Kemoterapötikler

İnvaziv aspergilloz tedavisi amacıyla bir antifungal ilaç başlanan hastada, infüzyon sırasında fotopsi (ışık çakmaları) ve parlaklık algısında değişiklik gibi geçici vizüel yan etkiler gelişmiştir. Bu klinik tabloya neden olan ilacın temel etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

Bakteri hücre duvarı sentezi sırasında, peptidoglikan prekürsörlerini sitoplazmik membrandan dışarıya taşıyan lipid taşıyıcının (baktoprenol) defosforilasyonunu engelleyerek etki gösteren antibiyotik aşağıdakilerden hangisidir?

$34$ yaşında erkek hasta, diş apsesi sonrası gelişen derin boyun enfeksiyonu nedeniyle hastaneye yatırılıyor. Penisilin alerjisi olan hastanın tedavisinde; hem Gram pozitif koklara hem de anaerobik bakterilere karşı etkili olan, bakteri ribozomunun $50S$ alt birimine bağlanarak protein sentezini inhibe eden ve yan etki olarak psödomembranöz enterokolit riski taşıyan bir antibiyotik tercih ediliyor. Bu antibiyotik aşağıdakilerden hangisidir?

Bakteriyel direnç mekanizmalarından biri olan beta-laktamaz enzimlerini 'intihar inhibitörü' (suicide inhibitor) mekanizmasıyla geri dönüşümsüz olarak inhibe eden ve penisilinlerle kombine edilerek kullanılan ilaç aşağıdakilerden hangisidir?

$65$ yaşındaki bir hastada, duyarlı Gram-negatif mikroorganizmaların neden olduğu bir enfeksiyon tedavisi için başlanan antibiyotik kullanımı sırasında, hastanın alkol alımını takiben yaygın flushing (yüz kızarması), taşikardi, terleme ve bulantı-kusma şikayetleri gelişmiştir. Bu durumun, ilacın yapısındaki metiltiotetrazol ($MTT$) halkası nedeniyle asetaldehit dehidrogenaz enzimini inhibe etmesinden kaynaklandığı düşünülmektedir. Bu klinik tabloya yol açan antibiyotik aşağıdakilerden hangisidir?

Sistemik fungal enfeksiyon nedeniyle intravenöz amfoterisin B deoksikolat tedavisi başlanan 54 yaşındaki erkek hastada, tedavinin 10. gününde belirgin kas güçsüzlüğü ve EKG'de düzleşmiş T dalgaları ile belirgin U dalgaları saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde hipokalemi, hipomagnezemi ve normal anyon açıklıklı metabolik asidoz tablosu izleniyor. Bu klinik tablonun gelişiminden sorumlu olan temel patofizyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$20$ yaşında erkek hasta, seyahat sonrası gelişen yüksek ateş ve karın ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Salmonelloz tanısıyla kloramfenikol tedavisi başlanan hastada, bu ilacın bakteriyel protein sentezi üzerindeki temel etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

Meme kanseri tanısıyla siklofosfamid içeren bir kemoterapi rejimi uygulanan 48 yaşındaki kadın hastada, tedavi sonrası makroskobik hematüri ve dizüri gelişiyor. Yapılan değerlendirmede ilaca bağlı hemorajik sistit tablosu saptanıyor. Bu klinik tablodan sorumlu olan toksik metabolit ve bu toksisiteyi önlemek amacıyla tedaviye eklenmesi gereken ajan aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Cerrahi profilakside (özellikle deri florasındaki Gram-pozitif bakterilere karşı) en sık tercih edilen, parenteral yolla uygulanan birinci kuşak sefalosporin aşağıdakilerden hangisidir?

Üriner sistem enfeksiyonu tanısı alan ve eş zamanlı olarak esansiyel hipertansiyon nedeniyle enalapril (ACE inhibitörü) kullanan 70 yaşındaki bir hastaya trimetoprim-sülfametoksazol tedavisi başlanmıştır. Tedavinin 5. gününde hastada belirgin halsizlik gelişmiş ve bakılan laboratuvar tetkiklerinde serum potasyum düzeyi $6.0 \text{ mEq/L}$ (hiperkalemi) olarak saptanmıştır. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan trimetoprim ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Meme kanseri tanısıyla doksorubisin içeren kemoterapi rejimi uygulanan $50$ yaşındaki bir kadın hastada, ilacın kümülatif dozuna bağlı olarak gelişebilecek olan dilate kardiyomiyopati riskini azaltmak amacıyla tedaviye eklenen ve hücre içi demiri şelat eden ajan aşağıdakilerden hangisidir?

Akut üriner sistem enfeksiyonu tanısıyla siprofloksasin tedavisi başlanan ve profesyonel olarak sporla uğraşan $28$ yaşındaki bir erkek hastada, tedavi süresince gelişebilecek rüptür riski nedeniyle özellikle hangi anatomik yapıdaki hassasiyet açısından dikkatli olunması gerekir?

Kombine kemoterapi rejimi uygulanan bir hastada, tedavi sürecinde ekstremitelerde parestezi, derin tendon reflekslerinde kayıp ve konstipasyon geliştiği gözleniyor. Hastanın laboratuvar incelemelerinde tam kan sayımının normal sınırlarda olduğu ve belirgin bir kemik iliği supresyonu gelişmediği saptanıyor. Bu klinik tabloya neden olan antineoplastik ilaç aşağıdakilerden hangisidir?

Multipl miyelom tanısıyla tedavi başlanan $62$ yaşındaki erkek hastada, tedavinin ilerleyen haftalarında ayaklarında yanma, karıncalanma ve uyuşma (periferik nöropati) şikayetleri gelişiyor. Ayrıca hastanın, tedavinin neden olduğu Herpes Zoster (zona) reaktivasyonu riskine karşı asiklovir profilaksisi aldığı öğreniliyor.

Bu hastanın tedavisinde kullanılan ve hücre içinde ubikuitinlenmiş proteinlerin yıkımından sorumlu olan $26S$ proteazom kompleksini geri dönüşümlü olarak inhibe eden ajan aşağıdakilerden hangisidir?

Metisiline dirençli *Staphylococcus aureus* (MRSA) kaynaklı bakteriyemi ve sağ taraf endokarditi tanısıyla daptomisin tedavisi başlanan bir hastada, izlem sırasında akciğer parankiminde septik emboli ile uyumlu yeni infiltrasyonlar gelişmiştir. Bu klinik tabloda daptomisinin akciğerdeki enfeksiyon odağında klinik etkinlik gösterememesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Prematüre doğan ve hastane kaynaklı bir enfeksiyon şüphesiyle antibiyotik tedavisi başlanan bir bebekte; tedavinin $3$. gününde abdominal distansiyon, kusma, hipotoni, siyanoz ve derinin soluk gri renk almasıyla karakterize bir tablo gelişmiştir. Bu klinik tablodan sorumlu olan antibiyotiğin bakterilerdeki etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

$35$ yaşında erkek hasta, sağ üst kadranda dolgunluk hissi ve hafif ağrı şikayetiyle başvuruyor. Yapılan abdominal ultrasonografide karaciğer sağ lobda, içerisinde kız veziküllerin izlendiği $6$ cm çapında kistik bir lezyon saptanıyor. Serolojik testlerle kist hidatik tanısı kesinleştirilen hastaya cerrahi öncesi medikal tedavi planlanıyor. Bu hastanın tedavisinde ilk tercih edilmesi gereken ilacın temel etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

Atriyal fibrilasyon nedeniyle varfarin ve hiperlipidemi nedeniyle simvastatin kullanan 65 yaşındaki bir erkek hasta, ateş ve inatçı kuru öksürük şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan tetkiklerde *Mycoplasma pneumoniae* kaynaklı atipik pnömoni tanısı konuluyor. Hekim, hastanın mevcut tedavisiyle oluşabilecek ciddi ilaç etkileşimlerinden (rabdomiyoliz ve kanama riski) kaçınmak amacıyla uygun bir antibiyotik seçmek istiyor. Bu hasta için en güvenli makrolid (veya makrolid benzeri) antibiyotik seçeneği ve bu güvenliğin temel farmakokinetik/yapısal nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Hematolojik malignite tanısıyla kemoterapi alan $62$ yaşında bir erkek hastada, nötropenik ateş atağı sırasında alınan kan kültüründe *Enterococcus faecium* üremiştir. Antibiyotik duyarlılık testinde izolatın vankomisine dirençli ($MIC$: $64$ $\mu g/mL$), teikoplanine ise duyarlı ($MIC$: $0.5$ $\mu g/mL$) olduğu saptanmıştır. Bu hastadaki direnç fenotipi ve mekanizmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

28 yaşında Akut Lenfoblastik Lösemi tanısıyla 6-merkaptopurin içeren idame tedavisi alan bir hastaya, eşlik eden hiperürisemi nedeniyle allopurinol başlanmıştır. Kısa bir süre sonra hastada derin lökopeni ve trombositopeni ile karakterize ağır kemik iliği supresyonu gelişmiştir. Bu hastada gelişen toksisitenin en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?