Problemler

270 questions

Question 81Question

Bir sinema salonundaki izleyiciler koltuklara 33'erli oturduğunda 88 izleyici ayakta kalmaktadır. Salonda toplam 1515 koltuk sırası olduğuna göre, bu salondaki toplam izleyici sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 5353

Answer

Toplam izleyici sayısı 53'tür.
Toplam izleyici sayısı, koltuklarda oturanların sayısı (15×3=4515 \times 3 = 45) ile ayakta kalanların sayısı (88) toplanarak 45+8=5345 + 8 = 53 olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Koltuklara oturan izleyici sayısını bulun.
15×3=4515 \times 3 = 45 izleyici koltuklardadır.
1515 sıranın her birinde 33 kişi oturmaktadır.
2
Ayakta kalan izleyicileri ekleyerek toplam izleyici sayısını hesaplayın.
45+8=5345 + 8 = 53 toplam izleyici.
Ayakta kalan izleyiciler de salondaki toplam mevcuda dahildir.

Key Concept

Sayı problemlerinde temel denklem kurma ve mevcudiyet hesabı.
Question 82Question

Bir müzedeki toplam ziyaretçi sayısının %60\%60'ı yerli ziyaretçilerden, geriye kalanlar ise yabancı ziyaretçilerden oluşmaktadır. Yerli ziyaretçilerin %20\%20'si, yabancı ziyaretçilerin ise %40\%40'ı müzeyi ücretsiz ziyaret etmiştir. Müzeyi ücretli ziyaret eden yerli ziyaretçi sayısı, müzeyi ücretli ziyaret eden yabancı ziyaretçi sayısından 120120 kişi fazla olduğuna göre, bu müzeyi ziyaret eden toplam ziyaretçi sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 500

Answer

Toplam ziyaretçi sayısı 500'dür.
Toplam ziyaretçiyi 100x100x kabul ettiğimizde, yerli ziyaretçiler 60x60x ve yabancı ziyaretçiler 40x40x olur. Yerlilerin %80\%80'i ücretli olup 48x48x kişidir; yabancıların %60\%60'ı ücretli olup 24x24x kişidir. Aralarındaki fark 48x24x=24x=12048x - 24x = 24x = 120 olduğuna göre x=5x = 5 olur ve toplam ziyaretçi sayısı 100×5=500100 \times 5 = 500 olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Müzedeki toplam ziyaretçi sayısına bir değişken atanarak yerli ve yabancı ziyaretçi sayıları belirlenir.
Toplam ziyaretçi sayısı 100x100x olsun. Bu durumda yerli ziyaretçi sayısı 60x60x, yabancı ziyaretçi sayısı ise 100x60x=40x100x - 60x = 40x olur.
Yüzde hesaplamalarını kolaylaştırmak için toplam miktarı 100x100x olarak belirlemek işlem kolaylığı sağlar.
2
Yerli ve yabancı ziyaretçilerin ücretli olanlarının oranları ve sayıları hesaplanır.
Yerli ziyaretçilerin %20\%20'si ücretsiz ise %80\%80'i ücretlidir: 60x×80100=48x60x \times \frac{80}{100} = 48x yerli ücretli ziyaretçi. Yabancı ziyaretçilerin %40\%40'ı ücretsiz ise %60\%60'ı ücretlidir: 40x×60100=24x40x \times \frac{60}{100} = 24x yabancı ücretli ziyaretçi.
Soruda verilen fark ücretli ziyaretçiler üzerinden tanımlandığı için ücretli grupların sayısını bulmamız gerekir.
3
Ücretli yerli ve yabancı ziyaretçi sayıları arasındaki fark verilerek denklem kurulur ve xx değeri ile toplam ziyaretçi sayısı bulunur.
48x24x=120    24x=120    x=548x - 24x = 120 \implies 24x = 120 \implies x = 5 bulunur. Toplam ziyaretçi sayısı 100x=100×5=500100x = 100 \times 5 = 500 olarak elde edilir.
Verilen farkı kullanarak bilinmeyeni çözmek ve oradan toplam ziyaretçi sayısına ulaşmak hedeflenmiştir.

Key Concept

Alt grupların yüzdeleri alınırken her grubun kendi temel değeri üzerinden yüzde hesaplaması yapılması ve denklem kurulması.
Question 83Question

Bir kahve dükkanında Klasik Blend ve Premium Blend olmak üzere iki farklı kahve paketinin satışı yapılmaktadır. Bir ay boyunca bu dükkanda toplam 6060 paket kahve satılmış ve bu satışlardan toplam 34003400 TL gelir elde edilmiştir. Bu ayda:
- Satılan Premium Blend kahve paketi sayısı, Klasik Blend kahve paketi sayısının 33 katından 2020 eksiktir.
- Bir paket Premium Blend kahvenin satış fiyatı, bir paket Klasik Blend kahvenin satış fiyatının 22 katından 1010 TL fazladır.
Buna göre, bu dükkanda satılan bir paket Klasik Blend kahvenin satış fiyatı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 3030

Answer

Bir paket Klasik Blend kahvenin satış fiyatı 3030 TL'dir.
Satış fiyatının 3030 TL olduğunu belirten seçenek doğrudur. Sorudaki verilere göre satılan Klasik Blend paket sayısı 2020, Premium Blend paket sayısı ise 4040 adettir. Fiyatlar arasında Premium Blend'in Klasik Blend'in 22 katından 1010 TL fazla olduğu belirtildiğinden P=2K+10P = 2K + 10 denklemi yazılır. Toplam gelir denkleminde (20K+40P=340020K + 40P = 3400) bu ilişki yerine yazılıp denklem çözüldüğünde K=30K = 30 olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Kahve paketlerinin satış miktarlarını bulmak için paket sayıları arasındaki ilişkiyi kullanarak bir bilinmeyenli denklem kurarız.
Klasik Blend adedi xx ise Premium Blend adedi 3x203x - 20 olur. Toplam paket sayısı 6060 olduğundan: x+(3x20)=604x=80x=20x + (3x - 20) = 60 \Rightarrow 4x = 80 \Rightarrow x = 20 (Klasik) ve Premium adedi 6020=4060 - 20 = 40 bulunur.
Her bir paket türünden kaçar adet satıldığın�� belirleyerek toplam gelir denklemine geçiş yapabilmek amacıyla bu adım gereklidir.
2
Fiyatlar arasındaki ilişkiyi belirleyip toplam gelir denklemini kurarız.
Klasik Blend fiyatı KK ise Premium Blend fiyatı P=2K+10P = 2K + 10 olur. Toplam gelir denklemi: 20K+40(2K+10)=340020K + 40(2K + 10) = 3400 şeklinde kurulur.
Satılan ürün miktarları ile birim fiyatların çarpımının toplam geliri vermesi kuralını uygulamak için.
3
Kurulan gelir denklemini çözerek Klasik Blend paket fiyatını buluruz.
20K+80K+400=3400100K+400=3400100K=3000K=3020K + 80K + 400 = 3400 \Rightarrow 100K + 400 = 3400 \Rightarrow 100K = 3000 \Rightarrow K = 30 TL elde edilir.
Bilinmeyeni yalnız bırakarak doğru fiyat değerine ulaşmak için.

Key Concept

Sayı problemlerinde sözel ifadeleri denkleme dönüştürme ve birinci dereceden denklem sistemleri çözme.
Estimated Time:1m 30s
Question 84Question

Eşit kapasiteli 33 işçi birlikte çalışarak bir işi 1010 saatte bitirebilmektedir. Bu işçilerle aynı kapasitedeki 22 işçi daha onlara katılırsa, aynı işi birlikte kaç saatte bitirirler?

Show answer & explanation

Answer: 6

Answer

Aynı işi birlikte 6 saatte bitirirler.
Eşit kapasiteli 33 işçi bir işi 1010 saatte yapıyorsa, toplam iş yükü 3×10=303 \times 10 = 30 işçi-saat olarak ifade edilebilir. Çalışan sayısı 22 kişi artarak 3+2=53 + 2 = 5 olduğunda, bu toplam iş yükü yeni işçi sayısına bölünür ve işin tamamlanma süresi 30÷5=630 \div 5 = 6 saat olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Toplam iş miktarını işçi-saat kapasitesi cinsinden hesaplama
3×10=303 \times 10 = 30 işçi-saat
Başlangıçtaki işçi sayısı ile sürenin çarpımı, işin toplam büyüklüğünü belirler.
2
Yeni durumdaki toplam işçi sayısını belirleme
3+2=53 + 2 = 5 işçi
Mevcut 3 işçiye aynı kapasitede 2 işçi daha eklenmi��tir.
3
Yeni işçi sayısı ile işin tamamlanma süresini hesaplama
30÷5=630 \div 5 = 6 saat
Toplam iş miktarı, çalışacak yeni işçi sayısına bölünerek süre elde edilir.

Key Concept

İşçi sayısı ile işin tamamlanma süresi arasındaki ters orantı ilişkisi
Estimated Time:45s
Question 85Question

Bir işi Can tek başına 1212 günde, Demir ise tek başına 1818 günde bitirebilmektedir. Can tek başına işe başlayıp 44 gün çalıştıktan sonra yanına Demir katılmış ve ikisi birlikte 33 gün daha çalışmışlardır. Sonra Can işten ayrılmış ve Demir'in yanına eşit kapasitede çalışan 22 stajyer katılmıştır. Kalan işi Demir ve stajyerler birlikte 33 günde tamamladığına göre, bu stajyerlerden biri tek başına işin tamamını kaç günde bitirebilir?

Show answer & explanation

Answer: 7272

Answer

Bir stajyer tek başına işin tamamını 72 günde bitirebilir.
Doğru cevap 72 günde bitireceğidir. Can ve Demir sırasıyla 4 gün ve 3 gün çalışarak işin 3/4'ünü tamamlamıştır. Kalan 1/4'lük işi Demir ile 2 stajyer 3 günde bitirmiştir. Buradan grubun günlük hızı 1/12 olarak bulunur. Grubun hızından Demir'in hızı (1/18) çıkarıldığında 2 stajyerin toplam günlük hızı 1/36, tek bir stajyerin günlük hızı ise 1/72 olur. Bu da bir stajyerin tek başına işin tamamını 72 günde tamamlayabileceğini gösterir.

Step-by-Step Solution

1
Can'ın tek başına çalıştığı ilk 4 günde yaptığı iş miktarını hesaplayalım.
Can'ın günlük iş yapma hızı 112\frac{1}{12}'dir. 44 günde yaptığı iş: 4×112=134 \times \frac{1}{12} = \frac{1}{3} olur.
İlk aşamada sadece Can çalışmıştır.
2
Can ve Demir'in birlikte çalıştığı 3 günde tamamladıkları iş miktarını bulalım.
Demir'in günlük hızı 118\frac{1}{18}'dir. İkisinin 1 günlük ortak hızı: 112+118=3+236=536\frac{1}{12} + \frac{1}{18} = \frac{3+2}{36} = \frac{5}{36} olur. 33 günde yaptıkları iş: 3×536=5123 \times \frac{5}{36} = \frac{5}{12} bulunur.
İkinci aşamada Can ve Demir birlikte çalışmışlardır.
3
Toplam yapılan işi bulup kalan iş miktarını belirleyelim.
Şu ana kadar tamamlanan toplam iş: 13+512=4+512=912=34\frac{1}{3} + \frac{5}{12} = \frac{4+5}{12} = \frac{9}{12} = \frac{3}{4}'tür. Kalan iş miktarı: 134=141 - \frac{3}{4} = \frac{1}{4} olur.
Son aşamada yapılacak iş miktarını belirlemek için kalan işi bulmamız gerekir.
4
Demir ve 2 stajyerin ortak çalışma hızından yararlanarak bir stajyerin hızını belirleyelim.
Demir ve 2 stajyer kalan 14\frac{1}{4}'lük işi 33 günde bitirdiğine göre, günlük ortak hızları 14/3=112\frac{1}{4} / 3 = \frac{1}{12} olur. Stajyerlerin her birinin günlük hızına vv dersek: 118+2v=1122v=1121182v=3236=136v=172\frac{1}{18} + 2v = \frac{1}{12} \Rightarrow 2v = \frac{1}{12} - \frac{1}{18} \Rightarrow 2v = \frac{3-2}{36} = \frac{1}{36} \Rightarrow v = \frac{1}{72} bulunur.
Grubun toplam hızı, gruptaki kişilerin bireysel hızlarının toplamına eşittir.
5
Bir stajyerin işin tamamını tek başına bitirme süresini bulalım.
Günlük hızı 172\frac{1}{72} olan bir stajyer, işin tamamını tek başına 7272 günde bitirir.
Bir stajyerin günlük hızı işin tamamına oranlanarak gün sayısı elde edilir.

Key Concept

İşçi problemlerinde toplam iş miktarı 1 kabul edilerek işçilerin birim zamandaki (1 gündeki) iş yapma kapasiteleri (hızları) toplanır. Çalışma süresi ile hızın çarpımı yapılan işi verir.
Question 86Question

Sabit hızla hareket eden bir tren, 800 metre800\text{ metre} uzunluğundaki birinci tüneli giriş anından tamamen çıkış anına kadar 45 saniyede45\text{ saniyede}, 1200 metre1200\text{ metre} uzunluğundaki ikinci tüneli ise 60 saniyede60\text{ saniyede} tamamen geçmektedir. Buna göre, bu trenin boyu kaç metredir?

Show answer & explanation

Answer: 400400

Answer

Trenin boyu 400 metredir400\text{ metredir}.
Trenin boyu LL ve hızı vv olsun. Trenin bir tüneli tamamen geçmesi için kendi boyu ile tünel boyunun toplamı kadar yol alması gerekir. Bu durumda birinci tünel için L+800=45vL + 800 = 45v ve ikinci tünel için L+1200=60vL + 1200 = 60v denklemleri elde edilir. Bu iki denklem taraf tarafa çıkarıldığında, trenin iki tünel arasındaki 400 metrelik400\text{ metrelik} farkı 15 saniyede15\text{ saniyede} aldığı görülür. Buradan trenin hızı v=40015=803 m/sv = \frac{400}{15} = \frac{80}{3}\text{ m/s} bulunur. Bulunan hız birinci denklemde yerine yazıldığında L+800=45×803    L+800=1200    L=400 metreL + 800 = 45 \times \frac{80}{3} \implies L + 800 = 1200 \implies L = 400\text{ metre} elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Trenin tüneli geçme mantığını kullanarak denklemleri kurun.
Trenin boyuna LL ve sabit hızına vv dersek; birinci tünel için L+800=45vL + 800 = 45v, ikinci tünel için L+1200=60vL + 1200 = 60v denklemleri elde edilir.
Trenin bir tünelden tamamen çıkabilmesi için tünelin uzunluğu ile kendi boyunun toplamı kadar yol alması gerekir (Yol=Hız×ZamanYol = Hız \times Zaman).
2
Denklemleri taraf tarafa çıkararak trenin hızını bulun.
(L+1200)(L+800)=60v45v    400=15v    v=40015=803 m/s(L + 1200) - (L + 800) = 60v - 45v \implies 400 = 15v \implies v = \frac{400}{15} = \frac{80}{3}\text{ m/s} bulunur.
İki denklem arasındaki fark, trenin tünel boylarındaki farkı ne kadar sürede aldığını gösterir.
3
Bulunan hız değerini birinci denklemde yerine yazarak trenin boyunu (LL) hesaplayın.
L+800=45×803    L+800=15×80    L+800=1200    L=400 metreL + 800 = 45 \times \frac{80}{3} \implies L + 800 = 15 \times 80 \implies L + 800 = 1200 \implies L = 400\text{ metre}.
Hız ve süre bilgisi kullanılarak trenin toplamda aldığı yol bulunur ve tünel boyu çıkarılarak trenin boyuna ulaşılır.

Key Concept

Bir trenin tüneli tamamen geçmesi için alması gereken yol, tünelin uzunluğu ile trenin kendi uzunluğunun toplamına eşittir.

Hints

1
Trenin tüneli tamamen geçmesi için alması gereken toplam yol nedir?
2
Trenin boyuna LL ve hızına vv diyerek birinci ve ikinci tüneller için iki ayrı denklem yazın.
3
İki denklemi taraf tarafa çıkararak trenin hızını (vv) bulun, ardından bu hızı kullanarak LL'yi hesaplayın.

Practice More

Bir trenin sabit hızla giden bir yayayı veya başka bir treni geçme süresiyle ilgili problemleri inceleyebilirsiniz.

Alternative Method

Oran-orantı mantığıyla: Tren 15 saniyede15\text{ saniyede} (604560 - 45) tünel farkı olan 400 metre400\text{ metre} (12008001200 - 800) yol almıştır. Buradan trenin 45 saniyede45\text{ saniyede} alacağı toplam yol 3×400=1200 metre3 \times 400 = 1200\text{ metre} olur. Birinci tünelin boyu 800 metre800\text{ metre} olduğuna göre, trenin boyu 1200800=400 metre1200 - 800 = 400\text{ metre} bulunur.
Estimated Time:1m 30s
Question 87Question

Bir şirketin yıllık eğitim bütçesinin harcanmasıyla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* Bütçenin 14\frac{1}{4}'i ve ek olarak 12.00012.000 TL liderlik eğitimlerine harcanmıştır.
* Kalan bütçenin 27\frac{2}{7}'si ve ek olarak 8.0008.000 TL teknik eğitimlere harcanmıştır.
* Geriye kalan bütçenin 38\frac{3}{8}'ü yabancı dil eğitimlerine harcandıktan sonra geriye 70.00070.000 TL kalmıştır.

Buna göre, bu şirketin yıllık eğitim bütçesinin tamamı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 240.000

Answer

Şirketin toplam yıllık eğitim bütçesi 240.000 TL'dir.
Doğru seçenekte belirtilen bütçe miktarı, geriye doğru işlem adımları izlendiğinde matematiksel olarak doğrulanmaktadır. Son kalan 70.00070.000 TL'den başlanarak her adımdaki harcama miktarı ters işlemlerle eklenip bütçe oranlarına bölündüğünde başlangıçtaki bütçe tam olarak 240.000240.000 TL çıkmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Son adımdan başlayarak geriye doğru işlem yapılır. Yabancı dil eğitimine kalan bütçenin 38\frac{3}{8}'ü harcandığına göre geriye kalan bütçe oranı 138=581 - \frac{3}{8} = \frac{5}{8} olur.
Geriye kalan bütçenin 58\frac{5}{8}'i 70.00070.000 TL olduğuna göre, yabancı dil eğitimi öncesindeki kalan bütçe (K2K_2) şu şekilde bulunur: K2×58=70.000    K2=112.000K_2 \times \frac{5}{8} = 70.000 \implies K_2 = 112.000 TL.
Yabancı dil eğitimi öncesindeki kalan bütçe miktarını belirlemek.
2
İkinci adımdaki harcama dikkate alınır. Liderlik eğitiminden sonra kalan bütçeye K1K_1 dersek, teknik eğitimlere bu miktarın 27\frac{2}{7}'si ve ek olarak 8.0008.000 TL harcanmıştır. Dolayısıyla geriye kalan miktar: K1(27K1+8.000)=57K18.000K_1 - (\frac{2}{7}K_1 + 8.000) = \frac{5}{7}K_1 - 8.000 olur.
Bu kalan miktar K2=112.000K_2 = 112.000 TL'ye eşitlenir: 57K18.000=112.000    57K1=120.000    K1=168.000\frac{5}{7}K_1 - 8.000 = 112.000 \implies \frac{5}{7}K_1 = 120.000 \implies K_1 = 168.000 TL.
İlk adımda liderlik eğitimleri harcamasından sonra kalan bütçe miktarını (K1K_1) bulmak.
3
İlk adımdaki harcama dikkate alınarak toplam bütçe (BB) hesaplanır. Bütçenin 14\frac{1}{4}'i ve ek olarak 12.00012.000 TL liderlik eğitimlerine harcandığına göre, geriye kalan miktar: B(14B+12.000)=34B12.000B - (\frac{1}{4}B + 12.000) = \frac{3}{4}B - 12.000 olur.
Bu miktar K1=168.000K_1 = 168.000 TL'ye eşitlenir: 34B12.000=168.000    34B=180.000    B=240.000\frac{3}{4}B - 12.000 = 168.000 \implies \frac{3}{4}B = 180.000 \implies B = 240.000 TL.
Tüm bütçenin başlangıçtaki değerini (BB) bulmak.

Key Concept

Geriye doğru işlem yöntemiyle kalan miktarlar üzerinden kesir problemleri çözümü
Question 88Question

Bir kırtasiyeci, toptancıdan 1010'ar adet defter içeren desteler halinde alım yapmaktadır. Bir deste defterin kırtasiyeciye maliyeti 80 TL80\text{ TL}'dir. Kırtasiyeci, bu defterlerin her birini %50\%50 kârla satmayı planlamaktadır. Ancak taşıma esnasında her destedeki 22 defter zarar görmüş ve satılamaz hale gelmiştir. Kırtasiyeci, kalan sağlam defterlerin her birini başlangıçta planladığı birim fiyat üzerinden satmıştır. Buna göre, kırtasiyecinin bu satıştan elde ettiği kâr, başlangıçtaki maliyetinin yüzde kaçıdır?

Show answer & explanation

Answer: 20

Answer

Kırtasiyecinin bu satıştan elde ettiği kâr, başlangıçtaki maliyetinin yüzde 20'sidir.
Sağlam kalan 88 defter, planlanan adet başı 12 TL12\text{ TL}'den satılarak toplam 96 TL96\text{ TL} gelir elde edilmiş; bu da 80 TL80\text{ TL}'lik maliyete göre 16 TL16\text{ TL} kâr elde edildiğini gösterir. Elde edilen 16 TL16\text{ TL} kârın 80 TL80\text{ TL} olan başlangıç maliyetine oranı ise %20\%20 olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Bir adet defterin maliyetini bulunuz.
Bir adet defterin maliyeti 8 TL8\text{ TL}'dir.
Toplam deste maliyetini destedeki defter sayısına bölerek birim maliyeti buluruz: 80÷10=8 TL80 \div 10 = 8\text{ TL}.
2
Bir adet defterin planlanan satış fiyatını hesaplayınız.
Planlanan birim satış fiyatı 12 TL12\text{ TL}'dir.
Birim maliyete %50\%50 kâr ekleriz: 8×15=12 TL8 \times 1{}5 = 12\text{ TL}.
3
Satıştan elde edilen toplam geliri ve net kârı bulunuz.
Toplam gelir 96 TL96\text{ TL}, toplam kâr ise 16 TL16\text{ TL}'dir.
10 defterden 2'si zarar gördüğü için satılan sağlam defter sayısı 8'dir. Toplam ciro 8×12=96 TL8 \times 12 = 96\text{ TL} olur. Net kâr ise 9680=16 TL96 - 80 = 16\text{ TL}'dir.
4
Toplam kârın başlangıçtaki maliyete oranını yüzde olarak hesaplayınız.
Nihai kâr oranı %20\%20'dir.
Kârın maliyete oranı 1680=15=%20\frac{16}{80} = \frac{1}{5} = \%20 şeklinde bulunur.

Key Concept

Maliyet, birim kâr ve hasarlı ürün (fire) durumunda maliyet ve kâr analizi.
Estimated Time:1m 30s
Question 89Question

Bir terzi, elindeki kumaşın 14\frac{1}{4}'ini kullanarak bir elbise dikmiştir. Terzinin elinde geriye kalan kumaşın uzunluğu 1818 metre olduğuna göre, kumaşın başlangıçtaki tamamı kaç metredir?

Show answer & explanation

Answer: 24

Answer

Kumaşın başlangıçtaki tamamı 24 metredir.
Kumaşın tamamı xx kabul edildiğinde, 14\frac{1}{4}'i kullanılan kumaştan geriye 34\frac{3}{4}'ü kalır. Kalan kısım olan 34x=18\frac{3}{4}x = 18 denklemi çözüldüğünde x=24x = 24 olarak bulunur. Bu nedenle doğru cevap 24 metredir.

Step-by-Step Solution

1
Kumaşın başlangıçtaki toplam uzunluğuna xx diyelim. Kullanılan kısmı ve geriye kalan kısmı kesir cinsinden ifade edelim.
Kullanılan kısım: 14x\frac{1}{4}x, geriye kalan kısım: x14x=34xx - \frac{1}{4}x = \frac{3}{4}x
Soruda geriye kalan kumaşın uzunluğu verildiği için öncelikle kalan kısmı temsil eden kesri bulmamız gerekir.
2
Geriye kalan 34x\frac{3}{4}x ifadesini verilen 18 metreye eşitleyelim ve xx değerini bulalım.
34x=183x=72x=24\frac{3}{4}x = 18 \Rightarrow 3x = 72 \Rightarrow x = 24
Denklemi çözerek kumaşın başlangıçtaki toplam uzunluğunu bulmak için bu işlem yapılır.

Key Concept

Bir bütünün belirli bir kesri kullanıldıktan sonra geriye kalan kısmının kesir değeri, bütünden kullanılan kesrin çıkarılmasıyla bulunur.

Hints

1
Kumaşın tamamına xx diyerek başlayın.
2
Kumaşın 14\frac{1}{4}'i kullanıldıysa, geriye ne kadarı kalır?
3
Geriye kalan 34\frac{3}{4}'lük kısmı 18 metreye eşitleyerek xx değerini bulun.

Practice More

Bir miktar paranın önce 1/3'ü, sonra kalan paranın yarısı harcandığında geriye kalan miktarı veren benzer bir problemi çözebilirsiniz.

Alternative Method

Kumaşın tamamını paydadaki sayıya göre 4 eşit parçaya bölebiliriz. 1 parçası kullanıldığında geriye 3 parça kalır. Bu 3 parça 18 metreye eşit olduğuna göre, 1 parça 18÷3=618 \div 3 = 6 metredir. Kumaşın tamamı 4 parça olduğundan, 4×6=244 \times 6 = 24 metre bulunur.
Estimated Time:45s
Question 90Question

Bir üretici, A ve B ürünlerinden sırasıyla 3 ve 2 adet satmaktadır. Bu ürünlerin maliyet ve kâr durumlarına ilişkin bilgiler aşağıdaki tabloda verilmiştir:

ÜrünAdetBaşlangıç Birim Maliyeti OranıBaşlangıç Kâr OranıMaliyet Artış OranıYeni Kâr Oranı (Yeni Maliyet Üzerinden)
A34k4k%40\%40%30\%30%20\%20
B23k3k%60\%60%10\%10xx

Bu 5 ürünün (3 adet A ve 2 adet B) satışından elde edilen toplam kâr miktarı (TL cinsinden) değişmediğine göre, yeni durumda B ürününün satışından elde edilen kâr oranı (xx) yüzde kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 80

Answer

Yeni durumda B ürününün satışından elde edilen kâr oranı %80'dir.
Toplam kâr miktarı başlangıçta ve yeni durumda 8.4k8.4k olarak dengelenmiştir. A ürününün yeni kârı düşüldükten sonra kalan kâr B ürününün yeni maliyetine oranlandığında %80 elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıç toplam kârını hesaplama
Toplam başlangıç kârı 8.4k8.4k olarak bulunur.
Değişmeyen toplam kâr miktarını belirlemek için ilk durumdaki kâr tutarlarını bulmamız gerekir.
2
Maliyet artışları sonrasında yeni maliyetleri ve A'nın yeni toplam kârını hesaplama
Yeni maliyetler 5.2k5.2k ve 3.3k3.3k; A'nın yeni toplam kârı 3.12k3.12k olarak hesaplanır.
Maliyet artışlarının ardından A'nın yeni kâr oranı %20 olarak verildiğinden, A'dan elde edilen güncel kârı belirlememiz gerekir.
3
B ürününün yeni kâr oranını bulma
B'nin yeni kâr oranı %80 (x=80x = 80) olarak bulunur.
Toplam kâr miktarı değişmediği için toplam kârdan A'nın kârı çıkarılarak B'nin yeni kâr oranı hesaplanır.

Key Concept

Maliyet artışı ve kar-zarar dengesi problemlerinde, birim maliyetler ile kâr oranlarının doğru ilişkilendirilmesi ve toplam kâr miktarının korunması esası.
Question 91Question

Bir teknoloji mağazası, yurt dışından ithal ettiği bir ürünü \%60 kârla satmaktadır. Döviz kurundaki artış nedeniyle bu ürünün mağazaya olan ithalat maliyeti \%25 artm��ş; mağaza ise müşterilerini kaybetmemek için ürünün satış fiyatı üzerinden \%10 indirim yapmıştır.

Buna göre, mağazanın son durumdaki kârı, ürünün başlangıçtaki maliyetinin yüzde kaçıdır?

Show answer & explanation

Answer: 19

Answer

Mağazanın son durumdaki kârı, başlangıçtaki maliyetin %19'una eşittir.
Ürünün ilk maliyetine 100x100x denildiğinde ilk satış fiyatı 160x160x olur. Maliyetin \%25 artmasıyla yeni maliyet 125x125x olur. Satış fiyatına uygulanan \%10 indirim ise satış fiyatını 144x144x yapar. Buradan yeni kâr 144x125x=19x144x - 125x = 19x olarak bulunur. Bu değer, başlangıç maliyeti olan 100x100x'in \%19'una karşılık gelmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Ürünün başlangıç maliyetini ve bu maliyete göre ilk satış fiyatını belirlemek.
Ürünün başlangıç maliyeti 100x100x kabul edilirse, \%60 kârla satış fiyatı 100x×1,60=160x100x \times 1,60 = 160x olur.
Kâr oranı, aksi belirtilmedikçe maliyet fiyatı üzerinden hesaplanır.
2
Döviz artışından sonraki yeni maliyeti hesaplamak.
Yeni maliyet: 100x×1,25=125x100x \times 1,25 = 125x olur.
Maliyetin döviz kuruna bağlı olarak \%25 arttığı belirtilmiştir.
3
Satış fiyatına uygulanan indirim sonrası yeni satış fiyatını bulmak.
Yeni satış fiyatı: 160x×0,90=144x160x \times 0,90 = 144x olur.
Mevcut satış fiyatı üzerinden \%10 indirim uygulanmıştır.
4
Son durumdaki net kâr miktarını belirlemek.
Yeni Kâr = Yeni Satış Fiyatı - Yeni Maliyet = 144x125x=19x144x - 125x = 19x olur.
Kâr, satış fiyatı ile maliyet fiyatı arasındaki farka eşittir.
5
Elde edilen yeni kâr miktarını başlangıç maliyeti ile oranlamak.
Kâr oranı = 19x100x×100=19\frac{19x}{100x} \times 100 = 19 yani \%19 olur.
Soruda son durumdaki kârın başlangıçtaki maliyete olan oranı sorulmuştur.

Key Concept

Kar ve zarar problemlerinde maliyet artışı ve indirim işlemlerinin zincirleme olarak doğru matrahlara uygulanması.
Question 92Question

Bir kimya laboratuvarında asit oranları sırasıyla %30\%30 ve %50\%50 olan AA ve BB asit-su çözeltileri bulunmaktadır.

* Önce AA çözeltisinden 300300 gram alınarak üzerine belirli bir miktarda BB çözeltisi ekleniyor ve asit oranı %35\%35 olan bir CC karışımı elde ediliyor.
* Daha sonra, AA çözeltisinin kalan kısmından CC karışımının toplam kütlesi kadar alınarak boş bir kaba konuluyor. Bu kabın üzerine BB çözeltisinden belirli bir miktar daha ekleniyor.
* Son karışımdaki su miktarını azaltmak amacıyla karışım ısıtılıyor ve karışımın başlangıçtaki su miktarının %20\%20'si buharlaştırılıyor.

Son durumda elde edilen bu yeni karışımın toplam kütlesi 12801280 gram olduğuna göre, karışımın son durumdaki asit oranı yüzde kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: %50\%50

Answer

Karışımın son durumdaki asit oranı %50'dir.
Doğru cevap, karışımın son durumdaki asit oranının %50 olduğunu ifade eden seçenektir. Birinci karışımdan elde edilen C karışımının kütlesi 400 gramdır. İkinci adımda 400 gram A çözeltisi ile eklenen B çözeltisi karıştırılıp suyun %20'si buharlaştırıldığında, son kütle olan 1280 gram bilgisinden eklenen B miktarı 1040 gram olarak bulunur. Bu durumda toplam asit kütlesi 640 gram olup, 1280 gramlık karışımın %50'sini oluşturur.

Step-by-Step Solution

1
İlk adımda C karışımının toplam kütlesini bulmak için B çözeltisinden eklenen miktarı (b1b_1) belirleyen denklemi kurun.
3000,30+b10,50=(300+b1)0,3590+0,5b1=105+0,35b10,15b1=15b1=100300 \cdot 0,30 + b_1 \cdot 0,50 = (300 + b_1) \cdot 0,35 \Rightarrow 90 + 0,5b_1 = 105 + 0,35b_1 \Rightarrow 0,15b_1 = 15 \Rightarrow b_1 = 100 gram. Buradan C karışımının toplam kütlesi 300+100=400300 + 100 = 400 gram olarak bulunur.
İkinci adımda A çözeltisinden ne kadar alınacağını belirlemek için C'nin kütlesine ihtiyaç vardır.
2
İkinci adımda A çözeltisinden 400400 gram alınarak üzerine b2b_2 gram B çözeltisi eklediğinde oluşan su miktarını ve buharlaşma sonrası kütle denklemini yazın.
Başlangıçtaki toplam su miktarı: 4000,70+b20,50=280+0,5b2400 \cdot 0,70 + b_2 \cdot 0,50 = 280 + 0,5b_2 gram. Buharlaştırılan su miktarı bunun %20\%20'si olduğundan: 0,20(280+0,5b2)=56+0,1b20,20 \cdot (280 + 0,5b_2) = 56 + 0,1b_2 gramdır. Buharlaşma sonrası toplam kütle: (400+b2)(56+0,1b2)=344+0,9b2(400 + b_2) - (56 + 0,1b_2) = 344 + 0,9b_2 gram olur.
Eklenen B çözeltisinin miktarını (b2b_2) bulmak için toplam kütle eşitliğini kullanmak gerekir.
3
Verilen son kütle (12801280 gram) eşitliğini kullanarak b2b_2'yi çekin.
344+0,9b2=12800,9b2=936b2=1040344 + 0,9b_2 = 1280 \Rightarrow 0,9b_2 = 936 \Rightarrow b_2 = 1040 gram.
Karışıma eklenen B çözeltisinin miktarını belirlemek.
4
Son karışımdaki toplam asit miktarını hesaplayarak asit oranını bulun.
Buharlaşan sadece su olduğu için asit miktarı değişmez: 4000,30+10400,50=120+520=640400 \cdot 0,30 + 1040 \cdot 0,50 = 120 + 520 = 640 gram asit vardır. Son oran: 6401280=0,50\frac{640}{1280} = 0,50 yani %50\%50 asit.
Soruda istenen nihai asit oranına ulaşmak.

Key Concept

Karışım problemlerinde madde miktarı ve su buharlaşması dengesinin kurulması.
Estimated Time:3m 0s
Question 93Question

Bir içerik üreticisi, bilgisayarındaki tamamen boş olan bir harici diskin depolama alanının önce 27\frac{2}{7}'sini ham video görüntüleri için ayırmıştır. Daha sonra, diskin kalan boş alanın��n 35\frac{3}{5}'ünü ses dosyaları ve proje yedekleri için tahsis etmiştir. Son aşamada, ham video görüntülerinin 14\frac{1}{4}'ini silerek diskte yeniden boş yer açmıştır.

Bu işlemler sonucunda harici diskteki toplam boş alan 4545 GB olduğuna göre, içerik üreticisinin ses dosyaları ve proje yedekleri için ayırdığı alan kaç GB'tır?

Show answer & explanation

Answer: 54

Answer

Ses dosyaları ve proje yedekleri için ayrılan alan 54 GB'tır.
Doğru adımlar takip edilerek toplam disk kapasitesi 126126 GB bulunur. Bu kapasitenin 37\frac{3}{7}'si ses dosyaları ve proje yedeklerine ait olduğundan cevap 5454 GB olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Harici diskin toplam kapasitesini bir değişken (xx) ile ifade edip ham video görüntüleri için ayrılan alanı belirlemek.
Diskin toplam kapasitesi xx GB olsun. Ham görüntüler için ayrılan alan 27x\frac{2}{7}x GB olur. Kalan boş alan ise x27x=57xx - \frac{2}{7}x = \frac{5}{7}x GB'tır.
Soruda verilen ilk adımı matematiksel olarak modellemek için.
2
Kalan boş alan üzerinden ses dosyaları ve proje yedekleri için ayrılan alanı ve sonrasındaki boş alanı hesaplamak.
Ses dosyaları ve proje yedekleri için 35×57x=37x\frac{3}{5} \times \frac{5}{7}x = \frac{3}{7}x GB alan ayrılır. Bu işlemden sonra kalan boş alan 57x37x=27x\frac{5}{7}x - \frac{3}{7}x = \frac{2}{7}x GB olur.
İkinci harcamanın 'kalan boş alan' üzerinden yapıldığı belirtildiği için bu oranı kalan boş alana uygulayarak yeni boş alanı bulmak gerekir.
3
Ham video görüntülerinin silinen kısmını hesaplayıp mevcut boş alana eklemek.
Ham görüntülerin 14\frac{1}{4}'ü silindiği için boşalan alan 14×27x=114x\frac{1}{4} \times \frac{2}{7}x = \frac{1}{14}x GB olur. Toplam boş alan: 27x+114x=414x+114x=514x\frac{2}{7}x + \frac{1}{14}x = \frac{4}{14}x + \frac{1}{14}x = \frac{5}{14}x GB olarak bulunur.
Silinen dosya boyutunun diske boş alan olarak geri kazandırılması gerektiğini hesaba katmak için.
4
Bulunan toplam boş alan ifadesini verilen değere (4545 GB) eşitleyip toplam kapasiteyi ve istenen alanı bulmak.
514x=45    x=45×145=126\frac{5}{14}x = 45 \implies x = 45 \times \frac{14}{5} = 126 GB toplam kapasitedir. Ses dosyaları ve proje yedekleri için ayrılan alan ise 37×126=54\frac{3}{7} \times 126 = 54 GB'tır.
Denklemi çözerek bilinmeyene ulaşmak ve soruda sorulan spesifik alanı hesaplamak için.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktar üzerinden işlem yapma ve denklemleri doğru kurma.

Alternative Method

Paydaların (7, 5 ve 4) en küçük ortak katı olan 140 birim (140k) üzerinden de işlem yapılabilir. Harici disk 140k olsun. Ham görüntüler 40k, kalan boş alan 100k olur. Ses dosyaları ve yedekler 100k * 3/5 = 60k olur. Kalan boş alan 40k olur. Ham görüntülerin 1/4'ü olan 10k silinince boş alan 40k + 10k = 50k olur. 50k = 45 GB ise k = 0,9 olur. Ses ve yedekler 60k = 60 * 0,9 = 54 GB bulunur.
Estimated Time:2m 0s
Question 94Question

Bir üniversite kampüsündeki akıllı geri dönüşüm makinesi; pet şişe, cam şişe ve alüminyum kutu olmak üzere üç farklı türde atık kabul etmektedir. Makineye atılan her bir pet şişe için 22, cam şişe için 33 ve alüminyum kutu için 55 puan verilmektedir.

Bir gün boyunca bu makineye toplam 120120 adet atık atılmıştır. Bu günle ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:
* Atılan cam şişelerin sayısı, alüminyum kutuların sayısının 22 katından 1010 fazladır.
* Pet şişelerden kazanılan toplam puan, cam şişelerden kazanılan toplam puandan 1010 fazladır.

Buna göre, bu gün boyunca makineye atılan tüm atıklardan kazanılan toplam puan kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 325325

Answer

Makineden kazanılan toplam puan 325'tir.
Doğru yanıt olan 325 puan, kurulan denklem sisteminin doğru şekilde çözülmesiyle elde edilir. Alüminyum kutu sayısı xx kabul edilip cam şişeler 2x+102x+10, pet şişeler ise 1103x110-3x olarak ifade edilir. Puan eşitliği kurulduğunda 2(1103x)=3(2x+10)+102(110-3x) = 3(2x+10) + 10 denklemi çözülerek alüminyum kutu sayısı 15 bulunur. Buradan hareketle adetler 15 alüminyum, 40 cam ve 65 pet şişe şeklinde hesaplanarak toplam puan 325 olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Atık sayılarını tek bir değişken cinsinden ifade etme
Alüminyum kutu sayısı xx olsun. Bu durumda cam şişe sayısı 2x+102x + 10 olur. Toplam atık sayısı 120120 olduğuna göre, pet şişe sayısı: 120(x+2x+10)=1103x120 - (x + 2x + 10) = 110 - 3x olarak bulunur.
Problemdeki sözel verileri tek bir bilinmeyene indirgeyerek denklem sistemini basitleştirmek.
2
Puan ilişkisini kullanarak denklem kurma ve bilinmeyeni bulma
Pet şişelerin toplam puanı: 2(1103x)2(110 - 3x), cam şişelerin toplam puanı: 3(2x+10)3(2x + 10) olarak yazılır. Verilen ilişkiye göre:
2(1103x)=3(2x+10)+102(110 - 3x) = 3(2x + 10) + 10
2206x=6x+30+10220 - 6x = 6x + 30 + 10
2206x=6x+40220 - 6x = 6x + 40
12x=180    x=1512x = 180 \implies x = 15 elde edilir.
Atıkların puan katsayılarını kullanarak alüminyum kutu sayısını belirlemek.
3
Her atık türünün adet değerlerini hesaplama
Alüminyum kutu sayısı: 1515
Cam şişe sayısı: 2(15)+10=402(15) + 10 = 40
Pet şişe sayısı: 1103(15)=65110 - 3(15) = 65
Toplam puan hesabında kullanılacak atık adetlerini netleştirmek.
4
Toplam puanı hesaplama
Toplam Puan = (65×2)+(40×3)+(15×5)=130+120+75=325(65 \times 2) + (40 \times 3) + (15 \times 5) = 130 + 120 + 75 = 325 puan bulunur.
Atık adetlerini birim puan değerleriyle çarparak gün sonu toplam puanını hesaplamak.

Key Concept

Sayı Problemleri ve Denklem Kurma

Hints

1
En az veri ipucu bulunan atık türünü (alüminyum kutu) xx değişkeni olarak seçip diğer atık sayılarını xx cinsinden yazın.
2
Pet ve cam şişe sayılarını bulduktan sonra, bunları kendi birim puanlarıyla (pet için 2, cam için 3) çarparak puan eşitliği kurun.
3
2×(Pet S¸is¸e Sayısı)=3×(Cam S¸is¸e Sayısı)+102 \times (\text{Pet Şişe Sayısı}) = 3 \times (\text{Cam Şişe Sayısı}) + 10 eşitliğini çözerek bilinmeyen xx değerine ulaşın.

Practice More

Değişkenler arasındaki ilişkilerin dolaylı (örneğin katsayılar ve toplam değerler üzerinden) kurulduğu üç bilinmeyenli sayı problemleri üzerinde pratik yapabilirsiniz.

Alternative Method

Cam şişe sayısının çift sayı olması gerektiği analiz edilerek değer verme yöntemi denenebilir. Cam şişelerin puan katsayısı 3, pet şişelerin puan katsayısı 2'dir. Puan farkı 10 olduğuna göre, 2P=3C+102P = 3C + 10 denkleminde sol taraf çift olduğundan sağ tarafın da çift olması gerekir. Bu da CC (cam şişe) sayısının çift olmasını gerektirir. C=2A+10C = 2A + 10 bağıntısında AA (alüminyum) yerine verilecek tamsayı değerleri denenerek tüm koşulların sağlandığı A=15A=15 değerine hızlıca ulaşılabilir.
Estimated Time:2m 30s
Question 95Question

Bir meyve suyu üreticisi, meyve oranı %10\%10 olan 150150 gram elma suyu konsantresi ile meyve oranı %22\%22 olan 250250 gram elma suyu konsantresini büyük bir tankta karıştırıyor. Daha sonra bu karışıma lezzet ve kıvam dengesi sağlamak amacıyla 5050 gram saf elma püresi (meyve oranı %100\%100) ve 5050 gram saf su (meyve oranı %0\%0) ekleniyor. Buna göre, son durumda tankta elde edilen yeni karışımın meyve oranı yüzde kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 24

Answer

Karışımın son durumdaki meyve oranı %24\%24'tür.
Toplam meyve miktarı olan 120120 gram, son durumdaki toplam karışım kütlesi olan 500500 grama oranlandığında 120500×100=%24\frac{120}{500} \times 100 = \%24 elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
İlk iki elma suyu konsantresinden gelen meyve miktarlarını hesaplayın.
Birinci konsantreden 150×0.10=15150 \times 0.10 = 15 gram, ikinci konsantreden 250×0.22=55250 \times 0.22 = 55 gram meyve gelir.
Başlangıçtaki karışımlarda bulunan saf meyve miktarını belirlemek için.
2
Karışıma sonradan eklenen saf elma püresi ve saf sudan gelen meyve miktarlarını ekleyerek toplam meyve miktarını bulun.
Toplam meyve miktarı 15+55+50 (saf pu¨re)+0 (su)=12015 + 55 + 50 \text{ (saf püre)} + 0 \text{ (su)} = 120 gram olur.
Yeni karışımda bulunan toplam etken madde miktarını hesaplamak için.
3
Karışımın son durumdaki toplam kütlesini hesaplayın.
Toplam kütle 150+250+50+50=500150 + 250 + 50 + 50 = 500 gram olur.
Yeni meyve oranını bulmak için kullanılacak payda (bütün) değerini belirlemek için.
4
Toplam meyve miktarını toplam kütleye oranlayarak yüzdeyi hesaplayın.
Meyve oranı 120500×100=24\frac{120}{500} \times 100 = 24 yani %24\%24 olur.
Yeni karışımın yüzdesel konsantrasyonuna ulaşmak için.

Key Concept

Karışım problemlerinde yeni karışımın oranı, karışımdaki toplam etken madde miktarının son durumdaki toplam kütleye bölünmesiyle hesaplanır.
Estimated Time:1m 30s
Question 96Question

Bir kafede hazırlanan iki farklı meyve kokteylinden A kokteylinin ağırlıkça %30\%30'u portakal suyu, kalanı nar suyudur. B kokteylinin ise ağırlıkça %60\%60'ı portakal suyu, kalanı nar suyudur. A kokteylinden 200200 gram ve B kokteylinin tamamı karıştırılarak portakal suyu oranı %40\%40 olan yeni bir kokteyl elde ediliyor. Buna göre, hazırlanan yeni karışımda kullanılan B kokteyli kaç gramdır?

Show answer & explanation

Answer: 100

Answer

Hazırlanan yeni karışımda kullanılan B kokteyli 100 gramdır.
Karışım problemlerindeki temel ilkeye göre, karıştırılan sıvıların içerdikleri saf maddelerin (portakal suyu) toplam ağırlığı, son karışımdaki saf madde ağırlığına eşit olmalıdır. A kokteylinden gelen portakal suyu 200×030=60200 \times 0{}30 = 60 gram, B kokteylinden gelen portakal suyu ise x×060=06xx \times 0{}60 = 0{}6x gramdır. Toplam portakal suyu miktarı 60+06x60 + 0{}6x olur. Yeni karışımın toplam ağırlığı 200+x200 + x gram ve portakal oranı %40\%40 olduğuna göre, denklem (200+x)×040=80+04x(200 + x) \times 0{}40 = 80 + 0{}4x şeklinde kurulur. Bu iki ifade birbirine eşitlenirse 60+06x=80+04x    02x=20    x=10060 + 0{}6x = 80 + 0{}4x \implies 0{}2x = 20 \implies x = 100 gram olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Karışımdaki toplam portakal suyu miktarını veren denklemi kurmak.
200×030+x×060=(200+x)×040200 \times 0{}30 + x \times 0{}60 = (200 + x) \times 0{}40
Karıştırılan maddelerin içindeki saf portakal suyu miktarlarının toplamı, elde edilen yeni karışımdaki toplam portakal suyu miktarına eşit olmalıdır.
2
Ondalık ifadeleri sadeleştirerek birinci dereceden bir bilinmeyenli denklemi çözmek.
60+06x=80+04x    02x=20    x=10060 + 0{}6x = 80 + 0{}4x \implies 0{}2x = 20 \implies x = 100
Denklemin her iki tarafı düzenlenip bilinmeyenler bir tarafa toplandıktan sonra xx değeri 100 olarak bulunur.

Key Concept

İki veya daha fazla karışımın bir araya getirilmesiyle oluşan yeni karışımın madde oranını bulmak için kullanılan temel karışım problemi formülü: M1%1+M2%2=(M1+M2)%sonM_1 \cdot \%_1 + M_2 \cdot \%_2 = (M_1 + M_2) \cdot \%_{son}

Hints

1
A kokteylinden gelen portakal suyunun miktarını ve B kokteylinden gelen portakal suyunun miktarını xx cinsinden ayrı ayrı belirleyin.
2
Bu iki miktarın toplamını, son karışımın toplam ağırlığının %40\%40'ına eşitleyin: 200030+x060=(200+x)040200 \cdot 0{}30 + x \cdot 0{}60 = (200 + x) \cdot 0{}40
3
Oluşan 60+06x=80+04x60 + 0{}6x = 80 + 0{}4x denklemini çözerek bilinmeyen xx değerini yalnız bırakın.

Practice More

Karışıma saf su veya saf portakal suyu eklenmesi durumunda oranların nasıl değiştiğini inceleyen benzer sorular çözebilirsiniz.

Alternative Method

Oranların son karışıma olan uzaklıkları üzerinden ters orantı kurularak da çözülebilir. A kokteylinin portakal oranı %30\%30, B kokteylinin portakal oranı %60\%60 ve yeni karışımın oranı %40\%40'tır. Oranların hedef %40\%40'a olan uzaklıkları sırasıyla 3040=10|30 - 40| = 10 ve 6040=20|60 - 40| = 20 birimdir. Karışımdaki miktarlar bu uzaklıklarla ters orantılı olmalıdır. Dolayısıyla A×10=B×20    200×10=B×20    B=100A \times 10 = B \times 20 \implies 200 \times 10 = B \times 20 \implies B = 100 gram bulunur.
Estimated Time:1m 30s
Question 97Question

Bir tur şirketi, 150150 turisti taşımak için 1212 ve 1818 yolcu kapasiteli iki farklı tipte minibüs kiralayacaktır. Minibüslerin tamamen dolması ve her iki tip minibüsten de en az birer tane kiralanması şartıyla, bu taşıma işlemi için kiralanabilecek toplam minibüs sayısı en fazla kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 12

Answer

En fazla 12 minibüs kiralanabilir.
Denklemi sadeleştirdiğimizde 2x+3y=252x + 3y = 25 elde ederiz. Toplam araç sayısı olan x+yx + y değerinin en büyük olması için, kapasitesi küçük olan (1212 kişilik) araçların sayısını maksimum yapmalıyız. Bu doğrultuda kapasitesi büyük olan (1818 kişilik) araç sayısını en az seçmeliyiz. yy için en küçük pozitif tam sayı değeri 11 seçildiğinde 2x+3=25    2x=22    x=112x + 3 = 25 \implies 2x = 22 \implies x = 11 olur. Buradan toplam araç sayısı en fazla 11+1=1211 + 1 = 12 olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Değişkenleri tanımlama ve temel denklemi kurma
1212 kişilik minibüs sayısı xx, 1818 kişilik minibüs sayısı yy olsun. Toplam turist sayısı 150150 olduğuna göre denklemimiz: 12x+18y=15012x + 18y = 150 olur.
Sözel problemi matematiksel modele dökmek için.
2
Denklemi sadeleştirme
Denklemin her iki tarafı da 66'ya bölünerek sadeleştirilirse 2x+3y=252x + 3y = 25 elde edilir.
Daha küçük sayılarla çalışarak işlemleri kolaylaştırmak için.
3
Değişkenlerin alabileceği değerleri belirleme ve maksimizasyon
xx ve yy pozitif tam sayılar olmalıdır (x1,y1x \geq 1, y \geq 1). Toplam minibüs sayısı olan x+yx + y toplamının en büyük olması için, katsayısı küçük olan xx değişkenini mümkün olduğunca büyük, katsayısı büyük olan yy değişkenini ise mümkün olduğunca küçük seçmeliyiz. En küçük pozitif tam sayı olan y=1y = 1 değerini seçtiğimizde: 2x+3(1)=25    2x=22    x=112x + 3(1) = 25 \implies 2x = 22 \implies x = 11 bulunur.
Toplamı maksimum yapacak en uygun pozitif tam sayı ikilisini bulmak için.
4
Toplam minibüs sayısını hesaplama
x=11x = 11 ve y=1y = 1 değerleri için toplam minibüs sayısı x+y=11+1=12x + y = 11 + 1 = 12 olur.
Soruda istenen nihai sonuca ulaşmak için.

Key Concept

İki bilinmeyenli doğrusal denklemlerin pozitif tam sayılardaki çözümleri ve katsayılara göre en büyük/en küçük değer analizi yapma.

Hints

1
Sorudaki verilerle 12x+18y=15012x + 18y = 150 denklemini kurun ve her iki tarafı ortak bölenleri kullanarak sadeleştirin.
2
Sadeleşmiş denklem olan 2x+3y=252x + 3y = 25 ifadesinde xx ve yy değerlerinin pozitif tam sayı olması gerektiğini unutmayın. Toplamı (x+yx+y) en büyük yapmak için xx katsayısı küçük olan değişkeni olabildiğince büyük seçmelisiniz.
3
yy değerini alabileceği en küçük pozitif tam sayı olan 1 olarak seçtiğinizde 2x+3=252x + 3 = 25 denkleminden xx değerini bulun ve bu değerleri toplayın.

Practice More

Benzer bir mantıkla çalışan 'bir sınıftaki sıralara öğrencilerin oturma düzeni' veya 'kumbaradaki madeni paraların toplam değeri' sorularını çözerek denklem kurma ve değer verme becerilerinizi pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Değerleri doğrudan deneyerek de çözüme ulaşabilirsiniz. yy değerine sırasıyla 1,2,3...1, 2, 3... gibi değerler vererek 2x=253y2x = 25 - 3y ifadesini sağlayan xx tam sayılarını bulabiliriz. Bu durumda (11,1)(11, 1), (8,3)(8, 3), (5,5)(5, 5) ve (2,7)(2, 7) ikilileri elde edilir. Bu ikililerin toplamları sırasıyla 12,11,1012, 11, 10 ve 99 olduğundan en büyük toplamın 12 olduğu görülür.
Estimated Time:1m 30s
Question 98Question

Bir tüccar, kilogramını 2020 TL'den satın aldığı yaş üzümleri kurutarak ağırlığının %30\%30'unu kaybettirmiştir. Daha sonra elde ettiği bu kuru üzümlerin çürük olan %10\%10'luk kısmını ayıklayıp çöpe atmış ve geriye kalan sağlam kuru üzümlerin kilogramını 4040 TL'den satmıştır. Buna göre, tüccarın bu satıştan elde ettiği kâr oranı yüzde kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 26

Answer

Tüccarın bu satıştan elde ettiği kâr oranı %26'dır.
Satın alınan yaş üzümün miktarı 100 kg100 \text{ kg} olarak kabul edildiğinde, 20 TL20 \text{ TL} birim fiyattan toplam maliyet 2000 TL2000 \text{ TL} olur. Kuruma sonucunda ağırlık %30\%30 azalarak 70 kg70 \text{ kg}'a düşer. Bu kuru üzümlerin %10\%10'u (7 kg7 \text{ kg}) çürük olduğundan ayıklanır ve geriye 63 kg63 \text{ kg} sağlam kuru üzüm kalır. Sağlam üzümlerin kilogramı 40 TL40 \text{ TL}'den satıldığında 2520 TL2520 \text{ TL} gelir elde edilir. Tüccar 2000 TL2000 \text{ TL} yatırıp 2520 TL2520 \text{ TL} kazandığı için net kârı 520 TL520 \text{ TL}'dir. 520520 TL'lik kâr, 20002000 TL'lik maliyetin %26\%26'sına denk gelmektedir.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki yaş üzüm miktarını ve toplam maliyeti belirleme.
Başlangıçta 100 kg100 \text{ kg} yaş üzüm alındığ�� varsayılırsa, kilogramı 20 TL20 \text{ TL}'den toplam maliyet: 100×20=2000 TL100 \times 20 = 2000 \text{ TL} olur.
İşlem kolaylığı açısından başlangıç miktarını 100 kg100 \text{ kg} olarak seçmek yüzdeleri hesaplamayı basitleştirir.
2
Kuruma kaybı sonrasındaki kuru üzüm miktarını hesaplama.
Üzümler ağırlığının %30\%30'unu kaybettiğine göre kalan kuru üzüm miktarı: 100×(10,30)=70 kg100 \times (1 - 0,30) = 70 \text{ kg} olur.
İlk aşamada gerçekleşen kuruma firesini düşerek elde edilen kuru üzüm miktarını bulmamız gerekir.
3
Çürük üzümler ayıklandıktan sonra kalan satılabilir sağlam kuru üzüm miktarını hesaplama.
Kuru üzümlerin %10\%10'u çürük olduğuna göre kalan sağlam miktar: 70×(10,10)=63 kg70 \times (1 - 0,10) = 63 \text{ kg} olur.
Çürük oranı başlangıçtaki miktar üzerinden değil, kuruma sonrası elde edilen 70 kg70 \text{ kg} kuru üzüm üzerinden hesaplanmalıdır.
4
Toplam sat��ş gelirini ve elde edilen net kârı hesaplama.
Kilogramı 40 TL40 \text{ TL}'den 63 kg63 \text{ kg} kuru üzümün satış geliri: 63×40=2520 TL63 \times 40 = 2520 \text{ TL} olur. Net kâr: 25202000=520 TL2520 - 2000 = 520 \text{ TL}'dir.
Toplam kârı bulabilmek için elde edilen toplam satış gelirinden başlangıçtaki toplam maliyeti çıkarmamız gerekir.
5
Kâr oranını yüzde olarak hesaplama.
Kâr oranı: 5202000×100=%26\frac{520}{2000} \times 100 = \%26 olarak bulunur.
Kâr oranı, elde edilen toplam net kârın toplam maliyete oranlanmasıyla hesaplanır.

Key Concept

Yüzde problemlerinde ardışık azalmalar hesaplanırken her bir yüzdenin hangi miktara (bütüne) uygulanacağının doğru belirlenmesi ve kâr oranının daima toplam maliyet üzerinden hesaplanması.

Alternative Method

Birim maliyet üzerinden gitmek: Başlangıçta 1 kg yaş üzümün maliyeti 20 TL'dir. Kuruma ve çürüme kayıpları sonrasında eldeki sağlam miktar başlangıcın 0,70×0,90=0,630,70 \times 0,90 = 0,63 katına düşer. Dolayısıyla 1 kg satılabilir sağlam kuru üzümün maliyeti 200,63=200063\frac{20}{0,63} = \frac{2000}{63} TL olur. Satış fiyatı 40 TL olduğuna göre kâr oranı: 40200063200063=40×6320002000=252020002000=5202000=%26\frac{40 - \frac{2000}{63}}{\frac{2000}{63}} = \frac{40 \times 63 - 2000}{2000} = \frac{2520 - 2000}{2000} = \frac{520}{2000} = \%26 şeklinde bulunabilir.
Estimated Time:2m 0s
Question 99Question

Bir marangoz, maliyeti 400 TL400\text{ TL} olan ahşap bir sehpayı %30\%30 kârla satmaktadır.

Buna göre, bu sehpanın satış fiyatı kaç TL\text{TL}'dir?

Show answer & explanation

Answer: 520

Answer

Satış fiyatı 520 TL520\text{ TL}'dir.
Sehpanın maliyeti olan 400 TL400\text{ TL}'nin %30\%30'u hesaplandığında kâr miktarı 120 TL120\text{ TL} olarak bulunur. Maliyet fiyatına bu kâr eklendiğinde satış fiyatı 520 TL520\text{ TL} olur.

Step-by-Step Solution

1
Kâr miktarını hesaplama
400×30100=120 TL400 \times \frac{30}{100} = 120\text{ TL} kâr
Kâr oranı maliyet fiyatı üzerinden hesaplanır.
2
Kâr miktarını maliyete ekleme
400+120=520 TL400 + 120 = 520\text{ TL}
Satış fiyatı, maliyet ile kârın toplamına eşittir.

Key Concept

Kar ve Zarar Hesaplamaları

Alternative Method

Satış fiyatını bulmak için maliyetin direkt olarak %130\%130'u hesaplanabilir: 400×130100=520 TL400 \times \frac{130}{100} = 520\text{ TL}.
Estimated Time:45s
Question 100Question

Bir iş yerinde ��alışan Arda ve Berk'in bugünkü yaşları sırasıyla 33 ve 44 sayıları ile orantılıdır. Arda, Berk'in bugünkü yaşına geldiğinde ikisinin yaşları toplamı 7272 olacağına göre, Arda'nın bugünkü yaşı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 2424

Answer

Arda'nın bugünkü yaşı 24'tür.
Doğru cevap olan 24 değeri, Arda ve Berk'in yaşlarının sırasıyla 3k ve 4k olarak belirlenmesiyle elde edilir. Arda'nın Berk'in yaşına gelmesi için k yıl geçmelidir. Bu süre zarfında Berk de k yıl yaşlanarak 5k yaşına ulaşır. Gelecekteki yaşlarının toplamı olan 4k + 5k = 9k ifadesi 72'ye eşitlendiğinde k = 8 bulunur. Buradan Arda'nın bugünkü yaşı 3k = 3 * 8 = 24 olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Arda ve Berk'in bugünkü yaşlarını oranlarına göre bilinmeyen bir kk değişkeni cinsinden yazın.
Arda'nın bugünkü yaşı 3k3k, Berk'in bugünkü yaşı 4k4k olur.
Yaşların sırasıyla 33 ve 44 ile orantılı olduğu belirtilmiştir.
2
Arda'nın Berk'in yaşına gelmesi için geçmesi gereken süreyi hesaplayın.
Geçen süre 4k3k=k4k - 3k = k yıldır.
Arda'nın bugünkü yaşı 3k3k iken Berk'in yaşı 4k4k'dir; aradaki yaş farkı kadar yıl geçmesi gerekir.
3
Bu süre sonunda hem Arda'nın hem de Berk'in ulaşacağı yeni yaşları bulun.
Arda 4k4k yaşına gelir. Berk ise 4k+k=5k4k + k = 5k yaşına gelir.
Zaman herkes için aynı miktarda ilerlediği için Berk'in yaşına da kk eklenmelidir.
4
Yaşların toplamını 7272'ye eşitleyerek kk değerini bulun.
4k+5k=9k=72k=84k + 5k = 9k = 72 \Rightarrow k = 8 bulunur.
Arda Berk'in yaşına geldiğinde yaşları toplamının 7272 olacağı verilmiştir.
5
Arda'nın bugünkü yaşını bulmak için kk değerini yerine koyun.
Arda'nın bugünkü yaşı 3k=3×8=243k = 3 \times 8 = 24 olarak bulunur.
Soruda Arda'nın bugünkü yaşı sorulmaktadır.

Key Concept

Orantı kullanarak yaş problemlerinde denklem kurma ve zaman ilerlemesini modelleme.
PreviousPage 5 / 14Next