Uluslararası Uyuşmazlıkların Barışçıl Çözümü

Uluslararası hukukta uyuşmazlıkların barışçıl yollarla çözümü için kurumsallaşmış bir yapı sunan ve merkezi Lahey'de (Hollanda) bulunan Daimi Hakemlik Mahkemesi (PCA) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü ve Divan uygulaması uyarınca, bir devletin Divan’ın yargı yetkisini uyuşmazlıktan önce veya davanın açıldığı sırada kabul etmemiş olmasına karşın, uyuşmazlık Divan’a taşındıktan sonra davanın esasına girerek savunma yapması veya açık bir rıza beyanında bulunması yoluyla yargı yetkisinin sonradan tesis edilmesi durumu aşağıdakilerden hangisidir?

Birleşmiş Milletler ($BM$) Antlaşması'nın $VI$. Bölümü'nde düzenlenen uyuşmazlıkların barışçıl yollarla çözümü sistemi çerçevesinde; tarafların $33$. maddede öngörülen yöntemlerle (müzakere, arabuluculuk, uzlaştırma vb.) uyuşmazlığı çözüme kavuşturamamaları durumunda izlemeleri gereken hukuki süreçle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Uluslararası hukukta uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yolları arasında en sık başvurulan yöntem olan müzakere (görüşme) süreci, taraflar arasında doğrudan yürütülen diplomatik bir usuldür. Bu yöntemin hukuki niteliği ve taraflara yüklediği ödevler göz önüne alındığında, müzakere yükümlülüğü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü'nün 36/2. maddesi uyarınca 'İhtiyari Kayıt' (Optional Clause) yoluyla Divan'ın yargı yetkisini kabul eden iki devlet arasındaki bir uyuşmazlıkta; davalı devletin kabul beyanında belirli bir uyuşmazlık kategorisini (örneğin; deniz sınırları) yargı yetkisi dışında tutan bir çekince (rezervasyon) yer alırken, davacı devletin beyanında herhangi bir kısıtlama bulunmamaktadır.

Davacı devlet, davalı devletin çekince koyduğu bu konuyla ilgili bir davayı Divan önüne getirdiğinde, Divan'ın yargı yetkisine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Uluslararası hukukta taraflar arasındaki uyuşmazlığın kaynağını oluşturan olayların ($facts$) tarafsız bir kurul tarafından açıklığa kavuşturulması amacıyla başvurulan yöntem soruşturmadır. Bu yöntemin $1899$ ve $1907$ tarihli Lahey Sözleşmeleri ile düzenlenen rejimine göre ulaşılan sonuçların hukuki etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Uluslararası bir uyuşmazlığın barışçıl yollarla çözümü sürecinde görev alan üçüncü bir tarafın; taraflar arasındaki iletişim kanallarını açık tutmanın ötesine geçerek, uyuşmazlığın esasına (merits) yönelik bizzat kendi hazırladığı çözüm önerilerini içeren bir taslak sunması ve müzakereleri bu yönde etkilemeye çalışması aşağıdaki yöntemlerden hangisidir?

Birleşmiş Milletler (BM) Şartı'nın $94$. maddesi ve Uluslararası Adalet Divanı (UAD) Statüsü çerçevesinde, Divan tarafından verilen bağlayıcı bir kararın uyuşmazlığın taraflarından biri tarafından yerine getirilmemesi durumunda izlenecek hukuki süreçle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Birleşmiş Milletler ($BM$) Şartı'nın $VI$. Bölümü uyarınca uyuşmazlıkların barışçıl çözümü prosedürleri işletilirken, Güvenlik Konseyi'ndeki oylama usulüyle ilgili olarak; uyuşmazlığın tarafı olan bir üyenin "oy kullanmaktan kaçınması" yükümlülüğü (zorunlu çekimserlik) hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Üçüncü bir tarafın uluslararası bir uyuşmazlık sürecine müdahale yoğunluğu, başvurulan barışçıl çözüm yönteminin hukuki ve siyasi karakterini belirleyen en temel ölçüttür. Bu bağlamda üçüncü tarafın; uyuşmazlığın taraflarını sadece müzakere masasına davet etmekle yetinmeyip, uyuşmazlığın esasına (merits) doğrudan nüfuz ederek taraflara somut çözüm önerileri (proposals) sunduğu, ancak bu sürecin bir 'uzlaştırma komisyonu' gibi formel bir yapıya veya katı usul kurallarına bağlı kalmaksızın esnek bir diplomasi çerçevesinde yürütüldüğü yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Uluslararası uyuşmazlıkların yargısal yolla çözümünde tahkim (hakemlik) usulü, devletlerin rızasına dayanan ve sonucunda verilen kararın uyuşmazlığın tarafları için kesin ve bağlayıcı (res judicata) olduğu bir yöntemdir. Ancak bir tahkim kararının geçerli bir şekilde doğabilmesi, hakemlerin kendilerine "tahkim sözleşmesi" (compromis) ile verilen yetki sınırları içinde kalmasına bağlıdır.

Buna göre, bir tahkim kurulunun uyuşmazlığın esasını çözerken tarafların açıkça yasakladığı bir hukuk kaynağını kullanması veya kendisine sunulmayan bir talep hakkında hüküm kurması durumunda, söz konusu kararın hukuki statüsüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Uluslararası hukukta uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yollarından biri olan arabuluculuk yönteminin işleyişi, üçüncü tarafın sürece katılım düzeyi ve bu yöntemin diğer diplomatik çözüm yollarından farkları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Birleşmiş Milletler ($BM$) teşkilatının temel yargı organı olan Uluslararası Adalet Divanı'nın ($UAD$) yapısı ve hakimlerin seçim süreciyle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Birleşmiş Milletler ($BM$) Antlaşması'nın "$Uyuşmazlıkların Barışçı Yollarla Çözülmesi$" başlıklı $VI$. Bölümü çerçevesinde; Güvenlik Konseyi'nin bir uyuşmazlığın çözümü için taraflara sunduğu çözüm yöntemleri veya çözüm şartlarına ilişkin önerilerinin hukuki niteliği aşağıdakilerden hangisidir?

Uluslararası uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yollarından biri olan "uzlaştırma" (conciliation) usulünde; uyuşmazlığı inceleyen komisyonun hazırladığı nihai raporun hukuki niteliği ve taraflar üzerindeki etkisi aşağıdakilerden hangisidir?

Uluslararası hukukta uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yollarından biri olan "soruşturma" (tahkik) yöntemi, taraflar arasındaki uyuşmazlığın temelini oluşturan olayların tarafsız bir kurul tarafından incelenmesini hedefler. $1907$ tarihli Lahey Sözleşmesi hükümleri ve bu yöntemin tarihsel gelişimi dikkate alındığında, soruşturma (tahkik) usulü ve raporunun hukuki niteliği hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Uluslararası Adalet Divanı ($UAD$) Statüsü'nün $3.$ maddesi uyarınca, Divan'da görev yapan hakimlerin milliyeti (uyrukluğu) ile ilgili temel kural aşağıdakilerden hangisidir?

Bir devletin, aralarında uyuşmazlık bulunan diğer iki devlet arasındaki gerginliği sonlandırmak amacıyla tarafları bir araya getirmesinin yanı sıra; uyuşmazlığın esasına yönelik somut bir çözüm planı hazırlayıp taraflara sunması, uluslararası hukukta hangi barışçıl çözüm yöntemiyle ifade edilir?

Uluslararası hukukta uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yolları arasında yer alan "müzakere" (görüşme) yöntemini; arabuluculuk, uzlaştırma ve soruşturma gibi diğer diplomatik çözüm yollarından ayıran en temel yapısal özellik aşağıdakilerden hangisidir?

Uluslararası uyuşmazlıkların barışçıl çözüm yolları kapsamında, üçüncü bir tarafın uyuşmazlığa dahil olduğu 'arabuluculuk' (mediation) yöntemini, 'dostça girişim' (good offices) yönteminden ayıran temel işlevsel fark aşağıdakilerden hangisidir?