Viroloji

$1$ yaşındaki bir erkek çocuk, ani başlayan öksürük, hırıltılı solunum ve burun kanadı solunumu ile acil servise getiriliyor. Fizik muayenede taşipne ve ekspiratuar wheezing (hışıltı) saptanıyor. Akciğer grafisinde her iki akciğer alanında hiperinflasyon bulguları izleniyor. Klinik olarak bronşiyolit tanısı alan bu hastada en olası etken olan virüs ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$45$ yaşında erkek hasta, $10$ yıldır kronik $HBV$ taşıyıcısı olduğu bilinmektedir. Son rutin kontrollerinde $ALT: 135$ U/L (Normal $< 40$ U/L) saptanıyor. Yapılan serolojik tetkiklerinde; $HBsAg$ (+), $HBeAg$ (-), $Anti-HBe$ (+), $HBV$ $DNA: 3 \times 10^5$ $IU/mL$ olarak bulunuyor. Bu hastadaki klinik tabloyu en iyi tanımlayan durum aşağıdakilerden hangisidir?

$22$ yaşında bir erkek hasta; iştahsızlık, bulantı ve sağ üst kadranda ağrı şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan fizik muayenede skleralarda ikter (sarılık) ve hepatomegali saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum transaminaz düzeylerinin ($ALT$ ve $AST$) belirgin derecede arttığı ve $Anti-HAV$ $IgM$ testinin pozitif olduğu belirleniyor. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan virüsün yapısal özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Viral aşıların üretim teknolojileri, konakçı hücrelerdeki moleküler işlenme süreçleri ve indükledikleri immünolojik yanıt mekanizmaları dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Patojenlere karşı geliştirilen aşıların immünojenitesi, kullanılan antijenin sunum şekline ve aktive edilen lenfosit alt gruplarına göre farklılık gösterir. Özellikle hücre içi replikasyon gösteren aşılar, $MHC$ Sınıf $I$ yolağını aktive ederek sitotoksik T lenfosit ($CTL$) yanıtı indükleyebilirler. Buna göre, aşağıdaki viral aşılardan hangisi sitotoksik T hücre yanıtını en güçlü şekilde uyarma kapasitesine sahiptir?

Virüslerin nükleik asit yapıları ve replikasyon stratejileri, taksonomik sınıflandırmada temel kriterlerdir. Aşağıdaki virüs ailelerinden hangisi, genomunun kısmi çift iplikli dairesel DNA ($dsDNA$) yapısında olmasıyla diğer DNA virüslerinden ayrılır?

$HTLV-1$ ($Human \ T-cell \ Lymphotropic \ Virus \ type \ 1$) enfeksiyonu sonucunda gelişen Erişkin T-hücreli Lösemi ($ATL$) patogenezinde, viral Tax proteini merkezi bir rol oynar. Tax proteininin T-lenfositlerde onkojenik transformasyona yol açan ve bu hücrelerin kontrolsüz proliferasyonunu sağlayan temel moleküler mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

İnfluenza virüslerine karşı geliştirilen aşı formülasyonları, üretim teknolojilerine bağlı olarak farklı immünolojik özellikler ve klinik uygulama kısıtlılıkları gösterir. Canlı atenüe influenza aşısı (LAIV) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$HTLV-1$ (Human T-cell Lymphotropic Virus Type 1), onkojenik bir retrovirüs olup erişkin T-hücreli lösemi/lenfoma (ATL) tablosundan sorumludur. Bu virüsün replikasyonunda ve patogenezinde kritik rol oynayan, konak hücredeki $IL-2$ ve $IL-2R$ gibi hücresel genlerin ekspresyonunu transaktivasyon mekanizmasıyla artırarak kontrolsüz T-hücre proliferasyonunu tetikleyen viral protein aşağıdakilerden hangisidir?

Viral aşıların üretim teknolojisi, antijenin immün sistem tarafından işlenme yolunu ve aşının klinik kullanım sınırlarını belirleyen en önemli faktördür. Buna göre; konak hücrelerinde replike olarak viral proteinlerin endojen sentezini gerçekleştiren, MHC Sınıf I molekülleri aracılığıyla güçlü bir sitotoksik T hücre yanıtı uyarabilen ve gebelikte uygulanması kontrendike olan aşı aşağıdakilerden hangisidir?

Retrovirüsler ailesinde yer alan İnsan immün yetmezlik virüsü tip 2 ($HIV-2$), biyolojik özellikler açısından tip 1 ($HIV-1$) ile benzerlik gösterse de aksesuar gen içeriği bakımından önemli farklılıklara sahiptir. Özellikle miyeloid seriden hücrelerde (makrofajlar, dendritik hücreler) revers transkripsiyonun etkin bir şekilde gerçekleşebilmesi için hücresel bir kısıtlayıcı faktör olan $SAMHD1$’in (steril alfa motif ve $HD$ domain içeren protein 1) ortadan kaldırılması gerekmektedir.

Buna göre, $HIV-2$ genomu tarafından kodlanan ve $SAMHD1$ proteinini proteazomal yıkıma yönlendirerek virüsün miyeloid hücrelerde replikasyonuna olanak sağlayan aksesuar protein aşağıdakilerden hangisidir?

Prion hastalıklarının (Bulaşıcı Süngerimsi Ensefalopatiler) patogenezinde, normal hücresel prion proteininden ($PrP^C$) köken alan enfeksiyöz izoformun ($PrP^{Sc}$) birikimi kilit rol oynar. Bu iki izoform arasındaki biyokimyasal farklar ve patolojik formun biyolojik etkileşimleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sanitasyon koşullarının yetersiz olduğu bir bölgeye seyahat sonrası ani gelişen sarılık, bulantı ve karaciğer enzimlerinde ($ALT, AST > 1000$ $U/L$) belirgin yükselme şikayetleri ile acil servise başvuran $$ haftalık gebe bir hastada, fulminan hepatit tablosuna bağlı yüksek mortalite riski taşıyan en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

$5$ yaşında, aşısız bir çocuk; yüksek ateş, öksürük, burun akıntısı ve fotofobi şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde bukkal mukozada azı dişleri hizasında beyazımsı lekeler (Koplik lekeleri) ve kulak arkasından başlayarak gövdeye yayılan makülopapüler döküntü saptanmıştır. Bu klinik tabloya neden olan virüsün biyolojik özellikleri ve replikasyon stratejisi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Viroloji prensiplerine göre, RNA virüslerinin büyük çoğunluğu replikasyon döngülerini konak hücrenin sitoplazmasında tamamlar. Ancak bazı istisnai virüs aileleri, genomik replikasyon ve transkripsiyon süreçleri için hücre nükleusuna ihtiyaç duyar. Aşağıdaki RNA virüs ailelerinden hangisi, replikasyonunun nükleusta gerçekleşmesi özelliğiyle diğerlerinden ayrılır?

Hızla ilerleyen kognitif yıkım ve miyoklonus şikayetleri ile başvuran bir hastada prion hastalığından şüphelenilmektedir. Bu hastalık etkeni olan prionların (patojenik formun) biyokimyasal ve immünolojik özellikleri düşünüldüğünde, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Retrovirüs ailesinden $HIV-1$, hedef hücreye giriş yapmak için $CD4$ reseptörünün yanı sıra kemokin reseptörlerini koreseptör olarak kullanır. Bazı bireylerde bu kemokin reseptörlerinden birini kodlayan genin her iki alelinde meydana gelen 32 baz çiftlik bir delesyon ($\Delta 32$), $HIV-1$ infeksiyonuna karşı belirgin bir direnç sağlar. Bu mutasyonun etkilediği ve virüsün hücreye girişinde görev alan koreseptör aşağıdakilerden hangisidir?

Viral taksonomide RNA virüsleri; genom yapısı, polaritesi ve nükleokapsid simetrisi gibi kriterlere göre sınıflandırılır. Genel bir kural olarak pozitif polariteli RNA virüsleri ikosahedral simetri sergilerken, negatif polariteli RNA virüsleri helikal simetri sergilemektedir.

Buna göre; pozitif polariteli tek iplikli RNA ($(+)ssRNA$) genomuna sahip olmasına rağmen, bu genel kuralın dışına çıkarak helikal nükleokapsid simetrisi gösteren ve RNA virüsleri arasında bilinen en büyük genoma ($27-32$ kb) sahip olan virüs ailesi aşağıdakilerden hangisidir?

Beş yaşındaki bir kız çocuk, yanaklarında belirgin eritematöz "tokatlanmış yüz" görünümü ve gövdesinde dantela benzeri kaşıntılı döküntü şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Fizik muayenede döküntülerin ekstremitelere doğru yayıldığı gözleniyor. Bu klinik tabloya neden olan virüsün yapısal özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$52$ yaşında erkek hasta, $8$ ay önce böbrek nakli yapılmış olup takrolimus ve mikofenolat mofetil kullanmaktadır. Son $6$ aydır devam eden $ALT$ yüksekliği ($80-120$ $U/L$) nedeniyle yapılan incelemelerde; $HBsAg$ negatif, $Anti-HCV$ negatif ve $Anti-HIV$ negatif saptanmıştır. Karaciğer biyopsisinde kronik hepatit bulguları izlenen hastanın serumunda $HEV$ $RNA$ pozitifliği saptanıyor. Bu klinik tabloya yol açma olasılığı en yüksek olan etken ve bulaş yolu eşleşmesi aşağıdakilerden hangisidir?