Examkin

Tüm alıştırma soruları

842 soru

Tüm türler8,734Çoktan seçmeli4,865Çoklu seçim1Doğru / Yanlış289Sayısal852Eşleştirme1,797Sıralama842Boşluk doldurma63Kısa cevap25
Soru 541Soru →

Atatürk Dönemi'nde gerçekleştirilen ve modern Türk toplumunun kültürel yapısını şekillendiren aşağıdaki gelişmelerin kronolojik olarak eskiden yeniye doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabul edilmesi, Yeni Türk Harflerinin kabul edilmesi ve Türk Tarih Kurumu'nun kurulması şeklinde sıralanmalıdır.
Verilen inkılapların kronolojik tarihleri Tevhid-i Tedrisat Kanunu için 1924, Yeni Türk Harflerinin kabulü için 1928 ve Türk Tarih Kurumu için 1931 olduğundan doğru sıralama bu şekildedir.

Adım Adım Çözüm

1
Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabul yılını belirleme
Tevhid-i Tedrisat Kanunu 1924 yılında kabul edilmiştir.
Bu kanun, cumhuriyetin ilk yıllarında eğitim sistemini birleştirmek amacıyla çıkarılan ilk büyük reformdur.
2
Yeni Türk Harflerinin kabul yılını belirleme
Yeni Türk Harflerinin kabulü 1928 yılında gerçekleşmiştir.
Okuma yazma oranını artırmak ve eğitimi kolaylaştırmak amacıyla eğitim birliği kanunundan sonra yapılmıştır.
3
Türk Tarih Kurumu'nun kuruluş yılını belirleme
Türk Tarih Kurumu 1931 yılında kurulmuştur.
Milli kültür politikaları çerçevesinde harf inkılabından sonra hayata geçirilen bilimsel ve kültürel bir kurumdur.

Anahtar Kavram

Eğitim ve Kültür Alanındaki İnkılapların Kronolojisi
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 542Soru →

Emeviler ve Abbasiler dönemlerinde gerçekleşen aşağıdaki gelişmelerin kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Kronolojik sıralama: Kerbela Olayı'nın yaşanması (680), Endülüs Emevi Devleti'nin kurulması (756), Beytü'l-Hikme'nin kurulması (9. yüzyıl başı) ve İlhanlıların Bağdat'ı işgal etmesi (1258) şeklindedir.
Verilen gelişmelerin doğru kronolojik sıralaması Kerbela Olayı (680), İspanya'da Endülüs Emevi Devleti'nin kurulması (756), Beytü'l-Hikme'nin kurulması (9. yüzyıl başı) ve İlhanlıların Bağdat'ı işgal etmesi (1258) şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Emeviler Dönemi'nde gerçekleşen Kerbela Olayı'nın tarihini tespit etmek.
Kerbela Olayı 680 yılında yaşanmıştır ve bu sıralamadaki ilk gelişmedir.
Yezid döneminde gerçekleşen bu hadise, diğer olaylardan kronolojik olarak daha eskidir.
2
Endülüs Emevi Devleti'nin kuruluş tarihini belirlemek.
Endülüs Emevi Devleti 756 yılında kurulmuştur.
Abbasilerin Emevilere son vermesinin ardından İspanya'da bağımsız bir devlet olarak kurulması bu aşamada yer alır.
3
Abbasi kültürel gelişimi içinde Beytü'l-Hikme'nin kuruluş zamanını saptamak.
Beytü'l-Hikme el-Memun döneminde (9. yüzyıl başı) kurulup genişletilmiştir.
Devletin kurumsallaşması ve bilimsel çeviri faaliyetlerinin zirveye ulaşması Endülüs Emevi Devleti'nin kuruluşundan daha sonradır.
4
Abbasi Devleti'nin siyasi olarak ne zaman son bulduğunu belirlemek.
Moğol kökenli İlhanlıların Bağdat'ı istilası 1258 yılında gerçekleşmiştir.
İslam dünyasında Abbasi hilafet merkezinin çöküşüne yol açan bu istila kronolojinin en son basamağıdır.

Anahtar Kavram

Emeviler ve Abbasiler dönemindeki siyasi ve kültürel gelişmelerin kronolojisi
Soru 543Soru →

Osmanlı Devleti'nin Tanzimat Dönemi'nde (1839-1876) hukuki, idari ve sosyo-ekonomik yapıyı modernleştirmek amacıyla attığı aşağıdaki adımları kronolojik olarak geçmişten günüm��ze doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru kronolojik sıralama şu şekildedir: Tanzimat Fermanı'nın okunması (1839), Islahat Fermanı'nın ilan edilmesi (1856), Arazi Kanunnamesi'nin yürürlüğe girmesi (1858) ve Vilayet Nizamnamesi'nin yayımlanması (1864).
Kronolojik sıralama Tanzimat Fermanı (1839), Islahat Fermanı (1856), Arazi Kanunnamesi (1858) ve Vilayet Nizamnamesi (1864) şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Tanzimat Dönemi'nin başlangıç olayını tespit etme
Tanzimat Fermanı (Gülhane Hatt-ı Hümayunu) 1839 yılında ilan edilerek dönemi başlatmıştır.
Modernleşme sürecinin ilk anayasal belgesi niteliğindedir.
2
Dönemin ikinci büyük fermanını belirleme
Kırım Savaşı sonrası dış baskıları azaltmak amacıyla ilan edilen Islahat Fermanı 1856 tarihlidir.
Tanzimat Fermanı'nı tamamlayıcı nitelikte olup gayrimüslim haklarına odaklanmıştır.
3
Mülkiyet alanındaki temel yasal düzenlemeyi konumlandırma
Tanzimat'ın mülkiyet haklarını güvenceye alma hedefinin ürünü olan Arazi Kanunnamesi 1858'de çıkarılmıştır.
Toprak mülkiyetini düzenleyen bu kanunname Islahat Fermanı'ndan iki yıl sonra yürürlüğe girmiştir.
4
İdari yapıdaki reform basamağını yerleştirme
Taşra idari teşkilatını kökten değiştiren Vilayet Nizamnamesi 1864 tarihlidir.
Vilayet sistemi bu kronolojide en son gerçekleşen idari reformdur.

Anahtar Kavram

Tanzimat Dönemi Reformlarının Kronolojisi
Soru 544Soru →

Osmanlı Devleti'nin anayasal düzene geçiş süreci ve meşrutiyet rejimleri göz önüne alındığında, aşağıda verilen gelişmelerin kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralaması nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sıralama; ilk olarak Kanun-i Esasi'nin ilanı (1876), ardından 93 Harbi gerekçesiyle meclisin kapatılması (1878), daha sonra II. Meşrutiyet'in ilanı (1908) ve son olarak 1909 yılında yapılan kapsamlı anayasa değişiklikleri şeklinde gerçekleşmelidir.
Osmanlı anayasal tarihi kronolojisi incelendiğinde; ilk olarak 1876 yılında Kanun-i Esasi yürürlüğe girmiş (I. Meşrutiyet), ardından 1878 yılında II. Abdülhamid tarafından meclis kapatılmış, 1908 yılında meşrutiyet rejimi yeniden ilan edilmiş (II. Meşrutiyet) ve son olarak 1909 yılında anayasada meclisin yetkilerini artıran demokratik değişiklikler yapılmıştır. Bu nedenle doğru sıralama kronolojik olarak baştan sona doğru gerçekleşen bu olaylar zinciridir.

Adım Adım Çözüm

1
Osmanlı Devleti'nde anayasal düzene ilk kez geçilen tarihi gelişmeyi belirleme
Kanun-i Esasi'nin ilanı ve I. Meşrutiyet'in ilanı Aralık 1876'da gerçekleşmiştir. Bu gelişme kronolojik olarak ilk sıradadır.
Anayasal sürecin ve meclis kurumunun Osmanlı'da fiilen ilk kez ortaya çıkışı bu dönemle başlar.
2
İlk anayasal dönemin ve meclisin askıya alındığı siyasi krizi saptama
II. Abdülhamid'in 93 Harbi'ni (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı) gerekçe göstererek Meclis-i Mebusan'ı tatil etmesi Şubat 1878'de gerçekleşmiştir. Bu gelişme sıralamada ikinci basamaktadır.
Bu olay I. Meşrutiyet Dönemi'ni bitirip İstibdat Dönemi olarak adlandırılan otuz yıllık süreci başlatmıştır.
3
Anayasal monarşinin yeniden ilan edildiği iç ve dış gelişmeleri değerlendirme
Reval Görüşmeleri sonrasında İttihat ve Terakki subaylarının baskısıyla II. Meşrutiyet'in ilan edilmesi Temmuz 1908'de gerçekleşmiştir. Bu gelişme sıralamada üçüncü basamaktadır.
Askıya alınan Kanun-i Esasi bu gelişmeyle tekrar yürürlüğe girmiş ve meclis yeniden açılmıştır.
4
Padişahın gücünü kısıtlayan ve parlamentonun üstünlüğünü getiren anayasal reformu tespit etme
31 Mart Vakası (1909) sonrasında anayasada köklü değişiklikler yapılarak padişahın yetkileri sınırlandırılmış ve hükümet meclise sorumlu kılınmıştır. Bu gelişme kronolojik olarak son sırada yer alır.
Bu değişiklikler meşrutiyet rejiminin anayasal karakterini padişah merkezli olmaktan çıkarıp meclis merkezli hale getirmiştir.

Anahtar Kavram

Osmanlı Devleti'nde Meşrutiyet Süreci ve Kanun-i Esasi'nin Tarihsel Gelişimi
Soru 545Soru →

Ege ve Yunan uygarlıklar��nın tarih sahnesine çıkışından itibaren geçirdikleri gelişim süreçleri dikkate alındığında, aşağıda verilen tarihsel durumların kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru sıralama Girit Uygarlığı'nın kurulması, Miken Uygarlığı ve Troya Savaşları, Dor İstilası ile Karanlık Çağ'ın başlaması ve son olarak Polis adı verilen şehir devletlerinin kurulması şeklindedir.
Doğru sıralama, Ege havzasında ilk uygarlığın Girit'te kurulması, ardından Akaların Mora'da Miken kültürünü oluşturması, Dor istilasıyla bu kültürün yıkılarak Karanlık Çağ'a girilmesi ve son olarak bu karanlık dönemden çıkışla polis adı verilen şehir devletlerinin ortaya çıkması şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Ege ve Yunan uygarlıklarının en eski evresini belirlemek.
Girit Medeniyeti'nin (Minos) Ege havzasındaki ilk uygarlık olduğu tespit edilir.
Ege coğrafyasında kültürel gelişimin ilk izleri Girit Adası'nda ortaya çıkmıştır.
2
Girit sonrasındaki gelişim evresini bulmak.
Mora Yarımadası'nda kurulan Akaların (Miken) ikinci sıraya yerleştirilmesi gerekir.
Akalar, Girit kültüründen etkilenerek Miken uygarlığını oluşturmuş ve Troya Savaşları'na katılmışlardır.
3
Miken uygarlığının yıkılış sürecini analiz etmek.
Dor istilasının ve Karanlık Çağ'ın üçüncü sıraya gelmesi gerektiği görülür.
MÖ 1200 dolaylarında gelen Dor istilası mevcut Miken düzenini yıkmış ve kültürel duraklama (Karanlık Çağ) dönemini başlatmıştır.
4
Karanlık Çağ sonrasındaki yeni örgütlenme biçimini belirlemek.
Polis adı verilen şehir devletlerinin kuruluşunun en son sıraya konması gerekir.
Polislerin kurulması ve kolonizasyon hareketlerinin başlaması, Karanlık Çağ'ın sona ermesiyle (MÖ 8. yüzyıl) gerçekleşen bir gelişmedir.

Anahtar Kavram

Ege ve Yunan medeniyetlerinin tarihsel gelişim evreleri ve kronolojisi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 546Soru →

Osmanlı Devleti’ni çöküşten kurtarmak amacıyla ortaya çıkan fikir akımlarının tarihsel geli��im sürecinde yaşanan bazı dönüm noktaları aşağıda karışık olarak verilmiştir:

Buna göre, bu gelişmelerin geçmişten günümüze doğru kronolojik sıralaması nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Kanun-i Esasi’nin ilan edilmesiyle Osmanlıcılık fikrinin anayasal güvence kazanması (1876) -> II. Abdülhamid döneminde İslamcılık politikasının devletin resmi ideolojisi haline getirilmesi (1878 sonrası) -> Balkan Savaşları sonucunda Osmanlıcılık idealinin geçerliliğini yitirmesi (1912-1913) -> I. Dünya Savaşı’nda Hicaz-Yemen Cephesi’nde bazı Arap liderlerin İngilizlerle iş birliği yapmasıyla İslamcılık fikrinin çöktüğünün görülmesi (1916)
Doğru sıralama, fikir akımlarının devlet politikası olma veya iflas etme süreçlerinin kronolojik akışına dayanmaktadır. Önce Kanun-i Esasi'nin ilanı (1876), ardından İslamcılık siyasetinin resmiyet kazanması (1878 sonrası), sonrasında Balkan Savaşları ile Osmanlıcılık fikrinin çöküşü (1912-1913) ve nihayetinde I. Dünya Savaşı'ndaki Hicaz İsyanı ile İslamcılık akımının etkililiğini yitirmesi (1916) sıralanmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Fikir akımlarının ilk ortaya çıkış ve hukuki zemin bulma aşamalarını belirleme
Kanun-i Esasi’nin ilanı ile Osmanlıcılık akımının hukuki güvenceye kavuşması 1876 yılında gerçekleşerek kronolojinin ilk adımını oluşturur.
Bu gelişme, listedeki diğer olaylardan tarihsel olarak daha önce gerçekleşmiştir.
2
Fikir akımlarının resmi devlet politikası haline gelme süreçlerini analiz etme
II. Abdülhamid döneminde İslamcılık (Panislamizm) politikasının resmiyet kazanması 1878 yılı sonrasındaki istibdat dönemine denk gelir.
Bu politika, Kanun-i Esasi'nin askıya alınması ve meclisin kapatılmasından sonra imparatorluğun yeni bütünlük stratejisi olarak benimsenmiştir.
3
Fikir akımlarının başarısızlık veya geçerliliğini yitirme süreçlerini değerlendirme
Balkan Savaşları (1912-1913) ile Osmanlıcılık fikri iflas etmiştir.
Balkan milletlerinin isyan edip bağımsızlık kazanması, Osmanlıcılık idealinin imparatorluğu bir arada tutma gücünün kalmadığını göstermiştir.
4
I. Dünya Savaşı sürecindeki nihai kırılma noktalarını saptama
1916 yılındaki Hicaz İsyanı ile İslamcılık (ümmetçilik) akımının etkisini kaybettiği görülmüştür.
Cihat çağrısına rağmen bazı Müslüman Arap liderlerin İngilizlerle hareket etmesi, bu fikrin de imparatorluğu kurtarmaya yetmediğini kanıtlamıştır.

Anahtar Kavram

Osmanlı Devleti'ni Kurtarma Çabaları ve Fikir Akımları
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 547Soru →

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi'nde Temsil Heyeti'nin kuruluş, yetkilendirilme ve hukuken tanınma aşamaları ile Mustafa Kemal'in liderlik adımları göz önüne alındığında, aşağıda verilen tarihsel gelişmelerin kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralaması nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi'ndeki gelişmelerin doğru kronolojik sıralaması: Mustafa Kemal'in askerlikten istifa etmesi, Temsil Heyeti'nin Ali Fuat Paşa'yı atayarak yürütme yetkisini kullanması, Amasya Görüşmeleri'nin yapılması ve Temsil Heyeti'nin Ankara'yı merkez seçmesi şeklindedir.
Milli Mücadele Hazırlık Dönemi olayları kronolojik olarak incelendiğinde; Mustafa Kemal'in askerlik mesleğinden istifası (8 Temmuz 1919) kongrelerin başlamasından öncedir. Sivas Kongresi kararıyla Ali Fuat Paşa'nın atanması (Eylül 1919) ilk yürütme kararıdır. Bu siyasi güç sonrasında İstanbul Hükümeti ile yapılan Amasya Görüşmeleri (Ekim 1919) gerçekleşmiştir. Son olarak Mebusan Meclisi'nin İstanbul'da toplanmasından önce Temsil Heyeti merkezini Ankara'ya taşımıştır (Aralık 1919).

Adım Adım Çözüm

1
Mustafa Kemal'in sivil hayata geçiş zamanının tespiti
Temmuz 1919 başı (Amasya Genelgesi sonrası, Erzurum Kongresi öncesi)
Mustafa Kemal'in resmi sıfatından sıyrılarak sivil örgütlenme aşamasına geçişi, kongrelerin toplanmasından önceki ilk adımdır.
2
Temsil Heyeti'nin ilk yürütme faaliyetinin tarihlendirilmesi
Eylül 1919 (Sivas Kongresi)
Erzurum'da kurulan ve Sivas'ta tüm yurdu temsil eder hale gelen Temsil Heyeti'nin fiili bir hükümet gücü gösterme evresidir.
3
Temsil Heyeti'nin diplomatik ve hukuki meşruiyet kazanma anının belirlenmesi
Ekim 1919 (Amasya Görüşmeleri)
Anadolu'daki askeri ve siyasi üstünlük sonucunda İstanbul Hükümeti'nin Temsil Heyeti ile resmi temasa geçmek zorunda kaldığı aşamadır.
4
Temsil Heyeti'nin Ankara'yı merkez yapma tarihinin saptanması
Aralık 1919 (Ankara'ya geliş)
Mebusan Meclisi'nin açılış sürecini daha yakından izlemek ve coğrafi avantajları kullanmak için atılan son hazırlık adımıdır.

Anahtar Kavram

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi'nde Temsil Heyeti'nin aşamalı olarak etkinlik kazanma süreci ve Mustafa Kemal'in liderlik adımlarının kronolojik ilişkisi.
Soru 548Soru →

Lozan Barış Antlaşması'nın diplomasi tarihi içindeki gelişim süreci ve bu süreçte yaşanan iç-dış siyasi gelişmeler göz önüne alındığında, aşağıdaki olayların kronolojik olarak eskiden yeniye doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Olayların doğru kronolojik sıralaması: İtilaf Devletleri'nin Lozan Konferansı'na ortak daveti, Türk heyetine kapitülasyonlar ve Ermeni yurdu konularında taviz verilmemesi talimatının iletilmesi, konferansın kesintiye uğradığı dönemde ordunun askeri yığınak yapması ve antlaşmanın İkinci TBMM tarafından onaylanması şeklindedir.
Kronolojik sıralama yapıldığında ilk sırada İtilaf Devletleri'nin Ekim 1922'deki ortak daveti yer alır. Bu davet saltanatın kaldırılmasına yol açmıştır. Ardından Kasım 1922'de Lozan'a gidecek heyete tavizsiz direktifler iletilmiştir. Görüşmeler Şubat 1923'te kesintiye uğrayınca Türk ordusu Boğazlar ve Musul hattına askeri yığınak yapmıştır. Son olarak, antlaşmanın imzalanmasının ardından Ağustos 1923'te yeni seçilen İkinci TBMM onay sürecini tamamlamıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Olayların gerçekleştiği tarihsel süreçleri belirlemek.
İtilaf Devletleri'nin ortak daveti Ekim 1922'de yapılmış, Türk heyetinin kesin direktif alması Kasım 1922'de heyet yola çıkmadan önce gerçekleşmiş, askeri yığınak Şubat-Mart 1923'teki kesinti döneminde yapılmış, İkinci TBMM'nin antlaşmayı onaylaması ise Ağustos 1923'te olmuştur.
Sıralama sorusunu çözebilmek için her bir gelişmenin kronolojik yerini netleştirmek gerekir.
2
Olayları en eskiden en yeniye doğru sıraya dizmek.
Ortak davet (Ekim 1922) -> Kesin talimat (Kasım 1922) -> Askeri yığınak (Şubat-Mart 1923) -> TBMM onayı (Ağustos 1923).
Kronolojik sıralama kuralına göre geçmişten günümüze doğru sıralama yapılması gerekmektedir.

Anahtar Kavram

Lozan Barış Konferansı ve Antlaşması'nın hazırlık, müzakere ve onay süreçlerindeki siyasi ve askeri gelişmelerin kronolojisi.
Soru 549Soru →

Osmanlı Devleti'nde yönetici sınıfın en önemli insan kaynaklarından biri olan devşirme sisteminde, sisteme dahil edilen bir adayın eğitim ve yükselme süreci belirli bir hiyerarşik sıralamaya tabidir. Buna göre, devşirme kökenli bir adayın yönetici sınıfa katılma sürecinde geçtiği aşağıdaki aşamaları kronolojik olarak ilkten sona doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru sıralama: Türk aile yanına yerleştirilme, Acemi Ocağı eğitimi, kapıya çıkma (bedergah) ve taşrada yönetici olarak görev alma şeklinde olmalıdır.
Devşirme kanununa göre toplanan çocuklar sırasıyla; önce Türk ailelerinin yanına verilerek Türk-İslam kültürünü öğrenir, ardından Acemi Ocağı'nda temel eğitimi alır, kapıya çıkma töreniyle Yeniçeri Ocağı'na veya Enderun'a geçer ve en nihayetinde başarılı olanlar taşrada sancakbeyi veya beylerbeyi gibi idari yöneticilik kadrolarına atanırdı.

Adım Adım Çözüm

1
Devşirilen adayın ilk sosyalleşme ve kültürleşme aşamasını belirlemek.
Hristiyan tebaadan seçilen çocuk öncelikle Anadolu'da bir Türk ailesinin yanına verilir.
Devlet hizmetine alınacak kişinin öncelikle Türk-İslam kültürünü, dilini ve toplumsal yapısını öğrenmesi zorunludur.
2
Kültür eğitimini tamamlayan adayın ilk resmî askerî kurumdaki yerini tespit etmek.
Aday, Acemi Ocağı'na kabul edilerek temel askerî ve dinî eğitime başlar.
Saray veya Yeniçeri teşkilatına geçmeden önce adayın disiplinli bir askerî süzgeçten geçmesi gerekir.
3
Ocak eğitimini tamamlayan adayın merkez teşkilatına geçiş aşamasını belirlemek.
Kapıya çıkma (bedergah) adıyla Yeniçeri Ocağı'na veya Enderun Mektebi'ne geçiş yapılır.
Bu aşama adayın saray bürokrasisine (ilmiye/kalemiye) veya merkez ordusuna (seyfiye) fiilen adım atmasını sağlar.
4
Eğitim sürecini başarıyla tamamlayan adayın taşradaki idari görevlerini belirlemek.
Taşrada sancakbeyliği veya beylerbeyliği görevlerine atanarak yönetici sınıftaki kariyerini sürdürür.
Enderun eğitimini tamamlayan veya ocakta yükselen yetenekli askerî/idari unsurlar, taşra eyalet sisteminin başına idareci olarak atanırlardı.

Anahtar Kavram

Osmanlı yönetici sınıfının yetişmesinde devşirme sisteminin aşamaları ve dikey hareketlilik
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 550Soru →

Millî Mücadele Hazırlık Dönemi'nde ulusal bağımsızlık hareketi adına askeri, siyasi ve hukuki nitelikte pek çok dönüm noktası yaşanmıştır. Bu süreçte genelgeler yayımlanmış, kongreler düzenlenmiş ve nihayetinde İstanbul Hükümeti ile resmi temaslar kurulmuştur.

Aşağıda verilen gelişmeleri kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sıralama şu şekilde olmalıdır: Amasya Genelgesi'nin yayımlanması, Mustafa Kemal'in askerlikten istifa etmesi, Erzurum Kongresi'nin toplanması, Sivas Kongresi'nin toplanması ve Amasya Görüşmeleri'nin yapılması.
Milli Mücadele hazırlık sürecinde olayların kronolojik gelişimi Amasya Genelgesi'nin yayımlanması (22 Haziran 1919), Mustafa Kemal'in askerlikten istifa etmesi (8-9 Temmuz 1919), Erzurum Kongresi'nin toplanması (23 Temmuz - 7 Ağustos 1919), Sivas Kongresi'nin toplanması (4-11 Eylül 1919) ve en son Amasya Görüşmeleri'nin (20-22 Ekim 1919) gerçekleştirilmesi şeklinde sıralanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
İlk sıradaki gelişmenin belirlenmesi
Amasya Genelgesi'nin yayımlanması (22 Haziran 1919)
Millî Mücadele'nin gerekçe, amaç ve yöntemini ortaya koyan ilk resmî belge Amasya Genelgesi'dir.
2
İkinci sıradaki gelişmenin belirlenmesi
Mustafa Kemal Paşa'nın istifa etmesi (8-9 Temmuz 1919 gecesi)
Mustafa Kemal, Amasya Genelgesi sonrasında İstanbul Hükümeti tarafından görevden alınacağını öğrenince Erzurum Kongresi toplanmadan önce istifa etmiştir.
3
Üçüncü sıradaki gelişmenin belirlenmesi
Erzurum Kongresi'nin toplanması (23 Temmuz - 7 Ağustos 1919)
Mustafa Kemal, askerlikten istifa ettikten sonra ilk kez sivil olarak Erzurum Kongresi'ne katılmış ve kongrede Temsil Heyeti kurulmuştur.
4
Dördüncü sıradaki gelişmenin belirlenmesi
Sivas Kongresi'nin toplanması (4-11 Eylül 1919)
Erzurum Kongresi'nin ardından, ulusal niteliklik Sivas Kongresi toplanmış ve tüm cemiyetler Anadolu ve Rumeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti olarak birleştirilmiştir.
5
Beşinci sıradaki gelişmenin belirlenmesi
Amasya Görüşmeleri'nin yapılması (20-22 Ekim 1919)
Sivas Kongresi'nden sonra Damat Ferit hükümetinin düşmesi üzerine kurulan Ali Rıza Paşa hükümeti, Temsil Heyeti ile Amasya Görüşmeleri'ni gerçekleştirerek heyeti hukuken tanımıştır.

Anahtar Kavram

Milli Mücadele Hazırlık Dönemi kronolojik gelişmeleri ve dönüm noktaları
Soru 551Soru →

Millî Mücadele Dönemi'nde Misak-ı Millî'nin ilan edilmesi ve sonrasındaki süreçte yaşanan siyasi ve askeri gelişmelerin kronolojik gelişimini anlamak isteyen bir öğrenci, aşağıdaki olayları geçmişten günümüze doğru nasıl sıralamalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sıralama; Son Osmanlı Mebusan Meclisinde Misak-ı Millî'nin kabul edilmesi, Ali Rıza Paşa Hükümetinin istifası, İstanbul'un resmen işgal edilerek Mebusan Meclisinin basılması ve Mustafa Kemal Paşa'nın Ankara'da meclis açılması için seçim genelgesi yayımlaması şeklinde olmalıdır.
Kronolojik süreç; Son Osmanlı Mebusan Meclisinde Misak-ı Millî'nin kabul edilmesiyle başlar, ardından bu karara tepki olarak Ali Rıza Paşa Hükümeti baskıyla istifa ettirilir, tepkilerin sürmesi üzerine İstanbul resmen işgal edilerek meclis basılır ve son olarak Mustafa Kemal Paşa meclisin kapatılması üzerine Ankara'da yeni meclis için genelge yayımlar.

Adım Adım Çözüm

1
Misak-ı Millî'nin kabul sürecini belirleme.
Son Osmanlı Mebusan Meclisinin gizli oturumunda Ahd-ı Millî Beyannamesi kabul edilmiştir (28 Ocak 1920).
Bu karar, sürecin başlangıç noktasını oluşturur ve İtilaf Devletleri'nin tepkisini çeken ilk adımdır.
2
Karara karşı İtilaf Devletleri'nin baskısıyla hükümet değişikliğini tespit etme.
İtilaf Devletleri'nin baskıları sonucu Ali Rıza Paşa Hükümeti 3 Mart 1920'de istifa etmiştir.
Mebusan Meclisinin aldığı kararların geri çekilmesini isteyen İtilaf Devletleri, hükümete baskı uygulamış ve kabinenin düşmesine yol açmıştır.
3
Hükümet değişikliği ve baskıların ardından gelen fiilî yaptırımı analiz etme.
16 Mart 1920'de İstanbul resmen işgal edilmiş ve Mebusan Meclisi basılmıştır.
Misak-ı Millî kararlarından geri adım atılmaması üzerine İtilaf Devletleri İstanbul'u resmen işgal ederek meclisi kapatmıştır.
4
İşgal ve meclisin kapatılmasına karşı Ankara'nın tepkisini değerlendirme.
Mustafa Kemal Paşa, 19 Mart 1920'de Ankara'da olağanüstü yetkili bir meclisin açılması için seçim genelgesi yayımlamıştır.
İstanbul'daki meclisin dağıtılması, Anadolu'da millet iradesini temsil edecek yeni bir meclisin (TBMM) kurulmasını zorunlu kılmış ve bu amaçla hazırlıklar başlatılmıştır.

Anahtar Kavram

Misak-ı Millî kararlarının kabulü ile İstanbul'un resmen işgali arasındaki neden-sonuç ilişkileri ve bu gelişmelerin TBMM'nin açılmasına giden süreci hazırlaması.
Soru 552Soru →

A��ağıdaki karasal biyomları, Ekvator'dan kutuplara doğru genel olarak görüldükleri enlemlere göre (Ekvator'a en yakın olandan en uzak olana doğru) sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sıralama sırasıyla Savan biyomu, İğne yapraklı orman (Tayga) biyomu ve Tundra biyomu şeklinde olmalıdır.
Karasal biyomların yeryüzündeki dağılışı büyük oranda iklim kuşaklarına (sıcaklık ve yağış koşullarına) yani enleme bağlıdır. Bu doğrultuda Ekvator'dan kutuplara doğru gidildiğinde sıcaklığın azalmasına paralel olarak sırasıyla Savan biyomu (sıcak kuşak, 10°-20° enlemleri), İğne yapraklı orman/Tayga biyomu (soğuk-nemli karasal kuşak, 50°-60° enlemleri) ve Tundra biyomu (soğuk kutup altı kuşak, 60°-70° enlemleri) sıralanır.

Adım Adım Çözüm

1
Biyomların dünya üzerindeki yaklaşık enlem sınırlarını tespit etmek.
Savan biyomu yaklaşık 10°-20° enlemlerinde, İ��ne yapraklı orman (Tayga) biyomu yaklaşık 50°-60° enlemlerinde ve Tundra biyomu yaklaşık 60°-70° enlemlerinde bulunur.
Sıralamayı doğru yapabilmek için her biyomun yayılış gösterdiği iklim tipinin enlem aralıkları bilinmelidir.
2
Ekvator'dan (0°) kutuplara (90°) doğru artan enlem derecelerine göre biyomları dizmek.
Sıralama en düşük enlemden en yüksek enleme doğru Savan, Tayga ve Tundra şeklinde gerçekleşir.
Enleme bağlı olarak sıcaklık Ekvator'dan kutuplara doğru azaldığı için biyomların dağılışı da bu sıcaklık kuşaklarına uyum sağlar.

Anahtar Kavram

Klimatik kuşaklara ve enleme bağlı olarak biyomların Ekvator'dan kutuplara doğru sıralanışı.
Tahmini Süre:45s
Soru 553Soru →

Milli Mücadele Dönemi'nde askeri zaferlerin diplomatik ve siyasi kazanımlara dönüşmesi sürecinde yaşanan aşağıdaki gelişmeleri kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru kronolojik sıralama sırasıyla; Büyük Taarruz sonrası İtilaf Devletleri'nin ateşkes çağrısında bulunması, Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın imzalanması, İtilaf Devletleri'nin Lozan Konferansı'na hem TBMM hem de İstanbul Hük��meti'ni davet etmesi ve bu davet üzerine saltanatın kaldırılması şeklindedir.
Milli Mücadele'nin bu safhasında olaylar neden-sonuç zinciriyle birbirine bağlıdır. Büyük Taarruz'un kazanılması (Eylül 1922) askeri süreci bitirmiş ve İtilaf Devletleri'ni ateşkes görüşmelerine davet etmeye zorlamıştır. Görüşmeler neticesinde Mudanya Ateşkesi (11 Ekim 1922) imzalanmış, ardından kalıcı barış için toplanacak Lozan Konferansı'na (27 Ekim 1922) İstanbul Hükümeti de davet edilince, TBMM bu çift başlılığı sonlandırmak adına saltanatı (1 Kasım 1922) kaldırmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Büyük Taarruz zaferinin ardından gelen ateşkes çağrısını tespit etme
Eylül 1922'de askeri harekatın başarıyla tamamlanması üzerine İtilaf Devletleri TBMM'ye ateşkes çağrısı yapmıştır.
Askeri başarıların elde edilmesi, diplomatik temasların başlamasının ön koşuludur.
2
Ateşkes sürecinin antlaşma ile neticelenmesini değerlendirme
Yapılan görüşmeler sonucunda 11 Ekim 1922'de Mudanya Ateşkes Antlaşması imzalanmıştır.
Ateşkes çağrısının ardından yapılan müzakereler resmi bir antlaşma metni ile sonuçlandırılmıştır.
3
Barış konferansı hazırlıklarında yaşanan diplomatik krizi inceleme
İtilaf Devletleri, 27 Ekim 1922'de Lozan Konferansı için TBMM ve İstanbul hükümetlerine ortak davet göndermiştir.
Ateşkes antlaşmasının imzalanmasından sonra kalıcı barış antlaşmasının şartlarını görüşmek üzere konferans aşamasına geçilmiştir.
4
Temsil gücündeki çift başlılığı önleme girişimini analiz etme
Ortak davet üzerine TBMM, 1 Kasım 1922'de saltanatı kaldıran kanunu kabul etmiştir.
İtilaf Devletleri'nin iki hükümeti birden çağırarak yaratmak istediği çift başlılığı engellemek ve Türk milletinin tek temsilcisinin TBMM olduğunu göstermek amaçlanmıştır.

Anahtar Kavram

Büyük Taarruz sonrasında diplomatik sürecin Mudanya Ateşkesi ile başlaması, Lozan davetinin yarattığı temsil krizi ve buna tepki olarak saltanatın kaldırılmasının kronolojik ilişkisi.
Soru 554Soru →

Yeryüzünde sıcaklık ve yağış koşullarının enlem derecelerine bağlı olarak değişmesi, karasal biyomların ekvatordan kutuplara doğru belirli bir düzen içinde sıralanmasına neden olur. Buna göre, aşağıda verilen karasal biyomları Ekvator'dan kutuplara doğru coğrafi yayılış alanlarını dikkate alarak sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Karasal biyomların Ekvator'dan kutuplara doğru sıralanışı sırasıyla Ekvatoral Yağmur Ormanları Biyomu, Savan Biyomu, Çöl Biyomu ve Tundra Biyomu şeklindedir.
Sıralama Ekvator'dan kutuplara doğru yapıldığında enleme bağlı sıcaklık ve yağış koşulları belirleyicidir. Ekvator çizgisi üzerinde (0∘−10∘0^\circ - 10^\circ) Ekvatoral Yağmur Ormanları yer alır. Ekvatoral kuşağın hemen dışında (10∘−20∘10^\circ - 20^\circ) Savan biyomu bulunur. Savan kuşağından sonra dönenceler çevresinde (20∘−30∘20^\circ - 30^\circ) Çöl biyomu yer alırken, kutup altı enlemlerde (60∘−70∘60^\circ - 70^\circ) Tundra biyomu bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Ekvatoral kuşağa en yakın olan biyomun belirlenmesi.
Ekvatoral Yağmur Ormanları Biyomu (0∘−10∘0^\circ - 10^\circ enlemleri) ilk sıraya yerleştirilir.
Sıralama Ekvator'dan kutuplara doğru istendiği için başlangıç noktası Ekvator çizgisi üzerindeki biyom olmalıdır.
2
Tropikal kuşağın dışındaki ve dönencelere doğru olan geçiş biyomunun belirlenmesi.
Savan Biyomu (10∘−20∘10^\circ - 20^\circ enlemleri) ikinci sıraya yerleştirilir.
Savan iklimi, ekvatoral iklim ile çöl iklimi arasında bir geçiş kuşağı oluşturur.
3
Dönenceler çevresindeki kurak b��lgelerin konumlandırılması.
Çöl Biyomu (20∘−30∘20^\circ - 30^\circ enlemleri) üçüncü sıraya yerleştirilir.
30 derece enlemlerindeki dinamik yüksek basınç alanları, savan kuşağının kutup yönündeki sınırını oluşturur.
4
Kutup altı kuşağındaki soğuk biyomun belirlenmesi.
Tundra Biyomu (60∘−70∘60^\circ - 70^\circ enlemleri) son sıraya yerleştirilir.
Tundra biyomu, kutup kuşağından hemen önce yer alan en soğuk karasal biyomdur.

Anahtar Kavram

Karasal biyomların enlemsel dağılışı ve iklim kuşaklarıyla ilişkisi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 555Soru →

XIX. yüzyıldan itibaren imparatorluğu ayakta tutmak için öne sürülen fikir akımlarının gelişim sürecindeki aşağıdaki dönüm noktalarını kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Gelişmelerin kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru doğru sıralanı��ı: Genç Osmanlılar'ın Osmanlıcılık fikrini kamuoyunda tartışmaya açması, Kanun-i Esasi ile bu fikrin anayasal güvence kazanması, Berlin Antlaşması sonrası İslamcılık siyasetinin benimsenmesi ve Rumeli coğrafyasının kaybedilmesinin ardından Türkçülük akımının resmi devlet politikasına dönüşmesi şeklindedir.
Doğru sıralama, fikir akımlarının tarihsel süreçte teoriden pratiğe ve değişen demografik/siyasi koşullara göre aldıkları resmi rolleri takip eder. İlk olarak 1860'larda Osmanlıcılık fikri Genç Osmanlılar tarafından tartışılmış, 1876'da Kanun-i Esasi ile resmiyet kazanmıştır. 1878 Berlin Antlaşması sonrası İslamcılık, Balkan coğrafyasının elden çıkışı (1913) sonrası ise Türkçülük ön plana çıkmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Fikir akımlarının ilk ortaya çıkış ve tartışılma aşamalarını belirleme
Genç Osmanlılar aydın hareketinin 1860'lı yıllarda Osmanlıcılık fikrini kamuoyuna sunması en eski aşamadır.
Entelektüel düzeydeki fikirsel hareketlilik, resmi devlet politikalarından önce gerçekleşmiştir.
2
Osmanlıcılık fikrinin devlet nezdindeki anayasal uygulamalarını tespit etme
1876 yılında Kanun-i Esasi'nin yürürlüğe girmesiyle Osmanlıcılık yasal düzeye taşınmıştır.
Anayasal eşitlik ve meclis açılması, Osmanlıcılık akımının resmi nitelik kazandığı ilk büyük siyasi dönüm noktasıdır.
3
Osmanlıcılık'tan İslamcılık'a geçiş sürecindeki gelişmeleri analiz etme
1878 Berlin Antlaşması ile gayrimüslim nüfusun azalması sonucu İslamcılık resmi politika yapılmıştır.
Toprak kayıpları ve demografik değişimler, Osmanlıcılık yerine İslamcılık siyasetine yönelimi zorunlu kılmıştır.
4
Türkçülük akımının devlet politikası haline geldiği nihai aşamayı belirleme
Balkan Savaşları (1912-1913) ile Rumeli'nin elden çıkması sonucunda Türkçülük akımı resmiyet kazanmıştır.
İmparatorluğun çok uluslu yapısının dağılması, Türk kimliğine dayalı Türkçülük akımının son çare olarak benimsenmesine yol açmıştır.

Anahtar Kavram

Osmanlı Devleti'ni Kurtarma Çabaları ve Fikir Akımlarının Tarihsel Süreci
Soru 556Soru →

Osmanlı Devleti'nin Tanzimat Dönemi'nde (1839-1876) hukuki, idari ve toplumsal yapıyı modernleştirmek amacıyla attığı adımlarla bu adımlara karşı gelişen iç siyasi tepkiler göz önüne alındığında, aşağıda verilen gelişmelerin kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralaması nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru kronolojik sıralama; Gülhane Parkı'nda okunan fermanla can ve mal güvenliğinin kanun güvencesine alınması, ardından gayrimüslimlere yeni haklar tanıyan fermanın yayımlanması, bu gelişmelere tepki olarak Genç Osmanlılar cemiyetinin kurulması ve son olarak Nizamiye Mahkemelerinin faaliyete geçmesi şeklindedir.
Osmanlı Devleti'nde modernleşme sürecinde ilk olarak 1839 yılında hukukun üstünlüğünü ve tebaanın can, mal, namus güvenliğini esas alan Tanzimat Fermanı ilan edilmiştir. Ardından 1856 yılında, Kırım Savaşı sonrasındaki Paris Konferansı'nda dış destek sağlamak amacıyla gayrimüslimlere geniş haklar tanıyan Islahat Fermanı yayımlanmıştır. Bu fermana ve dönemin reformcu sadrazamlarının mutlakiyetçi tutumlarına tepki olarak 1865 yılında anayasal düzeni savunan Genç Osmanlılar cemiyeti kurulmuştur. Son olarak, fermanlardaki kanun önünde eşitlik ilkesinin bir gereği olarak Müslüman ve gayrimüslimlerin birlikte yargılanabileceği karma Nizamiye Mahkemeleri 1869 yılında kurumsallaşmıştır. Dolayısıyla kronolojik sıralama Tanzimat Fermanı, Islahat Fermanı, Genç Osmanlılar ve Nizamiye Mahkemeleri şeklinde olmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Tanzimat Fermanı'nın (Gülhane Hatt-ı Hümayunu) tarihini belirleme
Gülhane Parkı'nda okunan fermanın tarihi 1839'dur. Bu gelişme Osmanlı hukuk devleti anlayışının ilk somut adımıdır.
Sıralamadaki en erken tarihli temel hak ve hukuk belgesini tespit etmek gerekir.
2
Islahat Fermanı'nın tarihini belirleme
Gayrimüslim haklarını genişleten fermanın tarihi 1856'dır. Paris Barış Konferansı sürecinde Avrupalı devletlerin baskısını azaltmak amacıyla ilan edilmiştir.
Tanzimat Fermanı'ndan sonra gelen bir diğer önemli padişah fermanını belirlemek gerekir.
3
Genç Osmanlılar (Jön Türkler) cemiyetinin kurulma tarihini belirleme
Islahat Fermanı ile gayrimüslimlere verilen haklara ve bürokratik mutlakiyete tepki olarak kurulan Genç Osmanlılar cemiyetinin kuruluş tarihi 1865'tir.
Islahat Fermanı'nın toplumsal ve siyasal sonuçlarından biri olan aydın muhalefetinin örgütlenme tarihini saptamak gerekir.
4
Nizamiye Mahkemelerinin kurulma tarihini belirleme
Fermanların getirdiği kanun önünde eşitlik ilkesini hayata geçirmek için kurulan karma Nizamiye Mahkemelerinin nizamnamesi 1869 yılında yayımlanmıştır.
Hukuk alanındaki bu kurumsallaşmanın Tanzimat Dönemi'nin sonlarına doğru gerçekleştiğini belirlemek gerekir.

Anahtar Kavram

Tanzimat ve Islahat fermanları ile başlayan Osmanlı modernleşmesinin hukuk, idare ve siyaset alanlarındaki kronolojik gelişimi
Soru 557Soru →

Türkiye Cumhuriyeti'nde modern, laik ve demokratik bir hukuk düzeninin kurulması sürecinde gerçekleştirilen aşağıdaki inkılap adımlarını kronolojik olarak ilkten sona doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru sıralama Şer'iyye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılması (1924), Ankara Adliye Hukuk Mektebinin açılması (1925), Türk Medeni Kanunu'nun kabul edilmesi (1926) ve Türk kadınına belediye seçimlerinde seçme ve seçilme hakkının tanınması (1930) şeklindedir.
Doğru sıralama Şer'iyye ve Evkaf Vekâletinin kaldırılması (1924) ile başlar, yeni rejimin hukukçu kadrosunu yetiştirmek için kurulan Ankara Adliye Hukuk Mektebinin açılması (1925) ile devam eder. Ardından aile ve toplum yapısını laikleştiren Türk Medeni Kanunu'nun kabulü (1926) gelir. En son ise kadınların ilk siyasi hakkı olan belediye seçimlerine katılma hakkının verilmesi (1930) gerçekleşmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Laik hukuk düzeninin ilk aşamalarından biri olan Şer'iyye ve Evkaf Vekâletinin kaldırıldığı yılı belirleme.
Bu vekâlet 3 Mart 1924'te kaldırılmıştır. Bu durum sıralamada ilk sırayı oluşturur.
Osmanlı'dan kalan dini ve hukuki yetkileri elinde bulunduran vekâletin kaldırılması, hukukta tekliğin ve laikleşmenin başlangıç adımlarındandır.
2
Modern hukukun eğitimi ve kadro ihtiyacı için açılan Ankara Adliye Hukuk Mektebinin kuruluş yılını belirleme.
Mektep 1925 yılında faaliyete başlamıştır. Bu gelişme ikinci sırada yer alır.
Yeni kurulacak hukuk sisteminin nitelikli ve cumhuriyet ilkelerine bağlı uygulayıcılarının yetiştirilmesi hedeflenmiştir.
3
Toplumsal ve aile hukuku alanında devrim niteliğinde olan Türk Medeni Kanunu'nun kabul tarihini saptama.
Türk Medeni Kanunu 17 Şubat 1926'da kabul edilmiştir. Sıralamada üçüncü basamaktadır.
Mecelle'nin yerine çağdaş, laik ve kadın-erkek eşitliğine dayanan bir aile hukukunun getirilmesi amaçlanmıştır.
4
Kadınların siyasi haklarına yönelik adımlardan biri olan belediye seçim hakkının tanınma tarihini belirleme.
Türk kadınına belediye seçimlerinde seçme ve seçilme hakkı 1930 yılında verilmiştir. Bu gelişme sıralamada en son basamaktır.
Medeni Kanun ile sosyal ve ekonomik haklara kavuşan kadınların, siyasi haklarını elde etme süreci 1930 yılındaki belediye kanunuyla başlamıştır.

Anahtar Kavram

Hukuk alanında yapılan inkılapların kronolojik sıralaması ve gelişim aşamaları
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 558Soru →

Orta kuşağın nemli bir dağ yamacında yükseltiye bağlı olarak sıcaklık ve yağış koşullarının değişmesi, karasal biyomların ve bitki örtüsünün dikey doğrultuda kuşaklar oluşturmasına neden olur.

Buna göre, aşağıda özellikleri belirtilen dikey bitki kuşaklarını deniz seviyesinden (en alçaktan) dağ zirvesine (en yükseğe) doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru sıralama deniz seviyesinden zirveye doğru şu şekildedir: Kışın yaprağını döken geniş yapraklı ormanlar, geçiş bölgesinde yer alan karışık yapraklı ormanlar, soğuğa dayanıklı iğne yapraklı ormanlar ve en üst sınırda yer alan dağ çayırları.
Sıcaklığın her 200 metrede yaklaşık 1 °C azalmasına bağlı olarak bitki toplulukları nemli dağ yamaçlarında tabandan zirveye doğru geniş yapraklı, karışık yapraklı, iğne yapraklı ormanlar ve alpin çayırlar şeklinde kuşak oluşturur.

Adım Adım Çözüm

1
Sıcaklığın yükseltiye bağlı olarak nasıl değiştiğini analiz edin.
Yükseldikçe sıcaklık düşer; dolayısıyla en sıcak kuşağın en altta, en soğuk kuşağın ise en üstte yer alması gerekir.
Dikey doğrultudaki bitki kuşaklarının temel belirleyicisi yükseltiye bağlı sıcaklık azalışıdır.
2
Verilen bitki kuşağı özelliklerini sıcaklık toleranslarına göre sınıflandırın.
Geniş yapraklı ağaçlar ılıman/sıcak koşulları sever; karışık yapraklılar geçiş bölgesidir; iğne yapraklılar soğuğa dayanıklıdır; alpin çayırlar ise ağaç sınırının üstündeki aşırı soğuk koşullara uyum sağlamıştır.
Farklı bitki formasyonlarının sıcaklık istekleri dikey sıralamadaki yerlerini belirler.
3
Biyomları en alçaktan (deniz seviyesinden) en yükseğe (zirveye) doğru sıralayarak nihai sırayı belirleyin.
Sıralama: Geniş yapraklı ormanlar -> Karışık yapraklı ormanlar -> İğne yapraklı ormanlar -> Dağ çayırları şeklindedir.
Soruda deniz seviyesinden zirveye doğru sıralama yapılması istenmiştir.

Anahtar Kavram

Yükseltiye bağlı sıcaklık değişimi ve biyomların dikey zonation (kuşaklar) oluşturması
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 559Soru →

Millî Mücadele Dönemi'nde, Sivas Kongresi'nden sonra Mebusan Meclisi'nin toplanması amacıyla yürütülen faaliyetler ve mecliste Misak-ı Millî'nin kabul edilmesi, İtilaf Devletleri'nin tepkisini çekerek İstanbul'un resmen işgal edilmesine uzanan bir süreci tetiklemiştir.

Buna göre, bu dönemde yaşanan aşağıdaki gelişmelerin kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralanışı nasıl olmalıdır?

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru kronolojik sıralama; Temsil Heyeti'nin Ankara'ya gelişi (27 Aralık 1919), Misak-ı Millî'nin kabulü (28 Ocak 1920), Ali Rıza Paşa hükümetinin istifa etmesi (3 Mart 1920) ve İstanbul'un resmen işgal edilmesi (16 Mart 1920) şeklindedir.
Gelişmelerin tarihsel sırası; Temsil Heyeti'nin Ankara'ya gelişi (Aralık 1919), Misak-ı Millî'nin kabulü (Ocak 1920), Ali Rıza Paşa hükümetinin istifası (Mart başı 1920) ve İstanbul'un resmen işgali (16 Mart 1920) şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Temsil Heyeti'nin Ankara'ya geliş tarihini belirlemek
27 Aralık 1919
Mebusan Meclisi seçimleri sonrasında İstanbul'daki gelişmeleri daha yakından izlemek ve güvenli bir merkezde bulunmak amacıyla Ankara'ya gelinmiştir.
2
Misak-ı Millî kararlarının meclisteki kabul tarihini saptamak
28 Ocak 1920
İstanbul'da toplanan Son Osmanlı Mebusan Meclisi bünyesindeki Felah-ı Vatan grubunun girişimleriyle bağımsızlık kararları gizli oturumda kabul edilmiştir.
3
Hükümet krizinin yaşandığı tarihi belirlemek
3 Mart 1920
Misak-ı Millî'nin ilanı sonrasında İtilaf Devletleri'nin meclis ve saray üzerindeki siyasi baskılarını artırması Ali Rıza Paşa'nın istifasına yol açmıştır.
4
İstanbul'un resmen işgali tarihini belirlemek
16 Mart 1920
Misak-ı Millî kararlarından geri adım atılmaması ve ulusal direnişin kırılamaması neticesinde İtilaf Devletleri askeri güç kullanarak başkenti işgal etmiştir.

Anahtar Kavram

Misak-ı Millî'nin kabulü ile İstanbul'un resmen işgali arasındaki kronolojik bağ ve neden-sonuç ilişkileri
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 560Soru →

Cumhuriyet'in ilk yıllarında eğitim ve kültür hayatını çağdaşlaştırmak, milli kimliği güçlendirmek ve eğitimi laik esaslara dayandırmak amacıyla bir dizi köklü reform gerçekleştirilmiştir.

Bu doğrultuda hayata geçirilen aşağıdaki gelişmeleri kronolojik olarak eskiden yeniye doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru sıralama sırasıyla Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun kabulü (1924), Yeni Türk harflerinin kabulü (1928), Türk Tarihi Tetkik Cemiyetinin kurulması (1931) ve İstanbul Üniversitesi'nin kurulması (1933) şeklindedir.
Doğru sıralama Tevhid-i Tedrisat Kanunu (1924), Harf İnkılabı (1928), Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti (1931) ve Üniversite Reformu (1933) şeklindedir. Bu sıralama, Cumhuriyet'in eğitim ve kültür politikalarının aşamalı olarak laikleşme, millileşme ve çağdaşlaşma hedeflerine göre şekillendiğini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Eğitimde birliğin sağlandığı ilk büyük kanuni düzenlemeyi belirleme
Tevhid-i Tedrisat Kanunu'nun 3 Mart 1924'te kabul edildiği saptanır.
Eğitimin modernleştirilmesi ve laikleştirilmesinin ilk adımı olan bu kanun listenin en eski tarihli gelişmesidir.
2
Okuma yazma oranını artırmak ve Türk dilinin yapısına uygun bir alfabe getirmek için yapılan düzenlemenin tarihini belirleme
Harf İnkılabı'nın 1 Kasım 1928'de gerçekleştirildiği belirlenir.
Harf devrimi, Tevhid-i Tedrisat Kanunu'ndan sonra, kültür kurumlarının kurulmasından önce yapılmıştır.
3
Milli kültür ve kimlik inşası amacıyla kurulan araştırma kurumunun tarihini belirleme
Türk Tarihi Tetkik Cemiyetinin (Türk Tarih Kurumu) 12 Nisan 1931'de kurulduğu tespit edilir.
Milli tarih tezini oluşturmaya yönelik bu adım, harf devriminden sonra yükseköğretim reformundan önce atılmıştır.
4
Yükseköğretim alanında yapılan en kapsamlı modernleşme adımını belirleme
İstanbul Üniversitesi'nin 1933'teki üniversite reformuyla kurulduğu belirlenir.
Albert Malche raporu doğrultusunda yapılan bu reform listenin en genç tarihli gelişmesidir.

Anahtar Kavram

Eğitim ve kültür inkılaplarının kronolojik gelişim süreci ve bu reformların Türk toplumunun çağdaşlaşma sürecindeki yeri.
ÖncekiSayfa 28 / 43Sonraki
Tüm alıştırma soruları — YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) | Examkin