Fiyatlandırma Stratejileri

102 soru

Soru 21Soru

Akıllı ev sistemleri geliştiren bir teknoloji firması, tasarladığı yeni güvenlik kamerasının seri üretimi için 5.000.000 TL5.000.000 \text{ TL} tutarında bir yatırım yapmıştır. Firma yönetimi, bu yatırımdan yıllık %40\%40 getiri sağlamayı amaçlamaktadır.

Üretime ilişkin maliyet ve talep öngörüleri şu şekildedir:
- Yıllık tahmini satış hacmi: 8.000 adet8.000 \text{ adet}
- Toplam sabit maliyetler: 2.400.000 TL2.400.000 \text{ TL}
- Birim değişken maliyet: 1.200 TL1.200 \text{ TL}

Buna göre firmanın, hedef getiri fiyatlandırması yöntemini kullanması durumunda söz konusu ürünün birim satış fiyatını kaç TL\text{TL} olarak belirlemesi gerekir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 1.750

Cevap

Firma, hedef getiri yöntemine göre güvenlik kamerasının birim satış fiyatını 1.750 TL olarak belirlemelidir.
Hedef getiri fiyatlandırmasında fiyat formülü: Fiyat = Birim Maliyet + (Hedeflenen Getiri / Beklenen Satış Hacmi) şeklindedir. Birim maliyet, birim değişken maliyet (1.200 TL1.200 \text{ TL}) ile birim sabit maliyetin (2.400.000÷8.000=300 TL2.400.000 \div 8.000 = 300 \text{ TL}) toplamı olan 1.500 TL1.500 \text{ TL}'dir. Toplam hedef getiri 5.000.000×%40=2.000.000 TL5.000.000 \times \%40 = 2.000.000 \text{ TL} olup, bunun birim başına düşen tutarı 2.000.000÷8.000=250 TL2.000.000 \div 8.000 = 250 \text{ TL}'dir. Birim maliyete birim hedef getiri eklendiğinde (1.500+2501.500 + 250) satış fiyatı 1.750 TL1.750 \text{ TL} olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Birim sabit maliyetin hesaplanması
2.400.000÷8.000=300 TL2.400.000 \div 8.000 = 300 \text{ TL}
Toplam sabit maliyetin birim başına düşen payını bulmak için toplam maliyet beklenen satış hacmine bölünür.
2
Birim maliyetin (başabaş fiyatının) bulunması
1.200+300=1.500 TL1.200 + 300 = 1.500 \text{ TL}
Birim değişken maliyet ile birim sabit maliyet toplanarak ürünün işletmeye olan toplam birim maliyeti bulunur.
3
Toplam hedef getirinin hesaplanması
5.000.000×0,40=2.000.000 TL5.000.000 \times 0,40 = 2.000.000 \text{ TL}
Yatırım tutarı üzerinden hedeflenen getiri (kâr) oranına göre elde edilmek istenen toplam kâr tutarı belirlenir.
4
Birim başına düşen hedef getirinin bulunması
2.000.000÷8.000=250 TL2.000.000 \div 8.000 = 250 \text{ TL}
Elde edilmesi hedeflenen toplam kâr tutarı beklenen satış hacmine bölünerek her bir ürünün fiyata katacağı kâr payı bulunur.
5
Hedef getiri fiyatının hesaplanması
1.500+250=1.750 TL1.500 + 250 = 1.750 \text{ TL}
Bulunan birim maliyete, hedeflenen birim kâr payı (getiri) eklenerek nihai satış fiyatı tespit edilir.

Anahtar Kavram

Hedef Getiri Fiyatlandırması
Soru 22Soru

Orman ürünleri sektöründe faaliyet gösteren bir fabrika, temel faaliyeti olan sunta ve MDF üretimi esnasında ortaya çıkan ağaç kabukları ve talaşları başlangıçta bir atık olarak görmüş ve bunların bertaraf edilmesi için ek maliyetlere katlanmıştır. Ancak bir süre sonra yönetim, bu atıkları biyokütle enerji tesislerine satmak üzere bir fiyat belirlemiş ve elde edilen ek gelir sayesinde ana ürünleri olan sunta ve MDF'nin satış fiyatlarını rakiplerine kıyasla daha rekabetçi bir seviyeye çekme imkânı bulmuştur.

Buna göre, işletmenin uyguladığı fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yan ürün fiyatlandırması

Cevap

Yan ürün fiyatlandırması
Verilen senaryoda, işletmenin temel üretim faaliyeti sırasında ortaya çıkan ve tek başına düşük bir pazar değerine sahip olan üretim atıklarının (talaş ve kabuk) satılması durumu anlatılmaktadır. Bu atıkların satılarak hem bertaraf maliyetlerinden kaçınılması hem de ana ürünün maliyet yükünün hafifletilerek fiyatının daha cazip hale getirilmesi, pazarlama literatüründe 'yan ürün (by-product) fiyatlandırması' olarak tanımlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki temel faaliyeti ve ortaya çıkan durumu analiz etme
İşletme, ana ürünü (sunta ve MDF) üretirken zorunlu olarak ortaya çıkan atıkları (talaş ve ağaç kabukları) satmaktadır.
Hangi fiyatlandırma stratejisinin kullanıldığını belirlemek için satılan ürünün niteliğinin tespit edilmesi gerekir.
2
Bu uygulamanın ana ürüne etkisini değerlendirme
Atıklardan elde edilen gelir sayesinde ana ürünün maliyet yükü hafiflemiş ve piyasa fiyatı rekabetçi hale getirilmiştir.
Yan ürün fiyatlandırmasının temel amacı, yan ürünlerin bertaraf maliyetinden kurtulmak ve ana ürünün pazar fiyatını daha cazip hale getirmektir.
3
Durumu pazarlama literatüründeki kavramlarla eşleştirme
Üretim sürecinin doğal bir sonucu olarak ortaya çıkan düşük değerli ürünlerin satılarak ana ürün maliyetinin sübvanse edilmesi stratejisi 'yan ürün fiyatlandırması' olarak adlandırılır.
Kavramsal çerçevenin senaryo ile birebir örtüştüğünün teyit edilmesi.

Anahtar Kavram

Ürün Karması Fiyatlandırma Stratejileri
Soru 23Soru

Büyük ölçekli bir zeytinyağı üretim tesisi, zeytinlerin sıkılması işlemi sonrasında zorunlu olarak ortaya çıkan zeytin posasını (pirina) atık olarak bertaraf etmek yerine, yakıt veya hayvan yemi katkısı olarak değerlendirmeye karar vermiştir. Tesis, bu posayı sadece depolama ve yok etme maliyetlerini karşılayacak sembolik bir bedelle satışa sunmuştur. Bu sayede elde edilen maliyet avantajı, tesisin ana ürünü olan zeytinyağının pazar fiyatını düşürerek rakiplerine karşı daha rekabetçi bir konuma gelmesini sağlamıştır.

Buna göre, işletmenin üretim sürecinde ortaya çıkan kalıntılar için uyguladığı bu fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yan ürün fiyatlandırması

Cevap

Yan ürün fiyatlandırması seçeneği doğru cevaptır.
İşletmelerin temel üretim süreçleri sonucunda asıl ürüne ek olarak zorunlu şekilde ortaya çıkan, genellikle düşük değere sahip kalıntı veya atıklara yan ürün (by-product) denir. Bu yan ürünlerin çöpe atılması, depolanması veya doğaya zarar vermeden yok edilmesi işletme için ciddi bir maliyettir. Yan ürün fiyatlandırması stratejisinde işletme, bu atıkları satabileceği bir pazar bularak en azından bertaraf maliyetlerini çıkaracak bir fiyat belirler. Bu sayede işletmenin toplam üretim maliyeti düşer ve asıl ürününü (zeytinyağını) piyasada daha rekabetçi bir fiyatla sunma imkânına kavuşur.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki temel üretim dinamiğini analiz et.
Bir ana ürün (zeytinyağı) üretilirken zorunlu olarak ikinci bir atık/kalıntı ürün (pirina) ortaya çıkmaktadır.
Uygulanan stratejinin ürün karmasının hangi boyutuyla ilgili olduğunu belirlemek için ürün türlerinin tespiti şarttır.
2
Atık ürün için belirlenen fiyatın amacını değerlendir.
Atık ürün, kâr elde etmekten ziyade kendi depolama ve bertaraf maliyetlerini karşılayacak çok düşük bir fiyattan satılmaktadır.
Fiyatlandırma stratejisinin temel motivasyonunu anlamak, doğru kavramı bulmamızı sağlar.
3
Bu uygulamanın ana ürüne etkisini pazar bağlamında eşleştir.
Atık ürünün bertaraf maliyetinin ortadan kalkması, ana ürünün (zeytinyağı) maliyet yükünü hafifletmiş ve pazarda daha ucuz satılarak rekabet avantajı sağlamasına imkan tanımıştır. Bu durum pazarlama literatüründe 'yan ürün fiyatlandırması' (by-product pricing) olarak tanımlanır.
Teorik kavram ile vaka senaryosunun birebir örtüşmesini sağlamak gereklidir.

Anahtar Kavram

Yan Ürün Fiyatlandırması (By-Product Pricing)
Soru 24Soru

Endüstriyel havalandırma ve soğutma sistemleri üreten bir firma, Ar-Ge sürecini yeni tamamladığı yüksek enerji verimliliğine sahip cihazı için pazara giriş fiyatı belirleyecektir. İşletme yönetimi, pazarda hızlıca yayılmak amacıyla başlangıçta 'pazara nüfuz etme' stratejisini uygulamayı tartışırken; diğer yandan üretim sürecinde oluşan yüksek birim maliyetleri ve şirketin uzun vadeli pazar payı liderliği hedeflerini de hesaba katmak zorundadır.

Fiyatlandırma kararları alınırken işletme içinden ve dışından kaynaklanan çeşitli değişkenler bir arada değerlendirilir.

Bu senaryoya göre, işletmenin fiyatlandırma kararını yönlendiren iç faktörler aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak ifade edilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletmenin pazarlama amaçları ile katlanmak zorunda olduğu sabit ve değişken maliyetlerin yapısı

Cevap

İşletmenin pazarlama amaçları ile katlanmak zorunda olduğu sabit ve değişken maliyetlerin yapısı
Fiyatlandırmayı etkileyen iç faktörler, işletmenin tamamen kendi kontrolünde olan ve stratejik kararlarına dayanan unsurlardır. Bunlar başlıca; pazarlama amaçları (hayatta kalma, kâr maksimizasyonu, pazar payı liderliği vb.), maliyetler (sabit, değişken ve toplam maliyetler), pazarlama karması stratejisi (ürün tasarımı, dağıtım modeli vb.) ve örgütsel düzenlemelerdir. Maliyet yapısı ile şirketin hedefleri doğrudan doğru yanıtı oluşturmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Fiyatlandırmayı etkileyen faktörlerin iç ve dış faktörler olarak sınıflandırılması.
İç faktörlerin işletme kontrolündeki değişkenlerden (amaçlar, maliyetler, pazarlama karması), dış faktörlerin ise pazar, ekonomi ve yasal düzenlemelerden oluştuğunun belirlenmesi.
Soruda özel olarak işletmenin kontrolündeki 'iç faktörler' sorulmaktadır.
2
Seçeneklerdeki unsurların iç ve dış faktör bağlamında incelenmesi.
Maliyet yapısı ve pazarlama amaçlarının iç faktör; yasal düzenlemelerin, dağıtım kanalı üyelerinin taleplerinin, ekonomik dalgalanmaların ve pazar talebinin dış faktör olduğunun ayrıştırılması.
Makro (ekonomi, yasa) ve mikro (aracılar, talep) çevre unsurları işletme dışı değişkenlerdir.
3
Senaryodaki ipuçları ile eşleştirme yapılması.
Senaryoda geçen 'üretim sürecindeki yüksek birim maliyetler' ve 'pazar payı liderliği hedefleri' kavramlarının doğrudan doğru seçenekle eşleştiğinin doğrulanması.
Uygulamalı sorularda kavramsal bilginin senaryodaki kısıtlarla teyit edilmesi gerekir.

Anahtar Kavram

Fiyatlandırmayı Etkileyen İç ve Dış Faktörler
Soru 25Soru

Siber güvenlik yazılımları geliştiren kurumsal bir işletme, piyasaya yeni sunacağı veri koruma paketinin başlangıç fiyatını belirlemek üzere yönetim kurulunu toplamıştır. Toplantıda finans yöneticisi; fiyatın sektörel rekabetten veya yasal regülasyonlardan ziyade, tamamen işletmenin kendi kontrolü altındaki kısıtlara, örgütsel dinamiklere ve uzun vadeli amaçlara dayandırılarak oluşturulması gerektiğini savunmuştur.

Buna göre, yöneticinin odaklanılmasını istediği ve fiyatlandırmayı etkileyen iç faktörlere aşağıdakilerden hangisi örnek olarak gösterilebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletmenin yatırım maliyetlerini karşılamak ve pazarda kalite lideri olmak üzere belirlediği pazarlama hedefleri

Cevap

İşletmenin yatırım maliyetlerini karşılamak ve pazarda kalite lideri olmak üzere belirlediği pazarlama hedefleri
Fiyatlandırma kararlarını etkileyen faktörler iç ve dış faktörler olarak sınıflandırılır. İşletmenin organizasyonel yapısı, üretim ve yatırım maliyetleri ile pazar payı liderliği veya kalite liderliği gibi pazarlama amaçları tamamen yönetimin kontrolündeki 'iç faktörler'dir. Soruda da yöneticinin dış çevre koşullarından bağımsız, işletmenin kendi kısıtlarına ve amaçlarına odaklanmak istemesi, maliyetlere ve pazarlama hedeflerine (kalite liderliği vb.) vurgu yapıldığını gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki temel ayrımı tespit et
Soruda işletmenin kendi kontrolü altındaki 'iç faktörler' istenmektedir.
Fiyatlandırmayı etkileyen faktörler; işletmenin kontrolündeki iç faktörler (maliyetler, pazarlama hedefleri) ve kontrolü dışındaki dış faktörler (ekonomi, yasal durum, rakipler, talep) olarak ikiye ayrılır.
2
Seçeneklerdeki faktörlerin kaynağını (iç/dış) sınıflandır
Pazarlama hedefleri ve maliyetler iç faktörken; talep esnekliği, yasal düzenlemeler, rakiplerin eylemleri ve ekonomik faiz oranları dış faktördür.
Doğru yanıtın işletmenin sınırları içinden kaynaklanan bir karar veya kısıt olması gerekir.

Anahtar Kavram

Fiyatlandırmayı Etkileyen İç ve Dış Faktörler
Soru 26Soru

El yapımı özel tasarım saatler üreten lüks bir butik marka, satış hacmini artırmak amacıyla en popüler modelinin fiyatını 80.000 TL'den 79.990 TL'ye çekmiştir. Yönetim, bu küçük değişikliğin tüketicilerin zihninde fiyatı bir alt basamağa indirerek daha cazip bir algı yaratacağını öngörmüştür. Ancak ilerleyen aylarda, fiyatı düşürülen bu modele olan talep beklenenin aksine ciddi oranda azalmış ve markanın sadık müşteri kitlesi ürünü terk etmeye başlamıştır.

Bu durumda markanın karşılaştığı talep düşüşü, fiyatlandırma stratejileri bağlamında aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tüketicilerin statü göstergesi olarak algıladıkları bu üründe prestij fiyatlandırması yerine küsüratlı fiyatlandırma uygulanmasının ürünün seçkinlik imajını zedelemesi

Cevap

Tüketicilerin statü göstergesi olarak algıladıkları bu üründe prestij fiyatlandırması yerine küsüratlı fiyatlandırma uygulanmasının ürünün seçkinlik imajını zedelemesi
Lüks ve özel tasarım ürünlerde tüketiciler, yüksek ve düz (küsüratsız) fiyatları bir kalite ve statü göstergesi olarak algılar (Prestij Fiyatlandırması). Fiyatın 79.990 TL gibi küsüratlı bir rakama çekilmesi (Küsüratlı Fiyatlandırma), genellikle indirim marketlerinde veya standart tüketim mallarında 'uygun fiyat' algısı yaratmak için kullanılır. Lüks bir üründe bu stratejinin kullanılması, ürünün sıradanlaştığı, kalitesinin düştüğü veya markanın prestij kaybettiği izlenimini vererek statü arayan hedef kitlenin üründen uzaklaşmasına neden olur. Bu nedenle talebin düşmesinin temel sebebi prestij fiyatlandırmasından vazgeçilmesidir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki ürünün özelliklerini ve hedef kitlesini analiz et
Ürün 'el yapımı, özel tasarım lüks bir saat', hedef kitle ise statü ve seçkinlik arayan 'sadık bir müşteri kitlesi'dir.
Ürünün konumlandırması, hangi fiyatlandırma stratejisinin uygun olacağını belirler.
2
Yapılan fiyat değişikliğinin türünü belirle
Fiyat 80.000 TL (tam sayı/prestij) seviyesinden 79.990 TL (küsüratlı) seviyesine indirilmiştir.
Değişikliğin teknik adını koymak, pazarlama literatüründeki karşılığını bulmayı sağlar.
3
Küsüratlı fiyatlandırmanın lüks ürünler üzerindeki etkisini değerlendir
Küsüratlı fiyatlandırma indirim ve ucuzluk hissi yaratır. Lüks ürünlerde kullanıldığında ürünün prestijini, algılanan kalitesini ve statü sembolü olma özelliğini yok eder; bu da talebin düşmesine neden olur.
Soruda sorulan talep düşüşünün temel mantığı budur.

Anahtar Kavram

Prestij Fiyatlandırması ve Küsüratlı Fiyatlandırma Arasındaki Fark
Soru 27Soru

Mikromobilite sektöründe faaliyet gösteren bir işletme, yeni tasarladığı şehir içi elektrikli scooter modelinin fiyatını belirleme aşamasındadır. Fiyatlandırma komitesi, alınacak kararda hem işletme içi dinamiklerin hem de işletme dışı çevre koşullarının kapsamlı bir şekilde analiz edilmesi gerektiğini raporlamıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi komitenin fiyatlandırma kararında dikkate alması gereken iç faktörlere örnek olarak gösterilebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletmenin bu yeni ürünle mevcut pazar payını artırma ve pazara nüfuz etme hedefi

Cevap

İşletmenin pazar payını artırma ve pazara nüfuz etme hedefi, fiyatlandırma kararını etkileyen iç faktörler arasında yer alır.
Fiyatlandırmayı etkileyen unsurlar temelde iç ve dış faktörler olarak gruplandırılır. İç faktörler; işletmenin pazarlama amaçları (hayatta kalma, kâr maksimizasyonu, pazar payı liderliği vb.), pazarlama karması stratejisi, maliyetleri ve örgütsel yapısıdır. İşletmenin 'pazara nüfuz etme ve pazar payını artırma hedefi', bizzat yönetimin belirlediği bir pazarlama amacı olduğu için doğrudan iç faktördür.

Adım Adım Çözüm

1
Fiyatlandırmayı etkileyen faktörlerin genel çerçevesini analiz et
Faktörler işletme kontrolündeki 'iç faktörler' ve işletme dışı çevreyi yansıtan 'dış faktörler' olarak ikiye ayrılır.
Sorunun kökünde özellikle işletmenin iç dinamiklerinden kaynaklanan faktör sorulmaktadır.
2
Seçeneklerdeki ifadelerin kontrol edilebilirliğini değerlendir
Pazarlama hedefleri doğrudan yönetimin inisiyatifindeyken; tüketici geliri, aracı beklentileri, rakip hamleleri ve yasal düzenlemeler çevre koşullarıdır.
İç faktörler işletmenin stratejisi, maliyetleri ve amaçlarıyla ilgilidir.
3
Doğru sınıflandırmayı eşleştir
Pazar payını artırma vizyonu bir 'Pazarlama Amacı'dır ve dolayısıyla iç faktördür.
İşletmenin temel pazarlama felsefesi ve vizyonu, fiyatın alt ve üst sınırlarını belirleyen iç kısıtların başında gelir.

Anahtar Kavram

Fiyatlandırmayı Etkileyen İç ve Dış Faktörler
Soru 28Soru

Üst segment takım elbise ve aksesuar satışı yapan bir perakende markasının yönetim kurulu toplantısında, finans direktörü her bir ürünün birim üretim giderinin hesaplanarak üzerine %50 oranında standart bir kâr marjı eklenmesini önermiştir. Pazarlama direktörü ise bu öneriyi reddederek şu stratejiyi ortaya koymuştur:

"Müşterilerimiz, etiket fiyatını doğrudan bir kalite ve statü göstergesi olarak algılamaktadır. Bu nedenle satış fiyatlarımızı salt giderlerimize göre belirleyemeyiz. Aynı şekilde, tüketicinin zihninde ucuzluk ve indirim algısı yaratan, sonu 9 ile biten rakam dizilimlerinden kesinlikle uzak durmalıyız. Bunun yerine, mağazalarımızın baş köşesinde sergilediğimiz çok yüksek fiyatlı 'özel el işçiliği' koleksiyonumuzu tüketiciler için bir karşılaştırma noktası olarak kullanmalı; standart ürünlerimizin fiyatlarını da markamızın lüks algısını pekiştirecek yüksek ve tam rakamlardan oluşturmalıyız."

Buna göre; pazarlama direktörünün açıklamalarında sırasıyla reddedilen, uzak durulması gerektiği vurgulanan ve uygulanması savunulan fiyatlandırma yaklaşımları aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Maliyete dayalı fiyatlandırma – Küsüratlı fiyatlandırma – Referans ve prestij fiyatlandırması

Cevap

Maliyete dayalı fiyatlandırma – Küsüratlı fiyatlandırma – Referans ve prestij fiyatlandırması
Doğru eşleştirme sırasıyla Maliyete dayalı (birim gidere kâr ekleme), Küsüratlı (sonu 9 ile biten fiyatlardan kaçınma) ile Referans ve Prestij (pahalı ürünü baz alarak yüksek/tam sayılarla statü yaratma) stratejilerini içermektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Reddedilen fiyatlandırma yöntemini analiz et
Finans direktörünün 'birim üretim giderinin üzerine %50 oranında standart bir kâr marjı eklenmesi' önerisinin reddedildiği görülür. Bu yöntem 'Maliyete Dayalı (Maliyet Artı) Fiyatlandırma' stratejisidir.
Maliyetlerin üzerine belirli bir kâr oranı eklenerek fiyatın belirlenmesi geleneksel maliyete dayalı yaklaşımdır.
2
Uzak durulması gerektiği vurgulanan psikolojik taktiği belirle
Tüketicide indirim ve ucuzluk algısı yaratan 'sonu 9 ile biten rakam dizilimleri' uygulamasının 'Küsüratlı Fiyatlandırma' olduğu tespit edilir.
Küsüratlı fiyatlandırma (örn. 9.999 TL), fiyatı olduğundan daha düşük göstermek için kullanılan psikolojik bir taktiktir ve lüks markalar bundan kaçınır.
3
Uygulanması savunulan taktikleri belirle
Özel koleksiyonun 'karşılaştırma noktası' olarak kullanılması 'Referans Fiyatlandırma'yı; lüks algısını korumak için yüksek ve tam yuvarlanmış rakamların kullanılması ise 'Prestij Fiyatlandırması'nı ifade eder.
Statü ve kalite algısını fiyatın yüksekliği ile destekleyen tutum prestij fiyatlandırmasının, tüketicinin algısını yönetmek için yüksek fiyatlı başka bir ürünün çapalanması ise referans fiyatlandırmanın temelidir.

Anahtar Kavram

Psikolojik Fiyatlandırma Stratejileri (Küsüratlı, Prestij ve Referans Fiyatlandırma)
Soru 29Soru

Doğal içerikli kişisel bakım ürünleri üreten bir işletme, pazarın dinamiklerine uyum sağlamak amacıyla genç tüketicilere yönelik yeni bir cilt bakım serisi piyasaya sürmeye hazırlanmaktadır. Üst yönetim, bu yeni serinin pazara giriş fiyatını belirlerken çeşitli faktörleri analiz etmekte ve stratejik bir karar almaya çalışmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bu işletmenin fiyatlandırma kararını etkileyen iç faktörlerden biridir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletmenin yeni ürün serisiyle pazara nüfuz ederek pazar payını maksimize etme amacı gütmesi

Cevap

İşletmenin pazar payını maksimize etme amacı gütmesi, fiyatlandırmayı etkileyen iç faktörlerden biridir.
Fiyatlandırma kararlarını etkileyen faktörler iç ve dış olmak üzere iki temel grupta incelenir. İç faktörler; pazarlama hedefleri, pazarlama karması stratejisi, maliyetler ve örgütsel hususlardan oluşur. İşletmenin 'pazar payını maksimize etme' gibi bir amaç belirlemesi doğrudan kendi stratejik planlamasının (pazarlama hedeflerinin) bir sonucudur ve fiyatlandırmayı şekillendiren en önemli iç faktörlerden biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Fiyatlandırmayı etkileyen faktörlerin iç ve dış olarak sınıflandırılmasını hatırlama.
İç faktörler işletmenin kontrolündedir (hedefler, maliyetler, pazarlama karması). Dış faktörler işletme dışı çevredir (talep, rekabet, ekonomi, yasalar).
Soruda açıkça 'iç faktörlerden biridir' ifadesi kullanılarak doğru sınıflandırma yapılması istenmektedir.
2
Seçeneklerdeki durumların işletme kontrolünde olup olmadığını değerlendirme.
Gelir düzeyi, rakip kampanyaları, gümrük vergileri ve talebin esnekliği işletmenin doğrudan kontrol edemeyeceği dış koşullardır. Ancak pazar payını maksimize etme hedefi, bizzat yönetimin belirlediği bir iç unsurdur.
Pazarlama hedefleri, fiyatın yüksek (kaymağını alma) veya düşük (pazara nüfuz etme) belirlenmesinde temel iç yönlendiricidir.

Anahtar Kavram

Fiyatlandırmayı Etkileyen İç ve Dış Faktörlerin Sınıflandırılması
Soru 30Soru

El yapımı deri çanta üreten bir işletme, piyasaya sunacağı yeni bir model için maliyet artı fiyatlandırma yöntemini kullanacaktır. İşletmenin bu model için öngördüğü veriler şu şekildedir:

- Toplam sabit maliyetler: 100.000 TL100.000 \text{ TL}
- Beklenen üretim ve satış miktarı: 500 adet500 \text{ adet}
- Birim değişken maliyet: 400 TL400 \text{ TL}

İşletme, birim maliyet üzerinden %25\%25 kâr marjı elde etmeyi hedeflemektedir.

Buna göre, yeni çanta modelinin satış fiyatı kaç TL\text{TL} olmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 750750

Cevap

Yeni çanta modelinin satış fiyatı 750 TL750 \text{ TL} olmalıdır.
Maliyet artı fiyatlandırma yönteminde öncelikle toplam birim maliyet tespit edilir. İşletmenin birim sabit maliyeti (100.000 TL/500 adet100.000 \text{ TL} / 500 \text{ adet}) 200 TL200 \text{ TL}'dir. Birim değişken maliyet olan 400 TL400 \text{ TL} ile toplandığında toplam birim maliyet 600 TL600 \text{ TL} olur. Bu maliyet üzerinden hedeflenen %25\%25 kâr marjı (600×0,25=150 TL600 \times 0,25 = 150 \text{ TL}) eklendiğinde doğru satış fiyatı 750 TL750 \text{ TL} olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Birim sabit maliyetin hesaplanması
100.000/500=200 TL100.000 / 500 = 200 \text{ TL}
Maliyet artı fiyatlandırmada birim maliyeti bulabilmek için öncelikle toplam sabit maliyetin beklenen üretim miktarına bölünerek birim başına düşen sabit payın bulunması gerekir.
2
Toplam birim maliyetin bulunması
200+400=600 TL200 + 400 = 600 \text{ TL}
Birim sabit maliyet ile birim değişken maliyet toplanarak bir ürünün işletmeye olan toplam maliyeti elde edilir.
3
Kâr marjının eklenerek satış fiyatının belirlenmesi
600+(600×0,25)=750 TL600 + (600 \times 0,25) = 750 \text{ TL}
İşletme toplam birim maliyet üzerinden %25\%25 kâr elde etmeyi hedeflediği için, maliyet bu oranla çarpılıp maliyete eklenir.

Anahtar Kavram

Maliyet Artı (Cost-Plus) Fiyatlandırma
Soru 31Soru

Hızlı tüketim malları sektöründe piyasaya yeni giren bir işletme, ürettiği organik atıştırmalık serisini pazara sunarken rakiplerinin çok altında bir başlangıç fiyatı belirlemiştir. İşletmenin temel amacı; fiyata karşı oldukça duyarlı olan geniş tüketici kitlesini hızla kendine çekmek, satış hacmini süratle artırmak ve pazarda kalıcı bir üstünlük sağlamaktır.

Buna göre işletmenin yeni ürünü için uyguladığı bu fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pazara nüfuz etme stratejisi

Cevap

Pazara nüfuz etme stratejisi
Doğru seçenek, yeni bir ürünün pazara sunum aşamasında, tüketicileri hızla çekmek ve yüksek bir pazar payı yakalamak amacıyla fiyatın bilinçli olarak düşük tutulmasını ifade eden pazara nüfuz etme stratejisidir. Senaryoda organik atıştırmalık serisi için uygulanan düşük başlangıç fiyatı tam olarak bu kavramı karşılamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki işletmenin uyguladığı temel fiyatlandırma adımını belirle.
İşletme pazara girerken başlangıç fiyatını bilerek çok düşük belirlemiştir.
Soruda 'rakiplerinin çok altında bir başlangıç fiyatı belirlemiştir' ifadesi yer almaktadır.
2
Düşük fiyatlandırmanın arkasındaki stratejik amacı analiz et.
Amaç fiyata duyarlı tüketicileri çekmek ve kısa sürede yüksek pazar payı ile satış hacmi elde etmektir.
Yeni ürün fiyatlandırma stratejilerinde, düşük fiyatla hızlı yayılma hedefi belirli bir kavramın karşılığıdır.
3
Belirlenen özellikleri yeni ürün fiyatlandırma stratejileriyle eşleştir.
Başlangıçta düşük fiyatla kitlelere ulaşıp pazar payı elde etme yaklaşımı 'Pazara Nüfuz Etme (Penetrasyon)' stratejisidir.
Kaymağını alma yüksek fiyatla başlarken, nüfuz etme düşük fiyatla başlar.

Anahtar Kavram

Yeni Ürün Fiyatlandırma: Pazara Nüfuz Etme Stratejisi
Soru 32Soru

İleri teknoloji seramik kaplamalar üreten bir işletme, ağır sanayi tesislerindeki fırınlar için aşınmaya ve yüksek ısıya karşı eşsiz bir dayanıklılık sunan yeni nesil bir ürün geliştirmiştir. Bu inovatif ürünün geliştirilme süreci oldukça yüksek Ar-Ge maliyetleri gerektirmiştir. Alınan güçlü patentler sayesinde, ürünün pazara girişinden itibaren kısa ve orta vadede doğrudan bir rakibin ortaya çıkması beklenmemektedir. Ayrıca işletmenin başlangıç aşamasındaki üretim kapasitesi sınırlıdır ve hedef pazardaki sanayi kuruluşları, tesis duruş maliyetlerini büyük oranda düşüreceği için bu yeni ürüne yüksek fiyatlar ödemeye isteklidir (talebin fiyat esnekliği düşüktür).

Bu koşullar altında, işletmenin yeni ürününü pazara sunarken Ar-Ge maliyetlerini hızla karşılamak ve kârını maksimize etmek amacıyla uygulaması gereken en uygun fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pazarın kaymağını alma fiyatlandırması

Cevap

Pazarın kaymağını alma fiyatlandırması
Verilen senaryoda talebin fiyata duyarsız (inelastik) olması, patent nedeniyle piyasada güçlü rakiplerin bulunmaması ve üretim kapasitesinin kısıtlı olması, 'pazarın kaymağını alma' fiyatlandırma stratejisinin temel ön koşullarıdır. İşletme, başlangıçta yüksek teknoloji ürününün maliyetine katlanmaya istekli müşterilerden yüksek fiyat talep ederek maksimum geliri elde etmeyi hedefler.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki pazar, rekabet ve üretim kısıtlarını analiz etmek
Yüksek Ar-Ge maliyeti, güçlü patent koruması (rakipsizlik), sınırlı başlangıç üretim kapasitesi ve inelastik (fiyata duyarsız) talep özellikleri tespit edilmiştir.
Uygulanacak yeni ürün fiyatlandırma stratejisi, talebin esnekliğine ve rekabet koşullarına göre belirlenir.
2
Fiyatlandırma stratejilerinin uygulanma koşullarını karşılaştırmak
Düşük fiyat gerektiren pazara nüfuz etme stratejisi elenmiş, başlangıçta yüksek fiyatlandırma gerektiren koşulların var olduğu belirlenmiştir.
Kapasite yetersizken ve güçlü bir rakip yokken düşük fiyat uygulamak talebi karşılayamamaya ve elde edilecek potansiyel kârı kaçırmaya yol açar.
3
Doğru fiyatlandırma stratejisini adlandırmak
İnelastik talepten yararlanarak yüksek başlangıç fiyatıyla piyasaya girme yaklaşımına 'pazarın kaymağını alma' stratejisi denir.
İşletme yüksek ödeme gücüne sahip segmentten kârı maksimize edip Ar-Ge maliyetlerini hızla çıkaracaktır.

Anahtar Kavram

Yeni Ürün Fiyatlandırma Stratejileri
Soru 33Soru

Bir beyaz eşya üreticisi, ürettiği ürünlerin nihai tüketiciye ulaşması sürecinde görev alan toptancı ve perakendecilere; ürünlerin depolanması, mağazada teşhir edilmesi, garanti kayıtlarının tutulması ve yerel reklam faaliyetlerinin yürütülmesi gibi belirli görevleri üstlenmeleri karşılığında liste fiyatı üzerinden belirli bir oranda indirim yapmaktadır.

İşletmenin aracı kurumlara sunduğu bu fiyat uyarlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Fonksiyonel (ticari) iskonto

Cevap

İşletmenin aracı kurumlara pazarlama görevlerini üstlenmeleri karşılığında sunduğu strateji fonksiyonel (ticari) iskontodur.
Üreticinin, dağıtım kanalı üyelerine (toptancı, perakendeci vb.) pazarlamaya dair belirli fonksiyonları (depolama, kayıt tutma, satış, yerel reklam vb.) kendi adlarına yerine getirmeleri karşılığında liste fiyatı üzerinden yaptığı standart indirimlere fonksiyonel iskonto veya ticari iskonto denir. Senaryoda aracıların üstlendiği görevlerin bedeli olarak indirim yapıldığı açıkça belirtilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki fiyat indiriminin kimlere ve hangi amaçla yapıldığını analiz etme.
İndirim, dağıtım kanalı üyelerine (toptancı ve perakendeci) depolama, teşhir ve reklam gibi belirli görevler karşılığında yapılmaktadır.
Fiyat uyarlama stratejisinin türünü belirlemek için indirimin temel gerekçesini (zaman, miktar, görev) saptamak gerekir.
2
Fiyat uyarlama stratejileri arasındaki farkları değerlendirme.
İndirimin nedeni erken ödeme (nakit), büyük alım (miktar) veya sezon dışı alım (mevsimlik) değildir; doğrudan üreticiye ait bir işlevin/görevin aracı tarafından devralınmasıdır.
Çeldirici seçenekleri eleyerek senaryoya en uygun kavramsal eşleştirmeyi yapmak.
3
Kavramı tanımlama ve doğru seçeneği işaretleme.
Aracıların üstlendiği pazarlama işlevleri karşılığında liste fiyatı üzerinden yapılan indirimler literatürde fonksiyonel (ticari) iskonto olarak adlandırılır.
Teorik bilginin vaka ile doğru şekilde eşleştirilmesi.

Anahtar Kavram

Fiyat Uyarlama Stratejileri - İskontolar ve Tavizler
Soru 34Soru

Bir tema parkı işletmesi, sunduğu temel eğlence hizmetinin sabit ve değişken maliyetleri ziyaretçi profiline göre herhangi bir değişiklik göstermediği hâlde; giriş biletlerini yetişkinler için 800 TL, 12 yaş altı çocuklar ve üniversite öğrencileri için ise 400 TL olarak ücretlendirmiştir. İşletme bu uygulamayla, ürün veya hizmette hiçbir yapısal değişiklik yapmadan aynı hizmeti farklı alıcı gruplarına farklı fiyatlardan sunmaktadır.

Buna göre işletmenin uyguladığı fiyat uyarlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Müşteri segmentine göre bölümlendirilmiş fiyatlandırma

Cevap

İşletmenin uyguladığı strateji, aynı hizmetin maliyet farkı olmaksızın farklı alıcı gruplarına farklı fiyatlarla sunulduğu 'müşteri segmentine göre bölümlendirilmiş fiyatlandırma' stratejisidir.
Bölümlendirilmiş (farklılaştırılmış) fiyatlandırma; işletmenin aynı mal veya hizmeti, aralarında oransal bir maliyet farkı olmamasına rağmen iki veya daha fazla fiyat seviyesinden satmasıdır. Sorudaki senaryoda tema parkının işletim maliyeti gelen kişinin yaşına veya öğrenci olup olmamasına göre değişmemektedir. Ancak pazar, satın alma gücü ve demografik özellikler dikkate alınarak bölümlere ayrılmış ve her bir segment (yetişkinler vs. öğrenciler) için farklı bir bilet fiyatı belirlenmiştir. Bu durum doğrudan 'müşteri segmentine göre bölümlendirilmiş fiyatlandırma' stratejisini tanımlamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Sorudaki fiyatlandırma uygulamasının temel belirleyicilerini tespit etmek.
Hizmetin niteliğinde ve maliyetinde hiçbir değişiklik olmadığı hâlde hedef kitleye (yetişkin, öğrenci, çocuk) göre farklı fiyatlar uygulandığı görülmektedir.
Stratejiyi doğru sınıflandırmak için fiyattaki değişimin temel dayanağını (maliyet mi, zaman mı, ürün mü, müşteri mi) belirlemek gerekir.
2
Tespit edilen durumu fiyat uyarlama stratejileri ile eşleştirmek.
Bir mal veya hizmetin maliyet farklılığına dayanmaksızın iki veya daha fazla fiyatla satılması 'bölümlendirilmiş fiyatlandırma'dır. Bu ayrım doğrudan alıcının niteliğine dayandığı için alt türü 'müşteri segmentine göre' fiyatlandırmadır.
Kavramsal tanımın olaydaki senaryo ile birebir örtüşmesi sağlanarak diğer seçenekler elenir.

Anahtar Kavram

Bölümlendirilmiş (Farklılaştırılmış) Fiyatlandırma ve Alt Stratejileri
Soru 35Soru

Akıllı ev sistemleri sektörüne yeni giriş yapan teknoloji tabanlı bir işletme, pazarda hızla geniş bir müşteri tabanı elde etmeyi ve yüksek üretim hacimlerine ulaşarak birim maliyetlerini aşağı çekmeyi hedeflemektedir. İşletme yönetimi, kısa vadeli kârlılıktan fedakârlık ederek ürün fiyatlarını rakiplerine göre oldukça düşük bir seviyede belirleme kararı almıştır.

Bu senaryoda işletmenin benimsediği temel fiyatlandırma amacı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Satış odaklılık

Cevap

İşletmenin pazar payını artırmak ve hacim kazanmak için benimsediği amaç satış odaklılıktır.
İşletmenin kısa vadeli kârlılıktan vazgeçerek, pazar payını maksimize etmeye ve satış hacmini artırarak birim maliyetlerini düşürmeye odaklanması, pazarlamada kesin olarak 'satış odaklı' fiyatlandırma amaçları arasında yer alır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki işletmenin hedeflerini analiz etme
İşletmenin 'geniş müşteri tabanı elde etme', 'üretim hacmini artırma' ve 'kısa vadeli kârdan fedakârlık etme' hedefleri tespit edilmiştir.
İşletmenin temel motivasyonunu bulmak, fiyatlandırma amacını sınıflandırmak için gereklidir.
2
Tespit edilen hedefleri literatürdeki fiyatlandırma amaçlarıyla eşleştirme
Hacim ve pazar payı artışına odaklanan amaç 'satış odaklılık' kategorisine girmektedir.
Düşük fiyatla pazara nüfuz etme stratejisi doğrudan satış (pazar payı) odaklı hedeflere hizmet eder.

Anahtar Kavram

Fiyatlandırma Amaçları
Soru 36Soru

Bir ulusal fuar organizasyon şirketi, düzenlediği sektörel fuarlarda katılımcı işletmelere stant alanları kiralamaktadır. Şirket, ana giriş kapısına ve ana etkinlik sahnesine doğrudan cephesi olan stant alanlarını, ziyaretçi trafiğinin daha az olduğu arka koridorlardaki stant alanlarına göre metrekare bazında yüzde 70 daha yüksek bir bedelle kiralamaktadır. Oysa organizasyon şirketinin her iki bölgedeki stantlar için sunduğu elektrik, temizlik, güvenlik ve kurulum altyapısı gibi hizmetlerin metrekare başına düşen maliyeti tamamen aynıdır.

Buna göre, organizasyon şirketinin uyguladığı fiyat uyarlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yer (konum) esasına göre bölümlendirilmiş fiyatlandırma

Cevap

Doğru yanıt, hizmet maliyetleri aynı olmasına rağmen sırf sunulan konumdan dolayı fiyat farklılaştırmasına gidilmesini ifade eden yer (konum) esasına göre bölümlendirilmiş fiyatlandırma seçeneğidir.
İşletmelerin aynı ürün veya hizmeti, maliyetlerinde oransal bir farklılık olmamasına rağmen temel özellikleri (müşteri yapısı, satılan konum, sunulan zaman veya ürün formu vb.) baz alarak iki veya daha fazla farklı fiyattan satmasına 'bölümlendirilmiş fiyatlandırma' denir. Fuar organizatörünün stant altyapı maliyetleri her iki bölge için tamamen aynı kalmasına rağmen, müşterilerine sırf ziyaretçi trafiğinin yoğun olduğu stratejik bir noktada (ana koridor) bulunma avantajından dolayı farklı fiyat uygulaması, pazarlama teorisinde tam olarak 'yer (konum) esasına göre bölümlendirilmiş fiyatlandırma' stratejisinin karşılığıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki temel durumu ve ürün maliyet yapısını analiz etme
Hizmetin (stant kiralama) fuar alanında farklı konumlarda sunulduğu ve metrekare başına düşen maliyetlerin (elektrik, güvenlik vb.) tamamen aynı olduğu tespit edilir.
Maliyetlerin aynı olup fiyatların farklı olması, fiyatlandırma kararının maliyete değil, değere veya talep yapısına dayalı bir uyarlama olduğunu gösterir.
2
Fiyat farklılığını yaratan temel unsuru belirleme
Fiyat artışının, stantların ana koridorda veya arka koridorda (yani bulundukları 'konumda') olmasından kaynaklandığı belirlenir.
Maliyet değişmediği hâlde fiyatın sırf ürünün veya hizmetin satıldığı noktaya göre değiştirilmesi, literatürdeki fiyat uyarlama stratejilerini daraltmamızı sağlar.
3
Bulguyu pazarlama literatüründeki kavramla eşleştirme
Bu uygulama, farklılaştırma stratejilerinden 'yer (konum) esasına göre bölümlendirilmiş fiyatlandırma' olarak tanımlanır.
Pazarlama literatüründe, tiyatro koltukları, stadyum tribünleri veya fuar stantlarında olduğu gibi maliyet aynı kalırken konum avantajına göre fiyat biçilmesi bu kavramla ifade edilir.

Anahtar Kavram

Bölümlendirilmiş Fiyatlandırma Stratejileri
Soru 37Soru

Bir maden suyu üreticisi, kaynağında şişelediği doğal maden suyunu standart 1 litrelik cam şişelerde 15 TL'ye tüketicilere sunmaktadır. Aynı işletme, içeriğinde hiçbir değişiklik yapmadığı aynı maden suyunu; spor esnasında kullanımı kolaylaştıran ergonomik tasarımlı ve kilitli spor kapaklı 750 ml'lik pet şişelerde 45 TL'ye satmaktadır. İki ambalaj türü arasındaki üretim ve dolum maliyeti farkı sadece 3 TL olmasına rağmen işletme, ambalajın sunduğu fayda ve farklılığa dayanarak aradaki fiyat farkını orantısız biçimde yüksek tutmuştur.

Buna göre işletmenin uyguladığı fiyat uyarlama stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ürün biçimine göre fiyatlandırma

Cevap

Doğru yanıt ürün biçimine göre fiyatlandırma stratejisidir.
Bölümlendirilmiş fiyatlandırma stratejilerinden biri olan 'ürün biçimine (şekline) göre fiyatlandırma', işletmelerin aynı temel ürünü farklı ambalajlarda veya formlarda piyasaya sunmasıdır. Bu stratejide, farklı formlar arasındaki fiyat farkı, maliyet farkına değil, tüketici segmentlerinin o spesifik forma (örneğin kullanım kolaylığına) atfettiği değere göre belirlenir. Sporcu kapaklı şişedeki büyük fiyat farkı bu kavramı birebir örneklendirmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki fiyat değişikliğinin temel nedenini analiz etmek.
Fiyat değişikliği müşterinin konumuna, satış zamanına veya maliyet artışına dayanmamaktadır. Sadece ürünün ambalajı (fiziksel formu) değiştirilmiştir.
Soruda maliyet farkının çok düşük olduğu, temel ürünün (maden suyu) aynı kaldığı ve tek farkın şişe tasarımı olduğu açıkça vurgulanmıştır.
2
Tespit edilen durumu fiyat uyarlama stratejileri ile eşleştirmek.
Aynı ürünün farklı ambalaj veya formlarda, maliyet farkını aşan oranlarda farklı fiyatlandırılması durumu tespit edilmiştir.
Pazarlama literatüründe bir ürünün farklı versiyonlarının (formlarının) maliyet farkıyla orantılı olmayan şekilde fiyatlandırılması 'ürün biçimine göre bölümlendirilmiş fiyatlandırma' olarak sınıflandırılır.

Anahtar Kavram

Fiyat Uyarlama Stratejileri - Bölümlendirilmiş Fiyatlandırma
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 38Soru

Bir otomobil üreticisi, piyasaya sunduğu yeni modelini rakiplerine kıyasla oldukça düşük ve cazip bir taban fiyatla satışa sunmaktadır. Ancak müşteriler aracı satın alırken; açılır tavan (sunroof), gelişmiş sürüş asistanı, özel alaşımlı jantlar veya premium ses sistemi gibi ilave donanımları tercih ettiklerinde, bu özellikler için ayrıca ve yüksek kâr marjlı bedeller ödemek durumundadır.

Buna göre, otomobil üreticisinin kârlılığını artırmak amacıyla uyguladığı bu fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İsteğe bağlı ürün fiyatlandırması

Cevap

İsteğe bağlı ürün fiyatlandırması
İsteğe bağlı ürün fiyatlandırması stratejisinde işletmeler, temel ürünü müşteri çekmek amacıyla oldukça cazip ve düşük bir başlangıç fiyatıyla pazara sunarlar. Ancak kârlılıklarını, müşterilerin bu temel ürüne eklemek isteyebilecekleri zorunlu olmayan aksesuar, donanım veya yan hizmetleri (sunroof, premium ses sistemi vb.) yüksek kâr marjlarıyla satarak sağlarlar. Senaryoda otomobil üreticisinin uyguladığı tam olarak bu stratejidir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki fiyatlandırma unsurlarını analiz et
Ana ürün (otomobil) düşük bir taban fiyatla sunulmakta, ancak kullanımı zorunlu olmayan ek donanımlar (sunroof, ses sistemi) yüksek marjlarla ayrıca satılmaktadır.
Uygulanan stratejinin hangi ürün karması unsuruna dayandığını tespit etmek için temel ürün ile ek ürünler arasındaki ilişkinin belirlenmesi gerekir.
2
Ek donanımların niteliğini değerlendir
Bu donanımlar ana ürünün çalışması için 'zorunlu' (tamamlayıcı) değildir, müşterinin tercihine bırakılmış 'isteğe bağlı' özelliklerdir.
Tamamlayıcı ürün (captive) ile isteğe bağlı ürün (optional) stratejilerini birbirinden ayırmak esastır.
3
Uygun pazarlama kavramıyla eşleştir
Temel ürünün yanında sunulan ancak zorunlu olmayan aksesuarların ayrı olarak fiyatlandırılması stratejisi 'İsteğe bağlı ürün fiyatlandırması' olarak tanımlanır.
Teorik tanımlar üzerinden doğru terminolojiyi bulmak için.

Anahtar Kavram

İsteğe Bağlı Ürün (Optional-Product) Fiyatlandırması
Soru 39Soru

Bir kozmetik firması; şampuan, saç kremi ve saç bakım maskesinden oluşan ürünlerini perakende noktalarında tek tek satmaktadır. Firma, tüketicilerin genellikle sadece şampuan alıp diğer bakım ürünlerini rakip markalardan tercih etmesini engellemek ve bu üçlünün birlikte kullanımını teşvik etmek amacıyla yeni bir strateji geliştirmiştir. Bu doğrultuda şampuan, saç kremi ve saç bakım maskesi şeffaf bir ambalaj içinde tek bir set hâline getirilmiş ve bu setin fiyatı, ürünlerin ayrı ayrı satın alınması durumunda ödenecek toplam fiyattan %25 daha düşük olarak belirlenerek piyasaya sunulmuştur.

Buna göre kozmetik firmasının uyguladığı ürün karması fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ürün demeti fiyatlandırması

Cevap

Bu senaryoda uygulanan strateji, birden fazla ürünün bir araya getirilerek daha uygun bir fiyatla sunulmasını ifade eden ürün demeti fiyatlandırmasıdır.
Ürün demeti fiyatlandırmasında (product bundle pricing), işletmeler birbiriyle uyumlu olan veya birlikte kullanılabilecek ürün ve hizmetleri tek bir paket hâline getirir. Bu paketin fiyatı, içerdiği ürünlerin tek tek satın alınması durumunda ödenecek fiyattan daha düşüktür. Senaryodaki kozmetik firmasının şampuan, krem ve maskeyi set yapıp indirimli satması, az talep gören veya çapraz satışı hedeflenen ürünlerin satışını artırmayı amaçlayan tipik bir ürün demeti fiyatlandırmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki fiyatlandırma uygulamasının temel özelliklerini belirle.
Üç farklı ürün (şampuan, saç kremi, maske) tek bir set hâline getirilmiş ve toplam fiyat üzerinden %25 indirim uygulanmıştır.
Uygulanan stratejiyi tespit edebilmek için firmanın ürünleri nasıl sunduğunu ve nasıl bir fiyat avantajı sağladığını anlamak gerekir.
2
Ürün karması fiyatlandırma stratejilerini senaryo ile karşılaştır.
Belirlenen özellikler (paketleme ve indirim), tamamlayıcı veya isteğe bağlı ürün stratejilerinden ziyade doğrudan bir 'demet' oluşturma stratejisiyle örtüşmektedir.
Diğer stratejilerde ya zorunlu bir tamamlayıcılık ya da maliyet/kalite farkına dayalı bir fiyatlandırma varken, burada satışları desteklemek için paket indirimi yapılmıştır.

Anahtar Kavram

Ürün Karması Fiyatlandırma Stratejileri
Soru 40Soru

Ulusal çapta faaliyet gösteren bir teknoloji şirketi, yeni geliştirdiği akıllı saat serisi için bir fiyatlandırma stratejisi kurgulamaktadır. Şirket; temel adım sayar ve nabız ölçer özelliklerine sahip giriş seviyesi modelini, bunlara ek olarak dâhili GPS ve müzik depolama alanı sunan standart modelini ve tüm bu özelliklerin yanı sıra e-SIM desteği ile titanyum kasa barındıran üst segment modelini aynı ürün grubu altında piyasaya sunmuştur. Yönetim, bu üç akıllı saat modeli arasındaki fiyat basamaklarını belirlerken sadece üretim maliyetlerindeki artışları değil; tüketicilerin algıladığı değeri, sunulan ek özelliklerin cazibesini ve rakiplerin benzer segmentlerdeki fiyat seviyelerini de dikkate almıştır.

Buna göre, teknoloji şirketinin uyguladığı ürün karması fiyatlandırma stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ürün hattı fiyatlandırması

Cevap

Ürün hattı fiyatlandırması
Doğru yanıt 'Ürün hattı fiyatlandırması'dır. İşletmeler genellikle tek bir ürün yerine bir ürün hattı (serisi) geliştirirler. Bu stratejide, aynı seri içindeki farklı ürünler arasında fiyat basamakları oluşturulur. Senaryoda teknoloji şirketinin giriş seviyesi, standart ve üst segment akıllı saatler arasında maliyet, değer algısı ve rekabet koşullarını dikkate alarak fiyat farkları belirlemesi, ürün hattı fiyatlandırmasının tam tanımıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki ürün yapısını analiz et
Şirketin tek bir akıllı saat yerine, giriş, standart ve üst segment olmak üzere aynı ürün grubu içinde farklı özelliklere sahip üç ayrı model sunduğu görülmektedir.
Uygulanan fiyatlandırma stratejisinin hangi ürün karması boyutuna hitap ettiğini tespit etmek.
2
Fiyatlandırma mantığını belirle
Yönetim, bu üç model arasındaki fiyat farklarını belirlerken maliyet artışlarını, müşteri değer algısını ve rakip fiyatlarını baz alarak mantıksal fiyat adımları (basamakları) oluşturmuştur.
Stratejinin temel motivasyonunu ve nasıl işlediğini ortaya çıkarmak.
3
Kavramsal eşleştirme yap
Aynı ürün hattında yer alan ürünler arasında algılanan değer ve maliyet farklılıklarına dayanarak fiyat basamakları oluşturma pratiği, pazarlama literatüründe 'ürün hattı fiyatlandırması' olarak tanımlanır.
Senaryodaki bulguları pazarlama yönetimi terminolojisindeki doğru kavramla eşleştirmek.

Anahtar Kavram

Ürün Hattı Fiyatlandırması (Product Line Pricing)
ÖncekiSayfa 2 / 6Sonraki
Fiyatlandırma Stratejileri Alıştırma Soruları — KPSS İşletme — Sayfa 2 | Examkin