Ticari İşletme Hukuku
126 soru
Devlet memuru olarak görev yapan , miras yoluyla kendisine kalan bir restoranı Mart tarihinde kendi adına fiilen işletmeye başlamıştır. Ancak , tabi olduğu mevzuat uyarınca ticaret yapması yasak olduğu için bu durumu ticaret siciline tescil ettirmemiştir.
Bu duruma göre 'nın tacir sıfatı ve bunun hukuki sonuçlarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca, "ticaret unvanı" ile "işletme adı" arasındaki hukuki farklar ve düzenlemeler dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Türk Ticaret Kanunu (TTK) düzenlemeleri ışığında, usulüne uygun şekilde seçilerek ticaret siciline tescil edilmiş bir "ticaret unvanının" sağladığı hukuki korumanın kapsamı ve yer bakımından uygulanmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Ticari bir işletmenin farklı ortaklık yapıları altında işletilmesi durumunda, tacir sıfatının kime ait olacağı sayılı Türk Ticaret Kanunu () hükümlerine göre belirlenir.
Buna göre;
I. ve tarafından kurulan ve mobilya imalatı yapan bir adi ortaklıkta,
II. ve tarafından kurulan ve tekstil üzerine faaliyet gösteren bir kollektif şirkette,
III. Tek ortağı olan ve gıda sektöründe faaliyet gösteren bir limited şirkette,
hangisi veya hangileri bizzat "tacir" sıfatına sahiptir?
Tacir (T), işletmekte olduğu mobilya üretim atölyesini 'T Mobilya' ticaret unvanını da kapsayacak şekilde tüm aktif ve pasif unsurlarıyla birlikte (D)’ye devretmiştir. Devir sözleşmesi yazılı şekilde yapılarak ticaret siciline tescil ve ilan edilmiştir. İşletmenin devri sırasında mevcut olan ancak vadesi henüz gelmemiş bir borç söz konusudur.
Buna göre, Türk Borçlar Kanunu hükümleri uyarınca devreden (T)’nin bu borçtan dolayı devralanla birlikte müteselsil sorumluluğu hangi tarihte sona erer?
Gıda sektöründe faaliyet göstermek isteyen (X) ve (Y), bir limited şirket kurmak üzere aralarında anlaşmış ve şirket esas sözleşmesini noter huzurunda 05 Nisan tarihinde imzalamışlardır. Şirketin üretim yapacağı fabrikanın kiralanması ve ilk teçhizat alımı 12 Nisan'da gerçekleştirilmiş, işletme fiilen 20 Nisan'da üretime başlamıştır. Şirketin ticaret siciline tescil işlemi ise 28 Nisan tarihinde tamamlanmıştır.
Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre, bu olayda tacir sıfatının kazanılmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
14 yaşındaki (A), dedesinden miras kalan ve ticaret siciline kayıtlı büyük ölçekli bir mobilya fabrikasının tek sahibi olmuştur. (A) ergin olmadığı için söz konusu ticari işletme, mahkeme tarafından atanan vasisi (V) tarafından, (A) adına ve hesabına işletilmektedir. Faaliyetler sırasında (V), işletme için gerekli ham maddeyi sağlamak üzere tedarikçi (T) ile yüksek meblağlı bir alım sözleşmesi yapmış, ancak piyasa koşullarındaki dalgalanmalar nedeniyle borçlar vadesinde ödenememiştir.
Türk Ticaret Kanunu hükümleri dikkate alındığında, bu olaydaki tacir sıfatı ve doğacak sorumluluklarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
Endüstriyel mutfak ekipmanları ticareti yapan (K), işletmesi kanunla belirlenen parasal sınırları aştığı için ticaret siciline tescil edilmiş bir tacirdir. (K), imalatçı (Ü) A.Ş. ile yaptığı alım satım sözleşmesi uyarınca teslim aldığı mallara ilişkin faturayı tebliğ almış, ancak faturada belirtilen ürün fiyatlarının sözlü mutabakatlarından daha yüksek olduğunu fark etmesine rağmen işlerinin yoğunluğu nedeniyle faturaya tebliğden itibaren gün itiraz edebilmiştir. Ayrıca (K), aralarındaki yazılı sözleşmede yer alan cezai şartın son derece ağır olduğunu, ticari hayata yeni atıldığı için tecrübesizliğinden yararlanıldığını ve uyuşmazlıkta bir esnaf gibi korunması gerektiğini iddia ederek söz konusu cezai şartın mahkemece indirilmesini talep etmiştir.
Buna göre, (K)'nin iddiaları ve hukuki durumuyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Gerçek kişi tacir statüsündeki Selim, yıllardır faaliyet gösterdiği ve ticaret siciline tescil ettirdiği üretim tesisini devretmek amacıyla üçüncü bir kişiyle müzakerelere başlamış ve taraflar arasında çeşitli sözleşme taslakları hazırlanmıştır.
Bu ticari işletmenin devri ve işletmeye bağlı unsurların hukuki durumu dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi Türk Ticaret Kanunu hükümlerine uygundur?
Seramik ürünleri üretimi ve toptan satışı yapmak isteyen Ahmet, 15 Şubat 2026 tarihinde geniş bir atölye kiralayıp gerekli makineleri kurmuş ve fiilen üretime başlamıştır. Diğer taraftan, bir kamu kurumunda memur olarak görev yapan Burak, kanuni yasağa rağmen kendi adına bir e-ticaret sitesi kurarak düzenli şekilde elektronik eşya satışına girişmiştir. Cem ve Deniz ise aynı sektörde faaliyet göstermek amacıyla bir limited şirket kurmak üzere şirket esas sözleşmesini noter huzurunda imzalamış, ticaret siciline tescil işlemini henüz gerçekleştirmemiş olmalarına rağmen piyasadan işletme adına fiili ürün alımlarına başlamışlardır.
Bu senaryoda yer alan kişilerin ve oluşumların tacir sıfatını kazanmalarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Kamu yararına çalışan dernek statüsünde olmayan 'Sanat Severler Derneği', dernek tüzüğünde yer alan amaçları gerçekleştirmek ve faaliyetlerine ek gelir sağlamak üzere, bir sanat galerisi açarak ticari işletme boyutunda işletmeye başlamıştır. Öte yandan, üniversite öğrencileri olan Mert ve Nil, birlikte bir kafe işletmek amacıyla adi ortaklık kurmuş ve söz konusu kafeyi müşteri kabulüne açarak fiilen işletmeye başlamışlardır.
Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre, bu olaydaki kişi ve oluşumların tacir sıfatına ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Gıda sektöründe bir restoran açarak fiilen müşteri kabul etmeye başlayan Yalçın, bir süre sonra işlerini büyütmek amacıyla arkadaşı Zeynep ile sermaye ortaklığına giderek bir limited şirket kurma kararı almıştır. Taraflar, şirket esas sözleşmesini kanuna uygun şekilde hazırlayıp imzalarını notere onaylatmışlardır. Ancak söz konusu limited şirket henüz ticaret siciline tescil edilmemiştir.
Ticaret siciline tescilin hukuki etkileri dikkate alındığında, bu somut olayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Gıda sektöründe faaliyet gösteren ve yıllar içinde edindiği müşteri çevresi sayesinde ticaret siciline tescilli unvanını oldukça tanınır hale getiren bir şirket, pazar stratejisinde değişikliğe gitmiştir. Şirket yönetimi, sahip olduğu üretim tesislerini, depolarını ve diğer tüm malvarlığı unsurlarını kendi bünyesinde tutmaya devam ederek; sadece yüksek ticari itibar taşıyan ticaret unvanını başka bir teşebbüse yüksek bir bedel karşılığında nakletmek (satmak) üzere bir sözleşme imzalamıştır.
Yürürlükteki ticaret hukuku mevzuatına göre, gerçekleştirilen bu tasarruf işlemiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi hukuken doğrudur?
Kozmetik sektöründe faaliyet gösteren gerçek kişi tacir Kemal, ticaret siciline tescilli 'Kemal Yıldız Kozmetik Ürünleri' ticaret unvanı ile ticari faaliyetlerini yürütmekte; aynı zamanda mağazası için 'Doğa Kozmetik' işletme adını kullanmakta ve bu adı da usulüne uygun olarak tescil ettirmiş bulunmaktadır. Kemal, ticari işletmesi, ticaret unvanı ve işletme adı üzerinde çeşitli hukuki işlemler yapmayı planlamaktadır.
Türk Ticaret Kanunu hükümleri dikkate alındığında, Kemal'in bu değerlere ilişkin tasarruflarıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi hukuken geçerlidir?
Tarım makineleri üreticisi (Ü) (tüzel kişi tacir), bayisi olan (B)'ye (gerçek kişi tacir) teslim ettiği ürünlerin faturasını usulüne uygun olarak tebliğ etmiştir. (B), işletmesinde yaşanan ciddi personel eksikliği ve iç organizasyonundaki aksaklıkları gerekçe göstererek faturayı ancak 15 gün sonra inceleyebilmiş ve içeriğindeki bazı fiyatlandırmalara itiraz etmiştir.
Bu olaydaki hukuki durum ve tacir olmanın sonuçları dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Mobilya üretimi alanında faaliyet gösteren bir tesis kuran Can, işletmesini kendi adına işletmeye başlamış; aynı dönemde işletmesinin muhasebe ve finansman işlerini yürütmesi için Efe'yi geniş yetkilerle ticari temsilci olarak atamıştır. İşlerini daha da büyütmeyi hedefleyen Can, bir süre sonra arkadaşı Deniz ile bir araya gelerek bir limited şirket kurma kararı almış ve şirket esas sözleşmesini noter huzurunda imzalamışlardır.
Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre, bu olaydaki işlemlerin ticaret siciline tescili ve tescilin etkileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Geçimini tamamen bedeni çalışmasına dayanarak sağlayan ve ekonomik faaliyeti kanunda belirtilen esnaf işletmesi sınırlarında kalan terzi (K), iş kapasitesini artırmak amacıyla dikiş makinesi üreticisi (M) A.Ş. ile bir sanayi tipi dikiş makinesi alım satım sözleşmesi akdetmiştir. Taraflar arasındaki sözleşmeye, (K)'nin taksitleri zamanında ödememesi hâlinde makine bedelinin %50'si oranında cezai şart ödeyeceği hükmü eklenmiştir. (K)'nin taksitleri aksatması üzerine (M) A.Ş., cezai şartın tahsili için dava açmış; (K) ise mahkemeden cezai şartın fahiş olduğunu belirterek Türk Borçlar Kanunu uyarınca indirilmesini talep etmiştir. (M) A.Ş. bu talebe, ticari hayatta geçerli olan basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğü gereğince tacirlerin cezai şartın indirilmesini isteyemeyeceğini ileri sürerek itiraz etmiştir.
Türk Ticaret Kanunu hükümleri dikkate alındığında, bu uyuşmazlıkla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Mobilya üretimi sektöründe faaliyet gösteren gerçek kişi tacir (M), kereste tedarikçisi tacir (K) ile imzaladığı satım sözleşmesi kapsamında yüksek miktarda ham madde alımı yapmıştır. Sözleşmede, ödemede temerrüde düşülmesi hâlinde ödenecek yüksek bir cezai şart kararlaştırılmıştır. (K), teslimatı gerçekleştirdikten sonra faturayı (M)'ye usulüne uygun olarak tebliğ etmiştir. Ancak (M), faturadaki tutarın anlaştıkları bedelden belirgin şekilde yüksek olduğunu tebliğden 12 gün sonra fark ederek itirazda bulunmuştur. Ayrıca (M), bu sektöre yeni girdiği için tecrübesizliğinden yararlanıldığını (gabin) ve kararlaştırılan fahiş cezai şartın ödenmesinin ticari işletmesini mahvedeceğini ileri sürerek sözleşmenin iptalini ve cezai şartın indirilmesini talep etmiştir.
Türk Ticaret Kanunu hükümlerine göre, bu olayla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bir lojistik firmasını işleten (A) Anonim Şirketi, kredi temin etmek amacıyla işletmesini (B) Bankasına rehnetmek üzere yazılı bir sözleşme akdetmiştir. Sözleşmede; işletmeye ait taşıtlar, menkul işletme tesisatı ve fikrî mülkiyet hakları rehin kapsamına alınmış ancak şirketin mevcut "ticaret unvanı" açıkça rehin kapsamı dışında bırakılarak anlaşma Taşınır Rehin Siciline (TARES) tescil edilmiştir. Bu işlemin hukuki sonucu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
Bay , hırdavat malzemeleri satmak üzere bir dükkân kiralamış, gerekli malları temin etmiş ve Nisan tarihinde dükkânını müşterilere açarak fiilen satışa başlamıştır. Ancak Bay henüz ticaret siciline herhangi bir tescil yaptırmamıştır. Aynı tarihte, lojistik sektöründe faaliyet göstermek isteyen ve , bir limited şirket kurmak amacıyla şirket esas sözleşmesini noter huzurunda imzalamış, depo kiralamış ve nakliye araçları satın almışlardır. Ancak kurdukları bu limited şirketin ticaret siciline tescil işlemi henüz gerçekleştirilmemiştir.
Buna göre, sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca, Bay 'in ve kurulmak istenen limited şirketin tacir sıfatını kazanmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?