Sayı Problemleri

278 questions

Question 261Question

Bir internet sitesinden yapılan alışverişlerde kargo ücreti ve indirim kampanyasıyla ilgili kurallar aşağıda verilmiştir:

* Fiyatı 200200 TL ve altında olan bir ürün tek başına sipariş edildiğinde ürün başına 3030 TL kargo ücreti alınmaktadır.
* Fiyatı 200200 TL'nin üzerinde olan bir ürün tek başına sipariş edildiğinde kargo ücretsiz olup ayrıca ürünün fiyatından 2020 TL indirim yapılmaktadır.
* Birden fazla ürünün birlikte alındığı toplu siparişlerde; ürünlerin fiyatları toplamı 200200 TL'den fazla ise kargo ücretsiz olmakta ve toplam tutardan 2020 TL indirim yapılmaktad��r. Toplam tutar 200200 TL ve altında ise kargo ücreti toplam 3030 TL olmakta ve indirim uygulanmamaktadır.

Bir müşteri bu siteden fiyatları tam sayı olan farklı ürünlerden birer tane satın almıştır. Bu müşteri tüm ürünleri tek tek ayrı siparişler halinde aldığında ödeyeceği toplam tutar, tüm ürünleri tek bir toplu siparişte birlikte aldığında ödeyeceği toplam tutardan 140140 TL daha fazla olmaktadır.

Buna göre, bu müşterinin satın aldığı ürün sayısı en az kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 4

Answer

Satın alınan ürün sayısı en az 4 olmalıdır.
Doğru cevap olan 4 değeri, ucuz ürün sayısı ile toplam ürün sayısının eşit olduğu (k=n=4k=n=4) ve toplam fiyatın 200 TL'yi geçtiği durumda en az ürün sayısı koşulunu sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Değişkenleri tanımlayalım.
Müşterinin aldığı toplam ürün sayısı nn, bu ürünlerden fiyatı 200200 TL ve altında olanların sayısı kk, fiyatı 200200 TL'den fazla olanların sayısı ise nkn-k olsun.
Ürünlerin fiyat kategorilerine göre kargo ve indirim durumlarını belirlemek için.
2
Ürünlerin tek tek sipariş edilmesi durumundaki toplam maliyeti bulalım.
Fiyatı 200200 TL ve altında olan her ürün için 3030 TL kargo eklenir, fiyatı 200200 TL'den fazla olan her ürün için 2020 TL indirim yapılır. Toplam maliyet: pi+30k20(nk)=pi+50k20n\sum p_i + 30k - 20(n-k) = \sum p_i + 50k - 20n olur.
Bireysel sipariş senaryosunun cebirsel ifadesini oluşturmak için.
3
Ürünlerin birlikte (toplu) sipariş edilmesi durumundaki toplam maliyeti bulalım.
Toplam ürün fiyatı 200200 TL'den fazla olacağından kargo ücretsiz olur ve 2020 TL indirim uygulanır. Toplam maliyet: pi20\sum p_i - 20 olur.
Toplu sipariş senaryosunun cebirsel ifadesini oluşturmak için.
4
İki durum arasındaki maliyet farkını 140140 TL'ye eşitleyelim.
(pi+50k20n)(pi20)=140    50k20n+20=140    50k20n=120    5k2n=12(\sum p_i + 50k - 20n) - (\sum p_i - 20) = 140 \implies 50k - 20n + 20 = 140 \implies 50k - 20n = 120 \implies 5k - 2n = 12 denklemi elde edilir.
Soruda verilen maliyet farkı bilgisini kullanarak nn ve kk arasındaki ilişkiyi bulmak için.
5
En küçük pozitif tam sayı çözümünü bulalım.
5k2n=12    5k=2n+125k - 2n = 12 \implies 5k = 2n + 12 denkleminde knk \le n olmalıdır. n=4n=4 için 5k=20    k=45k = 20 \implies k = 4 bulunur ve knk \le n şartını sağlar. Daha küçük nn değerleri için pozitif tam sayı çözümü yoktur.
Müşterinin satın aldığı ürün sayısının en az kaç olabileceğini belirlemek için.

Key Concept

Sayı problemlerinde denklem kurma ve sınır koşullarına göre tam sayı çözümleri bulma.

Alternative Method

Seçenekler sırasıyla denenerek de doğru sonuca ulaşılabilir. Örneğin en az ürün sayısı sorulduğu için küçük değerlerden başlanırsa, 4 ürün için tüm ürünlerin fiyatı 200 TL'nin altında (örneğin her biri 60 TL) seçildiğinde tekli gönderim maliyeti ile toplu gönderim maliyeti farkının tam olarak 140 TL olduğu görülür.
Estimated Time:2m 0s
Question 262Question

Bir AVM otoparkında araçların park ücreti, aracın otoparkta kaldığı süreye göre hesaplanmaktadır. Bu otoparkın ücret tarifesi aşağıdaki gibidir:

* İlk 11 saat ücretsizdir.
* 11 saatten sonraki her saat (veya saatin bir kısmı) için sabit bir ücret alınmaktadır.
* Otoparkta 55 saatten fazla kalan araçlardan, 55. saatten sonraki her bir saat için bu sabit ücretin 151{}5 katı ücret alınmaktadır.

Bu otoparka aynı gün giren iki araçtan;

* Birincisi otoparkta 44 saat kalmış ve AA TL ödemiştir.
* İkincisi otoparkta 77 saat kalmış ve BB TL ödemiştir.

BA=48B - A = 48 TL olduğuna göre, bu otoparkta 66 saat kalan bir araç kaç TL öder?

Show answer & explanation

Answer: 66

Answer

Otoparkta 6 saat kalan bir araç 66 TL öder.
Sabit saatlik ücretin doğru bir denklemle bulunup 6 saatlik kalış süresine uygulanmasıyla elde edilen 66 TL doğru cevaptır. İlk 1 saat ücretsiz olduğundan 4 saat normal tarifeden (12 TL/saat), 1 saat ise zamlı tarifeden (18 TL/saat) hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Araçların otoparkta kaldığı sürelere göre ücret denklemlerini kurmak için değişken tanımlanır.
1 saatten sonraki normal saatlik ücret xx TL olsun. Bu durumda 5 saatten sonraki her saat için ücret 15x1{}5x TL olur.
Problemde verilen farklı tarifeleri matematiksel olarak ifade etmek için.
2
4 saat kalan birinci aracın ödediği AA tutarı xx cinsinden yazılır.
İlk 1 saat ücretsiz olduğundan, kalan 3 saat normal tarifeden ücretlendirilir: A=3xA = 3x.
Birinci aracın ödediği tutarı bulmak için.
3
7 saat kalan ikinci aracın ödediği BB tutarı xx cinsinden yazılır.
İlk 1 saat ücretsizdir. Sonraki 4 saat normal tarifeden (4x4x), 5. saatten sonraki 2 saat ise zamlı tarifeden (2×15x=3x2 \times 1{}5x = 3x) ücretlendirilir: B=4x+3x=7xB = 4x + 3x = 7x.
İkinci aracın ödediği tutarı bulmak için.
4
BA=48B - A = 48 eşitliği kullanılarak normal saatlik ücret (xx) bulunur.
7x3x=48    4x=48    x=127x - 3x = 48 \implies 4x = 48 \implies x = 12 TL.
Otoparkın normal saatlik ücret tarifesini belirlemek için.
5
6 saat kalan üçüncü aracın ödeyeceği tutar hesaplanır.
İlk 1 saat ücretsizdir. Kalan sürenin 4 saati normal tarifeden (4×12=484 \times 12 = 48 TL), son 1 saati ise zamlı tarifeden (1×15×12=181 \times 1{}5 \times 12 = 18 TL) hesaplanır: 48+18=6648 + 18 = 66 TL.
Bizden istenen 6 saatlik otopark ücretini bulmak için.

Key Concept

Değişken tanımlayarak sayı problemi denklemleri kurma ve adım adım hesaplama yapma.

Alternative Method

Alternatif olarak, iki araç arasındaki süre farkı 3 saattir. Birinci araç 4 saat (1 saati ücretsiz, 3 saati normal), ikinci araç 7 saat (1 saati ücretsiz, 4 saati normal, 2 saati zamlı) kalmıştır. İkinci araç, birinci araca göre fazladan 1 saat normal tarifeden ve 2 saat zamlı tarifeden kalmıştır. Dolayısıyla, aradaki fark olan 48 TL, 1×x+2×15x=4x1 \times x + 2 \times 1{}5x = 4x değerine eşittir. Buradan 4x=48    x=124x = 48 \implies x = 12 TL bulunur.
Estimated Time:2m 0s
Question 263Question

Bir tiyatro salonundaki koltuklar, her birinde iki basamaklı abab tane koltuk bulunan baba tane sıradan oluşmaktadır. Salonun kapasitesini artırmak amacıyla her sıradaki koltuk sayısı 4 artırılmış ve sıra sayısı 2 azaltılmıştır.

Son durumda salonun toplam koltuk kapasitesi 20 arttığına göre, başlangıçtaki bir sıradaki koltuk sayısı ile sıra sayısının toplamı (ab+baab + ba) kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 55

Answer

Başlangıçtaki bir sıradaki koltuk sayısı ile sıra sayısının toplamı 55'tir.
Denklem kurulup basamak çözümlemesi uygulandığında, elde edilen tek rakam çözümü a=3a=3 ve b=2b=2 olur. Buradan başlangıçtaki koltuk sayısı ab=32ab = 32, sıra sayısı ise ba=23ba = 23 bulunur. Bu iki değerin toplamı 5555 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Salonun başlangıçtaki ve son durumdaki kapasitelerini veren cebirsel ifadeleri yazıp birbirine eşitleyin.
Başlangıç kapasitesi: abbaab \cdot ba
Son durumdaki kapasite: (ab+4)(ba2)(ab + 4)(ba - 2)
Denklem: (ab+4)(ba2)=abba+20(ab + 4)(ba - 2) = ab \cdot ba + 20
Kapasite artışının 20 olduğu belirtildiği için son kapasite ile ilk kapasite arasındaki farkı 20'ye eşitlemek gerekir.
2
Elde edilen denklemdeki çarpım işlemini dağıtarak sadeleştirin.
abba2ab+4ba8=abba+204ba2ab=282baab=14ab \cdot ba - 2 \cdot ab + 4 \cdot ba - 8 = ab \cdot ba + 20 \Rightarrow 4 \cdot ba - 2 \cdot ab = 28 \Rightarrow 2 \cdot ba - ab = 14
Her iki taraftaki ortak abbaab \cdot ba terimlerini sadeleştirmek ve denklemi en yalın hâline getirmek için.
3
İki basamaklı abab ve baba sayılarını basamak çözümlemesi kullanarak açın ve denklemi düzenleyin.
2(10b+a)(10a+b)=1420b+2a10ab=1419b8a=142(10b + a) - (10a + b) = 14 \Rightarrow 20b + 2a - 10a - b = 14 \Rightarrow 19b - 8a = 14
aa ve bb bilinmeyenlerine ulaşabilmek için sayı basamaklarının çözümlenmesi gerekir.
4
aa ve bb rakamlarının sıfırdan farklı birer basamak (rakam) olduğunu göz önünde bulundurarak denklemi sağlayan değerleri bulun.
19b8a=1419b - 8a = 14 denklemini sağlayan tek rakam çifti b=2b = 2 ve a=3a = 3'tür.
bb değerine sırasıyla 1,2,3...1, 2, 3... değerleri verildiğinde sadece b=2b=2 için 8a=24a=38a = 24 \Rightarrow a=3 tam sayı (rakam) sonucu elde edilir.
5
Bulunan aa ve bb rakamlarına göre başlangıçtaki sayıları oluşturup toplamlarını hesaplayın.
ab=32ab = 32 ve ba=23ba = 23 olup, toplamları 32+23=5532 + 23 = 55 bulunur.
Soruda bizden istenen başlangıçtaki değerlerin toplamını elde etmek için.

Key Concept

İki basamaklı sayıların basamak çözümlemesi ve sayı problemlerinde denklem kurma.

Alternative Method

Seçeneklerdeki toplamların basamak çözümlemesiyle ab+ba=11(a+b)ab + ba = 11(a+b) biçiminde yazılabilmesinden yola çıkılarak, toplamın mutlaka 11'in bir katı olması gerektiği görülebilir. Seçenekler incelendiğinde 55, 66, 88 ve 99 değerleri 11'in katıdır. Ardından denklemde 2baab=142 \cdot ba - ab = 14 bağıntısı kullanılarak bu katlar denenebilir.
Estimated Time:2m 0s
Question 264Question

Bir kargo firması, teslimatları gerçekleştirmek için A ve B tiplerinde toplam 60 gözü bulunan akıllı kargo dolapları kullanmaktadır. Bu dolaplardaki A tipi gözlerin her biri günde en fazla 3 kargo, B tipi gözlerin her biri ise günde en fazla 4 kargo alabilmektedir. Belirli bir günde bu kargo dolabına toplam 140 kargo yerleştirilmiştir. Bu günde, kargo yerleştirilen gözlerin tamamı tam kapasiteyle dolmuş, kargo yerleştirilmeyen gözler ise tamamen boş kalmıştır. Kargo yerleştirilen A tipi gözlerin sayısı, kargo yerleştirilen B tipi gözlerin sayısının 2 katıdır. Buna göre, bu günde dolabın kargo yerleştirilmeyen (boş kalan) gözlerinin toplam sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 18

Answer

Boş kalan gözlerin toplam sayısı 18'dir.
Kargo yerleştirilen B tipi göz sayısı yy ve A tipi göz sayısı 2y2y olarak belirlendiğinde, toplam kargo kapasitesi denkleminden 10y=14010y = 140 ve dolayısıyla y=14y = 14 elde edilir. Toplam kullanılan göz sayısı 3y=423y = 42 olduğundan, boş kalan gözlerin sayısı 6042=1860 - 42 = 18 olarak hesaplanır. Bu nedenle doğru cevap 18 değeridir.

Step-by-Step Solution

1
Kargo yerleştirilen göz sayılarını değişkenler cinsinden ifade etme
Kargo yerleştirilen B tipi göz sayısı yy olsun. Bu durumda kargo yerleştirilen A tipi göz sayısı 2y2y olur.
Soruda kargo yerleştirilen A tipi göz sayısının, B tipi göz sayısının 2 katı olduğu belirtilmiştir.
2
Toplam kargo sayısını veren denklemi kurma ve çözme
A tipi gözlerin her biri 3, B tipi gözlerin her biri 4 kargo aldığından; toplam kargo sayısı 3×(2y)+4×y=1403 \times (2y) + 4 \times y = 140 olur. Buradan 6y+4y=140    10y=140    y=146y + 4y = 140 \implies 10y = 140 \implies y = 14 bulunur.
Kargo yerleştirilen tüm gözlerin tam kapasiteyle dolduğu bilgisi kullanılarak toplam paket sayısına ulaşılır.
3
Toplam kullanılan göz sayısını ve ardından boş kalan göz sayısını hesaplama
Kargo yerleştirilen toplam göz sayısı 2y+y=3y=3×14=422y + y = 3y = 3 \times 14 = 42 olur. Toplam 60 göz olduğundan, boş kalan göz sayısı 6042=1860 - 42 = 18 olarak elde edilir.
Tüm dolaptaki göz sayısından kullanılan göz sayısı çıkarılarak kargo yerleştirilmeyen gözlerin sayısı bulunur.

Key Concept

Birinci dereceden bilinmeyenli denklemler yardımıyla sayı ve kapasite problemlerini modelleme ve çözme
Question 265Question

Bir şehirdeki paylaşımlı bisiklet sisteminde kullanıcılara iki farklı ücretlendirme seçeneği sunulmaktadır:

* Standart Tarife: Her bir kullanım için 10 TL başlangıç ücreti ve her bir dakika için 1 TL kullanım ücreti alınmaktadır.
* Abonelik Tarifesi: Aylık 180 TL sabit ücret ödenmekte, her bir kullanımın ilk 20 dakikasından ücret alınmamakta ve sonraki her bir dakika için 1,5 TL kullanım ücreti alınmaktadır.

Bu şehirde abonelik tarifesini kullanan bir kişi, bir ay boyunca her biri 20 dakikadan uzun süren ve süreleri birbirine eşit olan toplam 12 bisiklet sürüşü gerçekleştirmiştir. Bu kişinin ödediği toplam tutar, standart tarifeyi kullansaydı ödeyeceği toplam tutara eşit olmuştur.

Buna göre, bu kişinin gerçekleştirdiği sürüşlerden birinin süresi kaç dakikadır?

Show answer & explanation

Answer: 50

Answer

Gerçekleştirilen sürüşlerden birinin süresi 50 dakikadır.
Sürüş süresi xx dakika olarak alındığında standart tarifenin toplam maliyeti 12(10+x)12 \cdot (10 + x) TL olur. Abonelik tarifesinde ise ilk 20 dakika ücretsiz olduğundan ücretlendirilen kısım sürüş başına x20x-20 dakikadır. Bu tarifenin toplam maliyeti 180+121,5(x20)180 + 12 \cdot 1,5 \cdot (x-20) TL'ye karşılık gelir. İki maliyetin eşitliğinden elde edilen 120+12x=18x180120 + 12x = 18x - 180 denklemi çözüldüğünde sürüş süresi 50 dakika olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Bir sürüşün süresine xx dakika diyerek standart tarifeye göre toplam maliyet denklemini kurmak.
Toplam maliyet: 12(10+x)=120+12x12 \cdot (10 + x) = 120 + 12x TL
Standart tarifede sürüş başına 10 TL başlangıç ücretine ek olarak her dakika için 1 TL alınmaktadır. Toplam 12 sürüş gerçekleştirildiği için bu ifade 12 ile çarpılır.
2
Abonelik tarifesine göre toplam maliyet denklemini kurmak.
Toplam maliyet: 180+121,5(x20)=18x180180 + 12 \cdot 1,5 \cdot (x - 20) = 18x - 180 TL
Abonelik tarifesinde ilk 20 dakika ücretsiz olduğundan ücretlendirilen süre sürüş başına x20x - 20 dakikadır. Bu sürenin dakikası 1,5 TL'dir. 12 sürüşün maliyetine 180 TL aylık sabit abonelik ücreti eklenir.
3
Her iki tarifedeki toplam maliyet ifadelerini birbirine eşitleyip xx değişkenini çözmek.
120+12x=18x180    6x=300    x=50120 + 12x = 18x - 180 \implies 6x = 300 \implies x = 50 dakika
Kullanıcının her iki tarifede de ödeyeceği toplam tutarın eşit olduğu belirtilmiştir. Bu eşitlikten yararlanılarak bir sürüşün süresi bulunur.

Key Concept

Sayı Problemleri ve Birinci Dereceden Denklem Kurma

Alternative Method

Denklemi kurduktan sonra seçeneklerdeki değerleri yerine koyarak iki tarafın eşitliğini kontrol edebilirsiniz. Örneğin 50 değeri için; standart tarife 12×60=72012 \times 60 = 720 TL, abonelik tarifesi ise 180+12×1,5×30=720180 + 12 \times 1,5 \times 30 = 720 TL vermektedir.
Estimated Time:2m 0s
Question 266Question

Bir tarım kooperatifinde toplanan incirler, 1,5 kg1,5\text{ kg}'lık küçük kutulara veya 2,5 kg2,5\text{ kg}'lık büyük kutulara doldurularak satışa hazırlanmaktadır. Bu paketleme işlemi için her birinde 20 kg20\text{ kg} incir bulunan özdeş kasalar kullanılmaktadır.

Bir gün boyunca toplam 4040 kutu incir paketlenmiştir. Bu paketleme işlemi için kasalardan alınan incirlerin tamamı kutulara doldurulmuş ve gün sonunda kullanılan kasalardan 3 tanesinin tamamen boşaldığı, 4. kasada ise 4 kg4\text{ kg} incir kaldığı görülmüştür.

Buna göre, paketlenen incirlerden kaç tanesi büyük kutudadır?

Show answer & explanation

Answer: 16

Answer

Paketlenen b��yük kutu sayısı 16'dır.
Kasalardan kullanılan toplam incir miktarı 3×20+(204)=76 kg3 \times 20 + (20 - 4) = 76\text{ kg}'dır. Küçük kutu sayısına xx, büyük kutu sayısına yy dersek; x+y=40x + y = 40 ve 1,5x+2,5y=761,5x + 2,5y = 76 denklemleri elde edilir. İlk denklemden x=40yx = 40 - y yazılıp ikinci denklemde yerine konduğunda 1,5(40y)+2,5y=76    60+y=76    y=161,5(40 - y) + 2,5y = 76 \implies 60 + y = 76 \implies y = 16 olarak bulunur. Dolayısıyla büyük kutu sayısı 16'dır.

Step-by-Step Solution

1
Kasalardan kullanılan toplam incir miktarını hesaplama
Toplam kullanılan miktar 76 kg76\text{ kg}'dır.
3 tane kasa tamamen boşaldığı için 3×20=60 kg3 \times 20 = 60\text{ kg} ve 4. kasadan 204=16 kg20 - 4 = 16\text{ kg} incir kullanılmıştır. Toplam kullanılan miktar 60+16=76 kg60 + 16 = 76\text{ kg} olur.
2
Kutu sayılarına göre denklem kurma
1,5x+2,5y=761,5x + 2,5y = 76 denklemini elde etme
Küçük kutu sayısı xx ve büyük kutu sayısı yy olsun. Toplam kutu sayısı 40 olduğundan x+y=40x + y = 40 olur. Toplam ağırlık ise 1,5x+2,5y=761,5x + 2,5y = 76 şeklinde ifade edilir.
3
Denklem sistemini çözerek büyük kutu sayısını (yy) bulma
y=16y = 16
x=40yx = 40 - y ifadesini ağırlık denkleminde yerine yazarsak: 1,5(40y)+2,5y=76    601,5y+2,5y=76    60+y=76    y=161,5(40 - y) + 2,5y = 76 \implies 60 - 1,5y + 2,5y = 76 \implies 60 + y = 76 \implies y = 16 bulunur.

Key Concept

İki bilinmeyenli doğrusal denklem kurma ve çözme yöntemiyle sayı problemlerini modelleme
Estimated Time:2m 0s
Question 267Question

Bir ofisteki sıcak içecek otomatından bir gün boyunca toplam 140140 bardak çay ve kahve alınmıştır. Bu otomat ve şeker kullanımıyla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* Bir bardak şekerli çay için 22 adet, bir bardak kahve için ise 33 adet küp şeker kullanılmaktadır.
* Gün boyunca çay alan kişilerin yarısı içeceklerini şekersiz, diğer yarısı ise şekerli olarak almıştır.
* Kahve alan kişilerin tamamı içeceklerini şekerli olarak almıştır.

Gün sonunda bu otomat için toplam 320320 adet küp şeker kullanıldığına göre, otomatından kaç bardak kahve alınmıştır?

Show answer & explanation

Answer: 90

Answer

Otomatından alınan kahve bardağı sayısı 90'dır.
Çay bardağı sayısına xx ve kahve bardağı sayısına yy dediğimizde toplam bardak sayısı x+y=140x + y = 140 olur. Çay alanların yarısı şekersiz içtiğinden şekerli çay içen sayısı fracx2\\frac{x}{2} olur ve her biri 22 şeker kullandığından çaylar için kullanılan toplam şeker miktarı fracx2cdot2=x\\frac{x}{2} \\cdot 2 = x adettir. Kahvelerin tamamı şekerli olup her biri için 33 şeker kullanıldığından kahveler için toplam 3y3y adet şeker harcanır. Buradan x+3y=320x + 3y = 320 denklemi elde edilir. Bu iki denklemin farkı alındığında 2y=1802y = 180 ve buradan kahve bardağı sayısı y=90y = 90 olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Değişkenleri tanımlama ve toplam bardak denklemini kurma
Gün boyunca alınan çay bardağı sayısı xx, kahve bardağı sayısı yy olsun. Toplam bardak sayısı: x+y=140x + y = 140 olur.
Soruda verilen toplam bardak sayısını matematiksel modelle ifade etmek amacıyla.
2
Kullanılan toplam şeker miktarı denklemini kurma
Çay alanların yarısı şekersiz (fracx2\\frac{x}{2} bardak, 0 şeker) ve diğer yarısı 2 şekerli (fracx2\\frac{x}{2} bardak, fracx2cdot2=x\\frac{x}{2} \\cdot 2 = x şeker) içmiştir. Kahve alanların tamamı (yy bardak) 3 şekerli (3y3y şeker) içmiştir. Toplam şeker miktarı: x+3y=320x + 3y = 320 olur.
Çay ve kahve için kullanılan şeker miktarlarını değişkenler türünden belirlemek amacıyla.
3
Denklem sistemini çözerek kahve bardağı sayısını bulma
x+3y=320x + 3y = 320 denkleminden x+y=140x + y = 140 denklemi taraf tarafa çıkarıldığında: (x+3y)(x+y)=320140implies2y=180impliesy=90(x + 3y) - (x + y) = 320 - 140 \\implies 2y = 180 \\implies y = 90 elde edilir.
Elde edilen iki bilinmeyenli denklem sistemini çözerek bizden istenen kahve bardağı sayısına ulaşmak amacıyla.

Key Concept

İki bilinmeyenli doğrusal denklem sistemleri yardımıyla sayı problemlerini çözme
Question 268Question

Bir belediye, geri dönüşümü teşvik etmek amacıyla "Atığını Getir, Puanını Al" kampanyası düzenlemiştir. Bu kampanya kapsamında plastik ve cam şişeler toplanmaktadır. Kampanyanın puanlama kuralları şu şekildedir:
* Teslim edilen her 3 plastik şişe için 5 puan verilmektedir.
* Teslim edilen her 4 cam şişe için 7 puan verilmektedir.

Bu kampanyaya katılan Can, plastik şişelerini her seferinde 3'erli, cam şişelerini ise her seferinde 4'erli gruplar halinde teslim etmiştir. Toplam 95 adet şişe teslim eden Can, bu teslimatlar karşılığında 164 puan kazanmıştır.

Buna göre, Can toplam kaç adet cam şişe teslim etmiştir?

Show answer & explanation

Answer: 68

Answer

Can'ın teslim ettiği toplam cam şişe sayısı 68'dir.
Toplam cam şişe sayısını bulmak için öncelikle plastik şişe gruplarının sayısını xx, cam şişe gruplarının sayısını yy olarak belirleriz. Toplam şişe sayısı 3x+4y=953x + 4y = 95 ve toplam puan 5x+7y=1645x + 7y = 164 denklemlerini kurarız. Bu denklem sistemini çözdüğümüzde y=17y = 17 elde edilir. Her bir cam şişe grubu 4 adet şişe içerdiğinden, toplam cam şişe sayısı 17×4=6817 \times 4 = 68 olur.

Step-by-Step Solution

1
Can'tın teslim ettiği plastik şişe grup sayısını xx, cam şişe grup sayısını yy olarak belirleyip şişe sayısı ve puan denklemlerini kuralım.
Plastik şişe sayısı 3x3x, cam şişe sayısı 4y4y olur. Toplam şişe sayısı: 3x+4y=953x + 4y = 95. Plastik şişelerden kazanılan puan 5x5x, cam şişelerden kazanılan puan 7y7y olur. Toplam puan: 5x+7y=1645x + 7y = 164 olur.
Problemi iki bilinmeyenli doğrusal denklem sistemine dönüştürerek çözüme ulaşmak.
2
Elde edilen denklem sistemini yok etme veya yerine koyma yöntemiyle çözerek yy değerini bulalım.
3x+4y=95    3x=954y    x=954y33x + 4y = 95 \implies 3x = 95 - 4y \implies x = \frac{95 - 4y}{3} olur. Bu ifadeyi ikinci denklemde yerine yazalım: 5(954y3)+7y=164    5(954y)+21y=492    47520y+21y=492    y=175\left(\frac{95 - 4y}{3}\right) + 7y = 164 \implies 5(95 - 4y) + 21y = 492 \implies 475 - 20y + 21y = 492 \implies y = 17 bulunur.
Cam şişelerin grup sayısı olan yy değerini belirlemek.
3
Bulunan yy grup sayısını kullanarak toplam cam şişe sayısını hesaplayalım.
Toplam cam şişe sayısı: 4y=4×17=684y = 4 \times 17 = 68 adettir.
Her grupta 4 adet cam şişe bulunduğundan grup sayısı ile grup büyüklüğünü çarparak toplam cam şişe sayısına ulaşmak.

Key Concept

İki bilinmeyenli denklem kurma ve çözme yöntemiyle sayı problemlerini modelleme.
Estimated Time:2m 0s
Question 269Question

Bir elektrikli araç şarj istasyonunda sadece hızlı şarj (DC) ve yavaş şarj (AC) üniteleri bulunmaktadır. Bu istasyonda bir gün boyunca şarj edilen araçlarla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* Gün boyunca istasyonda toplam 4040 araç şarj edilmiştir.
* Hızlı şarj ünitesini kullanan her bir aracın şarj süresi 3030 dakika, yavaş şarj ünitesini kullanan her bir aracın şarj süresi ise 120120 dakikadır.
* Bu günde, hızlı ve yavaş şarj ünitelerinin toplam aktif çalışma süresi 3838 saat olmuştur.

Buna göre, bu günde yavaş şarj (AC) ünitesini kullanarak şarj edilen araç sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 12

Answer

Yavaş şarj (AC) ünitesini kullanarak şarj edilen araç sayısı 12'dir.
Yavaş şarj (AC) ünitesini kullanan araç sayısı, toplam araç sayısı ve toplam çalışma süresi denklemleri ortak çözülerek 12 olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Değişkenleri tanımlama ve toplam araç sayısı denklemini kurma
Hızlı şarj (DC) ünitesini kullanan araç sayısı xx, yavaş şarj (AC) ünitesini kullanan araç sayısı yy olsun. Bu durumda, toplam araç sayısı: x+y=40x + y = 40 olur.
Soruda verilen toplam araç sayısını matematiksel olarak ifade etmek için.
2
Zaman birimlerini dönüştürme ve toplam süre denklemini kurma
Hızlı şarj süresi 3030 dakika (0,50,5 saat), yavaş şarj süresi 120120 dakika (22 saat) olarak saate çevrilir. Toplam çalışma süresi: 0,5x+2y=380,5x + 2y = 38 saat olur.
Zaman birimlerini eşitleyerek toplam süre denklemini oluşturmak için.
3
Denklem sistemini çözme
Süre denklemi 22 ile çarpılırsa x+4y=76x + 4y = 76 elde edilir. Bu denklemden birinci denklem (x+y=40x + y = 40) çıkarıldığında 3y=363y = 36 ve buradan y=12y = 12 bulunur.
Yavaş şarj ünitesini kullanan araç sayısını bulmak için.

Key Concept

Sayı problemlerinde verilen sözel ifadeleri iki bilinmeyenli doğrusal denklem sistemine dönüştürme ve yok etme yöntemiyle çözme.
Estimated Time:2m 0s
Question 270Question

Bir kırtasiyeci, tanesi abab TL olan kalemlerden en fazla 15 tane alabilmektedir. Bu kırtasiyecinin parasıyla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* Tanesi 12 TL olan defterlerden alsaydı, cebindeki tüm parayla en fazla 30 tane alabilirdi ve hiç parası artmazdı.
* Kalemin birim fiyatı olan abab, iki basamaklı bir doğal sayıdır.

Buna göre, kalemin birim fiyatının rakamları toplamı olan a+ba + b ifadesinin alabileceği en küçük değer kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 5

Answer

Kalemin birim fiyatının rakamları toplamının alabileceği en küçük değer 5'tir.
Kırtasiyecinin toplam parası 360 TL'dir. Tanesi abab TL olan kalemlerden en fazla 15 tane alınabilmesi 15×ab360<16×ab15 \times ab \leq 360 < 16 \times ab eşitsizliğiyle ifade edilir. Buradan 22,5<ab2422,5 < ab \leq 24 elde edilir. İki basamaklı abab doğal sayısı bu aralıkta 23 veya 24 olabilir. Rakamları toplamının en küçük değeri ise 23 sayısı için 2 + 3 = 5 olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Kırtasiyecinin cebindeki toplam parayı bulalım.
Toplam para 12×30=36012 \times 30 = 360 TL'dir.
Defterlerin tanesi 12 TL'dir ve bu defterlerden en fazla 30 tane alındığında para tam yetmektedir.
2
Kalemin fiyatı olan abab için eşitsizlikleri kuralım.
15×ab360<16×ab15 \times ab \leq 360 < 16 \times ab eşitsizliği elde edilir.
Kırtasiyeci cebindeki 360 TL ile bu kalemlerden en fazla 15 tane alabildiğine göre, 15 kalemin fiyatı 360 TL'den küçük veya eşit olmalı, ancak 16 kalemin fiyatı 360 TL'yi aşmalıdır.
3
Eşitsizlik sistemini çözerek abab iki basamaklı sayısının değer aralığını belirleyelim.
22,5<ab2422,5 < ab \leq 24 aralığı bulunur.
15×ab360    ab2415 \times ab \leq 360 \implies ab \leq 24 ve 16×ab>360    ab>22,516 \times ab > 360 \implies ab > 22,5 eşitsizlikleri çözüldüğünde bu aralık ortaya çıkar.
4
abab iki basamaklı doğal sayısının alabileceği değerleri bulalım ve en küçük rakamlar toplamını hesaplayalım.
ab=23ab = 23 veya ab=24ab = 24 olabilir. En küçük rakamlar toplamı 2+3=52 + 3 = 5 olur.
22,5<ab2422,5 < ab \leq 24 aralığındaki iki basamaklı doğal sayılar 23 ve 24'tür. Bu sayıların rakamları toplamı sırasıyla 2+3=52+3=5 ve 2+4=62+4=6 olduğundan en küçük değer 5'tir.

Key Concept

Sayı problemlerinde verilen kısıtları (en fazla/en az durumlarını) eşitsizlikler yardımıyla modelleme ve iki basamaklı sayıların çözümlenmesi.
Question 271Question

Bir fabrikada üretilen A ve B marka iki farklı metal parçanın ağırlıkları sırasıyla iki basamaklı abab ve baba gramdır. Bu parçalarla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* A marka parçalardan 4 adet, B marka parçalardan ise 5 adet boş bir kutuya konulduğunda kutudaki parçalar��n toplam ağırlığı 342 gram olmaktadır.
* Kutudaki A marka parçaların toplam ağırlığı, B marka parçaların toplam ağırlığından fazladır.

Buna göre, bir adet A marka parça ile bir adet B marka parçanın ağırlıkları farkı kaç gramdır?

Show answer & explanation

Answer: 9

Answer

Bir adet A marka parça ile bir adet B marka parçanın ağırlıkları farkı 9 gramdır.
A ve B marka parçaların ağırlıkları çözümlenip toplam ağırlık denklemine yerleştirildiğinde 5a+6b=385a + 6b = 38 eşitliği elde edilir. Bu eşitliği sağlayan tek sıfırdan farklı rakam ikilisi a=4a = 4 ve b=3b = 3 değerleridir. Bu durumda ağırlıklar 43 gram ve 34 gram olur. A marka parçaların toplam ağırlığı (4×43=1724 \times 43 = 172 gram), B marka parçaların toplam ağırlığından (5×34=1705 \times 34 = 170 gram) fazla olduğu için tüm koşullar sağlanır. İki parçanın ağırlıkları farkı 9 gramdır.

Step-by-Step Solution

1
A ve B marka parçaların ağırlıkları olan abab ve baba iki basamaklı sayılarını çözümleyelim.
ab=10a+bab = 10a + b ve ba=10b+aba = 10b + a olarak yazılır.
İki basamaklı sayıların basamak değerlerini belirlemek için basamak çözümlemesi yapılır.
2
Kutudaki toplam ağırlık denklemini kuralım ve sadeleştirelim.
4(10a+b)+5(10b+a)=342    45a+54b=342    5a+6b=384(10a + b) + 5(10b + a) = 342 \implies 45a + 54b = 342 \implies 5a + 6b = 38 elde edilir.
A marka parçalardan 4 adet, B marka parçalardan 5 adet kullanıldığı belirtilmiştir.
3
aa ve bb sıfırdan farklı rakamlar olmak üzere 5a+6b=385a + 6b = 38 eşitliğini sağlayan değerleri bulalım.
b=3b = 3 için 5a=20    a=45a = 20 \implies a = 4 bulunur. Diğer rakam değerleri için eşitlik sağlanmaz.
aa ve bb değerleri abab ve baba iki basamaklı sayılarının baş rakamları olduğundan sıfırdan farklı birer rakam olmak zorundadır.
4
Kutudaki parçaların ağırlık koşulunu (4×ab>5×ba4 \times ab > 5 \times ba) kontrol edelim.
4×43=1724 \times 43 = 172 gram ve 5×34=1705 \times 34 = 170 gramdır. 172>170172 > 170 olduğundan koşul sağlanır.
Soruda kutudaki A marka parçaların toplam ağırlığının B marka parçalardan fazla olduğu verilmiştir.
5
Birer adet A ve B marka parçaların ağırlıkları farkını hesaplayalım.
abba=4334=9|ab - ba| = |43 - 34| = 9 gram olarak bulunur.
Bizden istenen birer adet parçanın ağırlıkları farkıdır.

Key Concept

Sayı Problemleri ve Denklem Kurma
Question 272Question

Bir kahve dükkanı, müşterilerine her kahve alışverişinde dijital bir kart üzerinden pul vermektedir. Bu dükkandaki kampanya ile ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* Müşteriler satın aldıkları her 11 bardak kahve için 11 pul kazanmaktadır.
* Müşteriler biriktirdikleri her 66 pul karşılığında 11 bardak hediye kahve alabilmektedir. Hediye edilen kahveler için kartta pul birikmemektedir.
* Kartında başlangıçta hiç pul bulunmayan bir müşteri, bu dükkandan belirli sayıda kahve satın almış ve biriktirdiği pullarla hediye kahvelerini de alarak toplam 5858 bardak kahve içmiştir.

Son durumda bu müşterinin kartında 22 pul kaldığına göre, müşteri ücretsiz içtiği hediye kahveler dışında kaç bardak kahve satın almıştır?

Show answer & explanation

Answer: 50

Answer

Müşteri, hediye kahveler dışında toplam 50 bardak kahve satın almıştır.
Toplam içilen kahve sayısı satın alınan kahveler (xx) ve hediye kahvelerin (yy) toplamıdır: x+y=58x + y = 58. Kazanılan toplam pul sayısı xx olup, hediye kahveler için harcanan pul sayısı 6y6y'dir. Kalan pul sayısı 22 olduğuna göre x6y=2x - 6y = 2 bağıntısı bulunur. Bu iki denkleminin ortak çözümünden y=8y = 8 ve satın alınan kahve sayısı x=50x = 50 olarak elde edilir. Dolayısıyla 50 değeri doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Satın alınan kahve sayısına xx, hediye alınan kahve sayısına yy diyerek değişkenleri belirleme.
Satın alınan kahve sayısı xx, hediye kahve sayısı yy olmak üzere toplam kahve sayısı x+y=58x + y = 58 olur.
Problemdeki toplam kahve sayısını veren denklemi kurmak için.
2
Kazanılan ve harcanan pul miktarları arasındaki ilişkiyi kurarak ikinci denklemi yazma.
Satın alınan her kahve için 1 pul kazanıldığından toplam xx pul kazanılır. Her hediye kahve için 6 pul harcandığından toplam 6y6y pul harcanır. Kalan pul sayısı 2 olduğundan x6y=2x - 6y = 2 elde edilir.
Kalan pul sayısı üzerinden satın alınan ve hediye kahve sayıları arasındaki ikinci bağıntıyı bulmak için.
3
Elde edilen iki bilinmeyenli denklem sistemini çözme.
x=6y+2x = 6y + 2 ifadesini ilk denklemde yerine yazarsak: (6y+2)+y=58    7y+2=58    7y=56    y=8(6y + 2) + y = 58 \implies 7y + 2 = 58 \implies 7y = 56 \implies y = 8 bulunur. Buradan satın alınan kahve sayısı x=6(8)+2=50x = 6(8) + 2 = 50 olarak elde edilir.
Müşterinin satın aldığı kahve sayısını (xx) hesaplamak için.

Key Concept

Verilen sözel ifadeleri matematiksel denklemlere dönüştürme ve iki bilinmeyenli denklem sistemlerini çözme.

Alternative Method

Toplam kahve sayısı olan 58'den kalan 2 pul çıkarılarak 56 kahve üzerinden oran-orantı kurulabilir. 6 satın alınan kahveye karşılık 1 hediye kahve kazanıldığı (toplam 7 kahve) düşünülürse, 56/7=856 / 7 = 8 hediye kahve alınmıştır. Buradan satın alınan kahve sayısı 588=5058 - 8 = 50 olarak bulunur.
Estimated Time:2m 0s
Question 273Question

Bir kargo firmasında A ve B tipi olmak üzere toplam 48 adet boş kargo kutusu bulunmaktadır. A tipi kutuların her biri en fazla 15 paket, B tipi kutuların her biri ise en fazla 20 paket alabilmektedir.

Bu firmadaki paketlerin tamamı kutulara yerleştirilecektir:
- Sadece A tipi kutuların tamamı ve B tipi kutuların bir kısmı tam dolu olacak şekilde yerleştirildiğinde boş kalan B tipi kutu sayısı, tüm B tipi kutuların sayısının yarısı olmaktadır.
- Sadece B tipi kutuların tamamı ve A tipi kutuların bir kısmı tam dolu olacak şekilde yerleştirildiğinde boş kalan A tipi kutu sayısı, kullanılan A tipi kutu sayısından 6 eksik olmaktadır.

Buna göre, bu firmada kutulara yerleştirilen toplam paket sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 630

Answer

Toplam paket sayısı 630'dur.
Toplam kutu sayısı A+B=48A+B=48 olup, her iki durumdaki paket sayısı eşitliği kurulduğunda 3A4B=183A-4B=18 denklemi elde edilir. Bu denklem sistemi çözüldüğünde A=30A=30 ve B=18B=18 bulunur. Buradan toplam paket sayısı 1530+1018=63015 \cdot 30 + 10 \cdot 18 = 630 olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Kutu sayılarını belirlemek için değişkenleri tanımlama ve toplam kutu sayısı denklemini yazma.
AA ve BB sırasıyla A ve B tipi kutuların sayısı olmak üzere, A+B=48A + B = 48 elde edilir.
Toplam kutu sayısı 48 olarak verilmiştir.
2
Birinci senaryodaki toplam paket sayısını veren denklemi oluşturma.
Boş kalan B tipi kutu sayısı B2\frac{B}{2} olduğundan kullanılan B kutu sayısı da B2\frac{B}{2} olur. Toplam paket sayısı: P=15A+20B2=15A+10BP = 15A + 20 \cdot \frac{B}{2} = 15A + 10B olarak bulunur.
A tipi kutuların tamamı ve B tipi kutuların yarısı tam doldurulmuştur.
3
İkinci senaryodaki kullanılan A tipi kutu sayısını belirleme ve toplam paket sayısı denklemini yazma.
Boş kalan A kutu sayısı Abos¸=Adolu6A_{\text{boş}} = A_{\text{dolu}} - 6 ve toplam A kutusu sayısı Abos¸+Adolu=AA_{\text{boş}} + A_{\text{dolu}} = A olduğundan, 2Adolu6=AAdolu=A+622A_{\text{dolu}} - 6 = A \Rightarrow A_{\text{dolu}} = \frac{A + 6}{2} olur. Toplam paket sayısı: P=20B+15A+62P = 20B + 15 \cdot \frac{A + 6}{2} olarak bulunur.
B tipi kutuların tamamı ve A tipi kutuların bir kısmı doldurulmuştur.
4
İki farklı senaryodaki paket sayılarını birbirine eşitleyerek kutu sayılarını bulma.
15A+10B=20B+15A+6215A + 10B = 20B + 15 \cdot \frac{A + 6}{2} denkleminden 3A4B=183A - 4B = 18 elde edilir. A+B=48A=48BA + B = 48 \Rightarrow A = 48 - B ifadesi yerine yazıldığında 3(48B)4B=181447B=187B=126B=183(48 - B) - 4B = 18 \Rightarrow 144 - 7B = 18 \Rightarrow 7B = 126 \Rightarrow B = 18 ve A=30A = 30 bulunur.
Her iki durumda da yerleştirilen toplam paket sayısı sabittir.
5
Bulunan kutu sayılarını kullanarak toplam paket sayısını hesaplama.
P=15(30)+10(18)=630P = 15(30) + 10(18) = 630 olarak bulunur.
Herhangi bir senaryodaki paket sayısı denkleminde kutu sayıları yerine yazılarak sonuca ulaşılır.

Key Concept

Birinci dereceden iki bilinmeyenli denklem sistemleri yardımıyla sayı problemlerini modelleme ve çözme.
Estimated Time:2m 0s
Question 274Question

Bir kitap evinde, yeni gelen kitap kolilerini açmak ve raflara dizmek için AA ve BB marka iki otomatik barkod okuma cihazı kullanılmaktadır. Bu cihazların barkod okuma hızları ve çalışma süreleriyle ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* AA cihazı dakikada 12 kitabın barkodunu okumaktadır.
* BB cihazı dakikada 8 kitabın barkodunu okumaktadır.

Bu iki cihaz aynı anda çalışmaya başladıktan bir süre sonra BB cihazı durdurulmuş ve AA cihazı tek başına 15 dakika daha çalışarak o günkü tüm kitapların barkod okuma işlemini tamamlamıştır.

Bu işlem boyunca toplam 480 kitabın barkodu okunduğuna göre, barkod okuma işlemi toplam kaç dakika sürmüştür?

Show answer & explanation

Answer: 30

Answer

Barkod okuma işlemi toplam 30 dakika sürmüştür.
İki cihazın birlikte çalıştığı süreye xx dakika dersek, AA cihazı toplam x+15x + 15 dakika çalışmış olur. Toplam barkodlanan kitap sayısı 12(x+15)+8x=48012(x+15) + 8x = 480 denkleminden 20x=30020x = 300 ve x=15x = 15 bulunur. Toplam süre ise x+15=30x + 15 = 30 dakikadır.

Step-by-Step Solution

1
Cihazların birlikte çalıştığı süreyi bir değişken ile tanımlama ve A cihazının toplam çalışma süresini belirleme.
İki cihazın birlikte çalıştığı süre xx dakika olsun. Bu durumda BB cihazı xx dakika çalışırken, AA cihazı hem ortak sürede hem de tek başına çalıştığı 15 dakikalık sürede aktif olduğundan toplam x+15x + 15 dakika çalışmıştır.
Problemde verilen bilgileri kullanarak denklem kurmak için zaman değişkenlerini belirlemek gerekir.
2
Cihazların okuduğu toplam kitap sayısını veren denklemi kurma.
AA cihazının okuduğu kitap sayısı 12×(x+15)12 \times (x + 15), BB cihazının okuduğu kitap sayısı 8×x8 \times x olur. Toplam kitap sayısı: 12(x+15)+8x=48012(x + 15) + 8x = 480 olarak yazılır.
Her bir cihazın birim zamandaki barkod okuma hızı ile çalışma süresi çarpılarak toplam üretilen iş miktarı bulunur.
3
Denklemi çözerek ortak çalışma süresi olan xx değerini bulma.
12x+180+8x=480    20x+180=480    20x=300    x=1512x + 180 + 8x = 480 \implies 20x + 180 = 480 \implies 20x = 300 \implies x = 15 dakika.
Ortak çalışma süresi olan xx değişkeninin sayısal değerini elde etmek.
4
Barkod okuma işleminin toplam süresini hesaplama.
Toplam süre = Ortak süre + AA'nın tek başına çalışma süresi = x+15=15+15=30x + 15 = 15 + 15 = 30 dakika.
Soruda bizden istenen toplam işlem süresine ulaşmak.

Key Concept

Sayı problemlerinde denklem kurma ve zaman-kapasite ilişkisi.
Question 275Question

Bir şehirdeki akıllı bisiklet paylaşım sisteminde kullanıcıların bisikleti kiraladıkları ve teslim ettikleri istasyonlara göre puan kazanma ve kaybetme durumları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:

İşlem Tipiİstasyon DurumuPuan Etkisi
KiralamaBoş İstasyon+15 Puan
KiralamaDiğer İstasyonlar0 Puan
Teslim EtmeDolu İstasyon-10 Puan
Teslim EtmeDiğer İstasyonlar0 Puan

Bir gün boyunca bu sistemi kullanan ve başlangıçta 120120 puanı olan Tarık, gün içinde toplam 88 defa kiralama ve 88 defa teslim etme işlemi gerçekleştirmiştir.

Günün sonunda Tarık'ın toplam puanı 185185 olduğuna göre, Tarık en fazla kaç defa dolu bir istasyona bisiklet teslim etmiştir?

Show answer & explanation

Answer: 4

Answer

Tarık'ın dolu bir istasyona yaptığı teslimat sayısı en fazla 4 olabilir.
Tarık'ın puan değişim denklemi 3x2y=133x - 2y = 13 olarak kurulur. Tarık en fazla 88 kiralama yapabildiği için x8x \le 8 olmalıdır. Bu koşullarda yy değerinin alabileceği en büyük doğal sayı değeri 44 (x=7x = 7 için) olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Tarık'ın gün sonundaki net puan değişimini hesaplama.
Başlangıç puanı 120120, gün sonu puanı 185185 olduğuna göre net puan değişimi: 185120=+65185 - 120 = +65 puandır.
Sistemin puanlama etkilerini eşitleyeceğimiz hedef değeri bulmak için.
2
Değişkenleri tanımlama ve doğrusal denklemi kurma.
Boş istasyondan yapılan kiralama sayısı xx, dolu istasyona yapılan teslim sayısı yy olsun. Bu durumda puan değişimi: 15x10y=6515x - 10y = 65 olur. Denklemin her iki tarafı 55 ile sadeleştirildiğinde 3x2y=133x - 2y = 13 elde edilir.
Değişkenler arasındaki ilişkiyi en basit matematiksel formda ifade etmek için.
3
Problemin sınır koşullarını belirleme.
Tarık toplamda 88 kiralama ve 88 teslimat yaptığından, 0x80 \le x \le 8 ve 0y80 \le y \le 8 olmalıdır. Ayrıca xx ve yy birer doğal sayı olmak zorundadır.
Değişkenlerin alabileceği değerlerin fiziksel sınırlarını belirlemek için.
4
Denklemi sağlayan tam sayı çiftlerini bulma ve en büyük y değerini belirleme.
2y=3x13    y=3x1322y = 3x - 13 \implies y = \frac{3x - 13}{2} ifadesinde yy değerinin doğal sayı olması için 3x133x - 13 çift, yani xx tek sayı olmalıdır. x5x \ge 5 ve x8x \le 8 koşulunu sağlayan tek sayılar 55 ve 77'dir. Eğer x=5x = 5 ise y=1y = 1 olur. Eğer x=7x = 7 ise y=4y = 4 olur. Bu durumda yy değeri en fazla 44 olabilir.
Koşulları ve sınırları sağlayan en büyük teslimat değerine ulaşmak için.

Key Concept

Sayı ve Denklem Kurma Problemleri
Estimated Time:2m 0s
Question 276Question

Bir mobil oyun firması, oyuncularına yönelik hazırladığı bir etkinlikte dağıtılmak üzere iki farklı hediye paketi tasarlamıştır. Bu paketlerin içerikleriyle ilgili bilgiler aşağıda verilmiştir:

* Altın Paketi: İçerisinde 8 adet altın ve 3 adet elmas bulunmaktadır.
* Platin Paketi: İçerisinde 15 adet altın ve 2 adet elmas bulunmaktadır.

Etkinlik kapsamında bu paketlerden toplam 40 adet dağıtılmıştır. Dağıtılan bu paketlerdeki toplam altın sayısı, toplam elmas sayısının 3 katından 10 eksiktir.

Buna göre, dağıtılan paketlerden kaç tanesi Altın Paketi'dir?

Show answer & explanation

Answer: 37

Answer

Altın Paketi sayısı 37'dir.
Doğru denklem sistemi (x+y=40x + y = 40 ve 8x+15y=3(3x+2y)108x + 15y = 3(3x + 2y) - 10) kurulup çözüldüğünde Altın Paketi sayısı 37 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
De��işkenlerin tanımlanması ve toplam paket sayısı denkleminin kurulması
Altın Paketi sayısı xx, Platin Paketi sayısı yy olsun. Toplam paket sayısı 40 olduğundan: x+y=40x + y = 40 elde edilir.
Soru kökündeki toplam paket sayısını matematiksel ifadeye dökmek için.
2
Toplam altın ve elmas sayılarının paket sayıları cinsinden yazılması
Bir Altın Paketi'nde 8 altın ve 3 elmas, bir Platin Paketi'nde ise 15 altın ve 2 elmas bulunduğundan; toplam altın say��sı G=8x+15yG = 8x + 15y, toplam elmas sayısı ise D=3x+2yD = 3x + 2y olur.
Paketlerin içerik miktarlarını toplam değişkenler halinde ifade etmek için.
3
Toplam altın ve elmas sayıları arasındaki ilişkinin denkleme dökülmesi ve sadeleştirilmesi
Altın sayısının elmas sayısının 3 katından 10 eksik olduğu belirtildiğinden:
G=3D10G = 3D - 10
8x+15y=3(3x+2y)108x + 15y = 3(3x + 2y) - 10
8x+15y=9x+6y108x + 15y = 9x + 6y - 10
x9y=10x - 9y = 10 elde edilir.
Verilen sözel ilişkiyi cebirsel bir denklem haline getirmek için.
4
Elde edilen iki bilinmeyenli denklem sisteminin çözülmesi
x+y=40    x=40yx + y = 40 \implies x = 40 - y ifadesini diğer denklemde yerine koyalım:
(40y)9y=10(40 - y) - 9y = 10
4010y=10    10y=30    y=340 - 10y = 10 \implies 10y = 30 \implies y = 3
Altın Paketi sayısı: x=403=37x = 40 - 3 = 37 olarak bulunur.
Bilinmeyen değerleri belirlemek için yerine koyma yöntemini kullanmak.

Key Concept

İki bilinmeyenli doğrusal denklem sistemlerinin kurulması ve çözülmesi
Estimated Time:2m 0s
Question 277Question

Bir kargo teslimat noktasında bulunan akıllı dolapta yan yana dizilmiş toplam 4040 adet boş bölme vardır. Bu bölmelerin bir kısmı küçük boy, geri kalanı ise büyük boydur.
- Küçük boy bölmelerin her birine en fazla 44 paket,
- Büyük boy bölmelerin her birine en fazla 1010 paket
konulabilmektedir. Dolaptaki tüm bölmeler tam kapasiteyle doldurulduğunda toplam 220220 paket yerleştirilebilmektedir.

Ancak dolaptaki bölmelerin bir kısmının arızalı olduğu fark edilmiş ve arızalı olan bu bölmelere hiç paket konulmamıştır. Arızalı olmayan bölmelerin tamamı ise tam kapasite doldurularak bu bölmelere toplam 160160 paket yerleştirilmiştir.

Arızalı olan bölmelerin toplam sayısı, arızalı olmayan k��çük boy bölmelerin sayısından 88 eksiktir.

Buna göre, arızalı olan büyük boy bölme sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 2

Answer

Arızalı olan büyük boy bölme sayısı 2'dir.
Arızalı olan büyük boy bölme sayısı, toplam büyük boy bölme sayısı olan 10'dan, aktif olan büyük boy bölme sayısı olan 8'in çıkarılmasıyla 2 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Toplam küçük boy (SS) ve büyük boy (LL) bölme sayılarını bulmak için denklem kurup çözeriz.
Küçük boy bölme sayısı S=30S = 30, büyük boy bölme sayısı L=10L = 10 olarak bulunur.
Toplam bölme sayısı 40 ve tam kapasite paket sayısı 220'dir. Buradan S+L=40S + L = 40 ve 4S+10L=2204S + 10L = 220 denklemleri elde edilir. İlk denklemi 4-4 ile çarpıp taraf tarafa toplarsak 6L=60    L=106L = 60 \implies L = 10 ve S=30S = 30 bulunur.
2
Arızalı olmayan (aktif) küçük boy (SaktifS_{aktif}) ve büyük boy (LaktifL_{aktif}) bölmelerin sayılarını ilişkilendiren denklemleri kurarız.
2Saktif+5Laktif=802S_{aktif} + 5L_{aktif} = 80 ve 2Saktif+Laktif=482S_{aktif} + L_{aktif} = 48 denklemleri elde edilir.
Aktif bölmelerin paket kapasitesi 160'tır (4Saktif+10Laktif=160    2Saktif+5Laktif=804S_{aktif} + 10L_{aktif} = 160 \implies 2S_{aktif} + 5L_{aktif} = 80). Arızalı olan bölmelerin toplam sayısı (BB), toplam bölme sayısından aktif olanların çıkarılmasıyla bulunur (B=40SaktifLaktifB = 40 - S_{aktif} - L_{aktif}). Bu sayının, aktif küçük bölme sayısından 8 eksik olduğu verilmiştir (B=Saktif8B = S_{aktif} - 8). Buradan 40SaktifLaktif=Saktif8    2Saktif+Laktif=4840 - S_{aktif} - L_{aktif} = S_{aktif} - 8 \implies 2S_{aktif} + L_{aktif} = 48 elde edilir.
3
Elde edilen iki bilinmeyenli denklem sistemini çözeriz.
Laktif=8L_{aktif} = 8 ve Saktif=20S_{aktif} = 20 bulunur.
2Saktif+5Laktif=802S_{aktif} + 5L_{aktif} = 80 denkleminden 2Saktif+Laktif=482S_{aktif} + L_{aktif} = 48 denklemini çıkardığımızda 4Laktif=32    Laktif=84L_{aktif} = 32 \implies L_{aktif} = 8 elde edilir. Bu değer yerine yazıldığında 2Saktif+8=48    2Saktif=40    Saktif=202S_{aktif} + 8 = 48 \implies 2S_{aktif} = 40 \implies S_{aktif} = 20 olur.
4
Arızalı büyük boy bölme sayısını hesaplarız.
Arızalı büyük boy bölme sayısı 108=210 - 8 = 2 olarak bulunur.
Toplam büyük boy bölme sayısı 10 olup, bunlardan 8 tanesi aktif (arızalı olmayan) durumdadır.

Key Concept

İki bilinmeyenli denklem sistemleri kurma ve çözme

Alternative Method

Bölme sayılarını tek değişken cinsinden yazarak da çözüme ulaşabiliriz. Toplam büyük boy bölme sayısına xx dersek, küçük boy bölme sayısı 40x40-x olur. Toplam kapasite denkleminden 10x+4(40x)=220    6x+160=220    x=1010x + 4(40-x) = 220 \implies 6x + 160 = 220 \implies x = 10 olarak bulunur. Aktif bölmeler için de benzer şekilde tek değişkenli denklem kurulabilir.
Estimated Time:2m 0s
Question 278Question

Bir masa oyununda oyuncular başlangıç noktasından itibaren her turda ellerindeki piyonu ya 33 birim ileri ya da 22 birim geri hareket ettirmektedir. Bu oyunda toplam 4040 tur hamle yapan bir oyuncunun piyonu, başlangıç noktasından en az 4545 birim ileri bir noktada durmuştur. Buna göre, bu oyuncunun yaptığı geri hamle sayısı en fazla kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 15

Answer

Geri hamle sayısı en fazla 15'tir.
İleri hamle sayısı xx ve geri hamle sayısı yy için x+y=40x + y = 40 ve 3x2y453x - 2y \geq 45 bağıntıları yazılır. İlk denklemden x=40yx = 40 - y ifadesi eşitsizlikte yerine yazıldığında 1205y45120 - 5y \geq 45 elde edilir. Bu eşitsizlik çözüldüğünde 5y75    y15-5y \geq -75 \implies y \leq 15 bulunur. Dolayısıyla geri hamle sayısı en fazla 15 olabilir.

Step-by-Step Solution

1
İleri hamle sayısını xx, geri hamle sayısını yy olarak değişkenlerle tanımlamak ve toplam hamle sayısı denklemini kurmak.
x+y=40    x=40yx + y = 40 \implies x = 40 - y
Toplam hamle sayısını tek bir bilinmeyen cinsinden ifade ederek çözümü kolaylaştırmak.
2
Piyonun son konumunu veren eşitsizliği kurmak ve xx yerine 40y40 - y yazarak tek bilinmeyenli eşitsizliği elde etmek.
3x2y45    3(40y)2y45    1205y453x - 2y \geq 45 \implies 3(40 - y) - 2y \geq 45 \implies 120 - 5y \geq 45
Piyonun başlangıç noktasından en az 45 birim ileri gitmesi koşulunu matematiksel olarak ifade etmek.
3
Eşitsizliği çözerek geri hamle sayısı olan yy için üst sınırı belirlemek.
5y75    y15-5y \geq -75 \implies y \leq 15
Negatif bir sayıya bölerken eşitsizliğin yön değiştireceğini dikkate alarak yy'nin alabileceği en büyük tam sayı değerini bulmak.

Key Concept

Birinci dereceden bilinmeyenli eşitsizliklerin sayı problemlerine uygulanması ve sınır değerlerinin bulunması.
PreviousPage 14 / 14
Sayı Problemleri Practice Questions — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) — Page 14 | Examkin