park yeri sayısına xx, büyük park yeri sayısına ise yy diyerek iki farklı bilinmeyen tanımlayın.
2
Toplam park yeri sayısı (x+y=45x + y = 45) ile toplam araç sayısını veren (x+2y=62x + 2y = 62) denklemlerini alt alta yazıp taraf tarafa çıkarma işlemi yapmayı deneyin.
3
Denklemleri taraf tarafa çıkardığınızda yy değerini 1717 bulursunuz. Bu değeri toplam park yeri denkleminde yerine yazarak küçük park yeri sayısı olan xx'i bulun.

Daha Fazla Pratik

Benzer mantıkla çözülen çiftlikteki tavşan ve tavukların ayak sayıları problemlerini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Varsayım yöntemiyle de çözülebilir: Eğer otoparktaki tüm park yerleri küçük park yeri olsaydı, toplam 45×1=4545 \times 1 = 45 otomobil park edebilirdi. Ancak gerçekte 6262 otomobil park etmiştir. Aradaki 6245=1762 - 45 = 17 araçlık fark, büyük park yerlerinin her birinin fazladan 11 otomobil almasından kaynaklanır. Demek ki büyük park yeri sayısı 1717'dir. Toplam park yeri sayısı 4545 olduğuna göre, küçük park yeri sayısı 4517=2845 - 17 = 28 olur.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 109Soru

Ardışık 1111 tek tam sayının toplamı, bu sayıların en küçüğünün 1313 katına eşittir. Buna göre, bu sayıların en büyüğü kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 75

Cevap

En büyük sayı 75'tir.
Ardışık 11 tek sayının en küçüğü xx ise en büyüğü x+20x+20 olur. Bu sayıların toplamı 11x+11011x + 110 ifadesine eşittir. Verilen bilgiye göre toplam, en küçük sayının 13 katına eşittir. Kurulan 11x+110=13x11x + 110 = 13x denklemi çözüldüğünde 2x=110    x=552x = 110 \implies x = 55 bulunur. Bizden en büyük sayı istendiği için en büyük terim 55+20=7555 + 20 = 75 olur.

Adım Adım Çözüm

1
Ardışık tek sayı dizisini temsil edecek değişkenleri belirlemek
En küçük sayıya xx dersek, ardışık tek sayılar ikişer ikişer arttığı için 11 adet sayı sırasıyla x,x+2,x+4,,x+20x, x+2, x+4, \dots, x+20 şeklinde yazılır.
Ardışık tek sayılar arasındaki ortak farkın 2 olduğunu kullanarak tüm terimleri tek bir değişken türünden ifade etmek gerekir.
2
Terimlerin toplamını hesaplamak
Toplam = 11x+(2+4+6++20)=11x+11011x + (2 + 4 + 6 + \dots + 20) = 11x + 110 olur.
Soruda verilen toplam ilişkisini kurabilmek için terimlerin toplamını elde etmeliyiz.
3
Soruda verilen eşitliği kurup en küçük terimi bulmak
11x+110=13x11x + 110 = 13x denklemi çözüldüğünde 2x=1102x = 110 ve buradan en küçük terim x=55x = 55 bulunur.
Toplamın en küçük sayının 13 katı olduğu bilgisiyle denklemi çözüp ilk terimi elde etmek gerekir.
4
Dizinin en büyük terimini hesaplamak
En büyük terim x+20x + 20 olduğundan, 55+20=7555 + 20 = 75 elde edilir.
Soru kökünde dizinin en büyük terimi sorulduğu için ilk terime aradaki farkı eklemek gerekir.

Anahtar Kavram

Ardışık Sayıların Toplamı ve Terim Formülleri
Soru 110Soru

Bir ff fonksiyonu, her nn pozitif tam sayısı için

f(1)=1f(1) = 1
f(2n)=f(n)+1f(2n) = f(n) + 1
f(2n+1)=f(n)f(2n+1) = f(n)

eşitliklerini sağlamaktadır.

Buna göre, f(x)=5f(x) = 5 eşitliğini sağlayan en küçük xx pozitif tam sayısı kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 16

Cevap

En küçük pozitif tam sayı 16'dır.
Soruda verilen fonksiyon kuralları incelendiğinde, fonksiyonun her adımda sayıyı 2'ye böldüğü (ikilik tabanda bir basamak sola kaydırdığı) görülür. Eğer sayı çift ise (2n2n formundaysa) fonksiyon değeri 1 artmakta, tek ise (2n+12n+1 formundaysa) değişmemektedir. Bu durum, fonksiyonun girdi olarak aldığı sayının ikilik tabandaki yazımındaki '0' rakamlarının sayısının 1 fazlasını verdiğini gösterir. f(x)=5f(x) = 5 olması için sayının ikilik gösteriminde 4 adet sıfır olmalıdır. Bu şartı sağlayan en küçük sayı 100002=1610000_2 = 16 değeridir.

Adım Adım Çözüm

1
Küçük değerler için fonksiyonun sonuçlarını hesaplayarak davranışı gözlemleyelim.
f(1)=1f(1) = 1, f(2)=f(1)+1=2f(2) = f(1) + 1 = 2, f(3)=f(1)=1f(3) = f(1) = 1, f(4)=f(2)+1=3f(4) = f(2) + 1 = 3, f(5)=f(2)=2f(5) = f(2) = 2, f(6)=f(3)+1=2f(6) = f(3) + 1 = 2, f(7)=f(3)=1f(7) = f(3) = 1, f(8)=f(4)+1=4f(8) = f(4) + 1 = 4 olarak bulunur.
Fonksiyonun kurallarındaki örüntüyü tespit etmek.
2
Elde edilen sonuçları, sayıların ikilik tabandaki (2'lik taban) yazımlarıyla karşılaştıralım.
1 sayısı 12    f(1)=11_2 \implies f(1) = 1, 2 sayısı 102    f(2)=210_2 \implies f(2) = 2, 3 sayısı 112    f(3)=111_2 \implies f(3) = 1, 4 sayısı 1002    f(4)=3100_2 \implies f(4) = 3, 8 sayısı 10002    f(8)=41000_2 \implies f(8) = 4 olur.
İkilik tabandaki yazım ile fonksiyon çıktısı arasındaki ilişkiyi kurmak.
3
Fonksiyonun genel kuralını formüle edelim.
f(x)f(x) fonksiyonunun sonucu, xx sayısının ikilik tabandaki yazımında yer alan '0' rakamlarının sayısının 1 fazlasıdır. Dolayısıyla, f(x)=5f(x) = 5 olması için xx sayısının ikilik yazımında tam olarak 51=45 - 1 = 4 tane sıfır bulunmalıdır.
f(x)=5f(x) = 5 denklemini sağlayan koşulu belirlemek.
4
İkilik tabanda 4 adet sıfır içeren en küçük pozitif tam sayıyı bulalım.
En küçük değeri elde etmek için basamak sayısını en az tutmalıyız. İkilik tabanda en sol basamak 1 olmak zorundadır. Bu basamağın yanına 4 adet sıfır koyarak en küçük sayıyı 10000210000_2 olarak elde ederiz. Bu sayının onluk tabandaki karşılığı 24=162^4 = 16'dır.
Koşulu sağlayan en küçük sayının onluk tabandaki karşılığını hesaplamak.

Anahtar Kavram

Özyinelemeli kurallarla tanımlanmış fonksiyonların ikilik taban (binary) analiziyle çözülmesi.

Alternatif Yöntem

Fonksiyonun kuralları tersten gidilerek de analiz edilebilir. f(x)=5f(x) = 5 değerine ulaşmak için bir önceki adımda f(y)=4f(y) = 4 olmalıdır. En küçük sayı hedeflendiği için her adımda sayının 2 katı alınarak (yani çift sayı kuralı işletilerek) ilerlenir. f(1)=1f(2)=2f(4)=3f(8)=4f(16)=5f(1)=1 \rightarrow f(2)=2 \rightarrow f(4)=3 \rightarrow f(8)=4 \rightarrow f(16)=5 adımlarıyla en küçük sayı 16 olarak bulunur.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 111Soru

Harita, yeryüzünün kuşbakışı görünümünün belirli bir ölçek dâhilinde düzleme aktarılması olarak tanımlansa da aslında nesnel bir coğrafi veri sunmanın çok ötesine geçer. Her harita, çizerinin ve o haritayı sipariş eden iktidarın dünyayı görme ve gösterme biçimini yansıtan ideolojik bir kurgudur. Sınırların nasıl çizildiği, hangi bölgelerin merkezde yer aldığı veya hangi coğrafi unsurların ön plana çıkarıldığı gibi tercihler, doğrudan bir güç ilişkisine işaret eder. ----. Bu nedenle haritalar, coğrafyayı keşfetmekten ziyade onu hegemonik bir söylemle yeniden inşa etmenin araçları olarak okunmalıdır.

Bu parçada boş bırakılan yere düşüncenin akışına göre aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ba��ka bir deyişle, kartografik çizimler fiziksel dünyayı yansız bir şekilde kaydetmek yerine, onu belirli bir egemenlik odağının çıkarları doğrultusunda yeniden düzenler.

Cevap

Başka bir deyişle, kartografik çizimler fiziksel dünyayı yansız bir şekilde kaydetmek yerine, onu belirli bir egemenlik odağının çıkarları doğrultusunda yeniden düzenler.
Doğru yanıt olan seçenek, parçadaki 'nesnellikten uzak olma', 'güç ilişkisi' ve 'hegemonya' kavramlarını bir araya getirerek boşluk öncesi ve sonrasındaki düşünceleri bütünleştirmektedir. Haritaların fiziksel dünyayı yansız kaydetmediği, egemen bir odağın çıkarlarına göre şekillendiği tespiti parçanın ana argümanını doğrudan destekler.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın ana fikrini ve anahtar kavramlarını belirleme
Paragrafta haritaların nesnel coğrafi araçlar olmadığı, aksine iktidarın bakış açısını yansıtan ideolojik ve hegemonik araçlar olduğu vurgulanmaktadır.
Boşluğa getirilecek cümlenin bu temel tema ve üslupla uyumlu olması gerekir.
2
Boşluğun öncesindeki ve sonrasındaki cümlelerin bağlantısını inceleme
Boşluktan önce haritadaki tercihlerin 'güç ilişkisi'ne işaret ettiği belirtilmiş; boşluktan sonra ise bu yüzden haritaların 'hegemonik söylemle yeniden inşa' araçları olduğu sonucuna varılmıştır.
Boş bırakılan yere bu iki kavramsal aşama arasındaki nedensel bağı kuracak açıklayıcı bir ifade getirilmelidir.
3
Seçenekleri anlamsal ve mantıksal açıdan değerlendirme
Fiziksel dünyanın yansız kaydedilmediğini, aksine egemenliğin çıkarlarına göre düzenlendiğini belirten seçenek, 'güç ilişkisi' ve 'hegemonyayı yeniden inşa etme' kavramlarını mükemmel bir biçimde birbirine bağlamaktadır.
Teknik unsurlar, coğrafi keşifler veya doğadan faydalanma gibi diğer konuları ele alan seçenekler bağlam dışıdır.

Anahtar Kavram

Paragraf tamamlamada boş bırakılan yerin öncesi ve sonrası arasındaki anlamsal, mantıksal ve üslup yönünden köprülerin doğru tespit edilmesi.

İpuçları

1
Paragrafın genelinde haritaların tarafsız birer coğrafi belge olmadığı, aksine politik güç ilişkilerini yansıttığı savunulmaktadır.
2
Boşluktan sonraki cümlede 'hegemonik söylemle yeniden inşa etmek' ifadesi kullanılmıştır. Boşluğa gelecek cümle bu hegemonya kurma sürecini açıklayan bir nitelikte olmalıdır.
3
'Egemenlik odağı' ve 'çıkarlar doğrultusunda yeniden düzenleme' ifadeleri, parçanın anahtar kelimeleri olan 'güç ilişkisi' ve 'hegemonya' ile doğrudan ilişkilidir.

Daha Fazla Pratik

Benzer paragraf tamamlama sorularında, parçada eleştirel bir ton mu yoksa açıklayıcı bir ton mu kullanıldığına dikkat etmek şıkları elemeyi kolaylaştırır.

Alternatif Yöntem

Boşluğun hemen sonrasında gelen 'Bu nedenle' ifadesinden yola çıkarak, boşluktaki cümlenin sonuç cümlesine zemin hazırlayan bir gerekçe niteliğinde olması gerektiğini görebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 112Soru

Bir sosyal sorumluluk projesinde gönüllü olarak çalışan Alp, Banu, Cem, Didem, Ege, Ferhat ve Gonca adlı yedi kişi; Kütüphane, Çevre ve Huzurevi çalışma gruplarından birine katılmıştır. Kişilerin çalı��ma gruplarına dağılımı ile ilgili şunlar bilinmektedir:

* Kütüphane ve Çevre gruplarına ikişer, Huzurevi grubuna ise üç kişi katılmıştır.
* Gonca, Çevre grubundadır.
* Banu, Huzurevi grubunda değildir.
* Alp ve Didem aynı gruptadır.
* Ege ve Ferhat farklı gruplardadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Alp, Huzurevi grubundadır.

Cevap

Alp'in Huzurevi grubunda yer alması kesinlikle doğrudur.
Alp ve Didem aynı grupta olmak zorundadır. Gonca halihazırda Çevre grubunda olduğu için Çevre grubunun kalan kontenjanı 1'dir ve Alp ile Didem buraya yerleşemez. Eğer Alp ve Didem Kütüphane grubuna yerleştirilirse, Kütüphane grubu dolar. Huzurevi grubuna gidemeyen Banu mecburen Çevre grubuna gider ve bu grup da dolar. Geriye kalan Cem, Ege ve Ferhat mecburen Huzurevi grubuna kalır. Ancak bu durumda Ege ve Ferhat aynı gruba gitmiş olur ki bu da onların farklı gruplarda olması kuralını ihlal eder. Dolayısıyla Alp ve Didem Kütüphane grubunda olamaz, kesinlikle Huzurevi grubundadır. Bu nedenle Alp'in Huzurevi grubunda olduğu bilgisi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Grupların kontenjan sınırlarını ve kesin yerleşen elemanı belirleyin.
Kütüphane grubunun kontenjanı 2, Çevre grubunun kontenjanı 2, Huzurevi grubunun kontenjanı 3 kişidir. Gonca kesin olarak Çevre grubundadır. Bu durumda Çevre grubunda 1 kişilik boş kontenjan kalmıştır.
Soruda verilen sayısal sınırları ve sabit veriyi yerleştirerek başlangıç tablosunu oluşturmak için.
2
Alp ve Didem'in birlikte yer alabileceği grupları kontenjan durumuna göre analiz edin.
Alp ve Didem aynı grupta olmak zorundadır. Çevre grubunda sadece 1 kişilik boş yer kaldığı için bu gruba birlikte giremezler. Dolayısıyla bu ikili ya Kütüphane grubunda ya da Huzurevi grubundadır.
Birlikte hareket etmesi gereken elemanların olası gruplarını sınırlandırmak için.
3
Alp ve Didem'in Kütüphane grubunda olma olasılığını varsayarak test edin.
Eğer Alp ve Didem Kütüphane grubunda olsaydı, Kütüphane grubu tamamen dolardı (2/2). Banu, Huzurevi grubunda olamayacağından mecburen kalan diğer grup olan Çevre grubuna yerleşirdi ve Çevre grubu da dolardı (Gonca ve Banu). Geriye kalan Cem, Ege ve Ferhat ise mecburen 3 kişilik Huzurevi grubuna yerleştirilirdi. Ancak bu durumda Ege ve Ferhat aynı grupta yer almış olurdu. Bu durum 'Ege ve Ferhat farklı gruplardadır' öncülüyle çelişir. Dolayısıyla Alp ve Didem Kütüphane grubunda yer alamaz.
Olası senaryolardan birinin kurallarla çelişip çelişmediğini kontrol etmek için.
4
Alp ve Didem'i Huzurevi grubuna yerleştirerek kalan kişilerin dağılımını kontrol edin.
Alp ve Didem kesinlikle Huzurevi grubundadır. Bu durumda Huzurevi grubunda 1 kişilik boş yer kalır. Kalan elemanlar (Banu, Cem, Ege, Ferhat) kuralları ihlal etmeden diğer gruplara dağıtılabilir. Sonuç olarak Alp'in Huzurevi grubunda olduğu kesinleşir.
Tek geçerli senaryoyu doğrulayıp kesin sonuca ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Sayısal sınırlı (kontenjanlı) gruplandırma kurgularında, grupların kontenjan limitleri ile elemanların birlikte veya ayrı bulunma koşulları arasındaki zincirleme ilişkileri analiz ederek çelişen durumları elemek.
Soru 113Soru

Bir okulda bulunan Arzu, Burak, Cem, Deniz ve Efe adlı beş öğrenci; Robotik, Astronomi ve Kimya atölyelerinden birine katılmıştır. Öğrencilerin katıldıkları atölyelerle ilgili aşağıdaki bilgiler verilmiştir:

* Her bir atölyeye en az bir öğrenci katılmıştır.
* Robotik atölyesine katılan öğrenci sayısı, Astronomi atölyesine katılan öğrenci sayısından fazladır.
* Cem ve Efe aynı atölyeye katılmıştır.
* Arzu ve Deniz farklı atölyelere katılmıştır.
* Burak, Kimya atölyesine katılmamıştır.

Buna göre, Burak'ın Astronomi atölyesine katıldığı biliniyorsa, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cem, Robotik atölyesine katılmıştır.

Cevap

Cem'in Robotik atölyesine katıldığı ifadesi kesinlikle doğrudur.
Burak'ın Astronomi atölyesinde olduğu durumda, Astronomi atölyesinin kontenjanı 1 olmak zorundadır. Cem ve Efe aynı atölyede olmak zorunda olduğundan ve Astronomi'de sadece Burak bulunabileceğinden, bu iki öğrenci ancak Robotik atölyesinde yer alabilir. Bu durumda Cem'in Robotik atölyesine katıldığı ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Atölyelerin kontenjan dağılımlarını belirlemek için eşitsizlikleri ve toplam kişi sayısını analiz edin.
Astronomi atölyesinin kontenjanı kesinlikle 1 olmalıdır. Robotik atölyesi 2 veya 3, Kimya atölyesi ise sırasıyla 2 veya 1 kişi alabilir.
Her atölyede en az 1 kişi olması gerektiğinden ve Robotik > Astronomi koşulundan dolayı Astronomi atölyesi 2 kişi olamaz. Eğer Astronomi 2 kişi olsaydı Robotik en az 3 olurdu ve toplam kişi sayısı en az 3 + 2 + 1 = 6 olurdu, bu da öğrenci sayısı olan 5'i aşar.
2
Burak'ın Astronomi atölyesinde olduğu bilgisini kullanarak kişilerin dağılımını kısıtlayın.
Astronomi atölyesinde sadece Burak vardır. Cem ve Efe aynı atölyede olmaları gerektiğinden Astronomi atölyesinde yer alamazlar.
Astronomi atölyesinin kontenjanının 1 olduğu 1. adımda gösterilmiştir. Bu nedenle 2 kişi olan Cem ve Efe grubu Astronomi'ye gidemez.
3
Cem ve Efe'nin Kimya atölyesinde olma ihtimalini değerlendirin.
Cem ve Efe Kimya atölyesinde olamazlar; bu durum çelişki yaratır. Dolayısıyla ikisi de kesinlikle Robotik atölyesindedir.
Cem ve Efe Kimya'da olsaydı, Kimya'nın kontenjanı en az 2 olurdu (bu da 2-1-2 dağılımını zorunlu kılardı). Kalan Arzu ve Deniz'in ikisi birden Robotik'te olmak zorunda kalırdı ki bu da onların farklı atölyelerde olması kuralıyla çelişirdi. Bu yüzden Cem ve Efe kesinlikle Robotik atölyesindedir.

Anahtar Kavram

Koşullu durum analizi ve eşitsizlikler yardımıyla mantıksal akıl yürütme.

Alternatif Yöntem

Tablo çizerek olasılıkları eleme yöntemi kullanılabilir. Toplam 5 öğrenciyi 3 gruba (Robotik, Astronomi, Kimya) dağıtırken, grup büyüklüklerinin (3,1,1) veya (2,1,2) olması gerektiğini ve Astronomi'nin her iki durumda da kesinlikle 1 kişi olduğunu tablo üzerinde görmek çözümü hızlandırır.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 114Soru

I. düşünülemez
II. içinde yaşadığı toplumun
III. sadece kendi iç dünyasını
IV. bir sanatçının
V. sorunlarına duyarsız kalarak
VI. yansıtması

Yukarıdaki numaralanmış sözler anlamlı ve kurallı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında baştan dördüncü hangisi olur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: III

Cevap

Anlamlı ve kurallı bir bütün oluşturulduğunda baştan dördüncü olan söz grubu III numaralı ifadedir.
Verilen söz grupları anlamlı ve kurallı bir cümle oluşturacak şekilde dizildiğinde cümle 'Bir sanatçının (IV), içinde yaşadığı toplumun (II) sorunlarına duyarsız kalarak (V) sadece kendi iç dünyasını (III) yansıtması (VI) düşünülemez (I).' halini alır. Bu dizilimde baştan dördüncü ifade III numaralı söz grubudur.

Adım Adım Çözüm

1
Yüklemi belirleme
Cümlenin yüklemi I numaralı 'düşünülemez' sözcüğüdür.
Kurallı bir cümlede yüklemin sonda yer alması gerekir.
2
Özneyi ve başlangıç ifadesini belirleme
Cümlenin başlangıcı IV numaralı 'bir sanatçının' ifadesidir.
Cümlenin genel anlam akışı bir özne/tamlayan grubu ile başlatılmalıdır.
3
Kalan sözcük gruplarını dil bilgisi ve anlam yönünden bağlama
'Bir sanatçının' (IV) ifadesinden sonra 'içinde yaşadığı toplumun' (II) ve 'sorunlarına duyarsız kalarak' (V) ifadeleri gelir. Ardından 'sadece kendi iç dünyasını' (III) ve 'yansıtması' (VI) ifadeleri getirilerek yükleme bağlanır.
Bu şekilde tamlamalar ve zarf-fiil grupları doğru sırayla birleşerek anlamlı bir bütün oluşturur.
4
Tam sıralamayı kurma ve baştan dördüncü ögeyi belirleme
Oluşan doğru sıralama IV - II - V - III - VI - I şeklindedir. Baştan dördüncü öge III numaralı söz grubudur.
Sıralamayı kontrol ettiğimizde baştan dördüncü konumda III numaralı ifadenin yer aldığı görülür.

Anahtar Kavram

Cümle Oluşturma (Sözcük Sıralama)
Soru 115Soru

I. Bu durum, bireyin çevresiyle kurduğu iletişimin niteliğini doğrudan etkileyerek toplumsal ilişkilerde derin bir güvensizlik duygusuna yol açar.
II. Günümüz dünyasında bireyler, kendilerini ifade etmek ve kabul görmek için sosyal medya platformlarında sanal kimlikler inşa etmektedir.
III. Ancak bu sanal dünyada yaratılan idealize edilmiş kimlikler, bir süre sonra kişinin gerçek benliği ile kurgusal benliği arasında derin bir uçuruma neden olur.
IV. Kimlikler arasındaki bu kopukluk ise bireyin kendi duygularına yabancılaşmasını ve yalnızlaşmasını beraberinde getirir.
V. Sonuç olarak, dijital çağda daha görünür olma çabası, paradoksal bir şekilde insanı kendi özüne ve çevresine yabancılaştıran bir sürece dönüşür.

Yukarıdaki numaralanmış cümleler anlamlı bir bütün oluşturacak biçimde sıralandığında baştan dördüncü cümle hangisi olur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I

Cevap

Birinci cümle
Paragrafın anlamlı sıralaması yapıldığında ilk sırada bağımsız yargı taşıyan ikinci cümle bulunur. Bunu sırasıyla; sanal kimliklerin yarattığı uçurumu açıklayan üçüncü cümle, bu uçurumu 'kopukluk' olarak niteleyen dördüncü cümle, bu durumun bireyin çevresiyle ilişkisine etkisine değinen birinci cümle ve son olarak düşünceyi özetleyen beşinci cümle izler. Bu düzende baştan dördüncü sıraya birinci cümle gelmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın giriş cümlesini bulma
Giriş cümlesi ikinci cümledir.
Kendinden önceki bir yargıya atıfta bulunan herhangi bir zamir, işaret sıfatı ya da bağlaç içermeyen ve konuyu genel bir çerçevede başlatan tek cümle ikinci cümledir.
2
Dilsel bağlantıları takip ederek gelişme sırasını oluşturma
Sıralama II - III - IV - I yönünde ilerler.
İkinci cümledeki 'sanal kimlikler' ifadesi, üçüncü cümledeki 'bu sanal dünyada yaratılan idealize edilmiş kimlikler' ifadesine bağlanır (II -> III). Üçüncü cümledeki 'gerçek ve kurgusal benlik arasındaki uçurum', dördüncü cümledeki 'Kimlikler arasındaki bu kopukluk ise' ifadesiyle geliştirilir (III -> IV). Dördüncü cümledeki 'yabancılaşma ve yalnızlaşma' durumu, birinci cümledeki 'Bu durum, bireyin çevresiyle...' ifadesiyle toplumsal boyuta taşınır (IV -> I).
3
Sonuç cümlesini belirleme ve baştan dördüncü cümleyi saptama
Tam sıralama II - III - IV - I - V şeklindedir ve baştan dördüncü cümle birinci cümledir.
Beşinci cümledeki 'Sonuç olarak' ifadesi parçanın bütününe dair bir özet sunduğundan sonda yer almalıdır. Bu durumda dördüncü sırada birinci cümle kalır.

Anahtar Kavram

Paragraf oluşturmada giriş cümlesini saptama, cümleler arasındaki köprü ifadeleri (bu durum, ancak, ise vb.) takip ederek anlam akışını kurma.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 116Soru

Nostalji, kelime kökeni itibarıyla sıla hasreti ya da geçmişe duyulan özlem olarak tanımlansa da günümüz tüketim toplumunda bu duygu, bireysel bir sığınak olmaktan çıkıp endüstriyel bir araca dönüşmüştür. Modernleşmenin getirdiği hızlı değişim ve geleceğe yönelik belirsizlikler, bireyleri tanıdık ve güvenli buldukları geçmişin limanına yönlendirirken; pazarlama sektörü bu eğilimi retro tasarımlar, yeniden çevrim filmler ve geçmişin popüler simgeleriyle estetize ederek dolaşıma sokmaktadır. Böylece nostalji, yaşanmış bir geçmişin samimi anısı olmaktan ziyade, hiç deneyimlenmemiş dönemlerin bile tüketim nesnesi hâline getirildiği yapay bir illüzyona dönüşür.

Bu durum, bireyin geçmişle kurduğu tarihsel ve kültürel bağı zedelerken toplumsal belleğin de sanal bir şekilde yeniden inşa edilmesine yol açar. Tüketici, satın aldığı nostaljik bir nesneyle geçmişe ait bir kimliği veya statüyü de edindiğini varsayar. Ancak bu ilişki, gerçek bir tarih bilincinden yoksundur; çünkü pazarlanan geçmiş, tarihsel gerçekliğinden arındırılmış, sterilize edilmiş ve sadece arzu uyandıracak şekilde kurgulanmış bir göstergedir. Sonuçta nostalji endüstrisi, bireyi şimdiki zamanın sorunlarından kaçırıp sahte bir geçmiş cennetine hapsederken onun toplumsal dünyayı dönüştürme ve eyleme geçme gücünü de pasifize etmektedir.

Bu parçadan hareketle "nostalji endüstrisi" ile ilgili aşağıdakilerden hangisine ulaşılabilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bireylere geçmişi sterilize edilmiş bir estetikle sunarak onları şimdiki zamanın sorunlarından uzaklaştırdığına ve toplumsal eylemliliklerini zayıflattığına.

Cevap

Bireylere geçmişi sterilize edilmiş bir estetikle sunarak onları şimdiki zamanın sorunlarından uzaklaştırdığına ve toplumsal eylemliliklerini zayıflattığına.
Doğru yanıt, parçanın son cümlelerinde belirtilen, nostalji endüstrisinin bireyi şimdiki zamanın sorunlarından kaçırarak sahte bir geçmişe hapsettiği ve onun toplumsal dünyayı dönüştürme gücünü pasifize ettiği tespitiyle doğrudan örtüşmektedir. Geçmişin gerçekliğinden arındırılıp sterilize edilmiş bir estetik olarak sunulması da bu yargıyı destekler.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın ilk bölümü analiz edilerek nostaljinin tüketim toplumundaki rolü belirlenir.
Nostaljinin bireysel bir özlem olmaktan çıkıp pazarlama aracı hâline geldiği ve yapay bir illüzyon yarattığı tespit edilir.
Parçadaki temel kavramsal girişin anlaşılması ve nostalji endüstrisinin işleyiş mantığının kavranması gerekir.
2
Paragrafın ikinci bölümü analiz edilerek bu endüstrinin birey ve toplumsal bellek üzerindeki etkileri incelenir.
Nostalji endüstrisinin geçmişi sterilize edilmiş bir estetikle sunduğu, bireyi şimdiki zamanın sorunlarından kaçırdığı ve dönüştürme/eyleme geçme gücünü pasifize ettiği belirlenir.
Soru kökündeki 'nostalji endüstrisi' ifadesinin doğrudan sonuçlarına ve etkilerine ulaşmak için parçanın son cümlelerindeki çıkarımlar analiz edilmelidir.
3
Seçenekler parçadan elde edilen bulgularla karşılaştırılarak doğru yargı saptanır.
Bireyi şimdiki zamanın sorunlarından uzaklaştırdığı ve toplumsal eylemliliklerini zayıflattığı yargısını içeren seçeneğin doğru olduğu belirlenir.
Parçadaki 'bireyi şimdiki zamanın sorunlarından kaçırıp sahte bir geçmiş cennetine hapsederken onun toplumsal dünyayı dönüştürme ve eyleme geçme gücünü de pasifize etmektedir' ifadesiyle doğrudan örtüşen seçeneği bulmak hedeflenir.

Anahtar Kavram

Çoklu Paragraf Sorularında Parçadan Yardımcı Düşünce/Yargı Çıkarma
Soru 117Soru

aa, bb ve cc sıfırdan farklı gerçel sayılar olmak üzere,

a3b2<0a^3 \cdot b^2 < 0
ac5>0a \cdot c^5 > 0
bc>0b - c > 0

eşitsizlikleri veriliyor.

Buna göre, aşağıdaki ifadelerden hangisi daima negatiftir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: a2cb2a^2 \cdot c - b^2

Cevap

a2cb2a^2 \cdot c - b^2 ifadesi daima negatiftir.
a2cb2a^2 \cdot c - b^2 ifadesinde, sıfırdan farklı aa sayısı için a2>0a^2 > 0 ve negatif cc sayısı için a2c<0a^2 \cdot c < 0 (negatif) elde edilir. Benzer şekilde, sıfırdan farklı bb sayısı için b2>0b^2 > 0 ve dolayısıyla b2<0-b^2 < 0 (negatif) olur. İki negatif terimin toplamı daima negatif bir değer üretecektir.

Adım Adım Çözüm

1
a3b2<0a^3 \cdot b^2 < 0 eşitsizliğini kullanarak aa sayısının işaretini belirleme.
a<0a < 0 (negatif) olarak bulunur.
bb sıfırdan farklı olduğu için b2b^2 daima pozitiftir. Çarpımın negatif olabilmesi için a3a^3 ifadesinin, dolayısıyla aa sayısının negatif olması gerekir.
2
ac5>0a \cdot c^5 > 0 eşitsizliğini kullanarak cc sayısının işaretini belirleme.
c<0c < 0 (negatif) olarak bulunur.
a<0a < 0 olduğundan, çarpımın pozitif çıkması için c5c^5 ifadesinin de negatif olması gerekir. Buradan c<0c < 0 elde edilir.
3
bc>0b - c > 0 eşitsizliğini analiz ederek bb sayısının alabileceği değerleri inceleme.
bb sayısı pozitif veya negatif değerler alabilir.
b>cb > c eşitsizliğinde c<0c < 0 (negatif) olduğundan, bb sayısı negatif bir sayıdan büyüktür. Bu durumda bb sayısı sıfırdan büyük (pozitif) veya cc ile sıfır arasında (negatif) değerler alabilir. Yani bb'nin işareti kesin değildir.
4
Seçenekleri analiz ederek daima negatif olan ifadeyi bulma.
a2cb2a^2 \cdot c - b^2 ifadesinin daima negatif olduğu görülür.
a0a \neq 0 için a2>0a^2 > 0 ve c<0c < 0 olduğundan a2c<0a^2 \cdot c < 0 (negatif) olur. b0b \neq 0 için b2>0b^2 > 0 olduğundan b2<0-b^2 < 0 (negatif) olur. İki negatif sayının toplamı her zaman negatiftir.

Anahtar Kavram

Pozitif ve Negatif Sayılarda İşaret Analizi ve Eşitsizlik Yorumlama

Alternatif Yöntem

Değer verme yöntemi kullanılarak da seçenekler elenebilir. Örneğin, a=1a = -1 ve c=2c = -2 seçildiğinde bc>0b - c > 0 şartını sağlayan b=1b = -1 (negatif) ve b=1b = 1 (pozitif) değerleri ayrı ayrı seçeneklerde yerine yazılarak daima negatif çıkmayan ifadeler elenir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 118Soru

I. Dijitalleşme süreciyle birlikte bilginin tüketim hızı ve biçimi köklü bir değişime uğramıştır. Geleneksel yazılı kültürün gerektirdiği derinlemesine okuma pratikleri, yerini ekran üzerinden yapılan ve 'tarama' olarak adlandırılan y��zeysel okuma alışkanlıklarına bırakmaktadır. Bu durum, bireylerin uzun metinler üzerinde odaklanma sürelerini kısaltmakla kalmayıp, okuduklarını derinlemesine analiz etme ve eleştirel bir süzgeçten geçirme becerilerini de aşındırmaktadır. Zihinsel süreçlerin bu şekilde yeniden yapılanması, bilginin içselleştirilmesini zorlaştırmakta ve entelektüel derinliği gölgelemektedir.

II. Nörobilim alanında yapılan son araştırmalar, dijital metinlerle yoğun şekilde etkileşime giren bireylerin beyinlerindeki sinaptik bağlantıların farklı biçimlerde organize olduğunu göstermektedir. Özellikle derin okuma sırasında aktifleşen sol temporal lobdaki hareketlilik azalırken, hızlı karar verme ve görsel uyaranları işleme merkezlerinde geçici bir yoğunlaşma gözlenmektedir. Beynin bu plastik yapısı, çevreye uyum sağlama mekanizmasının bir sonucu olsa da, uzun vadede kavramsal düşünme ve soyut akıl yürütme yetilerinin gerilemesine zemin hazırlamaktadır.

Bu iki paragraf için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Birinci paragrafta değinilen bilişsel değişimin biyolojik altyapısını bilimsel bulgular aracılığıyla somutlaştırmaktadır.

Cevap

Birinci paragrafta değinilen bilişsel değişimin biyolojik altyapısını bilimsel bulgular aracılığıyla somutlaştırmaktadır.
Doğru cevap, birinci paragrafta iddia edilen zihinsel dönüşümün biyolojik altyapısını bilimsel/nörobilimsel araştırmalarla somutlaştıran seçenektir. İlk paragrafta bilişsel süreçlerin zayıfladığından bahsedilmiş, ikinci paragrafta ise bu durumun beyindeki sinaptik bağlantılar ve lob aktivitelerindeki değişimler gibi fizyolojik karşılıkları gösterilerek tez bilimsel verilerle desteklenmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Birinci paragrafın ana düşüncesini ve ele aldığı konuyu analiz etme.
Birinci paragrafta dijitalleşmeyle birlikte derin okuma alışkanlığının kaybolduğu ve bunun zihinsel süreçleri olumsuz etkileyerek entelektüel gerilemeye yol açtığı tezi belirlenir.
İki paragraf arasındaki ilişkiyi kurabilmek için öncelikle ilk paragraftaki temel iddiayı doğru çözümlemek gerekir.
2
İkinci paragrafın içeriğini ve getirdiği açıklamayı inceleme.
İkinci paragrafta nörobilimsel araştırmalara atıfta bulunularak, derin okuma esnasında beyin loblarındaki aktivite değişimleri ve sinaptik bağlantıların yeniden organize olması gibi fizyolojik süreçler tespit edilir.
İkinci paragrafın birinci paragraftaki iddiayı hangi düzeyde ele aldığını (biyolojik, sosyolojik veya çözüm odaklı) belirlemek gerekir.
3
İki paragraf arasındaki mantıksal ve tematik ilişkiyi kurma.
İlk paragrafta soyut olarak ifade edilen 'zihinsel süreçlerin yeniden yapılanması' kavramının, ikinci paragraftaki sinaptik bağlantılar ve beyin loblarındaki değişimlerle biyolojik/fizyolojik olarak açıklandığı saptanır.
Çeneklerdeki ifadelerin doğruluğunu sınamak için iki metin arasındaki anlamsal köprüyü doğru kurmak gerekir.
4
Seçenekleri eleyerek doğru cevaba ulaşma.
Bilişsel değişimin biyolojik altyapısını bilimsel bulgularla somutlaştıran seçeneğin doğru olduğu görülür. Diğer seçenekler ise metnin yönünü (olumlu/olumsuz), üslubunu (öznel/nesnel) veya disiplinini (sosyolojik/biyolojik) yanlış yorumladığı için elenir.
Çeldiricilerin mantıksal hatalarını saptayarak kesin doğruya ulaşmak amaçlanır.

Anahtar Kavram

Çoklu paragraf metinlerinde paragraflar arası anlamsal ve işlevsel ilişkileri belirleme.
Soru 119Soru

a,ba, b ve cc pozitif tam sayılardır.

a+bc=42a + \frac{b}{c} = 4{}2

olduğuna göre, a+b+ca + b + c toplamının alabileceği en küçük değer kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 10

Cevap

Toplamın alabileceği en küçük değer 10'dur.
Verilen denklemde 424{}2 ifadesi rasyonel olarak 4+1/54 + 1/5 biçiminde yazılır. En küçük toplamı elde etmek için payda olan cc değeri 5 seçilir. Buradan 5a+b=215a+b=21 denklemi elde edilir. Toplamı en küçük yapmak için katsayısı büyük olan aa değişkeni en büyük seçilerek a=4a=4 ve b=1b=1 bulunur. Böylece en küçük toplam 4+1+5=104+1+5=10 olur.

Adım Adım Çözüm

1
Ondalık sayıyı rasyonel sayıya çevirmek ve sadeleştirmek.
42=4210=2154{}2 = \frac{42}{10} = \frac{21}{5} olarak yazılır. Bu ifade tam ve kesirli kısımlara ayrıldığında 4+154 + \frac{1}{5} elde edilir.
Ondalık ifadeyi rasyonel sayıya dönüştürmek, bilinmeyen tam sayı değerleri arasındaki ilişkiyi bulmayı kolaylaştırır.
2
Eşitliği sağlayan en küçük pozitif tam sayı değerlerini belirlemek.
a+bc=215a + \frac{b}{c} = \frac{21}{5} denkleminde cc değeri 5'in katı olmalıdır. En küçük toplam için en küçük cc değeri olan c=5c=5 seçilir. Bu durumda denklem a+b5=2155a+b=21a + \frac{b}{5} = \frac{21}{5} \Rightarrow 5a + b = 21 haline gelir.
Toplamın en küçük olması için payda konumundaki cc değerinin mümkün olduğunca küçük bir pozitif tam sayı seçilmesi gerekir.
3
Elde edilen 5a+b=215a + b = 21 denklemini pozitif tam sayılar kümesinde çözmek ve toplamı en küçük yapacak değerleri bulmak.
aa değerine sırasıyla pozitif tam sayı değerleri verildiğinde:
- a=4a = 4 için b=1b = 1 olur. Toplam: a+b+c=4+1+5=10a + b + c = 4 + 1 + 5 = 10.
- a=3a = 3 için b=6b = 6 olur. Toplam: a+b+c=3+6+5=14a + b + c = 3 + 6 + 5 = 14.
- a=2a = 2 için b=11b = 11 olur. Toplam: a+b+c=2+11+5=18a + b + c = 2 + 11 + 5 = 18.
- a=1a = 1 için b=16b = 16 olur. Toplam: a+b+c=1+16+5=22a + b + c = 1 + 16 + 5 = 22.
Buradan en küçük toplam 10 olarak bulunur.
aa'nın katsayısı büyük olduğundan, aa en büyük seçildiğinde bb en küçük değerini alır ve bu durum toplamı minimize eder.

Anahtar Kavram

Rasyonel ve Tam Sayı İlişkileri
Soru 120Soru

Gazeteci:
(I) ----------------------------------------------------
Gıda Sosyoloğu:
- Toplumların beslenme alışkanlıkları yalnızca biyolojik gereksinimlerle açıklanamaz; bir yiyeceğin hangi ritüellerle hazırlandığı ve kimlerle paylaşıldığı, o toplumun kültürel belleğini ve sosyal hiyerarşisini yansıtır. Dolayısıyla mutfak kültürü, toplumsal aidiyetin ve kimlik inşasının en güçlü taşıyıcılarından biridir.

Gazeteci:
(II) ----------------------------------------------------
Gıda Sosyoloğu:
- Endüstriyel gıda üretimi ve hızlı tüketim alışkanlıkları yerel mutfakları tehdit ediyor gibi görünse de durum tam olarak böyle değil. Bireyler, küreselleşmenin getirdiği tek tipleşmeye karşı bir direnç olarak geleneksel lezzetlere daha fazla yöneliyor. Bu durum, küresel tekniklerle yerel malzemelerin birleştiği melez mutfak pratiklerini ortaya çıkarıyor.

Bu diyalogda boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: (I) Yemek yeme eyleminin ve mutfak kültürünün toplumsal kimliğin şekillenmesindeki rolünü nasıl değerlendiriyorsunuz?
(II) Küreselleşme ve endüstriyel üretimin yerel mutfak geleneklerini tamamen yok ettiğini söyleyebilir miyiz?

Cevap

Yemek yeme eyleminin toplumsal kimliğin şekillenmesindeki rolünü sorgulayan soru ile küreselleşmenin yerel mutfakları tamamen yok edip etmediğini irdeleyen sorunun yer aldığı seçenek doğrudur.
Doğru cevap olan seçenekteki ilk soru, uzmanın 'mutfak kültürünün kimlik inşasının taşıyıcısı olduğu' yönündeki açıklamasına zemin hazırlamaktadır. İkinci soru ise küreselleşmenin yerel mutfakları tamamen yok edip etmediğini sorgulayarak uzmanın 'tam olarak böyle değil, melez pratikler ve direnç doğuyor' şeklindeki açıklamasıyla tam bir uyum sergilemektedir.

Adım Adım Çözüm

1
İlk diyalogdaki uzmanın cevabını incelemek.
Uzman, yemek yemenin biyolojik boyutundan ziyade toplumsal aidiyet, ritüeller, kültürel bellek ve kimlik inşası üzerindeki işlevini vurgulamaktadır.
İlk boşluğa gelmesi gereken sorunun odağını belirlemek.
2
İkinci diyalogdaki uzmanın cevabını incelemek.
Uzman, endüstriyel gıda üretiminin ve küreselleşmenin yerel mutfakları tehdit ettiğini fakat tamamen yok etmediğini, aksine geleneksel olana yönelimi ve hibrit (melez) mutfak pratiklerini tetiklediğini açıklamaktadır.
İkinci boşluğa gelmesi gereken sorunun sınırlarını tespit etmek.
3
Seçenekleri bu iki odak noktasına göre elemek.
Yemek yemenin kimlik inşasındaki rolünü ve küreselleşmenin yerel mutfakları tamamen yok edip etmediğini sorgulayan seçenek diyalog bütünlüğünü kusursuz sağlamaktadır.
Doğru soru çiftini bulmak.

Anahtar Kavram

Diyalogda boş bırakılan yerleri, verilen yanıtların ana düşüncesi, anahtar kelimeleri ve anlamsal bağlamıyla uyumlu sorularla tamamlamak.
ÖncekiSayfa 6 / 129Sonraki