İşin Düzenlenmesi

Bir otomotiv parçası üretim tesisinde işveren, siparişlerdeki dönemsel artışları gerekçe göstererek haftalık $45$ saatlik normal çalışma süresini $2$ aylık bir dönem içinde denkleştirme (yoğunlaştırılmış çalışma) esasına göre uygulayacağını işyerinde ilan etmiştir. İşçilerle bu konuda yapılmış yazılı bir sözleşme kaydı veya işyerinde yürürlükte olan bir toplu iş sözleşmesi ($TİS$) bulunmamaktadır.

$4857$ sayılı İş Kanunu hükümleri dikkate alındığında, söz konusu denkleştirme uygulamasının geçerliliği hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

$4857$ sayılı İş Kanunu’na tabi, aynı işverene ait bir holding bünyesindeki farklı anonim şirketlerde toplamda $6$ yıl kesintisiz çalışma süresi bulunan $28$ yaşındaki İşçi (H), yıllık ücretli iznini kullanmak amacıyla işverene yazılı başvuruda bulunmuştur. İznini çalışmakta olduğu şehirden oldukça uzaktaki memleketinde geçireceğini belgeleyen İşçi (H), bu durumu gerekçe göstererek kanuni hakkı olan ücretsiz yol iznini de talep etmiştir.

Buna göre, İşçi (H)'nin mevcut kıdemi dikkate alındığında hak kazandığı yıllık ücretli izin süresi ve talep edebileceği azami ücretsiz yol izni aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Özel bir bankanın operasyon merkezinde çalışan bir işçinin günlük mesai verileri şu şekildedir:

Buna göre, $4857$ sayılı İş Kanunu hükümleri dikkate alındığında, bu işçinin günlük fiilî çalışma süresi ve hak kazandığı asgari ara dinlenmesi süresi aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

$4857$ sayılı İş Kanunu'na göre, $14$ yaşını doldurmuş, zorunlu ilköğretim çağını tamamlamış ancak örgün eğitimine (okula) devam eden bir çocuk işçinin, eğitim saatleri dışındaki zamanlarda çalışma süreleri günlük ve haftalık olarak en fazla ne kadar olabilir?

Bir mobilya üretim tesisinde toplu iş sözleşmesi ($TİS$) bulunmamaktadır. İşveren, yaklaşan ihracat siparişlerini yetiştirmek amacıyla işçilerle yazılı olarak anlaşarak denkleştirme (ortalama çalışma süresi) uygulamasına gitmeye karar vermiştir.

$4857$ sayılı İş Kanunu hükümleri uyarınca, bu işyerinde gerçekleştirilecek denkleştirme uygulamasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir lojistik firmasının merkez ofisinde, $2026$ yılı Şubat ayında yaşanan yoğun kar yağışı ve fırtına nedeniyle ulaşımın imkansız hale gelmesi sonucu faaliyetlere $3$ gün süreyle ara verilmiştir. Hayatın normale dönmesinin ardından işveren, bu sürede yapılamayan işlerin telafi edilmesi amacıyla bir çalışma programı hazırlamıştır.

$4857$ sayılı İş Kanunu hükümlerine göre, bu işyerinde uygulanacak telafi çalışmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Haftalık normal çalışma süresinin iş sözleşmesiyle $38$ saat olarak kararlaştırıldığı bir işyerinde, fazla çalışmalar için önceden yazılı onayı alınan bir işçi, yoğun bir çalışma haftasında toplam $51$ saat mesai yapmıştır. İşçi, bu çalışmalarının karşılığını zamlı ücret yerine serbest zaman olarak kullanmayı tercih etmiştir.

Buna göre, $4857$ sayılı İş Kanunu hükümleri çerçevesinde işçiye hak ettiği çalışmalar karşılığında verilmesi gereken toplam serbest zaman süresi ne kadardır?

Özel bir eğitim kurumunda, sınav dönemlerindeki yoğun mesaiyi karşılamak amacıyla işveren, çalışanlarla yazılı mutabakata vararak çalışma sürelerini denkleştirme esasına göre düzenlemeye karar vermiştir. İşletmede yürürlükte olan bir toplu iş sözleşmesi ($TİS$) bulunmamaktadır. İşveren, denkleştirme süresini $3$ ay olarak belirlemiş; bu süre zarfında günlük çalışma süresinin $11$ saati aşmayacağını ve dönem sonundaki haftalık ortalama çalışma süresinin $45$ saatte kalacağını taahhüt etmiştir.

$4857$ sayılı İş Kanunu hükümleri uyarınca, söz konusu bu uygulama hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

$4857$ sayılı İş Kanunu’na tabi bir işyerinde kesintisiz olarak tam $5$ yıl çalışmış olan $28$ yaşındaki bir işçinin yıllık ücretli izin hakkı ve kullanımıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$4857$ sayılı İş Kanunu'na göre; zorunlu nedenlerle işin durması, işyerinin tatil edilmesi veya işçinin talebiyle kendisine izin verilmesi gibi hallerde yaptırılan telafi çalışması, bu nedenlerin sona ermesinden itibaren en geç ne kadar süre içerisinde yaptırılmalıdır?

Bir işçinin iş sözleşmesinde ulusal bayram ve genel tatil günlerinde çalışma yapılacağına dair herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır. $29$ Ekim Cumhuriyet Bayramı'nın işçinin haftalık izin (hafta tatili) gününe denk geldiği bir durumda, işverenin işçiyi bu günde çalıştırmak istemesi ve işçinin de çalışması halinde uygulanacak hukuki prosedür ve ücretlendirme ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$4857$ sayılı İş Kanunu’nun $74$. maddesi uyarınca; ikiz bebek bekleyen ve sağlık durumunun uygunluğunu doktor raporuyla belgeleyerek doğuma $3$ hafta kalıncaya kadar işyerinde çalışmaya devam eden bir kadın işçinin, doğum sonrası kullanabileceği analık izni süresi ile bu iznin bitiminden itibaren talep edebileceği ilk doğumuna özgü yarım çalışma süresi aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

$4857$ sayılı İş Kanunu'na tabi bir işyerinde $4$ yıldır kesintisiz olarak çalışan $54$ yaşındaki bir işçi, yıllık ücretli iznini kullanmak istemektedir. Buna göre, söz konusu işçinin hak kazandığı yıllık ücretli izin süresi en az kaç gündür ve bu iznin bölümlere ayrılarak kullanılmasıyla ilgili kanuni kural aşağıdakilerden hangisidir?

$4857$ sayılı İş Kanunu kapsamındaki bir işletmede, hafta içerisinde yaşanan teknik bir arıza sebebiyle üretimin $3$ gün boyunca durdurulması üzerine işçilere bu günler için yarım ücret ödemesi yapılmıştır. Bu durumda, ilgili haftanın sonunda hafta tatili ücretine hak kazanılıp kazanılmadığının tespitinde kullanılan $6$ günlük çalışma süresinin hesaplanmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Bir lojistik işletmesinde toplu iş sözleşmesi bulunmamaktadır. İşveren, e-ticaret platformlarının kampanya dönemlerinde artan sevkiyat yoğunluğunu yönetmek amacıyla işçilerle yazılı olarak anlaşarak denkleştirme uygulamasına karar vermiştir. $4857$ sayılı İş Kanunu uyarınca, bu işyerindeki denkleştirme uygulamasına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$4857$ sayılı İş Kanunu'na tabi olan ve ücretin müşterilerden toplanan "yüzde usulü" ile belirlendiği bir işletmede, hafta tatilinde de çalıştırılan bir işçi için yapılacak ödemelerle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$4857$ sayılı İş Kanunu’na tabi bir işyerinde $3$ yıl $4$ ay kıdemi bulunan $30$ yaşındaki İşçi (C), o yıl hak kazandığı $14$ günlük yıllık ücretli izninin tamamını kullanmak istemektedir. İşçinin izne çıktığı tarih aralığına $2$ adet pazar günü (hafta tatili) ve $1$ adet tam günlük resmi tatil rastlamaktadır. Ayrıca işçi, izin süresine ek olarak $4$ günlük ücretsiz yol izni talebinde bulunmuş ve bu talebi işveren tarafından onaylanmıştır.

Buna göre İşçi (C), yıllık ücretli izin ve yol izni haklarının tamamını kullandığında toplam kaç gün işyerinden uzak kalacaktır?

Bir perakende mağaza zincirinde uygulanmakta olan bir toplu iş sözleşmesi ($TİS$) bulunmaktadır. İşveren, yaklaşan kampanya ve bayram dönemlerindeki yoğunluğu gerekçe göstererek, $TİS$ hükmüne dayanarak $4$ aylık bir denkleştirme süresi uygulama kararı almıştır. Bu uygulama kapsamında bazı haftalar çalışma süresi $50$ saate çıkarılırken, diğer haftalarda ise çalışma süresi düşürülerek ortalamanın korunması hedeflenmiştir.

$4857$ sayılı İş Kanunu hükümleri dikkate alındığında, bu denkleştirme uygulamasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Bir özel eğitim kurumunda çalışan öğretmen (B), $2026$ yılı Nisan ayı başında çocuğunun mezuniyet törenine katılabilmek için işvereninden $2$ iş günü süreli izin talep etmiştir. İşveren, bu izni $4857$ sayılı İş Kanunu uyarınca çalışılmayan sürelerin daha sonra telafi edilmesi şartıyla kabul etmiştir.

Buna göre, söz konusu telafi çalışması ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$4857$ sayılı İş Kanunu kapsamında analık hali düzenlemeleri uyarınca; doğum sonrası analık izni süresini tamamlayan ve çocuğunu emzirmek için "süt izni" kullanmayı planlayan bir kadın işçi, aynı zamanda mevzuatta tanınan "yarım çalışma" hakkından da yararlanmak istemektedir. Bu durumdaki bir işçinin haklarının kullanımıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?