Tüm alıştırma soruları

Soru 761Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen numaralanmış metin parçalarını, sağ sütundaki harflendirilmiş metin sınıflandırması özellikleri ve tür açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Metin I ile göstermeye bağlı metin tanımı; Metin II ile kişisel hayatı konu alan gezi yazısı tanımı; Metin III ile coşku ve heyecanı dile getiren şiirsel metin tanımı; Metin IV ile gazete çevresinde gelişen deneme tanımı eşleşmektedir.

Tüm eşleştirmeler edebi metinlerin sınıflandırılması kurallarına uygundur. Geleneksel tiyatro diyaloğu göstermeye bağlı sanatsal metinle; gezi yazısı parçası kişisel hayatı konu alan öğretici metinle; şiir parçası coşku ve heyecanı dile getiren sanatsal metinle; edebiyat hakkındaki deneme yazısı ise gazete çevresinde gelişen öğretici metinle eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci metin parçası incelenir. 'KAVUKLU' ifadesi ve diyalog yapısı, metnin geleneksel Türk tiyatrosuna ait olduğunu gösterir.

Bu parça göstermeye bağlı edebi metinler kapsamındadır; dolayısıyla olayların sahnede canlandırılmasını ve kurmaca dünyayı diyaloglarla aktarmayı belirten açıklama ile eşleşir.

Tiyatro metinleri sanatsal metinlerin göstermeye bağlı alt dalını oluşturur.

2

İkinci metin parçası incelenir. Yazarın gözlemlediği Alp Dağları ve Cenevre Gölü gibi somut mekan tasvirleri tespit edilir.

Bu parça gezi yazısı türüne ait olup kişisel hayatı konu alan öğretici metinler grubundadır ve dış dünyadaki gerçekliği doğrudan aktarmayı belirten açıklama ile eşleşir.

Gezi yazısı, öğretici metinlerin kişisel hayatı konu alan alt dalında sınıflandırılır.

3

Üçüncü metin parçası incelenir. Uyak, ölçü ve imgesel ifadelerin yer aldığı şiir yapısı görülür.

Bu parça coşku ve heyecanı dile getiren metin sınıfına girmektedir ve estetik haz uyandırmayı belirten açıklama ile eşleşir.

Şiir, sanatsal metinlerin coşku ve heyecanı dile getiren alt dalını temsil eder.

4

Dördüncü metin parçası incelenir. Edebiyatın işlevi üzerine yazarın kanıtlama amacı gütmeden kaleme aldığı öznel fikir yazısı analiz edilir.

Bu parça deneme türüne aittir ve gazete çevresinde gelişen öğretici metinler sınıfındaki açıklama ile eşleşir.

Deneme, gazete çevresinde gelişen öğretici metinlerin önemli bir türüdür.

Anahtar Kavram

Edebi Metinlerin Sınıflandırılması

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 762Soru →

Divan edebiyatının 17. ve 18. yüzy��llardaki gelişiminde şairlerin benimsedikleri edebî akımlar ile bu akımlar doğrultusunda ürettikleri özgün sanatsal çizgiler belirleyici olmuştur. Verilen şairler ile onların sanat anlayışlarını ve edebiyat tarihindeki yerlerini belirten ifadeleri eşleştirerek doğru çiftleri belirleyiniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleşen çiftler şu şekildedir: Nailî - İlk şarkı yazarı ve Sebk-i Hindi temsilcisi; Neşatî - Mevlevi kimlikli Sebk-i Hindi şairi; Koca Ragıp Paşa - Hikemî tarzın 18. yüzyıl temsilcisi; Enderunlu Fazıl - Mahallileşme etkisinde sosyal hayatı yansıtan mesnevi yazarı.

Doğru eşleştirmede her şair kendi yüzyılına, temsil ettiği edebî akıma ve öne çıkan eser/özelliklerine göre konumlandırılmıştır. Nailî ilk şarkı örnekleriyle; Neşatî Mevlevi yönüyle; Koca Ragıp Paşa hikemî tarzı 18. yüzyıla taşımasıyla; Enderunlu Fazıl ise mahallileşme doğrultusundaki sosyal mesnevileriyle eşleşmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk şarkı örneklerini veren şairin belirlenmesi

Nailî ile ilk şarkı örnekleri ve Sebk-i Hindi öncülüğü eşleşir.

Türk edebiyatında ilk şarkı yazarı bilgisinden hareketle 17. yüzyıl şairi Nailî tespit edilir.

2

Mevlevi kimliğiyle tasavvufi ahengi birleştiren Sebk-i Hindi şairinin belirlenmesi

Neşatî ile Mevlevilik ve Sebk-i Hindi gazelleri eşleşir.

17. yüzyılda Mevlevi şeyhi olan ve pürüzsüz gazelleriyle tanınan Neşatî eşleştirilir.

3

Hikemî şiir tarzını 18. yüzyılda devam ettiren devlet adamının belirlenmesi

Koca Ragıp Paşa ile hikemî tarz ve devlet adamlığı niteliği eşleşir.

Nâbî ekolünün 18. yüzyıldaki en güçlü temsilcisi ve sadrazam olan Koca Ragıp Paşa tespit edilir.

4

Toplumsal hayatı anlatan mesnevileri yazan mahallileşme şairinin belirlenmesi

Enderunlu Fazıl ile mahallileşme ve Hubannâme/Zenannâme mesnevileri eşleşir.

18. yüzyılda kadınları ve erkekleri tasvir eden sosyal içerikli mesneviler yazan Enderunlu Fazıl eşleştirilir.

Anahtar Kavram

17. ve 18. Yüzyıl Divan Şairlerinin Edebî Akımları, Sanat Anlayışları ve Eserleri

Soru 763Soru →

Aşağıda verilen roman parçalarını, metinlerde yararlanılan temel anlatım teknikleriyle doğru biçimde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İlk metin bilinç akışı, ikinci metin iç monolog, üçüncü metin geriye dönüş ve dördüncü metin iç çözümleme tekniğiyle eşleşmektedir.

Doğru eşleştirmede; çağrışımsal ve düzensiz düşünce akışına sahip ilk metin bilinç akışıyla, birinci kişi ağzından düzenli iç konuşma içeren ikinci metin iç monologla, geçmişe yönelen üçüncü metin geriye dönüşle ve üçüncü kişi anlatıcının kahramanın iç dünyasını çözümlediği dördüncü metin ise iç çözümlemeyle eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Metinlerin dil ve anlatım özelliklerini analiz etme

Birinci metinde çağrışımsal ve düzensiz yapı (bilinç akışı), ikinci metinde kahramanın birinci kişi ağzından kendi kendine konuşması (iç monolog), üçüncü metinde şimdiki zamandan geçmişteki bir ana geçiş (geriye dönüş), dördüncü metinde ise üçüncü kişi anlatıcının kahramanın psikolojisini tahlil etmesi (iç çözümleme) belirlenir.

Metinlerde öne çıkan anlatım tekniklerinin belirleyici niteliklerini saptamak için.

2

Belirlenen teknikleri tanımlarla eşleştirme

Analiz edilen metinler, karşılarında yer alan kavramlarla doğru bir şekilde eşleştirilerek süreç tamamlanır.

Soruda istenen doğru eşleşmeyi gerçekleştirmek için.

Anahtar Kavram

Anlatmaya bağlı metinlerde bilinç akışı, iç monolog, geriye dönüş ve iç çözümleme tekniklerinin ayırt edilmesi

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 764Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen 17. ve 18. yüzyıl Divan edebiyatı şairleri ile sağ sütunda verilen belirleyici özellikleri ve eserleri doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Nef'î - Sihâm-ı Kazâ adlı hiciv eseriyle tanınan ve kaside türündeki ustalığıyla öne çıkan 17. yüzyıl şairidir; Nedîm - Lale Devri'nin neşesini ve İstanbul Türkçesini şiire yansıtan, şarkı nazım şeklinin en önemli temsilcisi olan 18. yüzyıl şairidir; Şeyh Gâlip - Sebk-i Hindî akımının en büyük temsilcilerinden olup Hüsn ü Aşk adlı tasavvufi mesneviyi yazan 18. yüzyıl şairidir.

Şairlerin yaşadıkları yüzyıllar, edebi akımları ve başyapıt niteliğindeki eserleri dikkate alındığında Nef'î'nin Sihâm-ı Kazâ eseriyle (17. yy), Nedîm'in şarkı nazım şekli ve Lale Devri neşesiyle (18. yy), Şeyh Gâlip'in ise Sebk-i Hindî akımı ve Hüsn ü Aşk mesnevisiyle (18. yy) eşleştirilmesi tarihsel ve edebi gerçeklerle tam olarak örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Nef'î'nin edebi kişiliği ve Divan edebiyatındaki yeri incelenir.

Nef'î'nin 17. yüzyılın büyük kaside ve hiciv şairi olduğu ve Sihâm-ı Kazâ adlı eseri yazdığı tespit edilir. Böylece birinci şair doğru tanımla eşleştirilir.

Eser-sanatçı ilişkisinden yola çıkarak doğru şairin belirlenmesi gerekir.

2

Nedîm'in edebi tarzı ve temsil ettiği dönem değerlendirilir.

Nedîm'in 18. yüzyıl Lale Devri şairi olduğu, şarkı nazım şeklinin öncülüğünü yaptığı ve mahallileşme akımını benimsediği belirlenir. Bu doğrultuda ikinci şair uygun tanımla eşleştirilir.

Nedîm'in Lale Devri ve şarkı türü ile olan güçlü bağı eşleştirmeyi doğrulamak için kullanılır.

3

Şeyh Gâlip'in edebi üslubu ve en bilinen eseri analiz edilir.

Şeyh Gâlip'in 18. yüzyılın son büyük Divan şairi olduğu, Sebk-i Hindî akımına bağlı kaldığı ve Hüsn ü Aşk adlı şaheser mesneviyi yazdığı saptanır. Son şair de bu doğrultuda eşleştirilir.

Şeyh Gâlip'in Hüsn ü Aşk mesnevisi ve Sebk-i Hindî akımındaki öncü rolü eşleştirmenin tamamlanmasını sağlar.

Anahtar Kavram

17. ve 18. Yüzyıl Divan Edebiyatı Şairleri ve Edebi Özellikleri

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 765Soru →

Aşağıda verilen Divan edebiyatı şairlerini, edebiyat tarihindeki belirgin nitelikleri ve eserleriyle doğru biçimde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Hoca Dehhânî - Anadolu sahasında klasik edebiyatın ilk temsilcisi; Gülşehrî - Mantıku't-Tayr ve Felekname yazarı; Âşık Paşa - Garibnâme yazarı; Ahmedî - İskendername ve Cemşîd ü Hurşîd yazarı.

Şairlerin edebi kimlikleri ve en bilinen yapıtları dikkate alındığında; Hoca Dehhânî din dışı şiirleri ve Selçuklu sarayı ilişkisiyle, Gülşehrî Mantıku't-Tayr mesnevisiyle, Âşık Paşa Türkçe yazılmış Garibnâme ile ve Ahmedî de İskendername ile eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Hoca Dehhânî'nin edebiyat tarihindeki yerini ve rolünü belirlemek.

Hoca Dehhânî, din dışı şiirler yazan ve klasik edebiyatın Anadolu'daki ilk temsilcisi kabul edilen şairdir.

Kurucu şairin edebi kimliğini doğru özellik ile eşleştirmek.

2

Gülşehrî'nin en önemli eserlerini ve tasavvufi çizgisini incelemek.

Gülşehrî, Mantıku't-Tayr ve Felekname eserleriyle tanınır.

Eser-yazar eşleştirmesini doğru şekilde tamamlamak.

3

Âşık Paşa'nın Türkçe konusundaki duyarlılığını ve ünlü mesnevisini hatırlamak.

Âşık Paşa, dil bilinciyle kaleme aldığı Garibnâme mesnevisinin sahibidir.

Tasavvufi mesnevi yazarlarını doğru nitelikle bağdaştırmak.

4

Ahmedî'nin mesnevilerini ve üretkenliğini değerlendirmek.

Ahmedî, İskendername ve Cemşîd ü Hurşîd gibi ünlü mesnevilerin yazarıdır.

Kalan son şairi doğru eseriyle eşleştirmek.

Anahtar Kavram

13. ve 14. Yüzyıl Divan Edebiyatı Şairleri ve Eserleri

Soru 766Soru →

Roman ve hikâye gibi anlatmaya bağlı metinlerde olayların akışını yönlendirmek ve karakterlerin iç dünyalarını yansıtmak amacıyla çeşitli anlatım tekniklerinden yararlanılır. Buna göre, aşağıda sol sütunda verilen anlatım tekniklerini sağ sütundaki işlevsel tanımlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Bilinç akışı tekniği karakterin zihnindeki düzensiz çağrışımların dil bilgisi kurallarına uymadan doğrudan kendi ağzından aktarıldığı tanımla; iç çözümleme tekniği karakterin iç dünyasının üçüncü kişi anlatıcı tarafından mantıksal bir düzenle aktarıldığı tanımla; özetleme tekniği uzun zaman dilimlerinin kısaltılarak anlatıldığı tanımla; geriye dönüş tekniği ise kronolojik zamanın kesilerek geçmişe gidildiği tanımla eşleşir.

Bilinç akışı, karakterin zihninden geçen kesik ve dağınık çağrışımların dil bilgisi kurallarına uyulmadan doğrudan verilmesi işleviyle eşleşir. İç çözümleme, karakterin zihninin anlatıcı tarafından hâkim bakış açısıyla ve dil bilgisi kurallarına uygun olarak çözümlenip aktarılmasıyla örtüşür. Özetleme, zaman dilimlerinin kısaltılıp ana hatlarıyla verilmesiyle; geriye dönüş ise kronolojik akışın kesilip geçmiş yaşantılara dönülmesiyle eşleşir. Bu durum tüm kavramların tanımlarıyla doğru ve eksiksiz eşleştiğini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1

Bilinç akışı ve iç çözümleme teknikleri arasındaki farkı belirleme

Bilinç akışı kahramanın dilinden düzensiz çağrışımları, iç çözümleme ise anlatıcının dilinden düzenli iç tahlilleri içerir. Bu doğrultuda Bilinç akışı sağdaki ikinci ifadeyle, İç çözümleme ise sağdaki birinci ifadeyle eşleştirilir.

Bu iki teknik birbiriyle sıkça karıştırıldığı için öncelikle aralarındaki anlatıcı konumu ve mantıksal tutarlılık farkından hareket edilir.

2

Özetleme tekniğinin işlevini tespit etme

Özetleme tekniğinde uzun zaman dilimlerinin anlatıcı tarafından kısaltılarak geçiştirildiği belirlenir. Bu tanım sağdaki üçüncü ifadeye karşılık gelir.

Zamanın yapısal unsurlarından biri olan özetleme tekniğinin metindeki işlevini saptamak gerekir.

3

Geriye dönüş tekniğinin işlevini tespit etme

Geriye dönüş tekniğinin kronolojik zamanın kesilip geçmişteki yaşantılara gidilmesi olduğu saptanır. Bu da sağdaki dördüncü ifadeyle eşleşir.

Anlatıda zaman kurgusunu belirleyen geriye dönüş tekniğinin işlevsel tanımını doğrulamak için bu adım uygulanır.

Anahtar Kavram

Anlatmaya Bağlı Metinlerde Anlatım Teknikleri (Bilinç Akışı, İç Çözümleme, Özetleme, Geriye Dönüş)

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 767Soru →

Aşağıda verilen beyit ve şiir parçalarını, ait oldukları divan edebiyatı nazım şekilleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Bir eşek var idi beyti mesneviyle; Bâkî kalan bu kubbede beyti gazelle; İlm kesbiyle şiiri ise kıt'a ile eşleşir.

Verilen beyitlerin yapısal özellikleri ve anlam dünyası incelendiğinde; hikaye edici anlatıma sahip 'Bir eşek var idi' beyti mesneviyle, Bâkî mahlasını içeren 'Bâkî kalan bu kubbede' beyti gazelle, iki beyitlik matlasız (xaxa) yapıya sahip 'İlm kesbiyle' şiiri ise kıt'ayla doğru bir biçimde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk beyit biçim ve içerik yönünden incelenir.

Beytin 'aa' şeklinde kafiyelendiği (nîzâr - zâr) ve bir eşeğin durumunu tasvir ederek olay anlattığı belirlenir. Bu özellikler mesnevi nazım şeklini gösterir.

Mesneviler her beyti kendi içinde kafiyeli olan ve olay anlatımına dayanan uzun manzumelerdir.

2

İkinci beyit biçim ve içerik yönünden incelenir.

Beytin lirik bir söyleyişe sahip olduğu ve içinde Bâkî adının (mahlas) geçtiği görülür. Bu özellikler gazel nazım şeklinin makta beytine işaret eder.

Gazeller lirik konuları işleyen ve son beytinde şairin mahlasına yer veren nazım şekilleridir.

3

Üçüncü şiir parçası incelenir.

İki beyitten oluşan bu parçanın ilk beytinin kendi içinde kafiyeli olmadığı, genel kafiye örgüsünün 'xaxa' (rif'at - ancak - âlemde - ancak) şeklinde olduğu saptanır. Bu yapı kıt'a nazım şeklinin ayırt edici özelliğidir.

Kıt'alar matla beyti olmayan, genellikle 2-12 beyit arasında yazılan ve 'xaxa' şeklinde kafiyelenen nazım şekilleridir.

Anahtar Kavram

Divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekillerinin kafiye düzeni, mahlas kullanımı ve içerik özelliklerine göre ayırt edilmesi.

Soru 768Soru →

Divan edebiyatında şairler, ele aldıkları temaya ve amaca bağlı olarak farklı nazım türlerinde eserler kaleme almışlardır. Aşağıda verilen beyitleri, yansıttıkları içerik özelliklerine göre uygun nazım türleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İlk beyit tevhit ile, ikinci beyit naat ile, üçüncü beyit hicviye ile, dördüncü beyit ise fahriye ile eşleşmelidir.

Divan edebiyatı nazım türlerinin konu ve anahtar kelime analizine dayalı doğru eşleştirmeleri şu şekildedir: İlk beyit Allah'ın birliğini anlattığı için tevhit nazım türüyle, ikinci beyit Hz. Muhammed'i övdüğü için naat türüyle, üçüncü beyit toplumsal ve bireysel zaafları eleştirdiği için hicviye türüyle ve son beyit şairin kendi edebi dehasını övmesi nedeniyle fahriye türüyle eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk beyitteki 'Hâlık' (Yaratıcı) ve 'cihânı var eden' ifadelerinin analizi.

Bu kavramlar doğrudan Allah'ın birliğini ve yaratma gücünü anlattığı için tevhit türüyle ilişkilendirilir.

Tevhit nazım türünün temel amacı Allah'ın tekliğini, büyüklüğünü ve sıfatlarını övmektir.

2

İkinci beyitteki 'Yâ Resûlallâh' hitabının ve cehennem ateşinden korunma talebinin incelenmesi.

Hitap ve konu doğrudan Hz. Muhammed'i öven ve ondan şefaat dileyen naat türünü gösterir.

Naat nazım türü İslam peygamberi Hz. Muhammed'e duyulan sevgiyi ve saygıyı işler.

3

Üçüncü beyitte yer alan 'boynuz umarken kulaktan ayrılmak' deyimsel ifadesinin ve ironik durumun çözümlenmesi.

İnsanın açgözlülüğünün ve toplumsal zaafların alaya alınarak eleştirilmesi hicviye türünü işaret eder.

Hicviye nazım türü, kişi veya toplumdaki kusurları, yanlışları alaycı bir dille eleştiren manzumelerdir.

4

Dördüncü beyitteki 'Tûtî-i mucize-gûyem' (mucize söyleyen papağanım) ifadesinin değerlendirilmesi.

Şairin kendi söz söyleme yeteneğini ve edebi gücünü övmesi, bu beyiti fahriye yapar.

Fahriye nazım türü, şairin kendi sanatını, şiirdeki ustalığını ve kaleminin gücünü övdüğü bölümlerdir.

Anahtar Kavram

Divan Edebiyatı Nazım Türleri ve Konuları

Soru 769Soru →

Geçiş Dönemi Türk edebiyatının önemli eserlerinden biri olan Atabetü'l-Hakayık'ın dil, biçim ve içerik özelliklerinin kavranması eserin edebi değerini anlamak açısından büyük önem taşır. Buna göre, esere ait sol sütundaki yapısal veya içeriksel yönleri, sağ sütundaki en doğru açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleştirme şu şekildedir: Eserin İthaf Edildiği Şahsiyet -> Muhammed Dad İspehsalar Bey; Eserde İşlenen Temel Temalar -> Bilginin önemi, cahilliğin zararları, cömertlik, doğruluk ve dindarlık; Eserin Dil ve Söz Varlığı Özellikleri -> Karahanlı Türkçesiyle yazılması ve Arapça-Farsça kelime oranının artması; Eserin Nazım Birimi ve Yapısal Düzeni -> Giriş kısmında beyit, asıl konularda dörtlüklerin kullanılması.

Atabetü'l-Hakayık; Edip Ahmet Yükneki tarafından Muhammed Dad İspehsalar Bey'e ithaf edilmiş, Karahanlı Türkçesiyle aruz ölçüsü kullanılarak yazılmış, didaktik nitelikte ahlaki öğütler içeren ve girişinde beyitler, gövdesinde dörtlükler bulunduran geçiş dönemi eseridir. Doğru eşleştirme bu bilgileri yansıtmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Eserin ithaf edildiği kişiyi belirleme

Eserin Muhammed Dad İspehsalar Bey'e sunulduğu bilgisi doğrulanır ve bu şahsiyetle eşleştirilir.

Eserin tarihî arka planını ve kime sunulduğunu tespit etmek için.

2

Eserin ahlaki ve didaktik içeriğini belirleme

Atabetü'l-Hakayık'ın bilginin önemi, cömertlik ve dindarlık gibi erdemleri öven didaktik yapısı temel temalarla eşleştirilir.

Eserin konusunu ve mesajını çözümlemek için.

3

Eserin dilsel özelliklerini analiz etme

Karahanlı Türkçesiyle yazıldığı ve İslamiyet'in etkisiyle Arapça-Farsça kelimelerin arttığı bilgisi dil ve söz varlığıyla eşleştirilir.

Geçiş dönemi dil özelliklerini belirlemek için.

4

Eserin nazım birimlerini ve şekilsel yapısını inceleme

Giriş kısmının beyitlerden, ana bölümlerin ise dörtlüklerden oluştuğu biçimsel özellikler yapısal düzenle eşleştirilir.

Eserin biçim ve dış yapı özelliklerini analiz etmek için.

Anahtar Kavram

Atabetü'l-Hakayık'ın Yapısal ve İçeriksel Özellikleri

Soru 770Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen Divan edebiyatı beyitlerini, sağ sütundaki ait oldukları nazım türleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

İlk beyit tevhit, ikinci beyit naat, üçüncü beyit methiye ve dördüncü beyit hicviye ile eşleşmelidir.

Eşleştirmelerin tamamı beyitlerdeki anahtar kelimelere ve temalara dayanmaktadır. 'Birdir' kelimesi tevhidi; 'hâk-i pây' ifadesi naatı; 'husrev-i zî-şân' ifadesi methiyeyi; müftüye yönelik iğneleyici yergi ise hicviyeyi gösterir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk beyitteki anahtar kelimeleri ve temayı belirleyin.

'Birdir', 'şerîki' (ortağı/ortağı olmayan) ve 'zâtına' (Allah'ın zâtı) kelimeleri Allah'ın birliğini ifade etmektedir.

Bu tema Divan edebiyatında Allah'ın birliğini ve tekliğini anlatan tevhit nazım türünün temel özelliğidir.

2

İkinci beyitteki anahtar kelimeleri ve tasavvufi mazmunları analiz edin.

'Hâk-i pây' (ayağının tozu) ifadesi, Divan şiirinde Hz. Muhammed'e duyulan sevgi ve bağlılığı sembolize eden klasik bir unsurdur.

Hz. Muhammed'i övmek ve ona duyulan sevgiyi dile getirmek amacıyla yazılan şiirler naat türündedir.

3

Üçüncü beyitte hitap edilen kişinin niteliklerini belirleyin.

'Husrev-i zî-şân' (şanlı hükümdar) ve 'şâhân-ı cihân' (cihan şahları) ifadeleri, padişaha yönelik yüksek bir övgü içermektedir.

Bir devlet büyüğünü ya da padişahı övmek amacıyla yazılan şiirler methiye nazım türünü oluşturur.

4

Dördüncü beyitteki üslubu ve verilmek istenen mesajı tespit edin.

Müftünün şaire kâfir demesi üzerine şairin ona müslüman diyerek yarın ahirette ikisinin de yalancı çıkacağını söylemesi, ince ve iğneleyici bir eleştiri taşımaktadır.

Kişileri ya da toplumun aksayan yönlerini yermek, eleştirmek amacıyla yazılan şiirler hicviye olarak adlandırılır.

Anahtar Kavram

Divan Edebiyatı Nazım Türleri ve Konuları

Soru 771Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen tasavvufi şiir alıntılarını, sağ sütundaki ait oldukları Tekke (dinî-tasavvufî) halk edebiyatı nazım türleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Her dörtlük, işlediği tema ve üsluba göre sırasıyla İlahi, Nefes, Şathiye ve Devriye türleriyle eşleşmektedir.

Verilen tasavvufi şiir stanzaları ile nazım türleri arasındaki eşleştirme, her türün kendine özgü konusu ve felsefi arka planı temel alınarak yapılmıştır. İlahi Allah aşkını, Nefes tarikat adabını, Şathiye sembolik ve şaşırtıcı tezatları, Devriye ise ruhun evrendeki devrini konu edinir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk dörtlüğün ('Aşkın oduna yananlar...') temasını belirleme

Dörtlükte Allah aşkı ve O'na yöneliş işlenmiştir. Bu tema ilahi türünün en karakteristik özelliğidir.

İlahiler, Allah sevgisini ve tasavvufi aşkı yaygın bir hitapla anlatan dinî şiirlerdir.

2

İkinci dörtlüğün ('Güzel aşık cevrimizi...') tarikat terimlerini analiz etme

'Rıza lokması' ve 'aşık' gibi kavramlar Bektaşi tekkelerindeki adabı simgeler. Dolayısıyla nefes türüne aittir.

Nefesler, Bektaşi şairleri tarafından cem ayinlerinde okunmak üzere yazılan, tarikat inançlarını anlatan şiirlerdir.

3

Üçüncü dörtlüğün ('Çıktım erik dalına...') anlatım üslubunu değerlendirme

Erik dalında üzüm yemek gibi mantıksal olarak tezat oluşturan, mecazi derinlik barındıran bu dörtlük şathiyedir.

Şathiyeler, inançlara karşı lakayt ve alaycı bir üslup taşıyor gibi görünen ama tasavvufi sırları barındıran şiirlerdir.

4

Dördüncü dörtlüğün ('On sekiz bin âlem halk olmadan biz...') felsefesini inceleme

Ruhun bedene girmeden önceki varlığını ve devir teorisini anlattığı için devriye türüne aittir.

Devriyeler, ruhun Allah'tan çıkıp tekrar Allah'a döneceğini konu alan felsefi-tasavvufi nazım türleridir.

Anahtar Kavram

Tekke (Dinî-Tasavvufî) Edebiyatı Nazım Türleri ve Tematik Özellikleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 772Soru →

Aşağıda verilen tiyatro terimlerini, bu terimlerin doğru tanımlarıyla eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Tirat terimi uzun ve kesintisiz konuşma tanımıyla; Kondüvit terimi sahne arkası koordinasyonu ve efekt görevlisi tanımıyla; Feeri terimi doğaüstü ve masalsı tiyatro eseri tanımıyla; Epizot terimi ise tragedyanın diyaloglu bölümleri tanımıyla eşleşmelidir.

Doğru eşleştirmede Tirat, karakterlerin sahnede birbirlerine veya seyircilere hitaben yaptıkları uzun ve kesintisiz konuşmalarla; Kondüvit, sahne arkasında oyunun akışını, oyuncuların giriş çıkışlarını ve teknik efektleri koordine eden kişiyle; Feeri, doğaüstü olayların görkemli dekorlarla sunulduğu masalsı tiyatro türüyle; Epizot ise klasik tragedyalarda koro şarkıları arasında yer alan diyaloglu bölümlerle doğru şekilde eşleştirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Tirat teriminin tanımını belirlemek

Tirat, sahnede bir karakterin uzun ve kesintisiz konuşmasıdır. Bu tanım dördüncü açıklama ile uyuşmaktadır.

Tiyatroda sahne içi konuşma biçimlerinin başında tirat ve monolog gelir; tirat uzun ve coşkulu nutuk niteliğindedir.

2

Kondüvit teriminin işlevini belirlemek

Kondüvit, sahne arkasında oyunun teknik akışından ve oyuncuların giriş-çıkış takibinden sorumludur. Bu tanım ikinci açıklama ile uyuşmaktadır.

Kondüvit, sahne yönetiminde teknik ekibin bir parçası olup koordinasyonu sağlar.

3

Feeri teriminin tür özelliklerini incelemek

Feeri, masalsı ögeleri ve doğaüstü olayları görkemli sahne efektleriyle işleyen tiyatro türüdür. Bu tanım üçüncü açıklama ile uyuşmaktadır.

Edebiyatta peri ve cin gibi kavramların işlendiği fantastik tiyatro türüne feeri denir.

4

Epizot teriminin yapısal yerini tespit etmek

Epizot, klasik tragedyalarda koro şarkıları arasında kalan ve diyalogların gerçekleştiği bölümlerdir. Bu tanım birinci açıklama ile uyuşmaktadır.

Epizot, antik tiyatroda olay örgüsünün gelişimini sağlayan diyaloglu bölümleri temsil eder.

Anahtar Kavram

Tiyatro Terimleri ve Yapı Unsurları

Soru 773Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen 17. ve 18. y��zyıl Divan edebiyatı şairleri ile sağ sütunda verilen ve bu şairlerin edebî anlayışlarını veya şiir tarzlarını en belirgin şekilde yansıtan beyitleri doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleştirme şu şekildedir: Nâbî - 'Bağ-ı dehrin hem hazânın...', Nedim - 'Gidelim serv-i revânım...', Şeyh Galip - 'Tarz-ı selefe tekaddüm ettim...', Nef'î - 'Tûtî-i mucize-gûyem...'.

Şairlerin temsil ettikleri edebî akımlar (Nâbî'nin Hikemi tarzı, Nedim'in Mahallileşme akımı, Şeyh Galip'in Sebk-i Hindi akımı ve Nef'î'nin fahriye ağırlıklı kaside çizgisi) şiirlerinin temalarına ve söyleyiş biçimlerine yansımıştır. Eşleştirilen beyitler bu akımların ve yönelimlerin en bariz örneklerini barındırmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Nâbî'nin felsefi ve öğretici (hikemi) yönü incelenir.

Hayatın iniş çıkışlarını ve tecrübeyi bilgece özetleyen 'Bağ-ı dehrin...' beyti Nâbî ile eşleştirilir.

Nâbî, şiirlerinde toplumsal ve ahlaki öğütlere yer veren hikemi tarzın edebiyatımızdaki en önemli temsilcisidir.

2

Nedim'in Mahallileşme ve Lale Devri eğlenceleriyle ilişkisi sorgulanır.

İstanbul'un somut bir mesiresi olan Sa'dâbâd'a gitme çağrısı yapılan 'Gidelim serv-i revânım...' beyti Nedim ile eşleştirilir.

Nedim, Mahallileşme akımının etkisiyle İstanbul Türkçesini, yerel yaşamı ve Lale Devri zevklerini şiirlerinde işlemiştir.

3

Şeyh Galip'in Sebk-i Hindi ve yeni imaj arayışları taranır.

Klasik çizginin ötesine geçip yeni bir söyleyiş oluşturduğunu beyan eden 'Tarz-ı selefe tekaddüm ettim...' beyti Şeyh Galip ile eşleştirilir.

Şeyh Galip, Sebk-i Hindi tarzında hayal gücünü zorlayan, soyut ve kapalı mecazlarla yeni bir edebî dil inşa etmiştir.

4

Nef'î'nin iddialı kaside dili (fahriye) mercek altına alınır.

Sanat yeteneğini felekle boy ölçüşecek derecede öven 'Tûtî-i mucize-gûyem...' beyti Nef'î ile eşleştirilir.

Nef'î, Türk edebiyatında fahriyeleriyle (kendini övme) ve kaside yazımındaki benzersiz cesur edasıyla tanınır.

Anahtar Kavram

17. ve 18. Yüzyıl Divan Şiirindeki Akımlar ve Şairlerin Belirleyici Sanat Özellikleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 774Soru →

Aşağıdaki sol sütunda verilen Divan edebiyatı beyitlerini, sağ sütundaki ait oldukları nazım türleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Birinci beyit münacat, ikinci beyit fahriye, üçüncü beyit hicviye ve dördüncü beyit naat türü ile eşleşir.

Verilen beyitlerin anahtar kelimeleri incelendiğinde; birinci beyitte geçen 'Yâ Rab' hitabı Allah'a yakarış olan münacatı; ikinci beyitteki 'Benim ol şâir' ifadesi şairin kendini övdüğü fahriyeyi; üçüncü beyitteki ikiyüzlü din adamına (zâhid) yönelik yergiler hicviyeyi; dördüncü beyitteki 'Habîballah' ve 'Hayre'l-beşer' sıfatları ise Peygamber'e övgü olan naatı belirler. Bu nedenle eşleştirme sırasıyla münacat, fahriye, hicviye ve naat şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci beyitteki anahtar kelimeleri ve anlamı analiz edin.

'Yâ Rab' seslenişi ve 'abd-i nâçâr' (çaresiz kul) ifadeleriyle Allah'a yönelik bir yalvarış tespit edilmiştir.

Allah'a sığınma ve yakarış temaları münacat türünün temel özelliğidir.

2

İkinci beyitteki anahtar kelimeleri ve anlamı analiz edin.

'Benim ol şâir-i sihr-âferîn' (o büyüleyici, mucize yaratan şair benim) ifadesiyle şairin kendi sanat yeteneğini övdüğü tespit edilmiştir.

Şairin kendi şairlik kudretini ve eserlerini övdüğü şiirler fahriye olarak adlandırılır.

3

Üçüncü beyitteki anahtar kelimeleri ve anlamı analiz edin.

'Zâhid-i nâ-pâk' (temiz olmayan kaba dindar) ve 'dîn ile dünyâyı arar' ifadeleriyle toplumsal bir figürün ikiyüzlülüğünün eleştirildiği tespit edilmiştir.

Kişilerin, kurumların veya toplumsal aksaklıkların yerildiği manzumeler hicviye türüne girmektedir.

4

Dördüncü beyitteki anahtar kelimeleri ve anlamı analiz edin.

'Habîballah' (Allah'ın sevgilisi) ve 'Hayre'l-beşer' (insanlığın en hayırlısı) ifadeleriyle Hz. Muhammed'e duyulan sevgi ve bağlılık tespit edilmiştir.

Hz. Muhammed'i övmek ve ona duyulan sevgiyi dile getirmek amacıyla yazılan şiirler naat türündedir.

Anahtar Kavram

Divan Edebiyatı Nazım Türleri ve Konuları

Soru 775Soru →

Aşağ��da divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekilleri ve bu nazım şekillerinin belirleyici özellikleri verilmiştir. Bu nazım şekillerini kendilerine ait özelliklerle doğru biçimde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Müstezat nazım şekli ziyade adı verilen kısa dizelerin eklenmesiyle, kıta nazım şekli matlasız olması ve

xa\ xa

kafiye düzeniyle, mesnevi nazım şekli her beytinin kendi arasında kafiyeli olup olay anlatımına dayanmasıyla, kaside nazım şekli ise din veya devlet büyüklerini övme amacı ve

33-99

beyit uzunluğuyla eşleşmektedir.

Divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekillerinin kendilerine has yapısal ve tematik özellikleri bulunur. Müstezat nazım şekli uzun ve kısa dizelerin ardışık sıralanmasıyla oluşur ve eklenen kısa dizelere 'ziyade' denir. Kıta, matla beyti içermez ve kafiye düzeni

xa\ xa

şeklindedir. Mesnevi, olay anlatımına dayalı uzun eserlerde tercih edilir ve her beyti kendi arasında kafiyelidir. Kaside ise din ve devlet büyüklerini övme amacıyla yazılan,

33-99

beyitlik bir nazım şeklidir. Bu özellikler dikkate alındığında eşleşmeler tam olarak birbirini karşılamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Seçeneklerdeki nazım şekillerinin ayırt edici yapısal özelliklerini belirleme

Müstezatın dize yapısındaki uzun-kısa tezatlığı ve 'ziyade' kavramı, kıtanın beyit sayısı sınırları ile matlasız

xa\ xa

düzeni, mesnevinin olay anlatımına uygun serbest beyit sınırı, kasidenin ise övgü teması ve beyit sayısı limitleri belirlenir.

Her nazım şeklinin yapısal özelliklerini analiz etmek, doğru tanımları ayırt etmenin ilk adımıdır.

2

Belirlenen özellikleri tanımlarla eşleştirme

Müstezat üçüncü tanım ile, kıta ikinci tanım ile, mesnevi birinci tanım ile ve kaside dördüncü tanım ile doğru biçimde eşleştirilmiştir.

Anahtar kavramların (ziyade, matlasız olma, kendi arasında kafiyeli olma, övgü amacı) tanımlarda aranması doğru eşleşmeyi sağlar.

Anahtar Kavram

Divan Edebiyatı Beyitlerle Kurulan Nazım Şekillerinin Özellikleri

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 776Soru →

Aşağıda sol sütunda verilen şiir parçalarını, sağ sütunda yer alan uygun nazım biçimi ve nazım türü eşleştirmeleriyle eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sol sütundaki şiir parçaları ile sağ sütundaki nazım biçimi ve nazım türü eşleştirmeleri sırasıyla şu şekildedir: İlk parça 'Semai / Güzelleme', ikinci parça 'Koşma / Taşlama', üçüncü parça 'Gazel / Münacat', dördüncü parça 'Semai / Şathiye' ile eşleşmelidir.

Şiirlerin hece ölçüleri, nazım birimleri ve temaları incelendiğinde; 'İncecikten bir kar yağar' (8'li hece, aşk) Semai/Güzelleme ile; 'Bir vakte erdi ki bizim günümüz' (11'li hece, yergi) Koşma/Taşlama ile; 'Yâ Rab belâ-yı aşk...' (beyit, Allah'a yakarış) Gazel/Münacat ile; 'Kıldan köprü yaratmışsın' (8'li hece, tasavvufi mizahi üslup) Semai/Şathiye ile tam olarak eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

İlk şiir parçasının hece ölçüsünü ve konusunu analiz edin.

"İncecikten bir kar yağar..." şiiri 8'li hece ölçüsüne sahiptir (Semai) ve lirik bir aşk konusunu işlemektedir (Güzelleme).

Semai nazım biçimi 8'li hece ölçüsüyle yazılır, güzelleme ise aşk temasını işleyen nazım türüdür.

2

İkinci şiir parçasının hece ölçüsünü ve konusunu analiz edin.

"Bir vakte erdi ki bizim günümüz..." şiiri 11'li hece ölçüsüne sahiptir (Koşma) ve toplumsal eleştiri içermektedir (Taşlama).

Koşma nazım biçimi 11'li hece ölçüsüyle yazılır, taşlama ise hiciv/yergi içeren nazım türüdür.

3

Üçüncü şiir parçasının nazım birimini, dilini ve konusunu analiz edin.

"Yâ Rab belâ-yı aşk ile..." beyti divan edebiyatı ürünü olup beyit birimiyle ve aruzla yazılmıştır (Gazel) ve Allah'a yakarış temalıdır (Münacat).

Gazel beyitlerle kurulan klasik bir nazım biçimidir, münacat ise Allah'a yakarış şiirlerinin genel nazım türüdür.

4

Dördüncü şiir parçasının hece ölçüsünü ve üslubunu analiz edin.

"Kıldan köprü yaratmışsın..." şiiri 8'li hece ölçüsündedir (Semai/Tekke şiiri yapısı) ve Allah ile şakacı bir dille konuşur gibi yazılmıştır (Şathiye).

Şathiye, tasavvuf edebiyatında inançlarla ilgili şakacı bir üslupla yazılan nazım türüdür.

Anahtar Kavram

Şiirlerde yapısal özelliklerin nazım biçimini (formunu), tematik ve içeriksel özelliklerin ise nazım türünü belirlediğinin kavranması.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 777Soru →

Aşağıda verilen Tanzimat Dönemi eserlerini, bu eserlerin yazarlar��yla doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Karabibik eseri Nabizade Nazım ile, Sergüzeşt eseri Samipaşazade Sezai ile ve Cezmi eseri Namık Kemal ile eşleşmelidir.

Karabibik eseri ilk köy romanı olup Nabizade Nazım'a; Sergüzeşt eseri esaret konusunu işleyen bir yapıt olup Samipaşazade Sezai'ye; Cezmi ise ilk tarihi roman olup Namık Kemal'e aittir. Bu doğrultuda yapılan eşleştirme edebiyat tarihi bilgileriyle örtüşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Edebiyatımızdaki ilk köy romanı olan Karabibik'in yazarını saptamak.

Karabibik romanının yazarı Nabizade Nazım olarak belirlenir.

Nabizade Nazım, edebiyatımızda realizm ve natüralizmin öncülerindendir ve Karabibik eseri bu akımların etkisiyle yazılmıştır.

2

Esaret temasını Dilber karakteri üzerinden anlatan Sergüzeşt romanının yazarını bulmak.

Sergüzeşt romanının yazarı Samipaşazade Sezai olarak eşleştirilir.

Sergüzeşt, romandan hikayeye geçişin de öncülerinden olan Samipaşazade Sezai'nin tek romanıdır.

3

İlk tarihi roman olarak kabul edilen Cezmi'nin yazarını belirlemek.

Cezmi romanının yazarı Namık Kemal olarak eşleştirilir.

Vatan şairi Namık Kemal, tarihi roman türünün ilk örneğini Cezmi eseriyle vermiştir.

Anahtar Kavram

Tanzimat Dönemi eserlerinin yazarlarıyla doğru eşleştirilmesi

Soru 778Soru →

Aşağıda sol sütunda verilen 17. ve 18. yüzyıl Divan edebiyatı şairlerini, sağ sütunda verilen belirleyici özellikleri ve eserleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Nef'î, Sihâm-ı Kazâ ve hiciv konulu açıklamayla; Nâbî, didaktik tarz ve Hayriyye konulu açıklamayla; Şeyh Galip ise Sebk-i Hindi akımı ve Hüsn ü Aşk mesnevisi konulu açıklamayla eşleşir.

Eşleştirmede Nef'î, kaside/hiciv tarzı ve Sihâm-ı Kazâ eseriyle; Nâbî, hikemî (didaktik) şiir tarzı ve Hayriyye mesnevisiyle; Şeyh Galip ise Sebk-i Hindi akımı ve Hüsn ü Aşk mesnevisiyle doğru bir şekilde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Kaside ve hiciv ustası olan, Sihâm-ı Kazâ eserinin yazarını belirleme

Bu özellikler 17. yüzyılın en ünlü kaside ve hiciv şairi olan Nef'î ile uyuşmaktadır.

Sihâm-ı Kazâ Nef'î'nin en önemli hiciv eseridir.

2

Hikemî tarzın kurucusu olan ve oğlu adına Hayriyye'yi yazan şairi belirleme

Bu özellikler 17. yüzyıl didaktik şiirinin öncüsü olan Nâbî ile uyuşmaktadır.

Hayriyye, Nâbî'nin didaktik ve ahlaki öğütler içeren ünlü mesnevisidir.

3

Sebk-i Hindi akımının temsilcisi olan ve Hüsn ü Aşk yazarı olan şairi belirleme

Bu özellikler 18. yüzyılın büyük şairi ve mutasavvıfı Şeyh Galip ile uyuşmaktadır.

Hüsn ü Aşk mesnevisi Şeyh Galip'in Sebk-i Hindi üslubuyla yazdığı başyapıtıdır.

Anahtar Kavram

17. ve 18. Yüzyıl Divan Edebiyatı Şairlerinin Belirleyici Edebi Özellikleri, Akımları ve Eserleri

Soru 779Soru →

Aşağıda verilen 13. ve 14. yüzyıl Divan edebiyatı şairleri ile bu şairlerin edebiyat tarihindeki en belirgin niteliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Hoca Dehhani ile din dışı konularda yazan ilk şair olma özelliği; Âşık Paşa ile Garibnâme eseri ve Türkçe hassasiyeti; Seyyid Nesîmî ile Hurufilik inancı ve coşkulu lirik şiirleri eşleşmelidir.

Hoca Dehhani din dışı şiirleri, Âşık Paşa Türkçe bilinciyle yazdığı Garibnâme eseri, Seyyid Nesîmî ise Hurufilik felsefesiyle yazdığı coşkulu şiirleri üzerinden doğru şekilde eşleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Hoca Dehhani'nin belirleyici özelliğini tespit etme

Hoca Dehhani, din dışı şiirlerin ilk temsilcisidir ve bu nitelik ilk açıklama ile eşleşir.

Edebiyat tarihindeki genel kabule göre Divan şiirinin başlangıcı Hoca Dehhani ile olur ve o din dışı şiirleriyle bilinir.

2

Âşık Paşa'nın belirleyici özelliğini tespit etme

Âşık Paşa, Türkçe hassasiyeti ve Garibnâme mesnevisi ile tanınır ve bu nitelik ikinci açıklama ile eşleşir.

14. yüzyılın en hacimli Türkçe mesnevisi olan Garibnâme, Âşık Paşa'nın dil bilincini gösteren en önemli eseridir.

3

Seyyid Nesîmî'nin belirleyici özelliğini tespit etme

Seyyid Nesîmî, Hurufilik inancı ve coşkulu Azeri Türkçesi şiirleriyle bilinir ve bu nitelik üçüncü açıklama ile eşleşir.

Nesîmî, 14. yüzyılda tasavvufun Hurufilik kolunu coşkun gazellerle yaymış ve Azeri sahasında şiirler vermiştir.

Anahtar Kavram

13. ve 14. Yüzyıl Divan Edebiyatı Şairleri ve Edebi Kişilikleri

Soru 780Soru →

Tiyatro sanatı, zengin bir terim dağarcığına sahiptir. Aşağıda, modern tiyatroda sıkça kullanılan bazı terimler ve bu terimlerin tanımları karışık olarak verilmiştir. Buna göre, sol sütundaki tiyatro terimleri ile sağ sütundaki tanımları doğru olacak şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Pandomim sözsüz canlandırmayla, Kabare siyasal-toplumsal taşlamayla, Fars kaba ve abartılı komediyle, Monolog ise karakterin tek başına yaptığı uzun konuşmayla eşleşir.

Tiyatro terimleri ve tanımları eşleştirildiğinde; Pandomim sözsüz anlatıma, Kabare güncel ve siyasal taşlamaya, Fars kaba güldürüye, Monolog ise karakterin tek başına yaptığı kesintisiz konuşmaya karşılık gelir.

Adım Adım Çözüm

1

Sol sütundaki her bir tiyatro teriminin ayırt edici özelliklerini belirleyin.

Pandomim sözsüz tiyatroyu; Kabare güncel/siyasal taşlamayı; Fars mantık sınırlarını zorlayan kaba güldürüyü; Monolog ise sahnede tek kişilik kesintisiz konuşmayı temsil eder.

Terimlerin temel işlevlerini bilmek, doğru tanımlarla eşleştirmeyi kolaylaştırır.

2

Terimleri sağ sütundaki tanımlarla karşılaştırarak eşleştirin.

Pandomim sözcük kullanılmayan oyun tanımıyla (üçüncü tanım), Kabare siyasal-toplumsal eleştiri tanımıyla (dördüncü tanım), Fars kaba şakalara dayalı güldürü tanımıyla (birinci tanım), Monolog ise tek kişinin uzun konuşması tanımıyla (ikinci tanım) eşleşmektedir.

Tanımlardaki anahtar ifadeler doğrudan ilgili tiyatro terimlerinin akademik karşılıklarıdır.

Anahtar Kavram

Tiyatro Terimleri ve Yapı Unsurları

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram