Tüm alıştırma soruları

Küreselleşmenin getirdiği tek tipleşmeye karşı yerel değerlerin korunmasını, sürdürülebilirliği ve yaşam kalitesini artırmayı hedefleyen Cittaslow (Sakin Şehir) birliğine üye olmak isteyen bir kasabada aşağıdaki uygulamalar gerçekleştirilmiştir:

I. Kasaba merkezindeki tarihî sokakların motorlu araç trafiğine kapatılarak yayalaştırılması
II. Yerel biyoçeşitliliği korumak amacıyla yerli tohum bankası oluşturulması ve organik tarımın desteklenmesi
III. Ekonomik kalkınmayı hızlandırmak için uluslararası fast-food restoran zincirlerinin kasaba şubesi açmasına kolaylık sağlanması
IV. Sokak aydınlatmasında enerji tasarrufu sağlayan akıllı LED sistemlerinin kullanılması

Buna göre, bu kasabada yapılan uygulamalardan hangisi Cittaslow felsefesi ve üyelik kriterleri ile doğrudan çelişmektedir?

Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP), çok sektörlü, entegre ve sürdürülebilir bir bölgesel kalkınma projesidir. Aşağıdaki sol sütunda verilen GAP kalkınma boyutları ile sağ sütundaki bölgede gerçekleştirilen uygulamaları doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Küresel çevre sorunları ve iklim değişimi konularında kavramsal bilgiye sahip bir öğrencinin, olaylar ile bu olayların gerçekleşme mekanizmaları arasındaki ilişkileri doğru analiz etmesi gerekmektedir.

Buna göre, sol sütunda verilen küresel iklim değişimi ile ilgili süreçleri, sağ sütunda verilen doğru gerçekleşme mekanizmalarıyla eşleştiriniz.

Psikolojinin konusunun sadece dışarıdan doğrudan gözlemlenebilen ve ölçülebilen davranışlar olması gerektiğini; zihin, bellek ve algı gibi doğrudan ölçülemeyen içsel süreçlerin ise bilimsel çalışmanın dışında tutulmas�� gerektiğini savunan psikolojik yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Osmanlı Hükümeti'nin İtilaf Devletleri ile Sevr Antlaşması'nı imzalaması, Türk halkında İstanbul Hükümeti'nin vatanı kurtarma konusunda yetersiz ve teslimiyetçi olduğu inancını kesinleştirmiştir. Antlaşmanın yürürlüğe girmesiyle Türk milletinin tamamen yok edilmek istendiğini gören halk, kurtuluşun ancak silahlı mücadele ve millî birlik ile mümkün olacağını kavramıştır.

Bu durumun aşağıdakilerden hangisine doğrudan ortam hazırladığı savunulabilir?

Sultan Abdülmecid Dönemi’nde ilan edilen Tanzimat Fermanı (1839) ile Islahat Fermanı (1856), Osmanlı Devleti’nin dağılmasını önlemek ve modernleşmesini sağlamak amacıyla yürürlüğe konan iki büyük hukuki belgedir. Ancak bu iki ferman, düzenledikleri hakların kapsamı ve hitap ettikleri toplumsal kesimler açısından birbirinden farklılık göstermektedir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Islahat Fermanı’nı Tanzimat Fermanı’ndan ayıran temel özelliklerden biridir?

Felsefi düşüncede argümanların inşası ve savunulması sırasında farklı akıl yürütme yöntemlerinden yararlanılır. Sol sütunda verilen felsefi argüman örneklerini, sağ sütundaki bu argümanlarda kullanılan akıl yürütme yöntemleriyle eşleştiriniz.

Türkiye'de iklim, yer şekilleri ve coğrafi konum gibi fiziki coğrafya faktörleri, ekonomik faaliyetlerin gelişiminde ve coğrafi dağılışında temel belirleyiciler arasındadır. Ancak günümüzde bazı ekonomik faaliyetlerin yoğunlaştığı alanlar belirlenirken pazar olanakları, tüketici nüfus ve iş gücü gibi beşerî faktörler ön plana çıkmaktadır.

Buna göre, aşağıdaki ekonomik faaliyetlerin hangisinin coğrafi dağılışında fiziki coğrafya faktörlerinin doğrudan belirleyici etkisi en azdır?

Doğa bilimleri, üzerinde uzlaştıkları birtakım ön kabullerden hareket ederler. Bir fizikçi için uzay, zaman ve madde; bir biyolog için canlı organizma, şüphe duyulmaksızın var kabul edilen olgulardır. Bilim, bu nesnelerin nasıl var olduğunu sorgulamak yerine, onların yapılarını ve aralarındaki nedensel ilişkileri ölçüm araçlarıyla ortaya koymaya çalışır. Felsefe ise bu ön kabullerin kendisini masaya yatırır; 'Varlık var mıdır?', 'Varsa bu varlığın tarzı ve tözü nedir?' gibi sorularla varlığın gerisindeki metafizik temelleri araştırır.

Bu parçadaki açıklamalardan hareketle, ontolojinin (varlık felsefesi) bilimden ayrılan temel yönü aşağıdakilerden hangisidir?

Platon'un *Gorgias* diyaloğunda sofist Callicles şöyle der: 'Bence yasaları koyanlar zayıf ve çoğunlukta olan insanlardır. Kendileri ve çıkarları için yasalar yapar, övgü ve yergileri buna göre belirlerler. Güçlü olanların kendilerinden daha fazla pay almasını engellemek için, başkalarından üstün olmanın çirkin ve haksızlık olduğunu söylerler. Oysa doğa bize gösteriyor ki güçlü olanın zayıf olana, yetenekli olanın yeteneksiz olana üstün gelmesi adaletin ta kendisidir.'

Bu parçadan hareketle Callicles'in yasa ve adalet anlayışı hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?

Küreselleşen çevre sorunlarıyla mücadelede uluslararası iş birliğinin sağlanması amacıyla birçok çevre sözleşmesi ve protokol imzalanmıştır. Ülkelerin bu sözleşmeler doğrultusunda geliştirdiği çevre politikaları, farklı ekolojik sorunları çözmeyi amaçlamaktadır.

Bir çevre koruma derneğinin hazırladığı raporda yer alan;

I. Göçmen kuşların konaklama ve üreme alanı olan lagünlerin tarım arazisi kazanmak amacıyla kurutulması,

II. Nesli tehlike altındaki bazı endemik bitki soğanlarının yasa dışı yollarla yurt dışındaki ilaç firmalarına satılması,

III. Sanayi tesislerinden atmosfere salınan kloroflorokarbon (CFC) gazlarının etkisiyle atmosferin ultraviyole ışınlarını süzme kapasitesinin azalması

olumsuz durumlarının önlenmesinde öncelikli olarak rol oynayan uluslararası çevre sözleşmeleri, aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Aşağıda verilen küresel ve bölgesel ölçekteki uluslararası örgütleri, bu örgütlerin ölçek, amaç ve Türkiye'nin üyelik durumu gibi özelliklerini içeren tanımlarla doğru şekilde eşleştiriniz.

Zonguldak, Bartın, Karabük Projesi (ZBKP), havzadaki mevcut ekonomik yapının yapısal sorunlarını çözmeyi, istihdam yapısını çeşitlendirmeyi ve bölgeyi sürdürülebilir bir kalkınma modeline kavuşturmayı amaçlamaktadır.

Buna göre, projenin sol sütunda verilen temel hedefleri ile bu hedeflere ulaşmak amacıyla sağ sütunda planlanan eylem ve yatırımları doğru şekilde eşleştiriniz.

Küresel ve bölgesel ölçekteki çatışma alanlarının ortaya çıkmasında; enerji kaynaklarının paylaşımı, sınır anlaşmazlıkları, su hakları ve stratejik ulaşım yollarının kontrolü gibi farklı unsurlar etkili olmaktadır.

Aşağıdaki haritada beş farklı gerginlik veya s��cak çatışma bölgesi numaralandırılarak gösterilmiştir.

Buna göre, haritada numaralandırılan bu bölgelerin jeopolitik özellikleri ve çatışma nedenleri ile ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır?

MÖ 6. yüzyıl - MS 2. yüzyıl felsefesinde insan, ahlak ve toplumsal düzen konuları filozoflar tarafından farklı biçimlerde temellendirilmiştir. Sol sütunda verilen filozof veya felsefe okullarını, sağ sütundaki insan ve toplum görüşleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Aşağıda psikoloji biliminin araştırma ölçütlerine ve kapsamına dair bazı örnek senaryolar ile bu senaryoların ilişkili olduğu kavramlar verilmiştir. Sol s��tunda yer alan örnek durumları, sağ sütundaki en uygun kavramlar ile eşleştiriniz.

Haritada coğrafi konumları verilen sakin şehirler (Cittaslow) ile bu şehirlerin öne çıkan coğrafi ve kültürel özelliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Sanayi Devrimi ile birlikte kömür ve petrol gibi fosil yakıtların kullanım��ndaki artış, atmosferdeki sera gazı birikimini hızlandırmış ve doğal sera etkisini kuvvetlendirerek küresel iklim değişimine neden olmuştur.

Buna göre;
I. Kutuplardaki ve da�� zirvelerindeki buzulların erimesiyle deniz seviyelerinin yükselmesi ve kıyı ovalarının sular altında kalması,
II. Kloroflorokarbon (CFC) gazlarının stratosferde birikmesi sonucu ozon tabakasının seyrelmesi ve zararlı ultraviyole ışınlarının yeryüzüne ulaşması,
III. Sıcaklık artışı ve buharlaşmanın şiddetlenmesine bağlı olarak göl ve baraj sularının çekilmesi, tatlı su kaynaklarının azalması

durumlarından hangileri küresel iklim değişiminin doğrudan sonuçları arasında gösterilebilir?

Atmosferde yaklaşık %78 oranında azot gazı ($N_2$) bulunmasına rağmen, tüketiciler ve üreticilerin çok büyük bir kısmı bu elementten doğrudan yararlanamaz. Azotun canlılar tarafından kullanılabilmesi için belirli süreçlerden geçerek toprağa bağlanması ve bitkiler tarafından alınabilecek kimyasal formlara dönüştürülmesi gerekir.

Buna göre, azot döngüsü sürecinde gerçekleşen aşağıdaki olaylardan hangisi, atmosferdeki azotun bitkiler tarafından kullanılabilir hale gelmesini sağlayan yollardan biri değildir?

Millî Mücadele Dönemi Doğu ve Güney cephelerinde mücadele eden yerel kahramanları ve komutanları, altlarında verilen tarihsel rolleri ve faaliyetleriyle eşleştiriniz.