Mikoloji

Amerika Birleşik Devletleri'nde Ohio Nehri vadisinde yaşayan ve boş zamanlarında mağara keşifleri (speleoloji) ile uğraşan 32 yaşındaki erkek hastada; ateş, halsizlik ve non-prodüktif öksürük şikayetleri gelişiyor. Akciğer grafisinde hiler lenfadenopati ve granülomatöz infiltratlar saptanıyor. Bronkoalveolar lavaj örneğinin Wright-Giemsa boyamasında monosit ve makrofajların sitoplazması içinde çok sayıda, küçük, oval maya hücreleri izleniyor. Bu etkenle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Demir yüklenmesi nedeniyle desferrioksamin tedavisi alan bir hastada, burun çevresinde hızla ilerleyen ağrılı ve siyah nekrotik bir lezyon saptanmıştır. Bu hastadan alınan doku biyopsisinin mikroskobik incelemesinde aşağıdaki morfolojik özelliklerden hangisinin görülmesi en olasıdır?

$65$ yaşında, kronik lenfositik lösemi (KLL) tanısıyla takip edilen ve nötropenisi olan bir hastada ateş ve bilinç değişikliği gelişiyor. BOS örneğinden çalışılan kriptokok kapsüler antijen testi (lateks aglütinasyon) pozitif sonuç veriyor. Ancak BOS yaymasında kapsüllü maya hücreleri görülmüyor; kültürde ise üreaz pozitif, mısır unlu agarda artrokonidiyum ve psödohif oluşturan koloniler ürüyor. Bu hastada kriptokok antijen testi ile çapraz reaksiyon vererek yalancı pozitifliğe neden olan etken aşağıdakilerden hangisidir?

Akut miyeloid lösemi nedeniyle kemoterapi alan ve $18$ gündür ağır nötropenisi ($ANS < 500/\mu L$) devam eden bir hastada, yeni gelişen ateş ve plöritik göğüs ağrısı üzerine çekilen toraks BT'de multipl nodüler lezyonlar ve etrafında 'halo belirtisi' saptanıyor. On gün sonra, nötropeninin düzelmeye başladığı dönemde çekilen kontrol BT'de nodüllerin içinde 'hava hilali' (air-crescent) belirtisi oluştuğu görülüyor.

Bu klinik seyir ve laboratuvar bulguları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Mantarların hücresel yapıları, biyokimyasal bileşenleri ve bu özelliklerin laboratuvar tanısındaki karşılıkları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$7$ aylık bir erkek çocuk; tekrarlayan sinopulmoner enfeksiyonlar ve büyüme geriliği nedeniyle çocuk immünoloji kliniğine yatırılıyor. Laboratuvar incelemesinde serum $IgG$ ve $IgA$ düzeyleri çok düşük, $IgM$ düzeyi ise normalin üst sınırında saptanıyor. İzleminde hipoksi ve takipne gelişen hastanın akciğer tomografisinde bilateral yaygın "buzlu cam" manzarası izleniyor. Bronkoalveoler lavaj örneğinin Gomori Metenamin Gümüş ($GMS$) boyamasında tanı kesinleştiriliyor.

Bu enfeksiyona neden olan etkenin yapısal özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İnvaziv mantar enfeksiyonlarının laboratuvar tanısında kullanılan biyokimyasal belirteçlerin duyarlılığı, hedef alınan molekülün mantar grupları arasındaki dağılımına ve hücre duvarı mimarisine bağlıdır. Özellikle hücre duvarı polisakkaritlerini hedefleyen $(1\rightarrow3)-\beta$-D-glukan testi (G-testi), birçok mantar için tarama testi olarak kullanılsa da her mantar enfeksiyonunda pozitiflik beklenmez.

Buna göre, mantar hücre duvarı biyokimyası ve tanısal testlerin ilişkisi dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sudan'da yaşayan $50$ yaşındaki bir erkek hasta, sağ ayağında yaklaşık $10$ yıldır devam eden, dokuda belirgin şişlik, deformite ve çok sayıda fistül ağzından drene olan "siyah renkli" granüller şikayetiyle başvuruyor. Alınan granüllerin mikroskobik incelemesinde $2-4$ $\mu m$ çapında septalı hifler ve klamidosporlar saptanıyor; hiflerin çevresinde yoğun melanin pigmenti izleniyor. Bu hastada en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

$65$ yaşında erkek hasta, dev hücreli arterit tanısıyla $3$ aydır yüksek doz kortikosteroid tedavisi almaktadır. Son $2$ haftadır giderek şiddetlenen künt baş ağrısı ve konfüzyon nedeniyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenede ateş $37.8^\circ\text{C}$ ve ense sertliği saptanıyor. Yapılan lomber ponksiyonda beyin omurilik sıvısı (BOS) açılış basıncı $300 \text{ mmH}_2\text{O}$ ölçülüyor. BOS biyokimyasında glukoz $30 \text{ mg/dL}$ (eş zamanlı kan glukozu $110 \text{ mg/dL}$), protein $120 \text{ mg/dL}$ ve lenfosit hakimiyetinde pleositoz saptanıyor. BOS örneğinin çini mürekkebi (India ink) preparatında geniş kapsüllü maya hücreleri izleniyor.

Bu klinik tabloya neden olan en olası etken mikroorganizma ile ilgili aşağıdaki özelliklerden hangisi doğrudur?

Bahçe işleri sırasında eline kıymık batan veya toprakla temas eden bir kişide gelişen subkutan mikozlar (Sporotrikoz, Kromoblastomikoz, Misetoma vb.) grubu için aşağıdakilerden hangisi ortak bir özelliktir?

Oral kandidiyazis tanısıyla flukonazol tedavisi başlanan bir hastada, bu ilacın mantar hücre membran bütünlüğünü bozmak amacıyla doğrudan inhibe ettiği sitokrom $P450$ bağımlı enzim aşağıdakilerden hangisidir?

Kontrolsüz diyabeti olan $48$ yaşında bir erkek hastada gelişen ve maksiller sinüs tutulumu ile seyreden kronik invaziv sinüzit olgusundan elde edilen debride doku örneğinin Sabouraud Dextrose Agar'daki ($25^\circ C$) kültüründe, $3$ gün içinde sarı-yeşil renkli, granüler yüzeyli koloniler üremiştir. Laktofenol pamuk mavisi (LPCB) ile hazırlanan mikroskobik preparatta, pürüzlü (rough) çeperli uzun konidiyoforlar ve tüm vezikül yüzeyini radyal olarak kaplayan fiyalitler izlenmiştir. Bu morfolojik bulgular ışığında, enfeksiyondan sorumlu olan en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

$52$ yaşında bir marangoz, sol ön kolunda yaklaşık dört ay önce bir kıymık batması sonrası başlayan, ağrısız ve yavaş büyüyen bir şişlik şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede ön kolda yaklaşık $2$ cm çapında, yumuşak kıvamlı kistik bir kitle palpe ediliyor. Kitlenin cerrahi eksizyonu sonrası yapılan histopatolojik incelemede; fibröz bir duvarla çevrili kistik bir yapı izleniyor. Gümüşleme (GMS) ve Fontana-Masson boyamalarında kist lümeninde koyu renkli (dematiyosöz), septalı hif yapıları ve yer yer düzensiz maya benzeri hücreler görülüyor. Ancak dokuda "bakır para hücreleri" (sklerotik cisimcikler) saptanmıyor. Bu bulgular ışığında en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

42 yaşında bir bahçıvan, sağ el işaret parmağında gül dikeni batması sonrası gelişen ve iyileşmeyen bir ülser şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde, primer lezyondan başlayarak ön kol boyunca proksimal yöne doğru dizilmiş, ağrısız nodüler lezyonlar saptanıyor. Bu klinik tabloya neden olan en olası mikroorganizmanın doku kesitlerinde oluşturduğu tipik histopatolojik yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Bir olgunun bronkoalveoler lavaj (BAL) örneğinde yapılan Gomori Methenamine Silver (GMS) boyamasında, alveol boşluklarında "ezilmiş ping-pong topu" görünümünde kist yapıları saptanmıştır. Bu mikroorganizmanın tedavisinde Amfoterisin B gibi poliyen grubu antifungallerin etkisiz olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

$52$ yaşında bir erkek çiftçi, sağ alt ekstremitesinde yaklaşık $10$ yıldır var olan, ağrısız, yavaş büyüyen ve karnabahar benzeri (verrüköz) görünüm sergileyen hiperpigmente lezyonlar nedeniyle başvuruyor. Lezyonlardan alınan biyopsi örneğinin histopatolojik incelemesinde, granülomatöz inflamasyon zemininde kalın çeperli, koyu renkli ve septalı "bakır sikke" (Medlar) cisimcikleri saptanıyor. Örnekten yapılan kültürde, Sabouraud dekstroz agarda (SDA) yavaş üreyen, kadifemsi görünümlü dematiyöz bir küf izole ediliyor. Mikroskobik incelemede, konidiyoforların terminal ucunda vazo şeklinde fialid yapıları ve bu fialidlerin ağız kısmında belirgin bir "yakalık" (collarette) yapısı gözleniyor.

Bu verilere göre, hastadaki enfeksiyona neden olan en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

$35$ yaşında, kistik fibrozis tanısıyla izlenen bir hasta; son bir aydır artan öksürük, hırıltılı solunum ve ateş şikayetiyle başvuruyor. Balgamında kahverengi tıkaçlar (mukus tıkaçları) saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde total IgE düzeyinin $1800 \ IU/mL$ olduğu ve periferik kanda mutlak eozinofil sayısının $1100/mm^3$ ölçüldüğü görülüyor. Balgam örneğinin mikroskobik incelemesinde $45^\circ$ açıyla dikotom dallanma gösteren bölmeli (septalı) hifler izleniyor. Bu hasta için en olası tanı ve bu tablonun patogenezinden sorumlu olan temel immünolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Diyabetik ketoasidoz tablosuyla takip edilen $60$ yaşındaki bir hastada, sağ maksiller bölgede gelişen ağrılı şişlik ve sert damakta siyah renkli, nekrotik karakterde bir lezyon saptanıyor. Bu lezyondan alınan doku örneğinin potasyum hidroksit ($KOH$) ile hazırlanan preparatında aşağıdaki morfolojik bulgulardan hangisinin saptanması, rinoserebral mukormikoz tanısını en çok destekler?

Subkutan bir mantar enfeksiyonu şüphesiyle incelenen hastanın deri kazıntı örneğinde; mantar hiflerinin görülmediği, bunun yerine "bakır parası" görünümünde, koyu renkli ve bölmeli (septalı) hücrelerin saptandığı klinik tablo aşağıdakilerden hangisidir?

Hematolojik malignite nedeniyle kemoterapi alan ve $14$ gündür derin nötropenisi ($< 500/\mu L$) devam eden bir hastada; yüksek ateş, plöretik göğüs ağrısı ve hemoptizi gelişmiştir. Çekilen toraks BT'de çevresinde buzlu cam dansitesi bulunan (halo belirtisi) nodüler lezyonlar saptanmıştır. Bronkoalveoler lavaj (BAL) örneğinin mikroskobik incelemesinde dar açılı ($45^\circ$) dallanma gösteren bölmeli (septalı) hifler görülmüştür. Bu hastada etken olarak izole edilen mantarın amfoterisin B'ye intrinsik (yapısal) dirençli olduğu bilindiğine göre, en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?