Divan Edebiyatı

Aşağıdaki sol sütunda verilen Divan edebiyatı beyitlerini, sağ sütundaki ait oldukları nazım türleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

17. yüzyılda divan şiirine rindane ve şuhane edayı pürüzsüz bir İstanbul Türkçesiyle taşıyan şair, gazellerindeki sade söyleyiş ve canlı tasvirlerle 18. yüzyıl mahallîleşme akımının öncülerinden biri olmuştur. Dinî-tasavvufî konulara şiirlerinde pek yer vermeyen ve din dışı konuları işleyen bu sanatçı, hayatı boyunca devlet kademelerinde ve şeyhülislamlık makamında görev yapmıştır.

Bu parçada söz edilen divan şairi aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki sol sütunda verilen 17. ve 18. y��zyıl Divan edebiyatı şairleri ile sağ sütunda verilen ve bu şairlerin edebî anlayışlarını veya şiir tarzlarını en belirgin şekilde yansıtan beyitleri doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Aşağıdaki sol sütunda verilen Divan edebiyatı beyitlerini, sağ sütundaki ait oldukları nazım türleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

XVII. ve XVIII. yüzyıl divan şiirinde yaşanan üslup ve yönelim farklılıklarını inceleyen bir araştırmacı, çalışma notlarında şu şairleri ve özelliklerini kaydetmiştir:

* I. Şair: XVII. yüzyılda Sebk-i Hindi akımının Türk edebiyatındaki ilk temsilcilerindendir. Şiirlerinde anlam derinliğine, soyut ve özgün imgelere önem veren sanatçı, divan edebiyatında şarkı nazım şeklinin ilk örneklerini vermesiyle de tanınır.
* II. Şair: XVIII. yüzyılda Nabî'nin öncülük ettiği hikemî (didaktik) tarzın bu yüzyıldaki en güçlü temsilcisidir. Sadrazamlık da yapmış olan şair, devlet adamlığı tecrübesini şiirlerine yansıtmış; ahlaki öğütler ve bilgece söyleyişlerle örülü gazeller kaleme almıştır.
* III. Şair: XVIII. yüzyılın sonlarında Sebk-i Hindi akımının estetik sınırlarını zirveye taşımış ve divan şiirinin son büyük temsilcisi kabul edilmiştir. İlahi aşkı alegorik bir yolculuk üzerinden anlatan, Türk edebiyatının en özgün mesnevilerinden birini yazmıştır.

Buna göre özellikleri belirtilen divan şairleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

I. Her beytinin kendi arasında kafiyeli olması (aa, bb, cc...) yazma kolaylığı sağlar.
II. Divan edebiyatında beyit sayısı bakımından en uzun nazım şeklidir.
III. Klasik edebiyatta günümüzdeki roman ve hikâyenin işlevini üstlenmiştir.

Yukarıda özellikleri verilen divan edebiyatı nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağ��da divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekilleri ve bu nazım şekillerinin belirleyici özellikleri verilmiştir. Bu nazım şekillerini kendilerine ait özelliklerle doğru biçimde eşleştiriniz.

Bâkî’ye ait aşağıdaki beyit verilmiştir:

*Kadrini seng-i musallâda bilip ey Bâkî*
*Durup el bağlayalar karşına y��ran saf saf*

Bu beyitle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Aşağıda sol sütunda verilen 17. ve 18. yüzyıl Divan edebiyatı şairlerini, sağ sütunda verilen belirleyici özellikleri ve eserleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Aşağıda verilen 13. ve 14. yüzyıl Divan edebiyatı şairleri ile bu şairlerin edebiyat tarihindeki en belirgin niteliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Divan edebiyatında şairler; bireysel ya da toplumsal aksaklıkları, liyakatsizlikleri ve samimiyetsizlikleri eleştiri sınırlarını zorlayarak alaycı ve iğneleyici bir dille ele almışlardır. Bu tarz şiirler, klasik edebiyatın kendine özgü konu ve tema çeşitliliğini yansıtır.

Buna göre,

"Gör zâhidi kim sâhib-i irşâd olayın der
Dün mektebe vardı bugün üstâd olayın der"

beyti, konusu ve içerik özellikleri dikkate alındığında aşağıdaki nazım türlerinin hangisine örnek oluşturur?

Fuzûlî'ye ait bir gazelden alınan aşağıdaki beyitlerin, divan edebiyatı şiir yapısı göz önünde bulundurularak baştan sona doğru (matla - ara beyit - makta) anlamlı ve kurallı bir biçimde sıralanışı nasıl olmalıdır?

15. yüzyılda yaşamış olan yazar, sade nesrin en önemli temsilcilerindendir. II. Murad'ın isteği üzerine Farsçadan Türkçeye çevirdiği eser, bir nasihatname (öğüt kitabı) niteliği taşır. Sade, içten ve yapmacıksız bir dille kaleme alınan bu eser, görgü kurallarından devlet yönetimine kadar pek çok konuda bilgiler sunar.

Bu parçada söz edilen Divan nesri temsilcisi ve eseri aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

Aşağıdaki sol grupta verilen beyitleri, sağ grupta yer alan ait oldukları divan edebiyatı nazım şekilleriyle eşleştiriniz.

Divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekillerinden biridir. Bir gazelin her dizesine, kullanılan aruz kalıbına uygun kısa bir dize (ziyade) eklenmesiyle oluşturulur. Şiirde bir uzun, bir kısa dize ardışık olarak sıralanır.

Bu özellikleriyle tanınan divan edebiyatı nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıda sol sütunda 13. ve 14. yüzyıl Divan edebiyatı şairleri, sağ sütunda ise bu şairlerin öne çıkan özellikleri ve eserleri verilmiştir. Sol sütundaki şairleri sağ sütundaki doğru açıklamalarla eşleştiriniz.

Divan edebiyatı bünyesinde farklı yüzyıllarda kaleme alınmış önemli nesir (düzyazı) eserleri bulunmaktadır. Buna göre, sol sütunda verilen divan nesri eserlerini sağ sütunda yer alan yazarlarıyla eşleştirdiğinizde doğru eşleşme nasıl olmalıdır?

Aşağıdaki tabloda 17. ve 18. yüzyıl Divan edebiyatı şairlerine dair bazı bilgiler verilmiştir:

Buna göre, tablodaki numaralanmış şairlerin hangileriyle ilgili bilgilerde yanlışlık yapılmıştır?

Divan edebiyatında beyitler, işledikleri temalara göre farklı nazım türlerine dahil edilir. Buna göre, sol sütundaki şiir parçalarını sağ sütundaki uygun nazım türleriyle eşleştiriniz.

Sol sütunda Divan edebiyatında etkili olmuş edebî akım ve eğilimler, sağ sütunda ise bu akımların genel özellikleri ile belirgin temsilcileri verilmiştir. Buna göre, sol sütundaki akım ve eğilimleri sağ sütundaki doğru tanımlarıyla eşleştiriniz.