Divan Edebiyatı
303 soru
Divan edebiyatında şairler; ele aldıkları temaya, şiirin yazılış amacına ve hitap ettikleri konuya göre farkl�� nazım türlerinde eserler kaleme almışlardır.
Buna göre, aşağıdaki beyitlerden hangisi, karşısında verilen nazım türüyle uyuşmamaktadır?
Nazım Türü: Tevhit
Nazım Türü: Naat
Nazım Türü: Hicviye
Nazım Türü: Methiye
Nazım Türü: Mersiye
Fuzûlî'nin ünlü 'Su Kasidesi'nden alınan aşağıdaki beyitlerin, kasidenin yapısal ��zellikleri (matla, ara beyit, makta) ve kafiye düzeni dikkate alınarak baştan sona doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?
Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin
Şiirde kuru duygu ve hayaller yerine toplumsal meselelere, ahlaki öğütlere, akla ve bilgece düşüncelere yer verilmesini savunan; Türk edebiyatındaki en büyük temsilcisi 17. yüzyıl şairi Nâbî olan Divan edebiyatı akımı aşağıdakilerden hangisidir?
Aşağıda sol sütunda verilen Divan edebiyatı şairlerini, sağ sütundaki en belirgin edebî özellikleri ve eserleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.
Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın
Öğeler
Eşleşmeler
Divan edebiyatından alınan aşağıdaki iki beyit yapısal ve içeriksel özellikleri bakımından incelenmiştir:
I. Beyit
*Süzme çeşmin gelmesin müjgan müjgan üstüne*
*Urma zahm-ı sineme peykan peykan üstüne*
II. Beyit
*Minnet hudâya devlet-i dünyâ fenâ bulur*
*Bâkî kalır sahîfe-i âlemde adımız*
Bu beyitlerle ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Divan edebiyatında gazel ve kaside gibi nazım şekillerinin ilk beytine "matla" adı verilir. Matla beytinin en belirgin özelliği, dizelerinin kendi arasında kafiyeli (aa) olmasıdır.
Buna göre, aşağıdaki beyitlerden hangisi bir gazel veya kasidenin matla beyti olabilir?
Mey süzülmüş şîşeden ruhsâr-ı âl olmuş sana
Mübtelâ-yı gama sor kim geceler kaç sâat
Bâkî kalan bu kubbede bir hoş sadâ imiş
Kılma dermân kim helâkim zehri dermânındadır
Bâkî kalır sahîfe-i âlemde adımız
Divan edebiyatında şairlerin ele aldığı temalar, şiirlerin nazım türünü doğrudan belirleyen en önemli ölçüttür. Aşağıda verilen beyitler ile bu beyitlerin ait olduğu nazım türlerini doğru şekilde eşleştiriniz.
Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın
Öğeler
Eşleşmeler
Nedîm'e ait aşağıdaki beyitler, divan şiirinin yapısal özellikleri (matla, ara beyitler, makta) ve anlam bütünlüğü göz önünde bulundurularak anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde baştan sona doğru nasıl sıralanmalıdır?
Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin
Divan edebiyatında XVII. ve XVIII. yüzyıllar, hem klasik şiir geleneğinin olgun ürünlerinin verildiği hem de yerelleşme ve yeni üslup arayışlarının (Sebk-i Hindî, Hikemî tarz) belirginleştiği bir dönemdir.
Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde verilen beyit, karşısındaki şair, yüzyıl ve edebî tarz eşleştirmesiyle uyuşmamaktadır?
Şair: Nâbî
Yüzyıl ve Tarz: XVII. yüzyıl - Hikemî tarz
Şair: Nedîm
Yüzyıl ve Tarz: XVIII. yüzyıl - Mahallîleşme tarzı
Şair: Nef'î
Yüzyıl ve Tarz: XVII. yüzyıl - Dinamik ve gür sesli söyleyiş (Fahriye)
Şair: Şeyh Gâlip
Yüzyıl ve Tarz: XVIII. yüzyıl - Sebk-i Hindî akımı
Şair: Nedîm
Yüzyıl ve Tarz: XVIII. yüzyıl - Hikemî tarz
Şiirlerinde dünya zevklerini ve yaşamın güzelliklerini olgun, bilgece bir tavırla ele alan 'rindane' tarzın öncüsü kabul edilen; yaşadığı dönemde 'Sultânu'ş-Şuarâ' (Şairler Sultanı) unvanıyla anılan ve Kanuni Sultan Süleyman'ın ölümü üzerine yazdığı *Kanuni Mersiyesi* ile tanınan 16. yüzyıl divan şairi aşağıdakilerden hangisidir?
Fuzûlî'ye ait bir gazelden alınan aşağıdaki beyitlerin, gazelin yapı özellikleri (matla, makta ve ara beyit) dikkate alınarak baştan sona doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?
Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin
Aşağıda XVII. ve XVIII. yüzyıl divan şiirinin farklı üslup ve yönelimlerini temsil eden iki beyit verilmiştir:
I. Beyit:
*Bağ-ı dehrin hem hazânın hem bahârın görmüşüz*
*Biz neşâtın da gamın da rûzgârın görmüşüz*
II. Beyit:
*Gülelim oynayalım kâm alalım dünyâdan*
*Mâ'-i Tesnîm içelim çeşme-i nev-peydâdan*
Bu beyitler ve temsil ettikleri edebî anlayışlar ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Aşağıda verilen 17. ve 18. yüzyıl Divan edebiyatı sanatçılarını, edebî kişiliklerini yansıtan en belirgin yönelimleri, akımları veya eserleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.
Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın
Öğeler
Eşleşmeler
Aşağıdaki sol sütunda verilen 17. ve 18. yüzyıl Divan edebiyatı şairleri ile sağ sütunda verilen belirgin edebî özellikleri doğru şekilde eşleştiriniz.
Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın
Öğeler
Eşleşmeler
Aşağıdaki sol sütunda verilen 13. ve 14. yüzyıl Divan edebiyatı sanatçıları ile sağ sütundaki edebi şahsiyetleri ve eserlerine dair belirleyici özellikleri eşleştiriniz.
Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın
Öğeler
Eşleşmeler
Aşağıda sol sütunda 15. ve 16. yüzyıl Divan edebiyatı şairleri, sağ sütunda ise bu şairlerin Türk edebiyatında önemli yere sahip eserleri verilmiştir.
Buna göre, sol sütundaki şairler ile sağ sütundaki eserlerin doğru eşleştirmesi nasıl olmalıdır?
Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın
Öğeler
Eşleşmeler
Aşağıda Divan edebiyatından alınan üç farklı beyit verilmiştir:
I.
*Cânı kim cânânı içün sevse cânânın sever*
*Cânı içün kim ki cânânın sever cânın sever*
II.
*Fuzûlî rind-i şeydâdur hemîşe halka rüsvâdur*
*Sorun kim bu ne sevdâdur bu sevdâdan usanmaz mı*
III.
*Bir eşek var idi zaîf ü nizâr*
*Yük elinden katı şikeste vü zâr*
Bu beyitlerin yapısal ve içerik özellikleri dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
Aşağıda Divan edebiyatından alınan bazı beyitler ve bu beyitlerin yapısal/içeriksel özellikleri verilmiştir. Bu beyitleri ait oldukları nazım şekilleriyle eşleştiriniz.
Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın
Öğeler
(Aşk acısını lirik bir edayla ele alan, ilk beyti kendi arasında kafiyeli olan beyit)
(Alegorik-didaktik bir hikâyeyi konu edinen ve her beyti kendi arasında kafiyeli olan beyit)
(Bahar tasviriyle [nesib] başlayan, din veya devlet büyüklerini övmek amac��yla yazılan uzun şiirin ilk beyti)
(Kafiye düzeni xa olan, mahlassız ve genellikle toplumsal-ahlaki eleştiri barındıran beyit)
Eşleşmeler
Divan edebiyatında nazım türleri, şiirlerin biçimsel özelliklerinden ziyade işledikleri konulara ve yazılış amaçlarına göre belirlenir. Bu bağlamda şairler, dinî-tasavvufi düşüncelerini ya da toplumsal olaylara dair görüşlerini belirli nazım türlerinin kalıpları çerçevesinde dile getirirler.
Buna göre, Fuzûlî'ye ait;
*Saçıma hem yüzüme yağmur gibi yaşım saçar*
*Her kaçan yâd eylesem ol şâh-ı rusülün adını*
beytinin konusu ve ait olduğu nazım türü aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?
Divan edebiyatında gazel ve kaside gibi nazım şekillerinin ilk beytine "matla" adı verilir. Matla beytinin en belirgin yapısal özelliği, dizelerinin kendi arasında kafiyeli (aa) olmasıdır.
Buna göre, aşağıdaki beyitlerden hangisi bir gazelin matla beyti olabilir?
Bâd-ı hazân varakları döktü çenârdan
Bâkî kalan bu kubbede bir hoş sadâ imiş
Bir sengine yek-pâre Acem mülkü fedâdır
Bâkî kalır sahîfe-i âlemde adımız
Yani ki çok belâlara kıl mübtelâ beni