Tüm alıştırma soruları

Soru 3621Soru →

Organik ve anorganik bileşiklerin ayırt edilmesinde kullanılan kriterler; içerdikleri bağ türleri, fiziksel ve kimyasal özellikler ile tarihsel sentez süreçleri açısından farklılıklar gösterir.

Buna göre, sol sütunda verilen kimyasal formülleri sağ s��tundaki özellikleriyle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Amonyum siyanat (

NH_4CNO

) Wöhler sentezinde kullanılan anorganik bileşikle, sodyum asetat (

CH_3COONa

) organik tuzla, karbon tetraklorür (

CCl_4

) yanıcı olmayan polar kovalent bağlı organik bileşikle ve kalsiyum karbür (

CaC_2

) suyla asetilen gazı veren anorganik bileşikle eşleşir.

Her bileşik, formülündeki atomların bağ yapısı, fonksiyonel grupları ve kimyasal özellikleri doğrultusunda kendi sınıfına ait ayırt edici açıklamayla eşleşir.

Adım Adım Çözüm

1

Amonyum siyanatın (

NH_4CNO

) sınıfını ve tarihsel önemini belirleme.

Amonyum siyanat, yapısında iyonik ve kovalent bağlar içeren anorganik bir tuzdur. Friedrich Wöhler'in bu bileşiği ısıtarak üre elde etmesi, organik kimyanın başlangıcı kabul edilir. Bu nedenle birinci açıklama ile eşleşir.

Bileşiğin anorganik yapıda olmasına rağmen organik kimya tarihindeki sentez rolünü tespit etmek için.

2

Sodyum asetatın (

CH_3COONa

) kimyasal yapısını ve bağ özelliklerini analiz etme.

Sodyum asetat, asetik asidin sodyum metaliyle oluşturduğu bir organik tuzdur. Karboksilat iyonu (

CH_3COO^-

) organik kökenli olup sodyum iyonuyla (

Na^+

) iyonik bağ yapar; kendi içinde ise kovalent bağlar içerir. Bu nedenle ikinci açıklama ile eşleşir.

Organik kökenli tuzların iyonik ve kovalent bağ karakterlerini ayırt etmek için.

3

Karbon tetraklorürün (

CCl_4

) yanma eğilimini ve bağ türünü sorgulama.

Karbon tetraklorür, karbonun klor ile oluşturduğu tamamen kovalent bağlı organik bir moleküldür. Karbon atomu bu bileşikte maksimum yükseltgenme basamağına ulaştığından oksijenle tepkimeye girmez (yanmaz). Bu nedenle üçüncü açıklama ile eşleşir.

Organik bileşiklerin genellikle yanıcı olduğu genellemesinin istisnasını belirlemek için.

4

Kalsiyum karbürün (

CaC_2

) suyla olan kimyasal tepkimesini inceleme.

Kalsiyum karbür (karpit), iyonik yapılı anorganik bir karbür tuzudur. Suyla reaksiyona girdiğinde asetilen (

C_2H_2

) gazı açığa çıkarır. Bu nedenle dördüncü açıklama ile eşleşir.

Anorganik bir karbürün hidrolizi sonucu organik hidrokarbon oluşum sürecini doğrulamak için.

Anahtar Kavram

Organik ve anorganik bileşiklerin genel özellikleri, bağ yapıları, tarihsel gelişimleri ve istisnai durumlarının karşılaştırılması.

Soru 3622Soru →

Standart koşullarda nikel ( $Ni$ ) ve bakır ( $Cu$ ) yarı hücrelerinin birleştirilmesiyle bir galvanik pil oluşturuluyor. Pil sistemindeki yarı tepkimelerin standart indirgenme potansiyelleri aşağıda verilmiştir:

Ni^{2+}(suda) + 2e^- \rightarrow Ni(k) \quad E^\circ = -0,25\text{ V}

Cu^{2+}(suda) + 2e^- \rightarrow Cu(k) \quad E^\circ = +0,34\text{ V}

Buna göre, bu pil sistemiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Pil çalışırken dış devrede elektronlar bakır elektrottan nikel elektroda doğru akar.

Nikel (

Ni

) elektrot yükseltgen özellik gösterir.

Standart pil potansiyeli

0,59\text{ V}

'tur.

Hücre tepkimesi istemsizdir ve pilin çalışması için dışarıdan gerilim uygulanması gerekir.

Standart pil potansiyeli hesaplanırken anot ve katot indirgenme potansiyelleri doğrudan toplanarak

0,09\text{ V}

bulunur.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Standart pil potansiyeli $0,59\text{ V}$ 'tur.

Cevap

Standart pil potansiyeli

0,59\text{ V}

'tur.

Nikelin indirgenme potansiyeli bakırdan küçük olduğu için nikel anot, bakır katottur. Anotta yükseltgenme (

E^\circ = +0,25\text{ V}

), katotta ise indirgenme (

E^\circ = +0,34\text{ V}

) gerçekleşir. Hücre potansiyeli bu iki değerin toplamından

0,59\text{ V}

bulunur.

Adım Adım Çözüm

1

Anot ve katot elektrotlarını belirleme

Nikelin standart indirgenme potansiyeli (

-0,25\text{ V}

), bakırınkinden (

+0,34\text{ V}

) daha küçüktür. Dolayısıyla nikel anot, bakır katot olarak belirlenir.

İndirgenme potansiyeli daha küçük olan elektrot daha aktif olup yükseltgenmenin gerçekleşeceği anot hücresini oluşturur.

2

Yarı tepkimeleri yazma ve standart pil potansiyelini hesaplama

Anot (Yükseltgenme):

Ni(k) \rightarrow Ni^{2+}(suda) + 2e^- \quad E^\circ = +0,25\text{ V}

Katot (İndirgenme):

Cu^{2+}(suda) + 2e^- \rightarrow Cu(k) \quad E^\circ = +0,34\text{ V}

Net Tepkime:

Ni(k) + Cu^{2+}(suda) \rightarrow Ni^{2+}(suda) + Cu(k)

E^\circ_{\text{pil}} = 0,25\text{ V} + 0,34\text{ V} = 0,59\text{ V}

Standart pil potansiyeli, anot yarı hücresindeki yükseltgenme potansiyeli ile katot yarı hücresindeki indirgenme potansiyelinin toplamıdır.

Anahtar Kavram

Galvanik hücrelerde standart indirgenme potansiyelleri kullanılarak anot/katot tayini ve pil potansiyeli hesabı

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 3623Soru →

Sabit sıcaklıkta, sürtünmesiz hareketli pistonlu kapalı bir kapta gerçekleştirilen;

FeO(k) + CO(g) \rightleftharpoons Fe(k) + CO_2(g)

tepkimesi dengededir. Aynı sıcaklıkta piston aşağı itilerek kabın hacmi yar��ya düşürülüyor ve sistemin yeniden dengeye gelmesi bekleniyor.

Buna göre, yeni kurulan denge ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Kaptaki toplam gaz basıncı başlangıçtakine göre iki katına çıkar.

CO_2

gazının derişimi başlangıç durumuna göre iki katına çıkar.

Fe

katısının mol sayısı değişmez.

Sıcaklık değişmediği için denge sabitinin (

K_c

) değeri değişmez.

Denge, birim hacimdeki gaz molekülü sayısını azaltmak için girenler yönüne kayar.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Denge, birim hacimdeki gaz molekülü sayısını azaltmak için girenler yönüne kayar.

Cevap

Dengenin, birim hacimdeki gaz molekülü sayısını azaltmak için girenler yönüne kayacağı ifadesi yanlıştır. Tepkimede gaz fazındaki girenlerin ve ürünlerin katsayıları toplamı eşit olduğu için hacim değişimi dengeyi kaydırmaz.

Tepkimede gaz fazındaki girenlerin ve ürünlerin katsayıları toplamı eşit olduğundan (

\Delta n_{gaz} = 1 - 1 = 0

), kabın hacminin değiştirilmesi dengenin yönünü etkilemez. Bu nedenle dengenin girenler yönüne kayacağı ifadesi yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1

Tepkime denklemindeki gaz fazında olan maddelerin katsayıları belirlenir.

Girenlerdeki gaz katsayısı toplam��: 1 (sadece

CO

), ürünlerdeki gaz katsayısı toplamı: 1 (sadece

CO_2

). Katı haldeki

FeO

ve

Fe

katsayı hesabına katılmaz.

Hacim değişiminin denge üzerindeki etkisini incelemek için gaz fazındaki maddelerin katsayıları karşılaştırılmalıdır.

2

Hacim değişiminin denge yönüne etkisi yorumlanır.

\Delta n_{gaz} = 1 - 1 = 0

olduğundan kabın hacminin azaltılması dengeyi herhangi bir yöne kaydırmaz.

Le Chatelier ilkesine göre gaz mol sayılarının eşit olduğu sistemlerde hacim değişimi denge konumunu değiştirmez.

3

Derişim, basınç ve madde miktarları üzerindeki etkiler değerlendirilir.

Hacim yarıya indiği için gazların derişimleri ve kısmi basınçları iki katına çıkar, toplam basınç iki katına çıkar, katıların kütlesi ve mol sayıları değişmez. Sıcaklık sabit olduğu için

K_c

sabit kalır.

Sistemin yeni dengedeki özelliklerini belirlemek için Le Chatelier ilkesi ve gaz yasaları birlikte uygulanır.

Anahtar Kavram

Gaz fazındaki katsayıları eşit olan heterojen denge tepkimelerinde hacim değişiminin denge konumuna ve madde derişimlerine etkisi.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 3624Soru →

Standart koşullarda ( $25^\circ\text{C}$ ve $1\text{ atm}$ ) çalışan bir galvanik hücreye ait yarı h��crelerin içerikleri aşağıda verilmiştir:

* 1. Yarı Hücre: $1,0\text{ M } Cr(NO_3)_3$ sulu çözeltisine batırılmış krom ( $Cr$ ) elektrot.
* 2. Yarı Hücre: $1,0\text{ M } KMnO_4$ , $1,0\text{ M } Mn(NO_3)_2$ ve $1,0\text{ M } HNO_3$ sulu çözeltileri karışımına batırılmış platin ( $Pt$ ) elektrot.

Sistemde gerçekleşebilecek yarı tepkimelerin standart indirgenme potansiyelleri ��u şekildedir:

MnO_4^-(aq) + 8H^+(aq) + 5e^- \rightarrow Mn^{2+}(aq) + 4H_2O(s) \quad E^\circ = +1,51\text{ V}

Cr^{3+}(aq) + 3e^- \rightarrow Cr(s) \quad E^\circ = -0,74\text{ V}

Buna göre, bu galvanik hücre ile ilgili;

I. Standart pil potansiyeli ( $E^\circ_{\text{pil}}$ ) $+2,25\text{ V}$ 'tur.
II. Zamanla platin ( $Pt$ ) elektrodun kütlesi artar.
III. Dış devrede elektron akışı krom ( $Cr$ ) elektrottan platin ( $Pt$ ) elektroda doğrudur.

yargılarından hangileri doğrudur?

Yalnız I

Yalnız III

I ve II

I ve III

II ve III

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I ve III

Cevap

I ve III öncüllerini içeren seçenek

I ve III öncüllerini içeren seçenek doğrudur. Yarı pil potansiyelleri karşılaştırıldığında, indirgenme potansiyeli daha yüksek olan permanganat (

MnO_4^-

) iyonlarının indirgenmesi katotta, krom (

Cr

) metalinin yükseltgenmesi ise anotta gerçekleşir. Anot tepkimesi

Cr(s) \rightarrow Cr^{3+}(aq) + 3e^-

(

E^\circ = +0,74\text{ V}

), katot tepkimesi

MnO_4^-(aq) + 8H^+(aq) + 5e^- \rightarrow Mn^{2+}(aq) + 4H_2O(s)

(

E^\circ = +1,51\text{ V}

) şeklindedir. Standart hücre potansiyeli bu iki değerin toplamından

E^\circ_{\text{pil}} = 1,51 + 0,74 = 2,25\text{ V}

olarak hesaplanır (I. öncül doğru). Katot hücresinde gerçekleşen indirgenme tepkimesinde çözeltideki iyonlar yine çözeltideki başka bir iyona (

Mn^{2+}

) dönüşmektedir ve herhangi bir katı birikmesi gözlenmez. Dolayısıyla platin (

Pt

) elektrodunun kütlesi değişmez (II. öncül yanlış). Elektronlar dış devrede her zaman anottan katoda yani aktif olan

Cr

elektrottan inert olan

Pt

elektroda doğru akar (III. öncül doğru).

Adım Adım Çözüm

1

Anot ve katot yarı hücrelerini belirleme

Cr(s)/Cr3+(aq) yarı hücresi anot, Pt(s)/MnO4-(aq),Mn2+(aq),H+(aq) yarı hücresi ise katottur.

Yarı tepkimelerin indirgenme potansiyelleri karşılaştırıldığında MnO4- iyonunun indirgenme eğilimi (+1,51 V), Cr3+ iyonunun indirgenme eğiliminden (-0,74 V) daha büyüktür. Bu nedenle MnO4- katotta indirgenirken, Cr anotta yükseltgenir.

2

Standart pil potansiyelini (E°pil) hesaplama

E°pil = +2,25 V

Anot yükseltgenme potansiyeli E°yüks = +0,74 V ve katot indirgenme potansiyeli E°ind = +1,51 V değerleri toplanarak E°pil = 1,51 + 0,74 = 2,25 V elde edilir.

3

Katot elektrot kütlesindeki değişimi analiz etme

Pt elektrodun kütlesi değişmez.

Katot hücresinde gerçekleşen indirgenme tepkimesinde çözeltideki MnO4- iyonları yine çözeltide çözünmüş halde kalan Mn2+ iyonlarına dönüşür. Ortamda herhangi bir katı metal birikmesi (depolanması) gerçekleşmediği için inert Pt elektrodunun kütlesi sabit kalır.

4

Dış devredeki elektron akış yönünü belirleme

Elektronlar krom (Cr) elektrottan platin (Pt) elektroda doğru akar.

Galvanik hücrelerde elektron akışı her zaman anottan (yükseltgenmenin olduğu Cr elektrot) katoda (indirgenmenin olduğu Pt elektrot) doğrudur.

Anahtar Kavram

İnert elektrotlu galvanik hücrelerin standart pil potansiyeli hesabı, elektrot kütlesi değişimi ve elektron akış yönünün analizi

Tahmini Süre:3m 0s

Soru 3625Soru →

Standart koşullarda ( $25\text{ }^\circ\text{C}$ , $1\text{ atm}$ ) gerçekleşen,

H_2(g) + Br_2(g) \rightarrow 2HBr(g)

tepkimesi ile ilgili bazı maddelerin standart molar oluşum entalpileri ( $\Delta H_f^\circ$ ) aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Madde	$\Delta H_f^\circ$ ( $\text{kJ/mol}$ )
$HBr(g)$	$-36$
$Br_2(g)$	$+31$

Buna göre, standart koşullarda $0.4\text{ mol } HBr(g)$ elde edilmesi sırasındaki ısı değişimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

20.6\text{ kJ}

ısı açığa çıkar.

14.4\text{ kJ}

ısı açığa çıkar.

20.6\text{ kJ}

ısı absorbe edilir.

14.4\text{ kJ}

ısı absorbe edilir.

41.2\text{ kJ}

ısı açığa çıkar.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $20.6\text{ kJ}$ ısı açığa çıkar.

Cevap

Standart koşullarda 0.4 mol HBr gazının oluşumu sırasında 20.6 kJ ısı açığa çıkar.

Tepkime entalpisi, ürünlerin standart oluşum entalpileri toplamından girenlerin standart oluşum entalpileri toplamı çıkarılarak bulunur. Hidrojen gazı elementinin oluşum entalpisi sıfırken, standart koşullarda sıvı olması gereken brom elementinin gaz hali tepkimeye girdiği için brom gazının oluşum entalpisi (

+31\text{ kJ/mol}

) hesaba katılır. Buradan tepkime entalpisi

-103\text{ kJ}

bulunur. Tepkime katsayılarına göre

2\text{ mol } HBr(g)

oluştuğunda

103\text{ kJ}

ısı açığa çıkıyorsa,

0.4\text{ mol } HBr(g)

oluştuğunda bu değerin beşte biri olan

20.6\text{ kJ}

ısı açığa çıkacağı hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1

Tepkimeye katılan elementlerin standart koşullardaki fiziksel hallerini ve buna bağlı olarak standart oluşum entalpilerini belirlemek.

Standart koşullarda hidrojenin en kararlı hali gaz (

H_2(g)

) olduğu için

\Delta H_f^\circ[H_2(g)] = 0\text{ kJ/mol}

'dür. Bromun standart koşullardaki en kararlı hali sıvı (

Br_2(l)

) olduğundan, gaz halindeki bromun oluşum entalpisi sıfırdan farklıdır ve

\Delta H_f^\circ[Br_2(g)] = +31\text{ kJ/mol}

'dür. Ürün olan hidrojen bromür için ise

\Delta H_f^\circ[HBr(g)] = -36\text{ kJ/mol}

'dür.

Tepkime entalpisini hesaplarken elementlerin standart hallerine dikkat edilmeli ve kararlı haller dışındaki formların oluşum entalpileri sıfır alınmamalıdır.

2

Tepkime entalpisini (

\Delta H^\circ

) standart oluşum entalpileri yardımıyla hesaplamak.

\Delta H^\circ = \sum n\Delta H_f^\circ(\text{ürünler}) - \sum m\Delta H_f^\circ(\text{girenler})

\Delta H^\circ = [2 \times \Delta H_f^\circ(HBr(g))] - [\Delta H_f^\circ(H_2(g)) + \Delta H_f^\circ(Br_2(g))]

\Delta H^\circ = [2 \times (-36)] - [0 + 31] = -72 - 31 = -103\text{ kJ}

Tepkimenin net entalpi değişimini bulmak için ürünlerin oluşum entalpileri toplamından girenlerinki çıkarılır.

3

0.4\text{ mol } HBr(g)

oluştuğunda meydana gelen ısı değişimini oran-orantı yöntemiyle hesaplamak.

Tepkime denklemine göre

2\text{ mol } HBr(g)

oluştuğunda

\Delta H^\circ = -103\text{ kJ}

olmaktadır (yani

103\text{ kJ}

ısı açığa çıkmaktadır).

2\text{ mol } HBr

oluştuğunda

103\text{ kJ}

ısı açığa çıkıyorsa,

0.4\text{ mol } HBr

oluştuğunda

x

ısı açığa çıkar.

x = \frac{0.4 \times 103}{2} = 20.6\text{ kJ}

Tepkime entalpisi denklemdeki katsayılara (2 mol HBr) göre hesaplandığı için, istenen mol miktarına (0.4 mol) doğru orantı yoluyla geçiş yapılır. Değer negatif olduğu için ısı açığa çıktığı sonucuna varılır.

Anahtar Kavram

Tepkime entalpisinin standart oluşum entalpileri kullanılarak hesaplanmasında, elementlerin standart şartlardaki en kararlı hallerinin oluşum entalpisi sıfır kabul edilirken, bu haller dışındaki elementlerin oluşum entalpileri hesaba dahil edilmelidir. Tepkime entalpisi katsayılarla doğru orantılıdır.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 3626Soru →

Belirli bir sıcaklıkta, $5\text{ L}$ 'lik sabit hacimli kapalı bir kaba $4,0\text{ mol } NaHCO_3(k)$ maddesi konuluyor. Sistem aynı sıcaklıkta,

2NaHCO_3(k) \rightleftharpoons Na_2CO_3(k) + CO_2(g) + H_2O(g)

denklemine göre dengeye ulaştığında $NaHCO_3(k)$ katısının $\%50$ 'sinin ayrıştığı belirleniyor. Buna göre, tepkimenin bu sıcaklıktaki derişimler cinsinden denge sabiti ( $K_c$ ) kaçtır?

2 \times 10^{-2}

4 \times 10^{-2}

5 \times 10^{-2}

1,0

25

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $4 \times 10^{-2}$

Cevap

Derişimler cinsinden denge sabiti (

K_c

) değeri

4 \times 10^{-2}

'dir.

Denge bağıntısına katı fazdaki maddeler yazılmaz. Sadece gaz fazındaki

CO_2

ve

H_2O

maddelerinin derişimleri çarpımı denge sabitini verir. Dengedeki derişimler hacim hesaba katılarak

[CO_2] = [H_2O] = 0,2\text{ M}

olarak bulunur ve çarpımları

4 \times 10^{-2}

sonucunu verir.

Adım Adım Çözüm

1

Tepkimeye giren

NaHCO_3(k)

miktarının belirlenmesi

Tepkimeye giren

NaHCO_3(k)

miktarı

2,0\text{ mol}

'dür.

Başlangıçta alınan

4,0\text{ mol}

katının

\%50

'si ayrıştığı için reaksiyona giren miktar

4,0 \times 0,50 = 2,0\text{ mol}

olarak bulunur.

2

Dengedeki gazların (

CO_2

ve

H_2O

) mol sayılarının hesaplanması

n(CO_2) = 1,0\text{ mol}

ve

n(H_2O) = 1,0\text{ mol}

Tepkime katsayılarına göre

2\text{ mol } NaHCO_3(k)

ayrıştığında

1\text{ mol } CO_2(g)

ve

1\text{ mol } H_2O(g)

oluşur.

3

Gazların denge derişimlerinin (molarite) hesaplanması

[CO_2] = 0,2\text{ M}

ve

[H_2O] = 0,2\text{ M}

Molarite formülü (

M = \frac{n}{V}

) kullanılarak,

5\text{ L}

'lik hacim için gazların derişimleri

1,0 / 5 = 0,2\text{ M}

olarak hesaplanır.

4

Heterojen denge bağıntısının yazılarak denge sabitinin (

K_c

) hesaplanması

K_c = 4 \times 10^{-2}

Katı maddeler denge bağıntısında yer almaz. Bağıntı

K_c = [CO_2][H_2O]

şeklindedir. Derişimler yerine yazıldığında

K_c = 0,2 \times 0,2 = 0,04 = 4 \times 10^{-2}

elde edilir.

Anahtar Kavram

Heterojen Denge Tepkimelerinde Denge Sabiti (Kc) Hesaplamaları

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 3627Soru →

Aynı sıcaklıkta $0,2\text{ M}$ $200\text{ mL}$ $\text{Al(NO}_3)_3$ sulu çözeltisi ile $0,3\text{ M}$ $300\text{ mL}$ $\text{Ca(NO}_3)_2$ sulu çözeltisi karıştırılıyor. Elde edilen karışımın nitrat ( $\text{NO}_3^-$ ) iyonları derişimini $0,2\text{ M}$ yapmak için aynı sıcaklıkta çözeltiye kaç $\text{mL}$ saf su ilave edilmelidir?

150

500

600

1000

1500

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 1000

Cevap

Nitrat iyonu derişimini

0,2\text{ M}

yapmak için çözeltiye

1000\text{ mL}

saf su ilave edilmelidir.

Nitrat iyonunun son derişiminin

0,2\text{ M}

olması için çözeltiye eklenmesi gereken saf su hacmi, başlangıçtaki toplam hacim (

500\text{ mL}

) ile nitrat iyonlarının mol sayısına göre hesaplanan son hacim (

1500\text{ mL}

) arasındaki fark alınarak

1000

olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1

Çözeltilerdeki tuzların iyonlaşma denklemleri yazılarak her bir çözeltiden gelen nitrat (

\text{NO}_3^-

) iyonlarının mol sayıları hesaplanır.

n(\text{NO}_3^-)_1 = 3 \times 0,2\text{ M} \times 0,2\text{ L} = 0,12\text{ mol}

ve

n(\text{NO}_3^-)_2 = 2 \times 0,3\text{ M} \times 0,3\text{ L} = 0,18\text{ mol}

Çözeltiler karıştırıldığında toplam nitrat iyonu mol sayısını bulmak için her iki çözeltiden gelen iyon miktarları ayrı ayrı hesaplanmalıdır.

2

Karışımdaki toplam nitrat iyonu mol sayısı bulunur.

n_{\text{toplam}}(\text{NO}_3^-) = 0,12 + 0,18 = 0,30\text{ mol}

Nitrat iyonunun son derişimini belirleyen unsur, ortamdaki toplam nitrat iyonu mol sayısıdır.

3

Nitrat iyonlarının son derişiminin

0,2\text{ M}

olması için gereken toplam çözelti hacmi (

V_{\text{son}}

) hesaplanır.

V_{\text{son}} = \frac{n_{\text{toplam}}}{M_{\text{son}}} = \frac{0,30\text{ mol}}{0,2\text{ M}} = 1,5\text{ L} = 1500\text{ mL}

Molarite formülü (

M = n/V

) kullanılarak istenen derişim için ulaşılması gereken toplam hacim belirlenir.

4

Toplam son hacimden, karıştırılan çözeltilerin başlangıçtaki hacimleri çıkarılarak ilave edilmesi gereken saf su hacmi bulunur.

V_{\text{su}} = 1500\text{ mL} - (200\text{ mL} + 300\text{ mL}) = 1000\text{ mL}

Eklenen su hacmi, son hacim ile karıştırılan çözeltilerin toplam ilk hacmi arasındaki farktır.

Anahtar Kavram

Çözeltiler karıştırıldığında iyon derişimlerinin hesaplanması ve seyreltme işlemlerinde toplam hacim ile eklenen su hacmi arasındaki farkın doğru kullanılması.

Soru 3628Soru →

İnert elektrotlar kullanılarak hazırlanan $Ni(NO_3)_2$ sulu çözeltisi, $19,3\text{ amper}$ lik sabit bir akımla $500\text{ saniye}$ süresince elektroliz ediliyor.

Buna göre, elektroliz süresince anotta açığa çıkan gazın $27^\circ\text{C}$ sıcaklık ve $0,82\text{ atm}$ basınç altındaki hacmi kaç litredir?

(Elektron verme eğilimleri: $H_2 > Ni > OH^- > NO_3^-$ ; $1\text{ Faraday (F)} = 96500\text{ Coulomb}$ ; Gaz sabiti $R = 0,082\text{ L}\cdot\text{atm}/(\text{mol}\cdot\text{K})$ )

0,0675

0,56

0,75

1,50

3,00

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 0,75

Cevap

Anotta açığa çıkan oksijen gazının 27 °C ve 0,82 atm altındaki hacmi 0,75 L'dir.

Devreden geçen elektrik yükü 9650 Coulomb olup bu değer 0,1 mol elektrona karşılık gelir. Anotta yükseltgenme eğilimi daha büyük olan hidroksit iyonları yükseltgenerek oksijen gazı açığa çıkarır. Tepkime denklemine göre 4 mol elektron devreden geçtiğinde 1 mol oksijen gazı oluşur; dolayısıyla 0,1 mol elektron geçişiyle 0,025 mol oksijen gazı elde edilir. Bu miktardaki oksijen gazının 27 °C (300 K) sıcaklık ve 0,82 atm basınç altındaki hacmi ideal gaz denklemi kullanılarak 0,75 L olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1

Devreden geçen toplam elektrik yükünü (Q) ve bu yüke karşılık gelen elektronların mol sayısını hesaplamak.

Q = I * t = 19,3 A * 500 s = 9650 C. Buradan elektronun mol sayısı: n(e-) = 9650 C / 96500 C/mol = 0,1 mol bulunur.

Faraday kanunlarına göre devreden geçen yük miktarı ile elektrotlarda açığa çıkan madde miktarı doğru orantılıdır.

2

Anotta yükseltgenerek ilk açığa çıkacak maddeyi belirlemek.

Çözeltide bulunan anyonlar OH- ve NO3- iyonlarıdır. Yükseltgenme (elektron verme) eğilimleri karşılaştırıldığında OH- > NO3- olduğundan, anotta öncelikle OH- iyonları yükseltgenir ve O2 gazı açığa çıkar.

Elektroliz kaplarında anotta yükseltgenme eğilimi daha büyük olan anyonlar öncelikli olarak yükseltgenir.

3

Anot yarı tepkimesini yazarak açığa çıkan O2 gazının mol sayısını bulmak.

Yarı tepkime: 4OH-(suda) -> O2(g) + 2H2O(s) + 4e- şeklindedir. 4 mol elektron geçişinde 1 mol O2 gazı oluştuğuna göre, 0,1 mol elektron geçişinde n(O2) = 0,1 / 4 = 0,025 mol O2 gazı açığa çıkar.

Elektrot tepkimesindeki katsayılar kullanılarak devreden geçen elektron miktarı ile elde edilen ürün miktarı arasındaki mol ilişkisi kurulur.

4

İdeal gaz denklemi (P * V = n * R * T) yardımıyla gazın belirtilen sıcaklık ve basınçtaki hacmini hesaplamak.

T = 27 + 273 = 300 K. P * V = n * R * T formülünden: 0,82 * V = 0,025 * 0,082 * 300 -> V = 0,75 L olarak bulunur.

Standart koşullar dışındaki sıcaklık ve basınçta gaz hacmini bulmak için ideal gaz yasası uygulanmalıdır.

Anahtar Kavram

Elektroliz ve Faraday Kanunları

Soru 3629Soru →

Formülü $C_6H_5OH$ olan fenol bileşiği ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Sulu çözeltisi zayıf asit özelliği gösterir.

Yapısındaki

-OH

grubundan dolayı tersiyer alkol olarak sınıflandırılır.

Halkadaki karbon atomlarının tamamı

sp^3

hibritleşmesi yapmıştır.

Halkadaki çift bağlardan dolayı cis-trans izomerliği gösterir.

Tollens çözeltisi ile yükseltgenerek benzoik asit oluşturur.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sulu çözeltisi zayıf asit özelliği gösterir.

Cevap

Sulu çözeltisi zayıf asit özelliği gösterir.

Fenol (

C_6H_5OH

) molekülü, yapısındaki hidroksil hidrojenini suya vererek fenolat iyonuna dönüşür. Oluşan fenolat iyonu rezonans kararlılığı gösterdiği için fenol, suya proton vermeye eğilimlidir ve sulu çözeltisi zayıf asit özelliği gösterir.

Adım Adım Çözüm

1

Fenolün kimyasal formülünü ve yapısal özelliklerini belirlemek.

Fenol (

C_6H_5OH

), benzen halkasına doğrudan bir hidroksil (

-OH

) grubunun bağlanmasıyla oluşan aromatik bir bileşiktir. Benzen halkasındaki tüm karbonlar

sp^2

hibritleşmesi yapmıştır.

Bileşiğin hangi fonksiyonel grupları ve hibritleşme türlerini içerdiğini saptamak.

2

Fenolün alkol sınıfına girip girmediğini kontrol etmek.

Alkollerde

-OH

grubunun bağl�� olduğu karbon atomu pi bağı taşımamalıdır. Fenolde

-OH

grubunun bağlı olduğu halka karbonu

sp^2

hibritleşmesi yaptığından (pi bağı içerdiğinden), fenol aromatik bir alkol değildir.

Yapıda

-OH

grubunun bulunmasının doğrudan alkol sınıflandırması için yeterli olmadığını doğrulamak.

3

Fenolün sulu çözeltisindeki kimyasal karakterini incelemek.

Fenol, benzen halkasındaki rezonans kararlılığından dolayı hidroksil grubundaki hidrojeni

H^+

iyonu şeklinde kolayca verebilir. Bu durum sulu çözeltisine zayıf asit karakteri kazandırır. Fenolün halka yapısı ve fonksiyonel grubu Tollens ayracı gibi yükseltgenlerle tepkime vermeye uygun değildir.

Bileşiğin asitlik özelliğini ve kimyasal ayıraçlarla olan tepkimelerini netleştirmek.

Anahtar Kavram

Fenolün aromatik yapısı, alkollerden farkı ve zayıf asit özelliği

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 3630Soru →

Organik bileşiklerin yapısında bulunan ve bu bileşiklere karakteristik fiziksel ve kimyasal özelliklerini kazandıran atom veya atom gruplarına fonksiyonel grup denir.

Buna göre, organik bileşiklerdeki fonksiyonel gruplar ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Aldehit ve ketonların yapısında bulunan karbonil grubundaki (

-CO-

) karbon atomu, pi (

\pi

) bağından dolayı

sp^3

hibritleşmesi yapmıştır.

Eterlerin fonksiyonel grubu olan oksi (

-O-

) grubundaki oksijen atomunun merkez atom olarak VSEPR gösterimi

AX_2

şeklindedir.

Alkollerin fonksiyonel grubu olan hidroksil (

-OH

) grubunun bağlı olduğu karbon atomunda hiç hidrojen atomu bulunmuyorsa bu alkol primer alkol olarak sınıflandırılır.

Karboksilik asitlerin fonksiyonel grubu olan karboksil grubundaki (

-COOH

) karbon atomu

sp^2

hibritleşmesi yapmıştır.

Ketonların fonksiyonel grubu olan karbonil grubu, Tollens çözeltisi ile tepkimeye girerek gümüş aynası oluşturur.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Karboksilik asitlerin fonksiyonel grubu olan karboksil grubundaki ( $-COOH$ ) karbon atomu $sp^2$ hibritleşmesi yapmıştır.

Cevap

Karboksilik asitlerin fonksiyonel grubu olan karboksil grubundaki (

-COOH

) karbon atomu

sp^2

hibritleşmesi yapmıştır.

Karboksilik asitlerin fonksiyonel grubu olan karboksil grubundaki (

-COOH

) karbon atomu, biri oksijen atomuyla ikili bağ (biri

\sigma

, diğeri

\pi

bağı), diğeri hidroksil grubuyla tekli bağ (

\sigma

bağı) ve bir diğeri de alkil/hidrojen grubuyla tekli bağ (

\sigma

bağı) olmak üzere toplamda 3 tane

\sigma

bağı yapmıştır. Bu nedenle karbon atomu

sp^2

hibritleşmesi yapmıştır ve bu ifade doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Karboksil grubunun yapısını ve bağlarını inceleyin.

Karboksil grubundaki (

-COOH

) karbon atomu, bir oksijen atomuna ikili bağla (

1 \ \sigma

ve

1 \ \pi

),

-OH

grubuna tekli bağla (

1 \ \sigma

) ve ana zincire tekli bağla (

1 \ \sigma

) bağlıdır.

Merkez atomun hibritleşme türünü belirlemek için yaptığı toplam

\sigma

(sigma) bağlarının sayısını tespit etmemiz gerekir.

2

Karbon atomunun sigma ve pi bağ sayılarını analiz ederek hibritleşmesini belirleyin.

Karbon atomu toplamda 3 tane

\sigma

bağı ve 1 tane

\pi

bağı yapmıştır. 3 doğrultusu olduğu i��in

sp^2

hibritleşmesi yapmıştır.

Pi bağları hibritleşmeye dahil edilmez; yalnızca sigma bağları ve varsa ortaklanmamış elektron çiftleri hibritleşme türünü belirler.

Anahtar Kavram

Organik bileşiklerdeki fonksiyonel grupların yapısal özellikleri ve hibritleşme türleri.

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 3631Soru →

Aşağıda ikinci periyot elementlerinin oluşturduğu bazı kovalent bileşiklerin ayırt edici özellikleri ile bu bileşiklerin VSEPR gösterimleri ve molekül geometrisi sınıflandırmaları verilmiştir.

Buna göre, sol sütundaki bileşik özellikleri ile sağ sütundaki moleküler yapı özelliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Doğru eşleşmeler şu şekildedir: 2. periyot 2. grup elementinin halojenli apolar bileşiği ile

sp

hibritleşmeli

AX_2

doğrusal yapı; 2. periyot 13. grup elementinin apolar hidrürü ile

sp^2

hibritleşmeli

AX_3

düzlem ��çgen yapı; 2. periyot 14. grubun düzgün dörtyüzlü en basit organik bileşiği ile

sp^3

hibritleşmeli

AX_4

düzgün dörtyüzlü yapı; 2. periyot 15. grubun polar hidrürü ile

sp^3

hibritleşmeli

AX_3E

üçgen piramit yapı; 2. periyot 16. grubun hidrojen bağlı polar bileşiği ile

sp^3

hibritleşmeli

AX_2E_2

açısal yapı eşleşmektedir.

Bileşiklerin ayırt edici özellikleri ve grup numaraları analiz edildiğinde; berilyum bileşiği doğrusal (

AX_2

), bor hidrürü düzlem üçgen (

AX_3

), karbon hidrürü düzgün dörtyüzlü (

AX_4

), azot hidrürü üçgen piramit (

AX_3E

) ve su molekülü ise açısal (

AX_2E_2

) yapıda eşleşir. Bu dağılım merkez atomların değerlik elektron sayıları, bağ sayıları ve ortaklanmamış elektron çiftleri ile tam uyum gösterir.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci bileşik özelliği incelenir: 2. periyot 2. grup elementi olan berilyum (

Be

), halojenlerle (örneğin

Cl

) iki kovalent bağ yaparak

BeCl_2

bileşiğini oluşturur.

Berilyumun değerlik kabuğunda ortaklanmamış elektron kalmaz, oktet boşluğu vardır. VSEPR gösterimi

AX_2

, hibritleşmesi

sp

ve molekül geometrisi doğrusal olur.

Merkez atomun bağ yaptığı iki grup doğrusal doğrultuda (

180^\circ

) konumlanarak en kararlı yapıyı oluşturur.

2

İkinci bileşik özelliği incelenir: 2. periyot 13. grup elementi olan bor (

B

), hidrojenle

BH_3

oluşturur.

Borun değerlik elektronlarının tamamı (3 adet) bağ yapımında kullanılır. VSEPR gösterimi

AX_3

, hibritleşmesi

sp^2

, geometrisi düzlem üçgendir ve hibritleşmeye katılmayan bir tane boş

p

orbitali içerir.

Bor atomu üç kovalent bağ yaparak oktetini tamamlayamaz ve apolar karakterli düzlem yapıda kalır.

3

Üçüncü bileşik özelliği incelenir: 2. periyot 14. grup elementi olan karbon (

C

), en basit organik molekül olan metanı (

CH_4

) oluşturur.

Karbon atomu 4 adet tekli

\sigma

bağı yaparak oktetini tamamlar. VSEPR gösterimi

AX_4

, hibritleşmesi

sp^3

ve molekül geometrisi düzgün dörtyüzlüdür.

Simetrik yük dağılımı nedeniyle dipol momenti sıfırdır ve apolar özellik gösterir.

4

Dördüncü bileşik özelliği incelenir: 2. periyot 15. grup elementi olan azot (

N

), hidrojenle amonyak (

NH_3

) molekülünü oluşturur.

Azot atomu 3 bağ yapar ve üzerinde 1 çift ortaklanmamış elektron kalır. VSEPR gösterimi

AX_3E

, hibritleşmesi

sp^3

ve molekül geometrisi üçgen piramittir.

Merkez atomdaki ortaklanmamış elektron çifti bağ yapan elektronları aşağıya doğru iterek bağ açısını

109,5^\circ

değerinden

107,3^\circ

değerine düşürür.

5

Beşinci bileşik özelliği incelenir: 2. periyot 16. grup elementi olan oksijen (

O

), hidrojenle su (

H_2O

) molekülünü oluşturur.

Oksijen atomu 2 bağ yapar ve üzerinde 2 çift ortaklanmamış elektron taşır. VSEPR gösterimi

AX_2E_2

, hibritleşmesi

sp^3

ve molekül geometrisi açısal (kırık doğru) şeklindedir.

Oksijenin yüksek elektronegatifliği ve hidrojen atomları sayesinde yoğun fazda moleküller arasında güçlü hidrojen bağları oluşur.

Anahtar Kavram

VSEPR Gösterimi ve Molekül Geometrisi

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 3632Soru →

Toprak altında bulunan ve demir ( $Fe$ ) metalinden yapılmış bir yakıt tankı, bakır ( $Cu$ ) borularla doğrudan temas edecek şekilde tesis edilmiştir. Nemli toprak ortamında kalan bu sistemde demir metalinin korozyona uğradığı tespit edilmiştir.

Bazı metallerin standart indirgenme potansiyelleri ( $E^0$ ) aşağıda verilmiştir:
* $Mg^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Mg(\text{k}) \quad E^0 = -2,37 \text{ V}$
* $Zn^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Zn(\text{k}) \quad E^0 = -0,76 \text{ V}$
* $Fe^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Fe(\text{k}) \quad E^0 = -0,44 \text{ V}$
* $Sn^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Sn(\text{k}) \quad E^0 = -0,14 \text{ V}$
* $Cu^{2+}(\text{suda}) + 2e^- \rightarrow Cu(\text{k}) \quad E^0 = +0,34 \text{ V}$

Buna göre, bu sistemde gerçekleşen korozyon süreci ve korozyondan korunma yöntemleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Demir tank ile bakır borunun teması demirin korozyonunu hızlandırır; tankı korumak için sisteme bağlı olan kurban anot magnezyum veya çinko metalinden seçilebilir.

Bakır metalinin indirgenme potansiyeli daha yüksek olduğundan, bakır boru korozyon hücresinde anot olarak davranır ve ilk olarak bakır aşınır.

Tankın dış yüzeyi kalay (

Sn

) metali ile kaplandığında, bu kaplama tabakasında bir çatlak oluşursa demir metalinin korozyon hızı çıplak demire göre azalır.

Sisteme kurban anot olarak gümüş (

Ag

) elektrot bağlanması, demir tankın katot olarak davranarak korunmasını sağlar.

Korozyon sırasında anot bölgesinde oksijen gazı indirgenirken, katot bölgesinde demir metali yükseltgenir.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Demir tank ile bakır borunun teması demirin korozyonunu hızlandırır; tankı korumak için sisteme bağlı olan kurban anot magnezyum veya çinko metalinden seçilebilir.

Cevap

Demir tank ile bakır borunun teması demirin korozyonunu hızlandırır; tankı korumak için sisteme bağlı olan kurban anot magnezyum veya çinko metalinden seçilebilir.

Demir metalinin standart indirgenme potansiyeli bakırdan daha düşük olduğu için demir bakıra göre anottur ve nemli ortamda korozyonu hızlanır. Demiri korumak için sisteme demirden daha aktif (

E^0

değeri demirden daha negatif) bir metalin kurban anot olarak bağlanması gerekir. Magnezyum (

-2,37\text{ V}

) ve çinko (

-0,76\text{ V}

) metallerinin indirgenme potansiyelleri demirinkinden (

-0,44\text{ V}

) küçük olduğu için bu amaca uygundur.

Adım Adım Çözüm

1

Metallerin aktifliklerini (yükseltgenme eğilimlerini) belirlemek için standart indirgenme potansiyellerini (

E^0

) karşılaştırmak.

İndirgenme potansiyeli en küçük olan metal en aktiftir. Buna göre aktiflik sırası:

Mg > Zn > Fe > Sn > Cu

şeklindedir.

Bir metalin indirgenme potansiyeli ne kadar küçükse, yükseltgenme eğilimi (aktifliği) o kadar fazladır.

2

Demir yakıt tankı ile bakır boru arasındaki etkileşimi analiz etmek.

Demir (

Fe

,

E^0 = -0,44 \text{ V}

) bakırdan (

Cu

,

E^0 = +0,34 \text{ V}

) daha aktif olduğu için anot olarak davranır ve yükseltgenerek korozyona uğrar (

Fe \rightarrow Fe^{2+} + 2e^-

). Bakır ise katot görevi görür. Bu temas korozyonu hızlandırır.

Farklı iki metal temas ettiğinde aktif olan anot, pasif olan katot olur.

3

Demir tankı korumak için kurban anot yöntemini değerlendirmek.

Demiri korozyondan korumak için sisteme demirden daha aktif bir metal (kurban anot) bağlanmalıdır. Aktiflik sırasına göre magnezyum (

Mg

) veya çinko (

Zn

) demirden daha aktif oldukları için kurban anot olarak seçilebilirler. Bu durumda kurban anot yükseltgenirken demir tank korunmuş olur.

Kurban anot yöntemi, korunmak istenen metal yerine yükseltgenme potansiyeli daha yüksek bir metalin harcanması prensibine dayanır.

Anahtar Kavram

Korozyon, Galvanik Hücre Oluşumu ve Kurban Anot Yöntemi

Soru 3633Soru →

Aynı sıcaklıkta $0,4\text{ M}$ $300\text{ mL}$ $\text{NaCl}$ sulu çözeltisi ile $0,6\text{ M}$ $200\text{ mL}$ $\text{CaCl}_2$ sulu çözeltisi karıştırılıyor. Elde edilen karışımın klor ( $\text{Cl}^-$ ) iyonları derişimini $0,45\text{ M}$ yapmak için aynı sıcaklıkta karışıma kaç $\text{mL}$ saf su ilave edilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 300

Cevap

Karışımdaki klor iyonları derişimini 0,45 M yapmak için eklenmesi gereken saf su miktarı 300 mL'dir.

NaCl ve CaCl₂ çözeltilerinden gelen toplam Cl⁻ iyonu mol sayısı 0,36 moldür. Derişimin 0,45 M olması için gereken toplam hacim 0,8 L (800 mL) olmalıdır. Başlangıçta 500 mL çözelti bulunduğundan 300 mL saf su eklenmesi gerekir.

Adım Adım Çözüm

1

NaCl çözeltisinden gelen klor iyonlarının mol sayısının belirlenmesi

n(\text{Cl}^-) = 0,12\text{ mol}

Çözeltideki tuzun deri��imi ile hacmi çarpılarak tuzdan gelen iyonların mol sayısı hesaplanır.

2

CaCl₂ çözeltisinden gelen klor iyonlarının mol sayısının belirlenmesi

n(\text{Cl}^-) = 0,24\text{ mol}

CaCl₂ tuzu suda çözündüğünde formülündeki katsayıdan ötürü ortama 2 katı kadar klor iyonu verir.

3

Karışımdaki toplam klor iyonu mol sayısının hesaplanması

n_{\text{toplam}}(\text{Cl}^-) = 0,36\text{ mol}

İki çözeltiden gelen iyon miktarları toplanarak toplam mol sayısı elde edilir.

4

Hedef derişime ulaşmak için gereken toplam çözelti hacminin bulunması

V_{\text{son}} = 800\text{ mL}

Toplam mol sayısı, hedef derişim değerine bölünerek son hacim litre cinsinden bulunur ve mililitreye çevrilir.

5

Eklenmesi gereken saf su miktarının hesaplanması

V_{\text{eklenen}} = 300\text{ mL}

Toplam hacimden, karıştırılan çözeltilerin başlangıç hacimleri çıkarılarak ilave edilmesi gereken su hacmi bulunur.

Anahtar Kavram

Farklı tuz çözeltileri karıştırıldığında ortak iyonların mol sayıları toplamı, son hacme bölünerek yeni derişim bulunur. Seyreltme işleminde ise çözünen mol sayısı sabit kalırken hacim artar.

Soru 3634Soru →

Standart koşullarda asetilen ( $C_2H_2$ ) gazının hidrojen ( $H_2$ ) gazı ile doyurularak etan ( $C_2H_6$ ) gazına dönüştürülmesi tepkimesi ve bu tepkimenin entalpi değişimi aşağıda verilmiştir:

C_2H_2(g) + 2H_2(g) \rightarrow C_2H_6(g) \quad \Delta H^\circ = -312 \text{ kJ}

Aynı koşullarda gerçekleşen diğer bazı tepkimeler ve entalpi değişimleri ise tabloda gösterilmiştir:

Tepkime	$\Delta H^\circ$ (kJ)
$C_2H_6(g) + \frac{7}{2}O_2(g) \rightarrow 2CO_2(g) + 3H_2O(s)$	$-1560$
$H_2(g) + \frac{1}{2}O_2(g) \rightarrow H_2O(s)$	$-286$

Buna göre, asetilen gazının standart molar yanma entalpisini ( $C_2H_2(g) + \frac{5}{2}O_2(g) \rightarrow 2CO_2(g) + H_2O(s)$ ) hesaplamak isteyen bir öğrencinin bulacağı değer kaç $\text{kJ/mol}$ 'dür?

-1300

-2444

-1586

-2158

+1820

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: -1300

Cevap

-1300

Asetilen gazının standart molar yanma entalpisi, verilen basamak tepkimelerin Hess Yasası uyarınca uygun yön ve katsayılar ile düzenlenip toplanmasıyla -1300 kJ/mol olarak hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1

Birinci tepkimeyi girenlerdeki asetilen kaynağını sağlamak üzere aynen alın.

C_2H_2(g) + 2H_2(g) \rightarrow C_2H_6(g) \quad \Delta H_1^\circ = -312 \text{ kJ}

Hedef tepkimenin girenler kısmında 1 mol asetilen gazı bulunmaktadır.

2

İkinci tepkimeyi ürünlerdeki karbondioksit kaynağını sağlamak üzere aynen alın.

C_2H_6(g) + \frac{7}{2}O_2(g) \rightarrow 2CO_2(g) + 3H_2O(s) \quad \Delta H_2^\circ = -1560 \text{ kJ}

Hedef tepkimenin ürünler kısmında 2 mol karbondioksit gazı yer almaktadır.

3

Üçüncü tepkimeyi ters çevirip 2 katsayısıyla çarpın.

2H_2O(s) \rightarrow 2H_2(g) + O_2(g) \quad \Delta H_3^\circ = +572 \text{ kJ}

Birinci tepkimeden gelen 2 mol

H_2(g)

gazını sadeleştirmek ve net tepkimedeki su ile oksijen miktarlarını dengelemek gerekir.

4

Elde edilen basamakları toplayarak net tepkime entalpisini hesaplayın.

\Delta H^\circ = -312 + (-1560) + 572 = -1300 \text{ kJ/mol}

Hess Yasası gereği basamak tepkimelerin entalpi değişimlerinin toplamı net tepkimenin entalpi değişimine eşittir.

Anahtar Kavram

Hess Yasası ve Tepkime Entalpilerinin Toplanabilirliği

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 3635Soru →

Bir laboratuvar çalışmasında, hacimce $\%35$ etil alkol içeren $400\text{ mL}$ etil alkol-su karışımı hazırlanmıştır. Bu karışıma aynı sıcaklıkta bir miktar saf su eklenerek hacimce etil alkol derişiminin $\%20$ olması istenmektedir. Buna göre, hedeflenen derişime ulaşmak için başlangıçtaki karışıma ilave edilmesi gereken saf su hacmi kaç $\text{mL}$ 'dir? (Karışım hazırlanırken hacim kaybı olmadığı varsayılacaktır.)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 300

Cevap

Başlangıçtaki karışıma ilave edilmesi gereken saf su hacmi 300 mL'dir.

Çözeltideki etil alkol hacmi

400 \text{ mL} \times 0,35 = 140 \text{ mL}

olarak sabit kalır. Son hacimce yüzdenin

\%20

olması istendiğine göre,

140 / V_{\text{son}} = 0,20

bağıntısından son çözelti hacmi

700 \text{ mL}

olmalıdır. Başlangıçta

400 \text{ mL}

çözelti bulunduğundan eklenmesi gereken saf su hacmi

700 - 400 = 300 \text{ mL}

olarak elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1

Başlangıç çözeltisindeki çözünmüş alkol hacmini bulma

V_{\text{alkol}} = 140 \text{ mL}

Hacimce

\%35

etil alkol içeren

400 \text{ mL}

çözeltideki net alkol miktarını belirlemek için.

2

Derişim

\%20

olduğunda oluşacak toplam çözelti hacmini hesaplama

V_{\text{son}} = 700 \text{ mL}

Saf su eklendiğinde çözünen etil alkol hacmi değişmeyeceğinden,

140 \text{ mL}

alkolün

\%20

'lik oran oluşturduğu toplam hacmi belirlemek için.

3

Eklenen saf su hacmini hesaplama

V_{\text{su}} = 300 \text{ mL}

Son çözelti hacmi ile başlangıçtaki çözelti hacmi arasındaki fark eklenen saf suya eşit olduğundan.

Anahtar Kavram

Hacimce yüzde derişim ve çözeltilerin seyreltilmesi

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 3636Soru →

VSEPR (Değerlik Kabuğu Elektron Çifti İtmesi) kuramına göre, bir molekülün geometrisi merkez atomun etrafındaki ortaklanmış ve ortaklanmamış elektron çiftlerinin birbirini itmesi esasına dayanır.

Aşağıda bazı moleküllerin geometrik yapıları ve VSEPR gösterimlerine ait özellikler verilmiştir:
* I. Molekül: Merkez atomunun hibritleşme türü $sp^3$ , VSEPR gösterimi $AX_2E_2$ olan kırık doğru (açısal) geometrisine sahiptir.
* II. Molekül: Merkez atomunun hibritleşme türü $sp^2$ , VSEPR gösterimi $AX_3$ olan düzlem üçgen geometrisine sahiptir.
* III. Molekül: Merkez atomunun hibritleşme türü $sp^3$ , VSEPR gösterimi $AX_3E$ olan üçgen piramit geometrisine sahiptir.

Buna göre, aşağıdakilerin hangisinde I, II ve III numaralı moleküllere örnek olarak verilen bileşikler doğru sınıflandırılmıştır?

(Elementlerin atom numaraları: $_1H$ , $_4Be$ , $_5B$ , $_6C$ , $_7N$ , $_8O$ , $_9F$ , $_16S$ )

I:

H_2O

, II:

BH_3

, III:

NH_3

I:

CO_2

, II:

BH_3

, III:

NH_3

I:

H_2O

, II:

NH_3

, III:

BH_3

I:

BeH_2

, II:

BF_3

, III:

NF_3

I:

H_2S

, II:

NF_3

, III:

BF_3

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I: $H_2O$ , II: $BH_3$ , III: $NH_3$

Cevap

I. molekülün su (

H_2O

), II. molekülün bor trihidrür (

BH_3

) ve III. molekülün amonyak (

NH_3

) olduğu bileşik grubudur.

I. molekül için verilen özellikler (merkez atomunun

sp^3

hibritleşmesi yapması,

AX_2E_2

VSEPR gösterimi ve kırık doğru geometrisi) su (

H_2O

) molekülüne tam olarak uyar. II. molekül için verilen özellikler (merkez atomunun

sp^2

hibritleşmesi yapması,

AX_3

VSEPR gösterimi ve düzlem üçgen geometrisi) bor trihidrür (

BH_3

) molekülünü tanımlar. III. molekül için verilen özellikler (merkez atomunun

sp^3

hibritleşmesi yapması,

AX_3E

VSEPR gösterimi ve üçgen piramit geometrisi) ise amonyak (

NH_3

) molekülünü tanımlar. Bu üç bileşiğin sırasıyla eşleştirildiği seçenek doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Elementlerin atom numaralarından yola çıkarak değerlik elektron sayılarını belirlemek.

_1H

: 1,

_4Be

: 2,

_5B

: 3,

_6C

: 4,

_7N

: 5,

_8O

: 6,

_9F

: 7,

_16S

: 6 değerlik elektronuna sahiptir.

Moleküllerin Lewis yapılarını ve dolayısıyla VSEPR formüllerini belirlemek için merkez atomların değerlik elektron sayılarına ihtiyaç duyulur.

2

I. molekül tanımına uyan bileşiği analiz etmek.

AX_2E_2

gösterimi, merkez atomun 2 bağ yaptığını ve 2 çift ortaklanmamış elektron barındırdığını gösterir.

H_2O

molekülünde oksijen merkez atomdur. Oksijenin 6 değerlik elektronundan 2'si bağ yapımına katılır, geriye kalan 4 elektron (2 çift) ortaklanmamış olarak kalır. Hibritleşme türü

sp^3

olup geometri kırık doğrudur.

H_2S

de benzer şekilde kükürt atomunun 6A grubunda bulunması nedeniyle bu tanıma uyar.

İlk öncülde belirtilen geometrik ve hibritleşme kriterlerini sağlayan aday bileşikleri tespit etmek.

3

II. molekül tanımına uyan bileşiği analiz etmek.

AX_3

gösterimi, merkez atomun 3 bağ yaptığını ve ortaklanmamış elektron çifti bulundurmadığını gösterir. Bor trihidrür (

BH_3

) veya bor triflorür (

BF_3

) moleküllerinde merkez atom olan bor (

B

) 3A grubunda olup 3 bağ yapar ve ortaklanmamış elektronu kalmaz. Hibritleşme türü

sp^2

olup geometri düzlem üçgendir.

İkinci öncülde belirtilen kriterleri sağlayan molekülleri belirlemek.

4

III. molekül tanımına uyan bileşiği analiz etmek.

AX_3E

gösterimi, merkez atomun 3 bağ yaptığını ve 1 çift ortaklanmamış elektronu olduğunu ifade eder. Amonyak (

NH_3

) ve azot triflorür (

NF_3

) moleküllerinde merkez atom olan azot (

N

) 5A grubundadır. 3 elektronla bağ yaparken, 1 çift elektron ortaklanmamış olarak merkez atom üzerinde kalır. Hibritleşme türü

sp^3

olup geometri üçgen piramittir.

Üçüncü öncülde verilen kriterleri sağlayan molekülleri belirleyerek tüm moleküllerin bir arada doğru verildiği seçeneği bulmak.

Anahtar Kavram

VSEPR Gösterimi ve Molekül Geometrileri

Soru 3637Soru →

Aromatik bileşiklerin kimyasal özellikleri, benzen halkasına bağlı olan fonksiyonel grupların yapısına göre değişiklik gösterir.

Buna göre, aşağıda verilen aromatik bileşikleri oda koşullarındaki ( $25^\circ\text{C}$ ) asitlik kuvvetlerine göre en zayıf asitten en kuvvetli aside doğru sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Asitlik kuvvetlerinin en zayıftan en kuvvetliye doğru sıralaması: Anilin < Toluen < Fenol < Benzoik asit şeklindedir.

Sıralama Anilin < Toluen < Fenol < Benzoik asit şeklindedir. Anilin zayıf baz özelliği gösterdiği için asitliği en düşüktür. Toluen apolar yan zinciri nedeniyle nötrdür. Fenol, fenoksit iyonunun rezonans kararlılığı sayesinde zayıf asittir. Benzoik asit ise karboksil grubu içerdiği için bu bileşikler arasındaki en kuvvetli asittir.

Adım Adım Çözüm

1

Bileşiklerin fonksiyonel gruplarının ve kimyasal karakterlerinin belirlenmesi.

Anilin zayıf baz, toluen nötr hidrokarbon, fenol zayıf asit ve benzoik asit karboksilik asittir.

Bileşiklerin asitlik gücü, halkaya bağlı fonksiyonel grupların sulu çözeltideki proton alma veya verme eğilimleri ile doğrudan ilişkilidir.

2

Bazik ve nötr bileşiklerin karşılaştırılması.

Anilin sulu çözeltide zayıf bazik özellik gösterirken, toluen nötrdür. Bu nedenle anilinin asitliği toluenden daha düşüktür.

Bazik karakterli maddelerin proton verme eğilimi (asitliği), nötr maddelerden daha azdır.

3

Asidik bileşiklerin karşılaştırılması.

Benzoik asit, fenole göre çok daha kuvvetli bir asittir.

Karboksilik asitlerin yapısındaki karbonil grubu elektron çekerek

\text{O}-\text{H}

bağını zayıflatır ve oluşan karboksilat iyonu rezonans ile fenoksit iyonuna göre daha kararlı hale gelir.

4

Genel sıralamanın oluşturulması.

Anilin < Toluen < Fenol < Benzoik asit sıralaması elde edilir.

En bazik/en az asidik olandan en asidik olana doğru yapılan bu sıralama bileşiklerin asitlik kuvvetlerini gösterir.

Anahtar Kavram

Aromatik bileşiklerin fonksiyonel gruplarına göre asitlik ve bazlık kuvvetlerinin karşılaştırılması.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 3638Soru →

Aşağıda verilen kovalent bağlı moleküller ile bu moleküllerin merkez atomlarının hibritleşme türü, VSEPR gösterimi ve bağ açılarına ait özelliklerini doğru şekilde eşleştiriniz.
(Atom numaraları: $_1H$ , $_6C$ , $_7N$ , $_8O$ , $_9F$ , $_{16}S$ , $_{17}Cl$ )

Soldaki öğeye tıklayın, sonra eşleşen sağdaki öğeye tıklayın

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

CS_2

molekülü doğrusal

AX_2

VSEPR gösterimi ve

sp

hibritleşmesiyle;

COCl_2

molekülü tam

120^\circ

olmayan bağ açılarına sahip düzlem üçgen

AX_3

geometrisiyle;

NF_3

molekülü yüksek elektronegatifliğe sahip flor atomları nedeniyle

NH_3

molekülünden daha dar bağ açısına sahip üçgen piramit

AX_3E

geometrisiyle;

OF_2

molekül�� ise benzer şekilde florun etkisiyle

H_2O

molekülünden daha dar bağ açısına sahip kırık doğru

AX_2E_2

geometrisiyle eşleşir.

Eşleştirme sürecinde her molekülün Lewis yapısı çizilip merkez atomun hibritleşme türü, VSEPR gösterimi ve elektronegatifliğin bağ açılarına etkisi incelenmiştir. CS2 için doğrusal AX2, COCl2 için düzlem üçgen AX3, NF3 için üçgen piramit AX3E ve OF2 için açısal AX2E2 eşleştirmeleri doğru bağ açısal ilişkileriyle eşleşmiştir.

Adım Adım Çözüm

1

Merkez ve çevre atomlarının değerlik elektron sayılarının belirlenmesi

Değerlik elektron sayıları; H için 1, C için 4, N için 5, O i��in 6, F için 7, S için 6, Cl için 7 olarak bulunur.

Lewis yapılarını doğru şekilde çizip merkez atomun ortaklanmamış elektron çiftlerini ve bağ sayılarını saptamak için bu sayılara ihtiyaç vardır.

2

Moleküllerin Lewis yapılarının çizilmesi ve merkez atomların etrafındaki elektron gruplarının sayılması

CS_2

için merkez atom C etrafında 2 ikili bağ grubu (ortaklanmamış çift yok);

COCl_2

için C etrafında 1 ikili bağ ve 2 tekli bağ grubu (ortaklanmamış çift yok);

NF_3

için N etrafında 3 tekli bağ ve 1 ortaklanmamış çift;

OF_2

için O etrafında 2 tekli bağ ve 2 ortaklanmamış çift saptanır.

Elektron grup sayıları merkez atomun hibritleşme türünü ve VSEPR gösterimini doğrudan belirler.

3

Hibritleşme türlerinin, VSEPR formüllerinin ve molekül geometrilerinin eşleştirilmesi

CS_2

doğrusal geometride

sp

hibritleşmeli

AX_2

olarak;

COCl_2

düzlem üçgen geometride

sp^2

hibritleşmeli

AX_3

olarak;

NF_3

üçgen piramit geometride

sp^3

hibritleşmeli

AX_3E

olarak;

OF_2

kırık doğru geometride

sp^3

hibritleşmeli

AX_2E_2

olarak sınıflandırılır.

VSEPR kurallarına göre doğrusal, düzlem üçgen, üçgen piramit ve kırık doğru geometrilerin teorik altyapısı bu şekilde kurulur.

4

Bağ açılarındaki sapmaların ve elektronegatiflik etkilerinin analiz edilmesi

COCl_2

'de çift bağın yüksek itme gücünden dolayı açılar tam

120^\circ

olmaz.

NF_3

ve

OF_2

moleküllerinde flor atomlarının yüksek elektronegatifliği, bağ elektronlarını kendine çekerek bağlar arası itmeyi azaltır. Merkez atomdaki ortaklanmamış elektron çiftleri bağları daha güçlü iterek bağ açısını sırasıyla

NH_3

(

107.3^\circ

) ve

H_2O

(

104.5^\circ

) referans moleküllerinden daha dar hale getirir (

NF_3

için

102^\circ

,

OF_2

için

103^\circ

).

Aynı elektron grubu geometrisine sahip moleküllerin, merkez ve çevre atomlar arasındaki elektronegatiflik farklarına ve çift bağların varlığına bağlı olarak bağ açılarının nasıl sapma gösterdiği tespit edilerek kesin eşleşme tamamlanır.

Anahtar Kavram

VSEPR kuralları çerçevesinde merkez atom üzerindeki ortaklanmamış elektron çiftlerinin ve bağ yapan atomların elektronegatifliklerinin molekül geometrisi ile bağ açıları üzerindeki etkisi

Tahmini Süre:3m 0s

Soru 3639Soru →

Bir organik kimya laboratuvarında benzen halkasına bağlı farklı fonksiyonel grupların halkanın fiziksel ve kimyasal özelliklerine etkisini inceleyen bir öğrenci, aşağıdaki bileşikleri kullanarak sulu çözeltiler hazırlıyor:

[Görselde X, Y ve Z bileşikleri verilmiştir]

Buna göre; X, Y ve Z bileşikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

X bileşiği, yapısında hidroksil (

-OH

) grubu bulundurmasına rağmen alkol sınıfı bir bileşik değildir ve sulu çözeltisi zayıf asidik özellik gösterir.

Y bileşiği, yapısındaki amino (

-NH_2

) grubu nedeniyle zayıf baz özelliği gösterir ve boya sanayisinde başlangıç maddesi olarak kullanılır.

Z bileşiği, gıdalarda mikroorganizmaların çoğalmasını önlemek amacıyla koruyucu katkı maddesi olarak kullanılan sodyum benzoat tuzunun sentezinde kullanılır.

Her üç bileşiğin de yapısındaki benzen halkası, içerdikleri pi (

\pi

) bağları nedeniyle alkenler gibi kolaylıkla katılma tepkimesi verir ve bromlu suyun rengini giderir.

Z bileşiğinin asitlik sabiti (

K_a

), X bileşiğinin asitlik sabitinden daha büyüktür.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Her üç bileşiğin de yapısındaki benzen halkası, içerdikleri pi ( $\pi$ ) bağları nedeniyle alkenler gibi kolaylıkla katılma tepkimesi verir ve bromlu suyun rengini giderir.

Cevap

Her üç bileşiğin de yapısındaki benzen halkası, içerdikleri pi bağları nedeniyle alkenler gibi kolaylıkla katılma tepkimesi verir ve bromlu suyun rengini giderir.

Aromatik bileşiklerin en temel özelliklerinden biri, benzen halkasındaki pi elektronlarının delokalizasyonu sonucu oluşan rezonans kararlılığıdır. Bu kararlılık nedeniyle benzen ve türevleri alkenlerin aksine kolayca katılma tepkimesi vermez ve bromlu suyun rengini oda koşullarında katılarak gidermez. Bu nedenle benzen halkasının katılma tepkimesi verdiği ifadesi yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1

Bileşiklerin yapılarını ve sınıflandırılmalarını belirleme

X fenol (aromatik alkol olmayan zayıf asit), Y anilin (zayıf baz) ve Z benzoik asittir (karboksilik asit).

Seçenekleri analiz etmek için her bir fonksiyonel grubun halkaya kazandırdığı özellikleri tanımlamak gerekir.

2

Fenolün özelliklerini değerlendirme

X bileşiği yapısında

-OH

taşımasına rağmen alkol değildir, fenol olarak adlandırılır ve zayıf asittir.

Alkol olma kurallarına göre

-OH

grubunun bağlı olduğu karbonun sp³ hibritleşmesi yapmış olması gerekir, oysa benzen halkasındaki tüm karbonlar sp² hibritleşmesi yapmıştır.

3

Anilin ve benzoik asidin kimyasal karakterlerini inceleme

Y anilindir ve yapısındaki azotun ortaklanmamış elektron çifti sayesinde zayıf bazdır; Z benzoik asittir ve zayıf asit özelliğindedir.

Benzoik asidin karboksil grubu içermesi nedeniyle asitlik sabiti (

K_a \approx 6.4 \times 10^{-5}

), fenolün asitlik sabitinden (

K_a \approx 10^{-10}

) oldukça büyüktür.

4

Aromatik halkanın katılma tepkimelerine eğilimini değerlendirme

Aromatik halkalar rezonans kararlılığından dolayı çok kararlıdır; alkenler gibi oda koşullarında katılma tepkimesi vermez ve bromlu suyun rengini giderir.

Benzen halkasındaki pi elektronlarının delokalizasyonu (halka içine yayılması) halkaya yüksek bir kararlılık kazandırır, bu nedenle katılma yerine yer değiştirme (sübstitüsyon) tepkimesi tercih edilir.

Anahtar Kavram

Aromatik bileşiklerin kararlılığı, rezonans yapısı ve türevlerinin (fenol, anilin, benzoik asit) asitlik-bazlık özellikleri.

Soru 3640Soru →

Özkütlesi $0,75\text{ g/mL}$ olan saf bir $X$ sıvısı ile saf su ( $d_{\text{su}} = 1\text{ g/mL}$ ) kullanılarak kütlece $\%20$ 'lik sulu $X$ çözeltisi hazırlanmıştır.

Buna göre, hazırlanan bu çözelti ile ilgili;

I. Hacimce yüzde derişimi $\%25$ 'tir.
II. Çözeltideki $X$ sıvısının kütlesinin, su kütlesine oranı $\frac{1}{5}$ 'tir.
III. $100\text{ mL}$ $X$ sıvısı kullanılarak hazırlanan çözeltinin kütlesi $375\text{ gram}$ 'dır.

yargılarından hangileri doğrudur? (Karışım oluşurken hacim kaybı olmadığı varsayılacaktır.)

Yalnız I

Yalnız II

I ve II

I ve III

I, II ve III

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I ve III

Cevap

I ve III

Doğru cevap birinci ve üçüncü ifadeleri içeren seçenektir. Kütlece

\%20

'lik bir çözeltide her

20\text{ g}

X

sıvısına karşılık

80\text{ g}

su bulunur. Özkütleler yardımıyla hacimlere geçildiğinde

X

sıvısının hacmi yirmi bölü sıfır virgül yetmiş beş yani seksen bölü üç mililitre, suyun hacmi ise seksen mililitre olur. Toplam hacim üç yüz yirmi bölü üç mililitre olacağından hacimce yüzde derişim

\%25

olarak hesaplanır. Dolayısıyla birinci öncül doğrudur. Yüz mililitre

X

sıvısının kütlesi yetmiş beş gram olup, kütlece

\%20

'lik çözeltideki toplam kütle yetmiş beş bölü sıfır virgül yirmi yani üç yüz yetmiş beş gram olur. Dolayısıyla üçüncü öncül doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Çözeltinin kütlece derişiminden yola çıkarak bileşenlerin kütlelerini belirlemek.

100\text{ g}

çözelti alındığında,

20\text{ g}

X

sıvısı ve

80\text{ g}

su bulunur.

Kütlece

\%20

'lik çözelti tanımına göre her

100\text{ g}

çözeltide

20\text{ g}

çözünen madde bulunur.

2

Kütleleri verilen bileşenlerin hacimlerini hesaplamak.

V_X = \frac{20\text{ g}}{0,75\text{ g/mL}} = \frac{80}{3}\text{ mL}

ve

V_{\text{su}} = \frac{80\text{ g}}{1\text{ g/mL}} = 80\text{ mL}

bulunur.

Hacim değerleri, kütlelerin özkütlelere bölünmesiyle (

V = \frac{m}{d}

) hesaplanır.

3

Hacimce yüzde derişimi hesaplayarak birinci ��ncülü doğrulamak.

V_{\text{toplam}} = \frac{80}{3} + 80 = \frac{320}{3}\text{ mL}

olur. Hacimce

\% = \frac{80/3}{320/3} \times 100 = \%25

bulunur. Birinci öncül doğrudur.

Hacimce yüzde derişim, çözünen hacminin toplam çözelti hacmine oranının 100 ile çarpılmasıyla bulunur.

4

X

sıvısının kütlesinin su kütlesine oranını bularak ikinci öncülü doğrulamak.

\frac{m_X}{m_{\text{su}}} = \frac{20\text{ g}}{80\text{ g}} = \frac{1}{4}

olur. İkinci öncül yanlıştır.

Bir bölü beş oranı çözünen kütlesinin su kütlesine değil, toplam çözelti kütlesine oranıdır.

5

100\text{ mL}

X

sıvısı kullanıldığında çözeltinin toplam kütlesini hesaplayarak üçüncü öncülü doğrulamak.

m_X = 100\text{ mL} \times 0,75\text{ g/mL} = 75\text{ g}

olur. Çözelti kütlece

\%20

'lik olduğuna göre, toplam kütle

m_{\text{çözelti}} = \frac{75}{0,20} = 375\text{ gram}

olur. Üçüncü öncül doğrudur.

Kütlece derişim formülü kullanılarak çözünen kütlesinden toplam çözelti kütlesine geçiş yapılır.

Anahtar Kavram

Kütlece ve Hacimce Yüzde Derişim İlişkisi

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram