Tüm alıştırma soruları

Yazılı kaynakların henüz bulunmadığı tarih öncesi devirlerde, Orta Asya bozkırlarında yaşayan toplulukların sosyal, ekonomik ve teknik gelişim düzeyleri ancak arkeolojik kazılardan elde edilen buluntular aracılığıyla öğrenilebilmektedir. Bu bağlamda, Yenisey Irmağı yakınlarında yapılan arkeolojik kazılarda ortaya çıkarılan, demir madeninin ilk kez işlendiği ve dört tekerlekli çadır arabalarının kullanıldığı tespit edilen Orta Asya kültür merkezi aşağıdakilerden hangisidir?

Cumhuriyet Dönemi'nde millî ve çağdaş bir eğitim sistemi inşa edilirken, ülkedeki tüm eğitim kurumlarının denetim altına alınması ve müfredatlarının bilimsel esaslara göre düzenlenmesi hedeflenmiştir. Bu doğrultuda 1926 yılında kabul edilen Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun ile okul açılması devletin iznine bağlanmış ve eğitim kademeleri ile ders programları yeniden düzenlenmiştir.

Buna göre, Maarif Teşkilatı Hakkında Kanun ile gerçekleştirilen düzenlemelerin sonuçları arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

Kanun-i Esasi'nin 1909 yılındaki anayasa değişiklikleriyle yeniden düzenlenen maddesine göre; Osmanlı Devleti adına akdedilecek barış antlaşmalarının geçerli olabilmesi için Meclis-i Mebusan tarafından onaylanması anayasal bir zorunluluk haline getirilmiştir. İtilaf Devletleri'nin hazırladığı taslağı kabul ettirmek isteyen Osmanlı yönetimi, meclisin kapalı olması nedeniyle Saltanat Şûrası adıyla olağanüstü bir kurul toplamış ve Sevr Antlaşması'nın imzalanmasına karar vermiştir.

Bu gelişmeler doğrultusunda, Osmanlı anayasa hukuku açısından Sevr Antlaşması ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?

Büyük Selçuklu Devleti'nin devlet teşkilatlanması ve idari yapısında yer alan aşağıdaki kavram ve kurumları, karşılarında verilen doğru açıklamaları ile eşleştiriniz.

Atatürk'ün halkçılık ilkesi; kanun önünde eşitliği, sınıf ayrımının reddedilmesini ve devletin halkın refahını yükseltmek için çalışmasını öngörür.

Buna göre, halkçılık ilkesinin toplumsal, ekonomik ve siyasi alanda hayata geçirilmesini sağlayan aşağıdaki inkılapların kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralaması nasıl olmalıdır?

Son Osmanlı Mebusan Meclisinde 28 Ocak 1920'de kabul edilen Misak-ı Millî kararlarının ilan edilmesi, İtilaf Devletleri'nin büyük tepkisini çekmiş ve bu süreç 16 Mart 1920'de İstanbul'un resmen işgaliyle sonuçlanmıştır. İşgalciler meclisi basmış, bazı milletvekillerini tutuklayarak sürgüne göndermiş ve meclisin çalışmalarını fiilen sonlandırmıştır.

Bu tarihsel gelişmeler ve sonuçları dikkate alındığında, İstanbul'un işgal edilerek Mebusan Meclisinin dağıtılmasının Anadolu'daki Millî Mücadele hareketi açısından ortaya çıkardığı en önemli sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

Lozan Barış Konferansı'nda en çetin tartışmaların yaşandığı konulardan biri de İstanbul'daki Fener Rum Patrikhanesi'nin statüsü olmuştur. Türk heyeti, bu kurumun geçmişte yabancı devletlerin iç işlerimize müdahale etmesine zemin hazırladığı gerekçesiyle sınır dışı edilmesini savunmuştur. Yapılan müzakereler sonucunda Patrikhanenin İstanbul'da kalması kabul edilmiş; ancak dünyevi, siyasi ve hukuki yetkileri kaldırılarak sadece dini bir kurum olarak Türkiye Cumhuriyeti kanunlarına tabi olması kararlaştırılmıştır.

Bu düzenleme ile Türkiye'nin doğrudan aşağıdakilerden hangisini hedeflediği savunulabilir?

Büyük Selçuklu Sultanı Tuğrul Bey, 1055 yılında Bağdat Seferi'ni gerçekleştirerek Şii Büveyhoğulları devletine son vermiş ve Abbasi halifesini esaretten kurtarmıştır. Bu hizmetine karşılık Halife Kaim-bi Emrillah, Tuğrul Bey'e taç giydirip iki kılıç kuşanmış ve onu 'Doğunun ve Batının Hükümdarı' ilan etmiştir.

Bu gelişmenin Türk-İslam tarihi açısından ortaya çıkardığı temel sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

Cumhuriyet'in kuruluşundan günümüze kadar Türkiye'de uygulanan nüfus politikalarıyla ilgili verilen bu dönemleri, geçmişten günümüze doğru kronolojik olarak nasıl sıralarsınız?

II. Mahmud Dönemi'nde merkezî otoriteyi güçlendirmek ve devleti modernize etmek amacıyla askeri, idari ve sosyal alanlarda köklü reformlar gerçekleştirilmiştir.

Buna göre, aşağıda verilen II. Mahmud Dönemi gelişmelerinin kronolojik olarak geçmişten günümüze doğru sıralanması nasıl olmalıdır?

Cumhuriyet'in ilk yıllarında ekonomi alanında gerçekleştirilen bazı düzenlemeler ile bu düzenlemelerin temel amaçları/sonuçları aşağıda verilmiştir. Sol sütundaki gelişmeleri, sağ sütundaki en uygun açıklamalarıyla eşleştiriniz.

Atatürkçü Düşünce Sistemi'nin temel esasları, Atatürk'ün çeşitli konuşmalarında dile getirdiği görüşler ve uygulamaya koyduğu ilkelerle şekillenmiştir. Aşağıda verilen Atatürk'e ait sözler ile bu sözlerin doğrudan ilişkili olduğu Atatürkçü Düşünce Sistemi'nin temel esaslarını doğru ��ekilde eşleştiriniz.

Asya Hun Devleti'nin siyasi, idari ve askeri teşkilatlanmasına ait sol sütundaki kavramları, bu kavramların tarihsel önemini ve işlevlerini belirten sağ sütundaki tanımlarla doğru şekilde eşleştiriniz.

Mustafa Kemal Atatürk, Kastamonu gezisi sırasında yaptığı bir konuşmada; "Ölülerden yardım dilemek bir uygar toplum için lekedir. Efendiler ve ey millet, biliniz ki, T��rkiye Cumhuriyeti şeyhler, dervişler, müritler ve mensuplar memleketi olamaz. En doğru, en gerçek tarikat, uygarlık tarikatıdır." demiştir.

Atatürk'ün bu sözleri doğrultusunda gerçekleştirilen tekke, zaviye ve türbelerin kapatılmasına dair kanunun, aşağıdaki hedeflerden hangisine yönelik olduğu söylenebilir?

Cumhuriyet'in ilk yıllarında Türkiye Cumhuriyeti Devleti; savaşlar nedeniyle yıpranmış, nüfusu azalm��ş ve salgın hastalıklarla boğuşan bir toplumsal yapıyı devralmıştır. Bu durum karşısında erken Cumhuriyet Dönemi ekonomi, sağlık ve sosyal politikalarının merkezine 'nüfusu artırma ve koruma' hedefi yerleştirilmiştir. Bu doğrultuda 1920'de Sıhhiye Vekaleti kurulmuş, salgın hastalıklarla mücadele seferberliği başlatılmış ve 1930'da Umumi Hıfzıssıhha Kanunu yürürlüğe konmuştur.

Bu politikalar ve dönemin özellikleri dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi erken Cumhuriyet Dönemi'nde uygulanan sağlık ve nüfus politikası kapsamındaki gelişmelerden biri olamaz?

Atatürkçü Düşünce Sistemi'nin temel esasları ve bu esaslar doğrultusunda gerçekleştirilen uygulamalarla ilgili;

I. Saltanatın kaldırılmasıyla millî egemenliğin ve halk iradesinin önündeki en önemli siyasi engel ortadan kaldırılmıştır.
II. Kabotaj Kanunu'nun kabul edilmesi, devletçilik ilkesinin doğrudan bir sonucu olup deniz yolu taşımacılığının devlet eliyle yürütülmesini zorunlu kılmıştır.
III. Dört Halife Dönemi'nde halifelerin seçim usulüyle belirlenmesi, modern cumhuriyetçilik ilkesi ve millî egemenlik esasının tarihteki ilk uygulamasıdır.

yargılarından hangileri doğrudur?

Karbon ve oksijen döngüleri; litosfer, hidrosfer, atmosfer ve biyosfer arasında sürekli bir madde alışverişiyle gerçekleşir. Döngü içerisindeki bazı süreçler karbon salınımına (kaynak) neden olurken, bazı süreçler ise karbonun depolanmasını (yutak) sağlar.

Buna göre;
I. Deniz tortullarının ve karbonatlı kayaçların kimyasal ayrışmaya uğraması
II. Derin denizlerdeki fitoplanktonların fotosentez faaliyetleri
III. Kömür, petrol ve doğal gaz gibi fosil kaynakların yanması
IV. Bataklıklarda anaerobik koşullarda organik maddelerin birikerek turba oluşturması

süreçlerinden hangileri atmosferdeki karbondioksit ($CO_2$) miktarını doğrudan artıran (salınım/kaynak) faktörler arasında yer alır?

20. yüzyıl başlarında Osmanlı Devleti'nin dağılmasını önlemek amacıyla ortaya atılan fikir akımları ile bu akımların temel amaç ve özelliklerini doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Atatürkçü düşünce sisteminde yer alan ilkeler birbirini tamamlayan ve bir bütün oluşturan dinamik bir yapıya sahiptir. Yeni Türk Devleti'nin çağdaşlaşma sürecinde gerçekleştirilen inkılaplar, birden fazla ilkeyle doğrudan ya da dolaylı olarak ilişkilendirilebilmektedir.

Buna göre;

I. Kabotaj Kanunu'nun kabul edilmesiyle Türk karasularında gemi işletme hakkının yalnızca Türk vatandaşlarına tanınması,
II. Aşar vergisinin kaldırılarak köylünün üzerindeki ekonomik yükün hafifletilmesi ve toplumsal adaletin hedeflenmesi,
III. Şer'iye ve Evkaf Vekaletinin kaldırılarak yerine Diyanet İşleri Başkanlığı ile Vakıflar Genel Müdürlüğünün kurulması

gelişmelerinin öncelikli ve doğrudan ilişkili olduğu Atatürk ilkeleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Aşağıdaki parçalardan hangisi, Cumhuriyet Dönemi Türk edebiyatında 'bireyin iç dünyasını esas alan' veya 'millî-dinî zevk ve duyarlılığı yansıtan' eserlerin tematik ve yapısal yönelimlerinden birini örneklendirmez?