Gastroenteroloji

$26$ yaşında erkek hasta, çocukluğundan beri devam eden astım ve mevsimsel alerjik rinit öyküsü ile başvuruyor. Son $1$ yıldır özellikle katı gıdalarla belirginleşen, aralıklı yutma güçlüğü (disfaji) tarifliyor. Geçen hafta bir parça et yedikten sonra boğazında takılma hissi ve göğüs ağrısı nedeniyle acil servise başvurduğu, yapılan üst gastrointestinal sistem endoskopisinde özofagus lümeninde çok sayıda konsantrik halkalanma (trakealizasyon/felinizasyon) ve lineer çizgilenme görüldüğü belirtiliyor. Bu hastada en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$52$ yaşında kadın hasta, son $6$ aydır özellikle soğuk içeceklerin tüketimiyle tetiklenen, zaman zaman emosyonel stres durumlarında şiddetlenen intermittan retrosternal göğüs ağrısı ve katı-sıvı gıdalara karşı yutma güçlüğü (disfaji) şikayetiyle başvuruyor. Hastanın kardiyak değerlendirmesinde (EKG, kardiyak enzimler ve ekokardiyografi) patoloji saptanmıyor. Baryumlu özofagus grafisinde özofagus gövdesinde düzensiz, lümeni daraltan kontraksiyonlar izleniyor ("tirbuşon özofagus" görünümü). Bu hastada kesin tanı için uygulanan yüksek çözünürlüklü manometride (HRM), Chicago Sınıflamasına ($v4.0$) göre tanı koydurucu olan temel bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

30 yaşında erkek hasta; bir haftadır süregelen halsizlik, mide bulantısı ve idrar renginde koyulaşma şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde sklera ve ciltte belirgin ikter (sarılık) saptanıyor.

Hastanın laboratuvar değerleri aşağıdadır:

Bu verilere göre, hastada şüphelenilen akut hepatit B tanısını kesinleştirmek için bakılması gereken en duyarlı serolojik belirteç aşağıdakilerden hangisidir?

$26$ yaşında kadın hasta, son $3$ aydır devam eden sağ alt kadran ağrısı ve günde $3-4$ kez olan, kan içermeyen ishal şikayetiyle başvuruyor. Yapılan fizik muayenesinde perianal bölgede aktif akıntılı bir fistül ağzı ve ağrılı deri katlantıları (skin tags) saptanıyor. Bu klinik tabloya göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

65 yaşında erkek hasta, son 3 aydır katı gıdalara karşı artan yutma güçlüğü ve 10 kg istemsiz kilo kaybı şikayetleriyle başvuruyor. Özgeçmişinde 40 yıldır günde 1 paket sigara kullanımı öyküsü mevcut. Üst gastrointestinal sistem endoskopisinde özofagus orta 1/3'te lümeni daraltan, ülserovejetan görünümlü kitle saptanıyor. Biyopsi sonucu 'Skuamöz (Yassı) Hücreli Karsinom' olarak raporlanıyor. Bu hastada, tümörün salgıladığı hümoral mediyatörlere bağlı olarak gelişmesi en muhtemel paraneoplastik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$34$ yaşında erkek hasta, Karayipler'de geçirdiği $1$ yıllık görev süresinin ardından Türkiye'ye döndükten $3$ ay sonra başlayan kronik ishal, steatore ve $8$ kg kilo kaybı şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde konjonktivalarda solukluk ve dilde düzleşme (glossit) saptanıyor.

Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$35$ yaşında erkek hasta, $3$ aydır devam eden, günde $3-4$ kez olan, pis kokulu ve bol miktarda ishal, karın şişkinliği ve halsizlik şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın son $6$ aydır Karayipler'de bir insani yardım projesinde görev yaptığı öğreniliyor. Laboratuvar incelemesinde hemoglobin: $9.5$ g/dL, MCV: $105$ fL (Normal: $80-100$ fL) ve serum folat ile vitamin $B_{12}$ düzeyleri düşük saptanıyor. İnce bağırsak biyopsisinde total villöz atrofi ve lamina propriada mononükleer hücre infiltrasyonu izleniyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$62$ yaşında erkek hasta, $HCV$ enfeksiyonuna bağlı Child-Pugh C evre karaciğer sirozu tanısıyla takip edilmektedir. Özofagus varis kanaması birincil profilaksisi amacıyla günlük $40\ mg$ propranolol kullanmaktadır. Son $2$ gündür artan karın ağrısı, karın şişliği ve halsizlik şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $88/54\ mmHg$, nabız $66/dk$, yaygın asit ve konfüzyon (Grade $1$ ensefalopati) saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde; Serum Kreatinin: $1.9\ mg/dL$ (bazal: $0.8\ mg/dL$), Sodyum: $126\ mEq/L$, Asit sıvısı mutlak polimorf nüveli lökosit sayısı: $520/mm^3$ olarak bulunuyor. Bu hastada tıbbi tedavi yönetimi ile ilgili en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

$46$ yaşında kadın hasta, son $4$ aydır özellikle perine, kasıklar ve alt ekstremitelerde yerleşen ağrılı ve kaşıntılı deri döküntüleri nedeniyle başvuruyor. Döküntüler eritematöz bir zemin üzerinde vezikül ve büllerle başlayıp, merkezden iyileşirken kenarlara doğru yayılan (migratuar) ve sonunda hiperpigmente krutlar bırakan bir seyir izlemektedir. Hastanın fizik muayenesinde glossit ve angular şelit saptanıyor. Özgeçmişinde bir ay önce geçirilmiş derin ven trombozu ($DVT$) ve yeni tanı diabetes mellitus öyküsü olan hastanın laboratuvar incelemesinde normokrom normositer anemi ve hafif hiperglisemi ($142$ mg/dL) dışında özellik saptanmıyor. Bu klinik tabloya göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$60$ yaşında kadın hasta, son $2$ gündür devam eden melena ve halsizlik şikayetiyle acil servise başvuruyor. Özgeçmişinde romatizmal şikayetleri nedeniyle sık non-steroid anti-inflamatuar ilaç (NSAİİ) kullanım öyküsü mevcut. Kan basıncı $115/75$ $mmHg$, nabız $92$/dakika ölçülüyor. Yapılan üst gastrointestinal sistem endoskopisinde mide antrumunda $2$ $cm$ çapında bir ülser ve ülser tabanında aktif sızıntı tarzında (oozing) kanama izleniyor. Bu hastadaki lezyonun Forrest sınıflaması ve en uygun yönetim yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

$34$ yaşında kadın hasta, son $3$ aydır devam eden halsizlik, yaygın eklem ağrıları ve hafif sarılık şikayetiyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde karaciğer kosta kenarında $2\ cm$ palpabl ve hassas olarak saptanıyor; splenomegali veya asit bulgusuna rastlanmıyor. Laboratuvar tetkik sonuçları aşağıda sunulmuştur:

Hastanın viral hepatit paneli ($HBsAg$, $Anti-HCV$, $Anti-HAV\ IgM$, $Anti-HEV\ IgM$) negatif saptanıyor. Otoimmün belirteçlerden $ANA$ $1:40$ (zayıf pozitif) bulunurken, $ASMA$ ve $Anti-LKM1$ negatif sonuçlanıyor. Karaciğer biyopsisinde "arayüz (interface) hepatiti" ve yoğun plazma hücresi infiltrasyonu izleniyor.

Bu hastada tanıyı desteklemek amacıyla bakılabilecek ve otoimmün hepatit için en yüksek özgüllüğe (spesifite) sahip olan otoantikor aşağıdakilerden hangisidir?

$52$ yaşında erkek hasta, alkol ve $HCV$ zemininde gelişen karaciğer sirozu tanısıyla takip edilmektedir. Acil servise ani başlayan hematemez şikayetiyle başvurmuştur. Fizik muayenesinde konfüzyon saptanmamış olup, orta derecede asit ve splenomegali mevcuttur. Laboratuvar değerleri: Hemoglobin $8,2\text{ g/dL}$, Trombosit $65.000/\text{mm}^3$, INR $1,8$, Albümin $2,2\text{ g/dL}$, Total Bilirubin $4,5\text{ mg/dL}$ olarak saptanmıştır. Yapılan acil endoskopide özofagus varislerinden aktif fışkırır tarzda kanama izlenmiş ve başarılı bant ligasyonu uygulanmıştır. Hastaya intravenöz somatostatin ve seftriakson tedavisi başlanmıştır.

Bu hastada mortaliteyi azaltmak ve tedavi başarısızlığını önlemek için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

32 yaşında bir erkek hasta, yeni bir işe giriş sürecinde istenen rutin sağlık tarama testlerinin sonuçlarını değerlendirmeniz için polikliniğe başvuruyor. Hastanın bilinen bir kronik hastalığı yoktur ve fizik muayene bulguları tamamen normaldir. Tetkik sonuçları aşağıda sunulmuştur:

Bu serolojik profil aşağıdakilerden hangisi ile en uyumludur?

$42$ yaşında erkek hasta, $10$ yıldır bilinen kronik Hepatit B enfeksiyonu nedeniyle takip edilmektedir. Son $5$ yıldır inaktif taşıyıcı fazında (HBsAg $+$, HBeAg $-$, Anti-HBe $+$, HBV DNA $< 2000$ IU/mL, ALT normal) olduğu bilinen hastanın son $2$ haftadır halsizlik, iştahsızlık ve sarılık şikayetleri başlamıştır. Yapılan tetkik sonuçları aşağıda sunulmuştur:

Bu hastadaki akut klinik tablodan sorumlu olan mekanizma ve en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Halsizlik ve ellerde uyuşma şikayetleri ile polikliniğe başvuran $58$ yaşındaki kadın hastanın fizik muayenesinde konjonktivalarda solukluk ve dilde papillalarda silinme saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde Hemoglobin: $9.2$ $g/dL$, MCV: $112$ $fL$, Vitamin $B_{12}$: $95$ $pg/mL$ ($N: 200-900$) ve serum gastrin düzeyi: $1200$ $pg/mL$ ($N < 100$) bulunuyor. Üst gastrointestinal sistem endoskopisinde korpus ve fundus mukozasının atrofik olduğu, antrumun ise doğal izlendiği saptanıyor. Korpustan alınan biyopsilerde yoğun lenfositik infiltrasyon, parietal hücre kaybı ve kromogranin A pozitif hücrelerde lineer hiperplazi izleniyor. Bu hastada gelişebilecek gastrik nöroendokrin tümör (karsinoid) tipi ve patogenezinden sorumlu temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında kadın hasta, son $2$ aydır devam eden halsizlik, iştahsızlık ve sarılık şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenesinde skleralar ikterik saptanıyor ve hepatomegali eşlik ediyor. Yapılan laboratuvar tetkikleri aşağıdadır:

Viral hepatit serolojisi (HBsAg, Anti-HCV) negatif, ANA $1:640$ (homojen patern) pozitif saptanmıştır. Bu klinik ve laboratuvar bulguları ile öncelikle otoimmün hepatit düşünülen hastanın karaciğer biyopsisinde görülmesi en muhtemel histopatolojik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Acil servise son bir haftadır devam eden halsizlik, bulantı ve göz aklarında sararma şikayetleri ile başvuran $26$ yaşındaki erkek hastanın yapılan fizik muayenesinde skleralar ikterik, karaciğer kot altında $2$ cm palpabl ve hassas saptanıyor. Hastanın laboratuvar tetkik sonuçları aşağıda özetlenmiştir:

Bu hastadaki mevcut serolojik tablo aşağıdakilerden hangisi ile en iyi açıklanır?

Sağ üst kadranda $4$ gündür devam eden ağrı, bulantı ve ateş şikayetiyle acil servise başvuran $79$ yaşındaki erkek hastanın özgeçmişinde tip $2$ diyabet, evre $3$ kronik böbrek yetmezliği ve kalp yetersizliği ($EF: \%35$) öyküsü mevcuttur. Fizik muayenesinde sağ üst kadranda hassasiyet ve inspiryumda ağrılı duraksama ($Murphy$ belirtisi) saptanmıştır. Hastanın laboratuvar ve klinik verileri şu şekildedir:

Hepatobilier ultrasonografide safra kesesi duvarında kalınlaşma, ödem ve perikolesistik sıvı izlenmiştir. Safra yollarında dilatasyon saptanmamıştır.

Tokyo Kılavuzu 2018 ($TG18$) kriterlerine göre, bu hasta için en uygun yönetim stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

$34$ yaşında kadın hasta, $8$ yıldır kolonoskopik ve histopatolojik olarak "rektumdan başlayan, proksimale doğru devamlılık gösteren, mukoza ve submukoza ile sınırlı inflamasyon" bulgularıyla karakterize pankolit tutulumlu ülseratif kolit tanısıyla izlenmektedir. Son $1$ aydır günde $6$-$8$ kez kanlı ishal ve kramp tarzında karın ağrısı şikayetleri olan hastanın muayenesinde bilateral aktif üveit ve büyük eklemleri tutan gezici karakterde olmayan artrit saptanıyor. Hastaya hem barsak tutulumunu hem de ekstraintestinal bulguları kontrol altına almak amacıyla yeni bir biyolojik tedavi başlanıyor. Tedavinin $12$. haftasında barsak şikayetlerinin tamamen düzeldiği ve kontrol endoskopide tam mukozal iyileşme sağlandığı görülürken; hastanın üveit ataklarının sıklaştığı ve eklem ağrılarının şiddetlendiği gözleniyor. Bu hastada kullanılan ve barsak selektif etkisi nedeniyle ekstraintestinal semptomların kontrolünde yetersiz kalan ajan aşağıdakilerden hangisidir?

$72$ yaşında erkek hasta, son $4$ aydır giderek artan hem katı hem de sıvı gıdalara karşı yutma güçlüğü ve $12$ kg ağırlık kaybı şikayetleri ile başvuruyor. Baryumlu özofagus grafisinde özofagus gövdesinde dilatasyon ve distalde 'kuş gagası' ($bird's$ $beak$) görünümü saptanıyor. Özofagus manometrisinde alt özofagus sfinkter ($AÖS$) basıncı $48$ mmHg ($N$: $10$-$24$ mmHg) ve gövdede aperistaltizm izleniyor. Endoskopide özofagus lümeni dilate ve gıda artıklarıyla dolu izlenirken, kardiadan mideye geçişte belirgin direnç hissediliyor.

Bu klinik tabloya göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?