İdarenin Malları

187 soru

Soru 101Soru

İdare hukukunda, mülkiyeti bir kamu tüzel kişisine ait olan bir taşınmazın "kamu malı" statüsünü kazanması (tahsis) veya bu statünün sona ermesi (terkin) süreciyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bir taşınmazın kamu malı statüsü kazanması için yetkili idari makamın açık bir tahsis kararı yeterli olabileceği gibi, malın niteliği gereği doğrudan kamunun kullanımına ayrılmış olması da statüyü belirleyebilir.

Cevap

Kamu malı statüsünün kazanılması, yetkili makamın iradi tahsis kararıyla olabileceği gibi, malın doğal niteliği veya fiili olarak kamunun kullanımına sunulmasıyla da gerçekleşebilir.
Doğru ifade, kamu malı statüsünün hem yetkili makamın iradi kararı (tahsis) ile hem de malın niteliği gereği doğrudan kamunun kullanımına ayrılmış olmasıyla (fiili tahsis) kazanılabileceğini belirten ifadedir. İdare hukukunda tahsis, bir malın hukuki rejimini belirleyen kurucu veya açıklayıcı bir işlemdir.

Adım Adım Çözüm

1
Tahsis (Özgüleme) kavramının hukuki niteliğini belirle.
Tahsis, bir malın kamu yararına veya bir kamu hizmetine ayrılmasını sağlayan tek taraflı idari işlemdir.
Bir malın idarenin özel malı mı yoksa kamu malı mı olduğunun tespiti için bu işlemin varlığına bakılır.
2
Tahsis yollarını (iradi ve fiili) ayırt et.
Statü, ya yetkili organın kararıyla (iradi) ya da malın niteliği/kullanımı gereği (fiili) kazanılır.
Bazı mallar (örneğin sahipsiz mallar) bir karar olmaksızın doğal olarak kamu malıdır.
3
Statünün sona erme (terkin) yöntemlerini değerlendir.
Tahsisin kaldırılması kararı (terkin) veya malın fiziken yok olması statüyü sona erdirir.
Hukuki rejim değişikliği için terkin işlemi yeterlidir, maddi yok olma şart değildir.

Anahtar Kavram

Tahsis ve Terkin İşlemlerinin Hukuki Rejimi
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 102Soru

İdare hukukunda, bir kamu hizmetinin yürütülmesine doğrudan doğruya tahsis edilmiş olan ve bu hizmetin ayrılmaz bir parçası sayılan taşınmazlar "hizmet malları" olarak adlandırılır. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir hizmet malı örneğidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bir ilçe kaymakamlık hizmet binası

Cevap

Bir ilçe kaymakamlık hizmet binası, bir kamu hizmetinin yürütülmesine doğrudan tahsis edildiği için hizmet malıdır.
İlçe kaymakamlık hizmet binası, mülkiki idare hizmetinin sunulabilmesi için doğrudan bu hizmete tahsis edilmiştir. Bu durum, malı kamu malı türlerinden olan 'hizmet malı' kategorisine sokar.

Adım Adım Çözüm

1
Malın ne amaçla kullanıldığını belirle.
Kaymakamlık binası yönetim hizmeti, park ve yol genel kullanım, iş yeri ise gelir amaçlıdır.
Hizmet malı tanımı, doğrudan bir kamu hizmetinin yürütülmesine tahsis edilmeyi gerektirir.
2
Tahsis türüne göre sınıflandırma yap.
Kaymakamlık binası 'hizmet malı', park/yol 'orta malı', sahipsiz arazi 'sahipsiz mal', kiralanan dükkan 'özel mal'dır.
İdarenin malları tahsis amaçlarına göre farklı hukuki rejimlere tabidir.

Anahtar Kavram

Hizmet mallarının kamu hizmetine tahsis özelliği
Tahmini Süre:45s
Soru 103Soru

İdare hukukunda kamu malları; hizmet malları, orta malları ve sahipsiz mallar olmak üzere üç temel gruba ayrılır. Bir malın hizmet malı sayılabilmesi için o malın doğrudan bir kamu hizmetinin yürütülmesine tahsis edilmiş olması gerekir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi bir "hizmet malı" örneğidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bir kamu üniversitesine ait eğitim ve araştırma laboratuvarı binası

Cevap

Bir kamu üniversitesine ait eğitim ve araştırma laboratuvarı binası bir hizmet malı örneğidir.
Üniversite laboratuvarı binası, eğitim ve bilimsel araştırma şeklindeki kamu hizmetinin yerine getirilmesi için bu hizmetin bir parçası olarak doğrudan tahsis edilmiştir. Bu tür mallar, idarenin bir kamu hizmetini yürütürken kullandığı araç ve binaları kapsayan 'hizmet malları' kategorisine girer.

Adım Adım Çözüm

1
Kavram Tanımı
Hizmet malı, kamu hizmetinin yürütülmesine doğrudan tahsis edilen maldır.
Hizmet mallarını diğer kamu mallarından ayıran temel özellik budur.
2
Seçenek Analizi
Seçeneklerdeki malların tahsis amaçları incelenir.
Park, meydan ve mera halkın ortak kullanımına (orta malı), kumsal ise doğası gereği kamuya (sahipsiz mal) aittir.
3
Doğru Sınıflandırma
Üniversite laboratuvarı, eğitim hizmetinin vazgeçilmez bir parçası olarak doğrudan o hizmete özgülenmiştir.
Bu durum malın hizmet malı statüsünde olmasını sağlar.

Anahtar Kavram

Tahsis Amacına Göre Kamu Malları Ayırımı
Tahmini Süre:45s
Soru 104Soru

Bir belediyenin mülkiyetinde bulunan, herhangi bir kamu hizmetinin yürütülmesine tahsis edilmemiş ve halkın doğrudan kullanımına terk edilmemiş olan boş bir arazi, belediye tarafından gelir elde etmek amacıyla bir şahsa kiraya verilmiştir. Belediye, bir borcunu ödemediği gerekçesiyle bu arazi üzerinde icra takibi başlatılmıştır. İdare hukukundaki "idarenin malları" ayrımı dikkate alındığında, söz konusu taşınmazın hukuki rejimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İdarenin özel malı statüsünde olan bu taşınmaz, kural olarak özel hukuk hükümlerine tabi olup borçlar nedeniyle haczedilebilir.

Cevap

İdarenin özel malı statüsünde olan taşınmazlar özel hukuk hükümlerine tabi olup borçlar nedeniyle haczedilebilir.
Soruda tanımlanan arazi, bir kamu hizmetine tahsis edilmediği ve halkın kullanımına sunulmadığı için idarenin özel malıdır. İdarenin özel malları, mülkiyet hakkı idarede kalmakla birlikte hukuki rejim bakımından özel hukuk hükümlerine tabidir. Bu nedenle, kamu mallarının aksine, bu malların borçlar nedeniyle haczedilmesi hukuken mümkündür.

Adım Adım Çözüm

1
Malın niteliğinin belirlenmesi
Taşınmazın kamu hizmetine tahsis edilmediği ve halkın kullanımına sunulmadığı belirtilmiştir.
Bir malın kamu malı sayılabilmesi için mülkiyetin yanı sıra kamu yararına bir tahsisin (kamu hizmeti veya doğrudan halk kullanımı) bulunması gerekir.
2
Hukuki rejimin tespiti
Tahsis unsuru bulunmayan bu mal 'idarenin özel malı' statüsündedir.
İdarenin özel malları, kural olarak kamu hukuku kurallarına değil, özel hukuk (Medeni Kanun, Borçlar Kanunu) kurallarına tabidir.
3
Koruma ve yaptırım kurallarının uygulanması
Özel mallar haczedilebilir, zamanaşımı ile kazanılabilir ve vergisel yükümlülüklere tabidir.
Kamu mallarına tanınan 'haczedilemezlik' ve 'zamanaşımı ile kazanılamama' ayrıcalıkları özel mallar için geçerli değildir.

Anahtar Kavram

İdarenin Özel Mallarının Hukuki Rejimi

İpuçları

1
Bir malın kamu malı olması için mülkiyetin yanı sıra bir 'tahsis' (belli bir amaca ayrılma) olması gerekir.
2
Tahsis edilmemiş mallar (boş araziler, lojmanlar vb.) idarenin özel mallarıdır ve özel hukuk rejimine tabidir.

Daha Fazla Pratik

İdarenin özel malları ile kamu malları arasındaki haczedilebilirlik ve zamanaşımı ile kazanma farklarını bir tablo yardımıyla pekiştirin.
Tahmini Süre:50s
Soru 105Soru

Bir köy tüzel kişiliğinin sınırları içerisinde bulunan ve kadimden beri köylülerin ortaklaşa hayvan otlatması amacıyla kullanılan bir mera alanı, bölgedeki belediye meclisi tarafından alınan bir kararla "belediye bütçesine gelir sağlamak" amacıyla özel bir hayvancılık şirketine 25 yıllığına kiralanmak istenmektedir. İdare hukukunda "orta malları" için geçerli olan hukuki rejim dikkate alındığında, bu işlem ve taşınmazın statüsü hakkında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Orta malı niteliğindeki taşınmazlar, kamu yararına tahsisleri devam ettiği sürece özel hukuk hükümlerine tabi kiralama sözleşmelerine konu edilemezler.

Cevap

Orta malı niteliğindeki taşınmazlar, kamu yararına tahsisleri devam ettiği sürece özel hukuk hükümlerine tabi kiralama sözleşmelerine konu edilemezler.
Orta malları, kamunun veya belli bir halk topluluğunun doğrudan yararlanmasına tahsis edilmiş kamu mallarıdır. Bu mallar üzerinde özel mülkiyet kurulamaz ve bunlar özel hukuk işlemlerine (kiralama, satış, takas vb.) konu edilemezler. Bir meranın hayvancılık şirketine kiralanabilmesi için öncelikle mera kanunu uyarınca tahsis amacının değiştirilmesi ve mera statüsünden çıkarılması (tahsisin kaldırılması) gerekir; aksi takdirde yapılan kiralama işlemi hukuka aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Taşınmazın türünü belirle
Mera, yaylak ve kışlak gibi halkın kullanımına ayrılan yerler 'orta malı' statüsündedir.
Soruda belirtilen taşınmazın kadimden beri hayvan otlatma amacıyla kullanılması, onun orta malı olduğunu gösterir.
2
Hukuki rejimi uygula
Orta malları kamu hukuku rejimine tabidir; satılamaz, haczedilemez, zamanaşımıyla kazanılamaz ve tahsis amacı dışında kullanılamaz.
Kamu mallarının korunması ilkesi gereği, tahsis devam ederken özel hukuk sözleşmesi ile kiralama yapılması hukuken geçersizdir.

Anahtar Kavram

Orta mallarının dokunulmazlığı ve tahsis ilkesi

Daha Fazla Pratik

Kamu mallarının haczedilemezliği ve zamanaşımı ile kazanılamaması ilkelerini gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 106Soru

İdarenin özel mallarının hukuki rejimine ve bu mallar üzerindeki tasarruflara ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi, Türk İdare Hukuku ilkeleri ve yerleşik yargı kararları çerçevesinde doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İdarenin özel malları kural olarak özel hukuk hükümlerine tabi olsa da, devletin mülkiyetinde bulunan özel mallar özel hukuk kişilerinin mallarından farklı olarak hiçbir şekilde kazandırıcı zamanaşımı yoluyla iktisap edilemez.

Cevap

İdarenin özel malları kural olarak özel hukuk hükümlerine tabi olsa da, devletin mülkiyetinde bulunan özel malların kazandırıcı zamanaşımı yoluyla iktisap edilemeyeceği ifadesi doğrudur.
İdarenin özel malları kural olarak özel hukuk hükümlerine tabi olsa da, Türk pozitif hukukunda (özellikle Kadastro Kanunu çerçevesinde) devletin mülkiyetinde bulunan taşınmazların özel kişilerce zamanaşımı yoluyla kazanılması yasaklanmıştır. Bu durum, özel malların tabiatı gereği özel hukuka tabi olması kuralının önemli bir istisnasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Malın statüsünü belirle
İdarenin özel malı: Bir kamu hizmetine tahsis edilmemiş ve doğrudan kamunun kullanımına sunulmamış mal.
Uygulanacak hukuk rejimini (özel hukuk/kamu hukuku) ayırt etmek için gereklidir.
2
Kazandırıcı zamanaşımı kuralını analiz et
3402 sayılı Kadastro Kanunu m. 18 uyarınca, devletin özel malları zamanaşımı ile kazanılamaz.
Özel hukuk hükümlerine tabi olmanın istisnalarından biridir.
3
Yargı yolu ve koruma mekanizmalarını değerlendir
İhale süreci (ayrılabilir işlem) idari yargı; sözleşme sonrası adli yargı. Devlet malları için haczedilemezlik geçerli.
Çeldirici seçenekleri elemek ve doğru rejimi teyit etmek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Ayrılabilir İşlem Kuramı ve Devlet Mallarının Korunması

Daha Fazla Pratik

Belediye özel malları ile Devlet özel malları arasındaki zamanaşımı ve haciz farklarını inceleyiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 107Soru

İçişleri Bakanlığı tarafından, olası afet durumlarında arama kurtarma faaliyetlerini koordine etmek amacıyla özel olarak inşa edilen ve yalnızca görevli kamu personelinin yetkili erişimine açık olan "İl Afet ve Acil Durum Koordinasyon Merkezi" faaliyete geçirilmiştir. Bir süre sonra, idare aleyhine sonuçlanan bir hukuki uyuşmazlık neticesinde alacaklı taraf, mahkeme kararını icraya koyarak alacağına karşılık söz konusu merkez binasının haczini talep etmiştir.

İdare hukukundaki mal rejimine göre, bu binanın hukuki statüsü ve haciz talebinin akıbeti hakkında aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bina, bir kamu hizmetinin yürütülmesine doğrudan tahsis edildiği için hizmet malı statüsündedir ve haczedilmesi hukuken mümkün değildir.

Cevap

Doğru cevap, binanın bir kamu hizmetinin yürütülmesine doğrudan tahsis edildiği için hizmet malı statüsünde olduğunu ve bu sebeple haczedilmesinin hukuken mümkün olmadığını ifade eden seçenektir.
İdare hukukunda kamu malları üçe ayrılır: orta malları, sahipsiz mallar ve hizmet malları. Bir kamu hizmetinin doğrudan doğruya yürütülmesine tahsis edilen, o hizmetin ayrılmaz bir parçası olan ve idarenin kullanımında bulunan taşınır veya taşınmaz mallara 'hizmet malı' denir (örneğin hastaneler, okullar, bakanlık binaları, karakollar). Olaydaki İl Afet ve Acil Durum Koordinasyon Merkezi, afet yönetimi kamu hizmetine fiilen tahsis edildiğinden ve idari bir faaliyetin yürütüldüğü merkez olduğundan net bir şekilde hizmet malıdır. Kamu malları (hizmet malları dâhil olmak üzere) yasal düzenlemeler gereği özel hukukun haciz işlemlerine tabi tutulamaz; yani idarenin borcu nedeniyle haczedilmeleri, satılmaları veya rehnedilmeleri hukuken kesinlikle mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Taşınmazın fiili kullanım amacını ve işlevini tespit etmek
Bina, AFAD koordinasyonu gibi spesifik ve yaşamsal bir kamu hizmetinin idari gereklilikleri için inşa edilmiş ve fiilen bu hizmete sunulmuştur.
İdare hukukunda bir malın hukuki statüsü, tahsis amacına ve kullanım biçimine göre belirlenir.
2
Kamu malı türleri arasında doğru tasnifi yapmak
Kamu hizmetinin doğrudan aracı olan, idari faaliyetlerin yürütüldüğü bu tesis 'hizmet malı' kategorisine girer.
Halkın doğrudan serbest kullanımına sunulanlara orta malı, kamu hizmetinin aracı olarak kurulanlara hizmet malı denir.
3
Hizmet malının hukuki rejimini ve haciz durumunu olaya uygulamak
Hizmet malları, kamu malı statüsünde oldukları için haczedilemez, devredilemez ve zamanaşımı ile kazanılamaz. Alacaklının haciz talebi hukuken uygulanamaz.
Kamu hizmetinin sürekliliği ve aksamaması esastır; bu sebeple idare borçlu olsa dahi hizmetin görüldüğü mallar icra yoluyla satılamaz.

Anahtar Kavram

Hizmet Mallarının Tanımı ve Kamu Mallarının Haczedilmezliği
Soru 108Soru

Bir ilçede, kadimden beri yöre halkı tarafından harman yeri ve panayır alanı olarak kullanılan, ancak tapu kütüğünde herhangi bir tescili bulunmayan geniş bir taşınmaz üzerine, Sağlık Bakanlığı tarafından bölge hastanesi yapılması planlanmaktadır. İlgili idare, alanın herhangi bir şahıs mülkiyetinde olmadığını ve kamu yararı gereği doğrudan inşaata başlanabileceğini savunmaktadır.

Bu taşınmazın hukuki statüsü ve üzerinde planlanan tasarrufa ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Taşınmaz, halkın ortak kullanımına özgülenmiş olması nedeniyle 'orta malı' statüsündedir ve mevcut tahsis amacı idari bir kararla değiştirilmeden üzerine başka bir kamu hizmeti birimi inşa edilemez.

Cevap

Taşınmazın orta malı statüsünde olduğu ve mevcut tahsis amacı değiştirilmeden üzerine başka bir kamu hizmeti birimi inşa edilemeyeceği ifadesi doğrudur.
Halkın doğrudan yararlanmasına sunulan harman yerleri ve panayır alanları, idari hukukta 'orta malı' olarak kabul edilir. Bu mallar üzerinde yapılacak herhangi bir yapılaşma veya kullanım değişikliği, öncelikle o malın mevcut tahsis amacının (orta malı olma vasfının) yetkili idari mercilerce usulüne uygun olarak değiştirilmesini gerektirir. Bu prosedür tamamlanmadan doğrudan inşaata başlanması hukuka aykırıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Taşınmazın kullanım amacını ve kimlerin yararlandığını belirleyin.
Taşınmazın harman yeri ve panayır alanı olarak yöre halkı tarafından kullanıldığı (orta malı belirtisi) tespit edilmiştir.
Bir malın kamu malı türlerinden hangisine girdiğini anlamak için kullanım amacı ve tahsis biçimi esastır.
2
Taşınmazın hukuki statüsünü sınıflandırın.
Halkın ortak kullanımına ayrılan bu alanlar 'orta malı' (res publicae) kategorisindedir.
Meydanlar, yollar ve panayır yerleri gibi alanlar orta malı hukuk rejimine tabidir.
3
Orta malları üzerindeki tasarruf yetkisini ve statü değişikliği şartlarını değerlendirin.
Statü değişikliği için resmi bir 'tahsisin kaldırılması' veya 'amaç değişikliği' işlemi gereklidir.
Kamu mallarının korunması ilkesi gereği, bir kamu malı türünden diğerine geçiş veya kamu malı vasfının kaybı resmi bir idari işlemle mümkündür.

Anahtar Kavram

Orta Mallarının Tahsis Rejimi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 109Soru

İdare hukukunda, sahipsiz malların (devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler) hukuki rejimi ve özellikleri dikkate alındığında, bu mallar hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nitelikleri gereği herkesin ortak kullanımına açık olan bu mallar, kural olarak tapu kütüğüne tescil edilmezler ve kazandırıcı zamanaşımı ile iktisap edilmeleri mümkün değildir.

Cevap

Nitelikleri gereği herkesin ortak kullanımına açık olan sahipsiz mallar, kural olarak tapu kütüğüne tescil edilmezler ve kazandırıcı zamanaşımı ile iktisap edilmeleri mümkün değildir.
Doğru olan ifadeye göre; sahipsiz mallar (dağlar, buzullar, denizler vb.) nitelikleri gereği kimsenin mülkiyetine geçemezler, herkesin yararlanmasına açıktırlar, kural olarak tapu kütüğüne tescil edilmezler ve hiçbir şekilde zamanaşımı yoluyla özel mülkiyete konu edilemezler.

Adım Adım Çözüm

1
Sahipsiz malların tanımı ve kapsamını belirleme.
Sahipsiz mallar (dağlar, tepeler, kayalıklar, buzullar, denizler, göller vb.), nitelikleri gereği özel mülkiyete elverişli olmayan yerlerdir.
Bu malların hangi hukuki statüye girdiğini anlamak için kapsamını bilmek gerekir.
2
Hüküm ve tasarruf ilkesini analiz etme.
Bu mallar üzerinde devletin mülkiyetinden ziyade 'hüküm ve tasarruf' yetkisi (egemenliği) vardır.
Devletin bu mallar üzerindeki yetkisinin niteliği, mülkiyetten farklı bir kamu hukuku yetkisidir.
3
Tescil ve zamanaşımı kurallarını kontrol etme.
TMK m. 999 uyarınca özel mülkiyete tabi olmayan bu yerler tapu siciline tescil edilmezler ve zamanaşımı ile kazanılmaları yasaktır.
Kamu mallarının korunması ilkesi gereği özel mülkiyet kurallarının dışında kalırlar.

Anahtar Kavram

Sahipsiz malların (devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler) hukuki rejimi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 110Soru

İdare hukukunda kamu mallarının kullanımı, malın tahsis amacı ve kullanımın kapsamına göre farklı hukuki rejimlere tabidir. Bir vatandaşın halka açık bir parkta oturup dinlenmesi ile bir işletmecinin aynı parkın bir köşesinde belediyeden gerekli izinleri alarak büfe işletmesi arasındaki fark, yararlanma biçimlerinden kaynaklanmaktadır. Buna göre, işletmecinin belediyeden tek taraflı bir izin (ruhsat) alarak gerçekleştirdiği bu kullanım türü aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Özel yararlanma

Cevap

İşletmecinin belediyeden izin alarak yürüttüğü faaliyet 'Özel Yararlanma' olarak nitelendirilir.
İdare hukukunda kamu mallarından yararlanma, malın tahsis amacına uygun olarak herkesin serbestçe faydalanması (genel yararlanma) veya idarenin izni/sözleşmesi ile belirli bir kişiye özel hak tanınması (özel yararlanma) şeklinde gerçekleşir. Soruda belirtilen belediyeden izin alarak büfe işletme durumu, kamu malının bir kısmının sadece o işletmeciye tahsis edilmesini içerdiğinden 'özel yararlanma' olarak tanımlanır.

Adım Adım Çözüm

1
Kullanım türünü belirleme
Büfe işletmecisi, parkın belirli bir alanını diğer vatandaşlardan farklı olarak sadece kendi kullanımı için ayırmıştır.
Genel yararlanmada kullanım herkese açıktır, ancak burada kişiye özel bir tahsis söz konusudur.
2
Hukuki dayanağı saptama
İşletmeci bu kullanımı belediyeden aldığı 'ruhsat' (izin) ile yapmaktadır.
İdarenin tek taraflı işlemiyle (ruhsat) belirli bir kişiye tanınan kullanım hakkı 'özel yararlanma' rejimine tabidir.

Anahtar Kavram

Kamu Mallarından Özel Yararlanma

Daha Fazla Pratik

Kamu mallarının özel mülkiyete konu olamama (haczedilemezlik, zamanaşımı ile kazanılamama) kurallarını tekrar ediniz.
Tahmini Süre:45s
Soru 111Soru

İdare hukukunda kamu mallarından yararlanma biçimleri 'genel yararlanma' ve 'özel yararlanma' olarak ikiye ayrılır. Buna göre; bir kamu malının idare tarafından tek taraflı bir işlemle belirli bir kişiye, diğer kişilerin yararlanmasını engelleyecek veya sınırlayacak şekilde kullandırılmasına dayanan ve idarenin kamu yararı gereği her zaman geri alma yetkisine sahip olduğu özel yararlanma usulü aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ruhsat (İzin) usulü

Cevap

Kamu mallarından yararlanmada, idarenin tek taraflı bir işlemle kişiye hak tanıdığı ve her zaman geri alabildiği usul Ruhsat (İzin) usulüdür.
Ruhsat (İzin) usulü, idare hukukunda kamu mallarının özel yararlanma biçimleri arasında yer alır. Bu usulde idare, tek taraflı bir idari işlemle (izin/ruhsat) belirli bir kişiye, kamu malını diğer kişilerin kullanımını sınırlayacak şekilde kullanma yetkisi verir. Bu yetki subjektif bir hak niteliğinde olup, idare kamu yararı gereği bu izni her zaman geri alma yetkisine sahiptir.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu mallarından yararlanma türlerini sınıflandırın.
Yararlanma; herkesin kullanımına açık olan 'genel yararlanma' ve belirli kişilere tanınan 'özel yararlanma' olarak ayrılır.
Soruda belirtilen 'belirli bir kişiye kullandırılma' ifadesi bizi özel yararlanma kategorisine götürür.
2
Özel yararlanmanın hukuki dayanağını (işlem türünü) analiz edin.
Özel yararlanma; tek taraflı işlem (ruhsat) veya sözleşme (imtiyaz) ile kurulabilir.
Soruda 'tek taraflı bir işlemle' ve 'idarenin her zaman geri alma yetkisi' vurgulandığı için doğru cevap ruhsat usulüdür.

Anahtar Kavram

Ruhsat (İzin) Usulü ile Özel Yararlanma
Tahmini Süre:45s
Soru 112Soru

Bir köyün kullanımına kadimden beri hayvan otlatma alanı olarak bırakılan ve Mera Özel Sicili'ne tescil edilmiş bir taşınmaz üzerinde, merkezi idarenin kamu yararı gerekçesiyle bir enerji üretim tesisi kurulmasına izin vermeyi planladığı varsayıldığında; bu taşınmazın hukuki statüsü ve kullanım amacının değiştirilmesi süreciyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Meralar gibi orta malları üzerinde özel mülkiyet tesis edilemez; bu alanların başka bir amaçla kullanılabilmesi için Mera Kanunu'nda öngörülen istisnai hallerin varlığı ve yetkili makamlarca yapılacak resmi bir tahsis değişikliği işlemi zorunludur.

Cevap

Mera gibi orta malları üzerinde özel mülkiyet kurulamaz ve bu malların amaç dışı kullanımı ancak Mera Kanunu çerçevesinde yapılacak resmi bir tahsis değişikliği işlemiyle mümkündür.
Meralar, yaylaklar ve kışlaklar gibi yerler idare hukukunda 'orta malı' niteliğindedir. Bu mallar kamu malı oldukları için özel mülkiyete konu olamazlar, satılamazlar ve zaman aşımıyla kazanılamazlar. Bu alanların mera vasfından çıkarılarak başka bir amaçla (maden, enerji, sanayi vb.) kullanılabilmesi, Mera Kanunu'ndaki sıkı şartlara bağlıdır ve mutlaka yetkili idari merciler tarafından yapılacak resmi bir 'tahsis amacının değiştirilmesi' işlemini gerektirir.

Adım Adım Çözüm

1
Taşınmazın niteliğini belirle
Taşınmaz, köylülerin ortak kullanımına ayrılmış bir 'orta malı' (mera) statüsündedir.
Kadimden beri hayvancılık için kullanılan ve sicile bu şekilde tescil edilen yerler orta malı olarak kabul edilir.
2
Orta mallarının hukuki rejimini uygula
Bu mallar haczedilemez, zaman aşımı ile kazanılamaz, devredilemez ve üzerlerinde özel mülkiyet kurulamaz.
Kamu mallarının sahip olduğu yüksek koruma rejimi orta malları için de geçerlidir.
3
Tahsis değişikliği şartlarını kontrol et
Mera vasfının değiştirilmesi için Mera Kanunu'ndaki (madde 14) istisnai durumlardan birinin varlığı ve idari karar gereklidir.
Kamu mallarının statü değiştirmesi ancak dayanağını kanundan alan bir tahsis kaldırma/değiştirme işlemiyle mümkündür.

Anahtar Kavram

Orta mallarının dokunulmazlığı ve tahsis değişikliği usulü
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 113Soru

Türk idare hukukunda, 'sahipsiz mallar' (devletin hüküm ve tasarrufu altındaki yerler) kategorisinde yer alan taşınmazların hukuki rejimi ve tapu sicili ile ilişkisi bakımından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bu mallar üzerinde devletin özel mülkiyet hakkı değil, 'hüküm ve tasarruf' yetkisi bulunduğundan, kural olarak tapu kütüğüne tescil edilmezler ve özel kişilerce kazandırıcı zamanaşımıyla iktisap edilemezler.

Cevap

Sahipsiz mallar üzerinde devletin mülkiyet değil hüküm ve tasarruf yetkisi vardır, bu nedenle tescil edilmezler ve zamanaşımıyla kazanılamazlar.
Doğru yanıt olan ifade, Türk Medeni Kanunu madde 715715 ve Kadastro Kanunu madde 16/C16/C hükümlerini tam olarak yansıtmaktadır. Sahipsiz mallar (dağlar, kayalıklar, nehirler vb.) üzerinde devletin klasik anlamda bir mülkiyet hakkı yoktur; bunun yerine kamu gücüne dayalı bir 'hüküm ve tasarruf' yetkisi söz konusudur. Bu nedenle bu yerler tapu siciline tescil edilmezler ve kamu malı nitelikleri gereği zamanaşımıyla kazanılamazlar.

Adım Adım Çözüm

1
Sahipsiz malların tanımını yapın.
Sahipsiz mallar; tarıma elverişli olmayan, kimsenin mülkiyetinde bulunmayan ve doğal yapısı gereği herkesin ortak kullanımına açık olan yerlerdir.
Konunun temel tanımını belirlemek doğru hukuki rejimi uygulamak için şarttır.
2
Bu malların tapu sicili karşısındaki durumunu analiz edin.
Kadastro Kanunu madde 16/C16/C uyarınca bu yerler tapu kütüğüne tescil edilmezler.
Özel mülkiyete konu olamayacak yerlerin sicil dışı bırakılması genel kuraldır.
3
Zamanaşımı ve mülkiyet ilişkisini değerlendirin.
Bu mallar kamu malı rejimine tabi olduklarından, zilyetlik yoluyla (kazandırıcı zamanaşımı) mülkiyetin kazanılması mümkün değildir.
Kamu mallarının korunması ilkesi gereği mülkiyetin korunması esastır.

Anahtar Kavram

Devletin Hüküm ve Tasarrufu Altındaki Yerlerin Hukuki Rejimi
Soru 114Soru

X Büyükşehir Belediyesi, mülkiyetinde bulunan atıl durumdaki bir binayı gerekli fiziki düzenlemeleri yaparak 'Çocuk Bilim Merkezi' adıyla bir kamu faaliyetine özgülemiş ve fiilen hizmete açmıştır. Bir süre sonra, belediyeden alacaklı olan özel bir şirket, alacağını tahsil edemediği gerekçesiyle bu bina üzerine haciz konulmasını talep etmiştir. Diğer yandan belediye meclisi, merkezin işletme maliyetlerinin yüksekliği gerekçesiyle taşınmazın tahsis kararını kaldırmadan doğrudan özel bir eğitim kurumuna satılmasına karar vermiştir.

Bu olaydaki Çocuk Bilim Merkezi binasının hukuki durumu ve idarece tesis edilen işlemlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi idare hukuku ilkelerine göre doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Taşınmaz, idare tarafından belirli bir kamu faaliyetinin ifasına özgülendiğinden hizmet malı niteliği kazanmıştır; dolayısıyla hacze konu edilemez ve kamu malı statüsü sona erdirilmeden devredilemez.

Cevap

Taşınmazın, belirli bir kamu faaliyetine özgülendiği için hizmet malı niteliği kazandığı, hacze konu edilemeyeceği ve kamu malı statüsü sona erdirilmeden devredilemeyeceğini belirten ifade doğrudur.
İdare hukukunda kamu malları; orta malları, sahipsiz mallar ve hizmet malları olarak üçe ayrılır. Belediyenin bir binayı Çocuk Bilim Merkezi olarak kullanıma açması, o binanın doğrudan bir kamu hizmetinin ifasına özgülendiğini gösterir ve binaya 'hizmet malı' niteliği kazandırır. Kamu malları kamu yararı düşüncesiyle özel bir koruma rejimine tabi tutulmuştur; bu sebeple hiçbir suretle haczedilemezler. Ayrıca idarenin bir kamu malını satabilmesi veya üzerinde mülkiyeti devredici bir işlem tesis edebilmesi için öncelikle idari bir kararla o malın kamu hizmetine tahsisini kaldırması ve malı idarenin özel malı durumuna getirmesi yasal bir zorunluluktur.

Adım Adım Çözüm

1
Olaydaki binanın idare hukuku bakımından niteliğinin tespit edilmesi
Bina, belediye tarafından 'Çocuk Bilim Merkezi' olarak bir kamu hizmetine özgülendiği için idarenin özel malı statüsünden çıkmış ve kamu malı (hizmet malı) statüsünü kazanmıştır.
İdare hukukunda, bir kamu hizmetinin doğrudan doğruya yürütüldüğü, o hizmetin ayrılmaz bir parçası olan bina ve tesisler 'hizmet malı' olarak sınıflandırılır.
2
Hizmet malı statüsündeki binaya yönelik haciz talebinin incelenmesi
Alacaklı şirketin taşınmaz üzerine haciz koydurma talebi hukuken geçersizdir.
Kamu mallarının (hizmet, orta ve sahipsiz mallar) en temel hukuki özelliklerinden biri, kamu hizmetinin kesintisiz bir biçimde sürdürülebilmesi amacıyla haczedilemez olmalarıdır.
3
Belediye meclisinin doğrudan satış kararının hukuka uygunluğunun değerlendirilmesi
Belediye meclisinin, binanın tahsis kararını kaldırmadan doğrudan satış kararı alması hukuka aykırıdır.
Bir hizmet malının idare tarafından satılabilmesi veya özel hukuk işlemlerine konu edilebilmesi için öncelikle yetkili organ (olayda belediye meclisi) tarafından 'tahsisin kaldırılması' ve malın tekrar idarenin özel malı statüsüne geçirilmesi zorunludur.

Anahtar Kavram

Hizmet Malları
Soru 115Soru

İdare hukukunda, kamu tüzel kişilerinin mülkiyetinde olmasına rağmen bir kamu hizmetinin yürütülmesine tahsis edilmemiş veya kamunun doğrudan kullanımına sunulmamış mallar 'idarenin özel malları' olarak nitelendirilir.

Buna göre, idarenin özel malları kural olarak aşağıdaki hukuk dallarından hangisinin hükümlerine tabidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Özel hukuk hükümleri

Cevap

İdarenin özel malları kural olarak özel hukuk hükümlerine tabidir.
İdare hukukunda mallar, kamu yararına tahsis edilip edilmediklerine göre ikili bir ayrıma tabi tutulur. Doğrudan kamu hizmetine ya da kamunun kullanımına sunulmayan (tahsis edilmeyen) mallar 'idarenin özel malları'dır. Bu mallar üzerinde idare, kural olarak özel hukuk hükümlerine göre tasarrufta bulunur ve bu mallardan doğan uyuşmazlıklar adli yargıda çözülür.

Adım Adım Çözüm

1
Malın niteliğini tespit etme
Mal, bir kamu hizmetine tahsis edilmemiş ve halkın kullanımına sunulmamıştır.
Soruda tanımlanan malın 'idarenin özel malı' olduğu belirtilmiştir.
2
Hukuki rejimi belirleme
İdare, bu tür mallar üzerinde tıpkı bir özel hukuk kişisi gibi hareket eder.
Tahsis işleminin yokluğu, malın kamu hukuku ayrıcalıklarından yararlanmasını engeller ve özel hukuk rejimine dahil eder.

Anahtar Kavram

İdarenin Özel Malları ve Özel Hukuk Rejimi
Tahmini Süre:45s
Soru 116Soru

İdare hukukunda bir malın "kamu malı" statüsünde kabul edilebilmesi için her şeyden önce mülkiyet kriterinin karşılanması gerekir.

Buna göre, bir malın kamu malı sayılabilmesi için mülkiyetinin aşağıdakilerden hangisine ait olması zorunludur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Herhangi bir kamu tüzel kişisine

Cevap

Bir malın kamu malı sayılabilmesi için mülkiyetinin herhangi bir kamu tüzel kişisine ait olması gerekir.
Türk idare hukukunda kamu malı kavramı, mülkiyeti bir kamu tüzel kişisine (Devlet, belediye, köy vb.) ait olan ve kamu hizmetine veya halkın kullanımına tahsis edilen malları ifade eder. Bu nedenle mülkiyetin mutlaka merkezi idarede olması şart değildir; herhangi bir kamu tüzel kişisinin mülkiyetinde olması yeterlidir.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu malı tanımındaki temel unsurları belirleyin.
Bir malın kamu malı olması için: 1) Mülkiyetinin bir kamu tüzel kişisine ait olması, 2) Kamu yararına/hizmetine tahsis edilmiş olması veya doğal niteliği gereği kamuya ait olması gerekir.
Tanımsal kriterleri ayrıştırmak doğru cevaba ulaşmayı sağlar.
2
Mülkiyet unsurunun öznesini analiz edin.
Mülkiyet sahibi sadece Devlet (merkezi idare) değil; belediye, köy, il özel idaresi ve hizmet yerinden yönetim kuruluşları gibi 'herhangi bir kamu tüzel kişisi' olabilir.
Kamu tüzel kişiliği kavramının genişliğini anlamak hatalı seçenekleri elemeyi sağlar.
3
Seçenekleri bu kriterlere göre değerlendirin.
Özel hukuk tüzel kişileri (vakıf, şirket) ve merkezi idare dışındaki diğer kamu tüzel kişilerini de kapsayan en genel ve doğru tanım 'herhangi bir kamu tüzel kişisi' ifadesidir.
Hukuki tanımın kapsamını belirleyerek sonucu teyit etmek gerekir.

Anahtar Kavram

Kamu Malı Mülkiyet Kriteri
Tahmini Süre:45s
Soru 117Soru

İdare hukukunda kamu mallarının tasnifi içerisinde yer alan 'orta malları' (meralar, yaylaklar, kışlaklar, harman yerleri, meydanlar ve yollar) ile bu malların tabi olduğu hukuki rejime ilişkin aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi, 43424342 sayılı Mera Kanunu ve genel idare hukuku ilkeleri uyarınca doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Orta malları devletin mülkiyetinde olup, tahsis amacı usulünce değiştirilip tapu kütüğünde Hazine adına tescil gerçekleşmedikçe; bu mallar üzerinde kazandırıcı zamanaşımı hükümleri uygulanamaz, mülkiyetleri devredilemez ve haczedilemezler.

Cevap

Orta malları devletin mülkiyetinde olup, tahsis amacı usulünce değiştirilip tapu kütüğünde Hazine adına tescil gerçekleşmedikçe; bu mallar üzerinde kazandırıcı zamanaşımı hükümleri uygulanamaz, mülkiyetleri devredilemez ve haczedilemezler.
Orta malları (meralar, harman yerleri vb.), mülkiyeti devlete ait olan ancak kamunun veya belirli bir topluluğun ortak kullanımına ayrılmış kamu mallarıdır. Bu mallar, kamu malı statüsünde kaldıkları sürece özel hukuk işlemlerine (satış, haciz, zamanaşımı ile iktisap) konu edilemezler. Statülerinin değişmesi için mutlaka idari bir işlemle tahsis amaçlarının değiştirilmesi ve taşınmazın tapu kütüğünde 'Hazine özel malı' olarak tescil edilmesi gerekir. Bu tescil gerçekleşmeden yapılan her türlü özel mülkiyet iddiası veya tasarrufu hukuken geçersizdir.

Adım Adım Çözüm

1
Orta mallarının mülkiyet yapısını belirleme
Meralar, yaylaklar ve harman yerleri gibi orta malları devletin mülkiyetindedir; ancak kullanımı bir veya birden fazla köy veya belediye halkına tahsis edilmiştir.
Mülkiyet ile yararlanma hakkı arasındaki ayrımı yapmak, idarenin tasarruf yetkisinin sınırlarını anlamak için temeldir.
2
Kamu malı statüsünün korunma yollarını analiz etme
Bu mallar 'kamu malı' niteliğinde oldukları sürece devredilemezlik, haczedilemezlik ve zamanaşımı ile kazanılamama (prescriptio) ilkelerine tabidirler.
Kamu hukukunun sağladığı özel koruma rejiminin kapsamını belirlemek gerekir.
3
Statü değişikliği (tahsisin kaldırılması) sürecini değerlendirme
Bir orta malının bu özel statüsünü kaybedip idarenin 'özel malı' haline gelmesi için yetkili merci (Valilik/Bakanlık) tarafından tahsis amacının değiştirilmesi ve ardından tapuda Hazine adına tescil edilmesi şarttır.
Statü değişikliğinin 'kendiliğinden' değil, 'kurucu bir idari işlemle' gerçekleştiğini teyit etmek amaçlanır.

Anahtar Kavram

Orta Mallarının Hukuki Rejimi ve Tahsisin Kaldırılması Usulü

Daha Fazla Pratik

Sahipsiz mallar (dağlar, kayalıklar, tepeler) ile orta malları arasındaki tahsis ve tescil farklarını inceleyiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 118Soru

Bir büyükşehir belediyesi, mülkiyeti kendisine ait olan geniş bir arazinin bir bölümünü halkın serbestçe dolaşıp vakit geçirebileceği bir 'kent ormanı' olarak düzenlemiş; arazinin diğer bölümüne ise yangınlara müdahale organizasyonunun yapıldığı ve personelin eğitildiği tam donanımlı bir 'İtfaiye Eğitim ve Komuta Merkezi' inşa etmiştir.

İdare hukuku kuralları çerçevesinde, söz konusu 'İtfaiye Eğitim ve Komuta Merkezi'nin hukuki niteliği ve tabi olduğu mal rejimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Belirli bir kamu hizmetinin yürütülmesine doğrudan tahsis edildiği için "hizmet malı" statüsündedir ve borçlardan dolayı haczedilemez.

Cevap

Söz konusu merkezin, belirli bir kamu hizmetinin yürütülmesine doğrudan tahsis edildiği için 'hizmet malı' statüsünde olduğunu ve haczedilemeyeceğini belirten ifadedir.
İdare hukukunda, idarenin yürüttüğü belirli bir kamu hizmetinin görülmesine doğrudan doğruya özgülenen (tahsis edilen) ve o hizmetin ayrılmaz bir parçası olan mallara 'hizmet malı' denir. Hastaneler, okullar, bakanlık binaları ve sorudaki İtfaiye Eğitim ve Komuta Merkezi bu kapsama girer. Bu mallar, kamu malı statüsünde oldukları için özel hukuka tabi tutulamazlar; devredilmeleri, tapuda zamanaşımıyla iktisap edilmeleri ve kamu hizmetinin sürekliliğini sağlamak amacıyla idarenin borçları nedeniyle haczedilmeleri hukuken mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Olaydaki tesisin kuruluş amacını ve kullanım şeklini tespit et.
İtfaiye Eğitim ve Komuta Merkezi, yangınla mücadele (idari kolluk/kamu hizmeti) için kurulmuş ve personelin kullanımına sunulmuştur.
İdare hukukunda malların tasnifi, o malın tahsis amacına ve kullanım şekline göre belirlenir.
2
Tesisin kamu malları kategorisindeki hukuki yerini belirle.
Kamunun serbestçe kullanımına sunulan kent ormanı bir 'orta malı' iken; münhasıran kamu hizmetinin görülmesi için idarenin kullanımına sunulan itfaiye merkezi bir 'hizmet malı'dır.
Hizmet mallarının ayırıcı özelliği, halkın doğrudan ortak kullanımına (park, yol gibi) değil, bir kamu hizmetinin idare organlarınca yerine getirilmesine özgülenmiş olmalarıdır.
3
Hizmet mallarının tabi olduğu hukuki koruma rejimini değerlendir.
Hizmet malları (kamu malı statüsünde olduklarından) devredilemez, haczedilemez ve zamanaşımı ile kazanılamazlar.
Kamu hizmetinin sürekli ve kesintisiz biçimde yürütülebilmesi için bu malların idarenin malvarlığından çıkmasını engelleyen koruyucu kamu hukuku kuralları uygulanır.

Anahtar Kavram

Hizmet Mallarının Özellikleri ve Hukuki Rejimi
Soru 119Soru

İdarenin özel malları (belediyeye ait bir ticari dükkan, lojman veya gelir getiren bir arsa gibi), mülkiyet haklarının kullanımı ve tabi oldukları hukuki rejim bakımından kamu mallarından farklı kurallara tabidir. Bu mallar üzerinde idarenin tasarruf yetkisi ve ortaya çıkan uyuşmazlıkların çözümüne ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İdarenin özel mallarının kiraya verilmesinden kaynaklanan vadesinde ödenmemiş kira alacakları, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında kamu alacağı olarak cebren tahsil edilir.

Cevap

İdarenin özel mallarından elde edilen kira gelirlerinin tahsilinde 6183 sayılı Kanun'un uygulanamayacağı ifadesi doğrudur; çünkü bu alacaklar özel hukuk ilişkisinden doğar.
Doğru yanıt olan kira alacaklarının tahsili ile ilgili ifade yanlıştır; çünkü idarenin (özellikle belediyelerin ve Hazinenin) özel mallarından kaynaklanan kira bedelleri, kamu hukukundan doğan bir amme alacağı değil, özel hukuk sözleşmesinden doğan mali bir alacaktır. Bu nedenle 6183 sayılı Kanun uyarınca ödeme emri gönderilerek değil, İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre genel haciz yoluyla tahsil edilmelidir. Öte yandan ecrimisil (haksız işgal tazminatı) alacakları 6183 sayılı Kanun'a göre tahsil edilebilir, bu durum kira ile karıştırılmamalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Malın niteliğini ve tabi olduğu temel rejimi belirle.
İdarenin özel malları (belediye dükkanı vb.), kural olarak özel hukuk hükümlerine tabidir ancak bazı kamu gücü ayrıcalıkları saklıdır.
Bu mallar kamu hizmetine doğrudan tahsis edilmemiş, gelir getirici mallardır.
2
İşlemin hangi aşamada olduğunu analiz et (İhale vs. Sözleşme).
İhale aşaması idari yargı (ayrılabilir işlem), sözleşme aşaması ise adli yargı konusudur.
Sözleşme imzalandıktan sonra taraflar arasındaki ilişki eşitlik ilkesine dayalı özel hukuk ilişkisine dönüşür.
3
Alacağın kaynağını ve tahsil yöntemini değerlendir.
Kira alacağı bir kamu borcu değil, sözleşmesel bir borçtur.
6183 sayılı Kanun yalnızca vergi, resim, harç gibi kamu gücüne dayanan veya kanunla amme alacağı sayılan gelirler için uygulanır; kira bedelleri bu kapsamda değildir.
4
Korunma ve haciz yollarındaki istisnaları hatırla.
Hazine ve belediye taşınmazları için 2886 sayılı Kanun m. 75 (ecrimisil ve tahliye) uygulanabilir; bu özel bir yetkidir.
Özel mal olsa dahi kamu tüzel kişilerinin malları, kanunla özel olarak koruma altına alınmıştır.

Anahtar Kavram

İdarenin Özel Mallarında Karma Rejim Uygulaması

Daha Fazla Pratik

İdarenin özel malları ile kamu malları arasındaki farkları (haciz, zamanaşımı, vergi, devir) içeren bir karşılaştırma tablosu hazırlayarak konuyu pekiştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 120Soru

İdare hukukunda; meralar, yaylaklar, kışlaklar, harman yerleri ve panayır yerleri gibi doğrudan halkın veya belirli bir topluluğun ortaklaşa yararlanmasına tahsis edilen taşınmazlar, aşağıdaki kamu malı türlerinden hangisinin kapsamındadır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Orta malları

Cevap

Halkın veya bir topluluğun ortak yararlanmasına tahsis edilen meralar ve yaylaklar 'orta malları' kapsamındadır.
İdare hukukunda kamu malları; hizmet malları, orta malları ve sahipsiz mallar olarak üçe ayrılır. Meralar, yaylaklar, kışlaklar, yollar ve meydanlar gibi doğrudan kamunun veya bir topluluğun (örneğin belde sakinlerinin veya köylülerin) ortak kullanımına sunulan mallar 'orta malları' olarak adlandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Kamu mallarının tahsis amacını belirleme
Taşınmazların (mera, yaylak vb.) halkın veya bir grubun kullanımına sunulduğu tespit edildi.
Kamu malları; kullanım amaçlarına göre hizmet malları, orta malları ve sahipsiz mallar olarak ayrılır.
2
Tespit edilen amacı yasal sınıfla eşleştirme
Halkın doğrudan kullanımına yönelik tahsis, orta malı kategorisine girer.
Hizmet malları kamu hizmetine, orta malları ise halkın kullanımına tahsis edilmiştir.

Anahtar Kavram

Orta Malları
Tahmini Süre:45s
ÖncekiSayfa 6 / 10Sonraki
İdarenin Malları Alıştırma Soruları — KPSS Kamu Yönetimi — Sayfa 6 | Examkin