Tüm alıştırma soruları

Türkiye'de bölgesel kalkınma projelerinin hedefleri belirlenirken bölgelerin coğrafi özellikleri, ekonomik potansiyelleri ve öncelikli ihtiyaçları dikkate alınmıştır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Konya Ovası Projesi (KOP) ile Doğu Anadolu Projesi'nin (DAP) öncelikli hedeflerini en doğru şekilde açıklamaktadır?

Bölge sınırlarının belirlenmesinde kullanılan kriterler şekilsel ve işlevsel olmak üzere ikiye ayrılır. Şekilsel bölgeler somut ve homojen özelliklere (fiziki veya beşerî) dayanırken, işlevsel bölgeler ekonomik, idari veya planlama odaklı etkileşim merkezlerini temsil eder. Türkiye'de uygulanan bölgesel kalkınma projeleri (GAP, DAP, DOKAP vb.) de birer işlevsel planlama bölgesidir. Bu projelerin temel çıkış noktası bazen bir akarsu havzası (YHGP), bazen bir sulama potansiyeli (GAP, KOP), bazen de maden kaynakları (ZBKP) gibi şekilsel bölge özellikleri olsa da projelerin resmi uygulama sınırları bu fiziki veya ekonomik unsurlara göre değil, idari sınırlara (il sınırlarına) göre çizilir.

Buna göre, Türkiye'deki bölgesel kalk��nma projelerinin sınırları ve amaçları ile bölge sınıflandırması ilişkisi göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Doğal kaynaklar; tükenme durumları ve kendini yenileme hızlarına göre farklı sınıflara ayrılmaktadır. Buna göre, soldaki doğal kaynak gruplarını sağdaki tükenme durumlarına göre yapılan doğru açıklamalarla eşleştiriniz.

İki savaş arası dönemde (1919-1939) totaliter rejimlerin kurulması ve ardından izledikleri saldırgan politikalar, dünya barışını dinamitleyerek yeni bir küresel savaşa zemin hazırlamıştır.

Buna göre, faşist ve nazi yönetimlerinin yayılmacı siyasetine dair aşağıda verilen gelişmelerin geçmişten günümüze doğru kronolojik sıralaması nasıl olmalıdır?

Uluslararası çevre politikalarının gelişmesinde önemli kilometre taşları olan aşağıdaki çevre sözleşmelerini, kabul ediliş yıllarına göre en eskiden en yeniye doğru sıralayınız.

Şehirlerin küresel veya bölgesel ölçekteki etki alanlarının belirlenmesinde idari, finansal, ticari ya da diplomatik gibi fonksiyonel özellikler doğrudan rol oynamaktadır. Bir şehrin nüfus miktarının fazla olması, o şehrin küresel ölçekte geniş bir etki alanına sahip olmasını her zaman garanti etmez. Nüfusu az olan bazı şehirler sahip oldukları fonksiyonlar nedeniyle küresel ölçekte yönlendirici olabilirken, milyonlarca insanın yaşadığı bazı şehirlerin etki alan�� bölgesel veya ulusal sınırları aşamamaktadır.

Buna göre, aşağıdaki şehir eşleştirmelerinden hangisinde, nüfusu az olmasına rağmen küresel etkiye sahip bir şehir ile nüfusu fazla olmasına rağmen etki alanı bölgesel düzeyde kalmış bir şehir sırasıyla verilmiştir?

Aşağıdaki sol sütunda verilen kalkınma projesi özellik ve illerini, sağ sütunda yer alan ilgili proje başlıklarıyla en uygun şekilde eşleştiriniz.

Geri dönüşüm; cam, metal, plastik ve kâğıt gibi atıkların çeşitli fiziksel veya kimyasal işlemlerden geçirilerek ikincil ham maddeye dönüştürülmesi sürecidir. Bir ülkede sürdürülebilir kalkınma ilkeleri çerçevesinde, katı atık yönetiminde geri dönüşüm faaliyetlerine öncelik verilmesi kararlaştırılmıştır.

Buna göre, bu ülkede yürütülen geri dönüşüm çalışmalarının öncelikli olarak aşağıdakilerden hangisine katkı sağlaması beklenir?

Aşağıda 20. yüzyılın son çeyreğinde yaşanan bazı bölgesel sorunlar ve bu sorunlarla ilişkili gelişmeler verilmiştir. Sol sütunda yer alan bölgesel sorunları, sağ sütunda yer alan açıklamalarla doğru biçimde eşleştiriniz.

Aşağıdaki parçada felsefe ve hikmet kavramları arasındaki ilişki ele alınmıştır. Parçada boş bırakılan yerleri uygun kavramlarla doldurunuz.

Aşağıdaki tabloda üç farklı ülkenin doğal kaynak zenginliği ile bu kaynakları işleme kapasitesini belirleyen sermaye ve teknoloji d��zeyi verilmiştir:

Tabloda verilen özellikler dikkate alındığında; I, II ve III numaralı ülkeler aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak örneklendirilmiştir?

Bir ülkenin coğrafi konumu, onun uluslararası ilişkilerdeki siyasi, askeri ve ekonomik gücünü belirleyen en önemli unsurlardan biridir. Türkiye'nin jeopolitik konumu da hem bölgesel hem de küresel ölçekte çok yönlü etkilere sahiptir.

Buna göre;
I. Hazar Havzası ve Orta Doğu doğal gazının TANAP ve TAP gibi boru hatlarıyla Avrupa'ya taşınmasında köprü vazifesi görmesi,
II. Karadeniz ile Akdeniz arasındaki deniz ticaretini ve güvenliğini sağlayan İstanbul ve Çanakkale boğazlarının kontrolünü elinde bulundurması,
III. Üye olduğu Avrupa Birliği ve Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı aracılığıyla bölgesel ekonomik entegrasyonu tek başına yönlendirmesi

durumlarından hangileri Türkiye'nin jeopolitik konumunun bölgesel ve küresel etkilerine örnek olarak gösterilebilir?

Türkiye'de bölgesel kalkınma projeleri, uygulandığı alanların coğrafi özellikleri ve ihtiyaçları doğrultusunda farklı amaçlar taşımaktadır. Örne��in, bir projede nehir havzasındaki erozyon, taşkın ve kirlilik gibi çevre sorunlarını kontrol altına almak ve havzadaki illerin sosyo-ekonomik kalkınmasını sağlamak temel hedef olarak belirlenmiştir.

Bu hedefler doğrultusunda Amasya, Çorum, Samsun ve Tokat illerini kapsayacak şekilde hazırlanan bölgesel kalkınma projesi aşağıdakilerden hangisidir?

Kurtuluş Savaşı Hazırlık Dönemi'nde alınan kararlar; vatanın düşman işgalinden kurtarılmasını amaçlayan "ulusal bağımsızlık" hedefleri ve devlet yönetiminde millet iradesini egemen kılmayı amaçlayan "ulusal egemenlik" ilkeleri çerçevesinde şekillenmiştir.

Buna göre, Erzurum Kongresi'nde alınan aşağıdaki kararlardan hangisi, ulusal bağımsızlık hedefinden ziyade doğrudan ulusal egemenlik anlayışını yerleştirmeye yöneliktir?

Aşağıda verilen şehirleri, k��resel ve bölgesel gelişimlerinde belirleyici olan baskın fonksiyonel özellikleri ile eşleştiriniz.

Aşağıda verilen doğal afetler ile bu afetlerin yeryüzünde en yoğun etki gösterdiği coğrafi alanları doğru şekilde eşleştiriniz.

Osmanlı Devleti, 19. yüzyılda Avrupalı devletlerin Sanayi İnkılabı ile hız kazanan ham madde ve pazar arayışlarının açık hedefi haline gelmiş; diğer yandan Fransız İhtilali’nin yaydığı milliyetçilik akımının etkisiyle Balkanlar'da geniş çaplı isyanlarla karşılaşmıştır. Bu durum karşısında Osmanlı yönetimi, Tanzimat ve Islahat fermanları ile din ve mezhep ayrımı gözetmeksizin tüm tebaayı eşit kabul eden bir vatandaşlık tanımı geliştirmeye çalışmıştır.

Bu bilgilere göre, Osmanlı Devleti'nde yaşanan gelişmelerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Türkiye'nin sınır komşuları ve sınır kapılarıyla ilgili aşağıdaki metinde boş bırakılan yerleri doğru coğrafi terimlerle tamamlayınız.

İyonya'nın kıyı kentleri, Mısır, Mezopotamya ve Fenike gibi köklü medeniyetlerin ticaret yollarının kesişim noktasında yer almaktaydı. Bu kentlerdeki tüccarlar, farklı toplumların inançlarını, pratik bilgi birikimlerini ve yaşam tarzlarını gözlemleme şansı bulmuşlardır. Ancak İyonya'da felsefeyi başlatan şey sadece bu bilgi çeşitliliği değil, bu bilgilerin dogmatik dinsel otoritenin olmadığı bir ortamda özgürce tartışılması ve akla dayalı olarak sorgulanması olmuştur.

Bu parçaya göre, felsefi düşüncenin ortaya çıkışında aşağıdakilerden hangisi belirleyici olmuştur?

Felsefe tarihi boyunca bilgelik (hikmet) ve felsefe arasındaki ilişki sıklıkla ele alınmıştır. Hikmet; var olanların ilk ilkelerini, nihai nedenlerini ve hakikatin bütününü kuşatan, zihnin ulaştığı nihai ve değişmez bir olgunluk durumunu ifade eder. Felsefe ise kelime anlamı itibarıyla bu bilgeliğe ulaşma gayreti, onu arama ve sevme yolculuğudur. Antik Yunan’da Pythagoras, insanın her şeyi tam anlamıyla bilemeyeceğini, mutlak bilginin yalnızca tanrılara ait olduğunu belirterek kendisini "sophia" (bilgelik/hikmet) sahibi bir "sophos" olarak değil, "philosophia" (bilgelik sevgisi/arayışı) ile uğraşan bir "philosophos" olarak tanımlamıştır.

Bu parçada yapılan açıklama ve Pythagoras'ın yaklaşımı dikkate alındığında, felsefe ile hikmet arasındaki ilişkiyi en doğru ifade eden yargı aşağıdakilerden hangisidir?