Tüm alıştırma soruları

2563 soru

Soru 881Soru

Taban yarıçapı 4 cm4\text{ cm} ve yüksekliği 10 cm10\text{ cm} olan dik dairesel silindir biçimindeki bir kap tamamen suyla doludur. Bu suyun tamamı, taban ayrıtları 5 cm5\text{ cm} ve 8 cm8\text{ cm} olan dikdörtgenler prizması biçimindeki boş bir kaba boşaltılıyor. Buna göre, prizmadaki suyun yüksekliği kaç cm\text{cm} olur? (π=3\pi = 3 alınız.)

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 12

Cevap

Prizmadaki suyun yüksekliği 12 cm olur.
Silindirdeki suyun hacmi V=34210=480 cm3V = 3 \cdot 4^2 \cdot 10 = 480\text{ cm}^3 olarak bulunur. Dikdörtgenler prizmasının taban alanı 58=40 cm25 \cdot 8 = 40\text{ cm}^2 olduğundan, suyun yüksekliği 480/40=12 cm480 / 40 = 12\text{ cm} olur.

Adım Adım Çözüm

1
Silindirin hacim formülünü (V=πr2hV = \pi \cdot r^2 \cdot h) kullanarak silindirdeki suyun toplam hacmini hesaplayalım.
V=34210=31610=480 cm3V = 3 \cdot 4^2 \cdot 10 = 3 \cdot 16 \cdot 10 = 480\text{ cm}^3
Kap tamamen dolu olduğu için suyun hacmi silindirin hacmine eşittir.
2
Suyun boşaltılacağı dikdörtgenler prizmasının taban alanını (TA=abT_A = a \cdot b) bulalım.
TA=58=40 cm2T_A = 5 \cdot 8 = 40\text{ cm}^2
Suyun prizma içindeki yüksekliğini bulmak için taban alanına ihtiyacımız vardır.
3
Suyun hacmini prizmanın taban alanına bölerek prizmadaki suyun yüksekliğini (HH) bulalım.
H=48040=12 cmH = \frac{480}{40} = 12\text{ cm}
Prizmadaki suyun hacmi V=TAHV = T_A \cdot H bağ��ntısı ile hesaplandığı için hacim taban alanına bölünür.

Anahtar Kavram

Dik dairesel silindir ve dikdörtgenler prizmasının hacim hesaplamaları ile hacmin korunumu ilkesi.

İpuçları

1
Öncelikle silindirin hacmini bulmak için V=πr2hV = \pi r^2 h formülünü kullanın.
2
Bulduğunuz su hacmini, suyun boşaltılacağı prizmanın taban alanına (585 \cdot 8) bölerek yüksekliği bulun.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 882Soru

Bir kahve dükkanında Klasik Blend ve Premium Blend olmak üzere iki farklı kahve paketinin satışı yapılmaktadır. Bir ay boyunca bu dükkanda toplam 6060 paket kahve satılmış ve bu satışlardan toplam 34003400 TL gelir elde edilmiştir. Bu ayda:
- Satılan Premium Blend kahve paketi sayısı, Klasik Blend kahve paketi sayısının 33 katından 2020 eksiktir.
- Bir paket Premium Blend kahvenin satış fiyatı, bir paket Klasik Blend kahvenin satış fiyatının 22 katından 1010 TL fazladır.
Buna göre, bu dükkanda satılan bir paket Klasik Blend kahvenin satış fiyatı kaç TL'dir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 3030

Cevap

Bir paket Klasik Blend kahvenin satış fiyatı 3030 TL'dir.
Satış fiyatının 3030 TL olduğunu belirten seçenek doğrudur. Sorudaki verilere göre satılan Klasik Blend paket sayısı 2020, Premium Blend paket sayısı ise 4040 adettir. Fiyatlar arasında Premium Blend'in Klasik Blend'in 22 katından 1010 TL fazla olduğu belirtildiğinden P=2K+10P = 2K + 10 denklemi yazılır. Toplam gelir denkleminde (20K+40P=340020K + 40P = 3400) bu ilişki yerine yazılıp denklem çözüldüğünde K=30K = 30 olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Kahve paketlerinin satış miktarlarını bulmak için paket sayıları arasındaki ilişkiyi kullanarak bir bilinmeyenli denklem kurarız.
Klasik Blend adedi xx ise Premium Blend adedi 3x203x - 20 olur. Toplam paket sayısı 6060 olduğundan: x+(3x20)=604x=80x=20x + (3x - 20) = 60 \Rightarrow 4x = 80 \Rightarrow x = 20 (Klasik) ve Premium adedi 6020=4060 - 20 = 40 bulunur.
Her bir paket türünden kaçar adet satıldığın�� belirleyerek toplam gelir denklemine geçiş yapabilmek amacıyla bu adım gereklidir.
2
Fiyatlar arasındaki ilişkiyi belirleyip toplam gelir denklemini kurarız.
Klasik Blend fiyatı KK ise Premium Blend fiyatı P=2K+10P = 2K + 10 olur. Toplam gelir denklemi: 20K+40(2K+10)=340020K + 40(2K + 10) = 3400 şeklinde kurulur.
Satılan ürün miktarları ile birim fiyatların çarpımının toplam geliri vermesi kuralını uygulamak için.
3
Kurulan gelir denklemini çözerek Klasik Blend paket fiyatını buluruz.
20K+80K+400=3400100K+400=3400100K=3000K=3020K + 80K + 400 = 3400 \Rightarrow 100K + 400 = 3400 \Rightarrow 100K = 3000 \Rightarrow K = 30 TL elde edilir.
Bilinmeyeni yalnız bırakarak doğru fiyat değerine ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Sayı problemlerinde sözel ifadeleri denkleme dönüştürme ve birinci dereceden denklem sistemleri çözme.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 883Soru

(I) Koku duyusu, insanın dış dünyayı anlamlandırmasında en ilkel fakat en karmaşık elektrokimyasal süreçlerden birine dayanır. (II) Havada asılı duran uçucu kimyasal moleküller, burun boşluğunun üst kısmında yer alan almaçlarla temas ettiğinde bir dizi sinirsel sinyale dönüştürülür. (III) Bu sinyaller, doğrudan beynin koku soğancığı adı verilen bölgesine iletilerek burada ilk analizden geçer ve koku algısı tamamlanır. (IV) İnsan beyninde koku merkezinin, duygu durumları ve bellek yönetiminden sorumlu olan amigdala ile hipokampus bölgeleriyle doğrudan sinaptik bağları bulunur. (V) Bu doğrudan bağlantı sayesinde, yıllar sonra karşılaşılan tek bir koku bile geçmişteki bir anıyı ve o anının hissettirdiği duyguları tüm canlılığıyla zihinde canlandırabilir. (VI) Edebiyatta ve psikolojide 'Proust Etkisi' olarak adlandırılan bu durum, kokuların geçmişi bugüne taşıyan güçlü birer zaman makinesi olduğunu doğrular niteliktedir.

Bu parça iki paragrafa bölünmek istense ikinci paragraf numaralanmış cümlelerin hangisiyle başlar?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: IV.

Cevap

İkinci paragraf dördüncü cümleyle başlamalıdır.
Dördüncü cümleden itibaren paragrafın yönü değişmektedir. İlk üç cümle kokunun reseptörler aracılığıyla alınıp koku soğancığına iletilmesini, yani biyolojik algı aşamalarını konu edinirken; dördüncü cümle koku merkezinin bellek ve duygu merkezleriyle olan bağlantılarını ele alarak konunun boyutunu koku hafızasına taşımaktadır. Bu nedenle ikinci paragraf dördüncü cümleyle başlamalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Paragraftaki cümlelerin konularını ve odak noktalarını belirlemek.
I, II ve III. cümlelerin kokunun fiziksel olarak nasıl algılandığı ve beyne iletildiği (biyolojik süreç); IV, V ve VI. cümlelerin ise koku ile hafıza/duygu ilişkisi üzerine kurulduğu görülür.
Paragrafı ikiye bölme sorularında konu veya bakış açısı değişikliğini yakalamak için her cümlenin ana odağı tespit edilmelidir.
2
Metindeki geçiş veya kırılma noktasını tespit etmek.
Dördüncü cümleden itibaren konunun 'koku duyusunun biyolojik işleyişi'nden 'koku hafızası ve anılarla ilişkisi'ne kaydığı görülmektedir.
Bölünmesi gereken nokta, bir konudan başka bir konuya ya da aynı konunun tamamen farklı bir yönüne geçiş yapılan cümledir.
3
Bölünme noktasından sonraki cümlelerin birbirine olan bağlılığını kontrol etmek.
Dördüncü cümledeki 'bağlar' ifadesi, beşinci cümlede 'Bu doğrudan bağlantı sayesinde...' şeklinde devam ettirilmekte ve altıncı cümlede 'bu durum' denerek açıklanmaktadır. Yani IV, V ve VI. cümleler kendi içinde bölünemez bir bütün oluşturmaktadır.
İkinci paragrafın ilk cümlesi, kendinden önceki paragrafa dil bilgisi yönünden bağımlı olmamalı ancak kendi içindeki cümlelerle güçlü bağlar kurmalıdır.

Anahtar Kavram

Paragrafı İkiye Bölme

İpuçları

1
Cümlelerin konularını gruplandırmaya çalışın. İlk birkaç cümle kokunun burundan beyne giden yolculuğunu anlatırken, hangi cümleden itibaren koku ile geçmiş anılar arasındaki bağ kurulmaya başlanıyor?

Alternatif Yöntem

Cümlelerin giriş cümlesi olabilme özelliklerini inceleyin. Beşinci cümledeki 'Bu doğrudan bağlantı...' ve altıncı cümledeki 'bu durum' ifadeleri, kendilerinden önce bir cümlenin varlığını zorunlu kılar. Dolayısıyla bu cümleler yeni bir paragrafın ilk cümlesi olamaz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 884Soru

Bir sinemada yan yana bulunan 11, 22 ve 33 numaralı koltuklarda Aslı, Burak ve Ceyda adlı üç kişi oturmaktadır. Bu kişilerin film izlerken yemeyi tercih ettikleri yiyecekler mısır, cips ve çikolatadır.

Kişilerin oturdukları koltuklar ve yedikleri yiyeceklerle ilgili bilinenler şunlardır:
* Her bir kişi farklı bir koltukta oturmaktadır ve farklı bir yiyecek yemiştir.
* 11 numaralı koltukta oturan kişi çikolata yemiştir.
* Burak cips yemiştir.
* Aslı, Burak'ın hemen sağındaki (numarası Burak'ın koltuk numarasından 11 fazla olan) koltukta oturmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Aslı mısır yemiştir.

Cevap

Aslı mısır yemiştir.
Öncüller birleştirilerek tablo oluşturulduğunda Burak'ın 2 numaralı koltukta cips, Aslı'nın 3 numaralı koltukta mısır, Ceyda'nın ise 1 numaralı koltukta çikolata yediği kesin olarak bulunur. Dolayısıyla Aslı'nın mısır yediği ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Burak'ın yediği yiyecek ile 1 numaralı koltuktaki kişinin yediği yiyeceği karşılaştırma.
Burak 1 numaralı koltukta oturuyor olamaz.
Burak cips yemiştir, ancak 1 numaralı koltukta oturan kişinin çikolata yediği belirtilmiştir.
2
Aslı ve Burak'ın koltuk konumlarını belirleme.
Burak 2 numaralı, Aslı ise 3 numaralı koltuktadır.
Aslı, Burak'ın hemen sağındaki koltukta oturduğu için Burak 1 veya 2 numaralı koltukta olmalıdır. 1 numaralı koltukta oturamadığı için Burak 2 numaralı, Aslı ise 3 numaralı koltuktadır.
3
Ceyda'nın koltuk numarasını ve yiyeceğini belirleme.
Ceyda 1 numaralı koltuktadır ve çikolata yemiştir.
Geriye kalan tek boş koltuk olan 1 numaralı koltuğa Ceyda yerleşir ve bu koltuktaki kişinin çikolata yediği bilinmektedir.
4
Aslı'nın yediği yiyeceği tespit etme.
Aslı mısır yemiştir.
Geriye kalan tek yiyecek olan mısır, 3 numaralı koltuktaki Aslı'ya kalır.

Anahtar Kavram

Çok değişkenli sıralama kurgularında verilen kesin ve bağıl ipuçlarını kullanarak değişkenleri tablo üzerinde eşleştirme.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 885Soru

Mektup yazmak, e-posta veya kısa mesaj göndermekten çok farklı bir zihinsel süreç gerektirir. Hızlıca yazıp gönderebildiğimiz dijital mesajların aksine mektup; kelimeleri özenle seçmeyi, üzerine düşünmeyi ve en önemlisi zamana yayılmayı zorunlu kılar. Bu yavaşlık, yazan kişinin kendi duygularıyla derinlemesine yüzleşmesine ve alıcıya daha samimi, kalıcı hisler aktarmasına olanak tanır. Dolayısıyla mektup yazma eylemi, sadece bir haberleşme aracı değil, aynı zamanda insanın kendisini ve ilişkilerini derinleştiren bir içsel yolculuktur.

Bu parçada vurgulanmak istenen temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Mektup yazmanın, zamana yayılması ve düşünme gerektirmesi sayesinde insanın kendisini ve ilişkilerini derinleştirdiği

Cevap

Mektup yazmanın, zamana yayılması ve düşünme gerektirmesi sayesinde insanın kendisini ve ilişkilerini derinleştirdiği
Mektup yazmanın zamana yayılması, kelimelerin özenle seçilmesi ve düşünmeyi zorunlu kılması, kişinin duygularıyla yüzleşmesini ve ilişkilerini derinleştirmesini sağlar. Parçanın son cümlesindeki 'insanın kendisini ve ilişkilerini derinleştiren bir içsel yolculuk' ifadesi bu ana düşünceyi doğrudan özetlemektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Paragrafın genelinde neyden bahsedildiğini ve anahtar kelimeleri belirlemek.
Paragraf mektup yazmanın dijital mesajlaşmaya kıyasla yavaş, düşündürücü yapısından ve bunun insan üzerindeki etkisinden bahsetmektedir. Anahtar kelimeler: mektup yazmak, düşünmek, zamana yayılmak, derinleşmek.
Ana düşünceyi bulmak için önce konuyu ve anahtar kelimeleri anlamak gerekir.
2
Paragrafın sonuç cümlesini ve yazarın vermek istediği asıl mesajı analiz etmek.
Son cümlede 'Dolayısıyla mektup yazma eylemi... insanın kendisini ve ilişkilerini derinleştiren bir içsel yolculuktur.' denilerek mektubun bireysel ve ilişkisel derinleşme sağladığı sonucuna ulaşılmıştır.
Yazarın vermeyi amaçladığı mesajı (ana düşünceyi) belirlemek.

Anahtar Kavram

Paragrafta Ana Düşünce
Soru 886Soru

Bir gastronomi festivalinde Aslı, Barış, Cihan ve Damla adlı şefler; İtalyan, Fransız, Türk ve Japon mutfaklarından birer yemek hazırlamışlardır. Bu şeflerin hazırladıkları yemeklerde ana malzeme olarak kırmızı et, balık, tavuk ve sebzeden biri kullanılmıştır.

Şeflerin hazırladıkları yemekler, mutfaklar ve kullanılan malzemelerle ilgili şunlar bilinmektedir:
* Her şef farklı bir mutfaktan yemek hazırlamış ve her yemekte farklı bir ana malzeme kullanılmıştır.
* Cihan, İtalyan mutfağına ait bir yemek hazırlamıştır ve yemeğinde tavuk kullanmamıştır.
* Türk mutfağına ait yemeğin ana malzemesi kırmızı ettir.
* Barış'ın hazırladığı yemekte kullanılan ana malzeme balıktır.
* Japon mutfağına ait yemeği hazırlayan şef Damla değildir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cihan'ın hazırladığı yemeğin ana malzemesi sebzedir.

Cevap

Cihan'ın hazırladığı yemeğin ana malzemesi sebzedir.
Cihan'ın hazırladığı mutfak İtalyan mutfağıdır. Türk mutfağının malzemesi kırmızı et olduğundan, Cihan kırmızı et kullanamaz. Barış balık kullandığından, Cihan balık da kullanamaz. Öncüllere göre Cihan tavuk da kullanmadığı için, onun hazırladığı yemekte geriye kalan tek malzeme olan sebze kullanılmış olmalıdır. Bu nedenle Cihan'ın sebze yemeği hazırladığı ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Şeflerin hazırladıkları mutfaklar ve kullandıkları malzemeler arasındaki ilişkileri analiz etmek için bilinen verileri listeleyelim.
Cihan'ın İtalyan mutfağından yemek hazırladığı, Barış'ın ise balık kullandığı bilinmektedir. Türk mutfağında kullanılan malzemenin kırmızı et olduğu verilmiştir.
Sorudaki öncülleri yapılandırarak çıkarım yapmaya zemin hazırlamak.
2
Cihan'ın yemeğinde kullandığı ana malzemeyi eleme yöntemiyle belirleyelim.
Cihan İtalyan mutfağından hazırladığı için Türk mutfağının malzemesi olan kırmızı eti kullanamaz. Barış balık kullandığı için Cihan balık da kullanamaz. Cihan'ın tavuk kullanmadığı da öncüllerde belirtilmiştir. Geriye kalan tek ana malzeme olan sebze, Cihan'ın kullandığı malzeme olmalıdır.
Cihan'ın kullandığı malzemenin kesin olarak sebze olduğunu kanıtlamak.
3
Diğer şeflerin durumlarını olasılıklar dahilinde inceleyelim.
Cihan İtalyan (sebze) ve Barış (balık) belirlendikten sonra kalan malzemeler kırmızı et ve tavuktur. Türk mutfağı kırmızı et olduğundan, kırmızı et kullanan şef Türk mutfağını hazırlamıştır. Damla Japon mutfağını hazırlamadığı için iki durum oluşur: Damla ya Türk mutfağını (kırmızı et) ya da Fransız mutfağını (tavuk) hazırlamıştır. Her iki durumda da Cihan'ın sebze hazırladığı değişmemektedir.
Diğer seçeneklerin neden kesin olarak doğru olamayacağını (olasılık tuzağını) göstermek.

Anahtar Kavram

Eşleştirme Problemlerinde Eleme ve Tablo Yöntemi
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 887Soru

"Bilimsel ilerleme, doğruların üst üste yı��ılmasıyla değil, yanlış olduğu kanıtlanan varsayımların elenmesi ve böylece gerçeğe giden yoldaki pürüzlerin temizlenmesiyle gerçekleşir."

Bu cümleyle anlamca en yakın olan cümle aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bilimin gelişimi, doğru kabul edilen bilgilerin niceliksel olarak artmasından ziyade, hatalı hipotezlerin tasfiye edilmesiyle hakikate yaklaşılması esasına dayanır.

Cevap

Bilimin gelişimi, doğru kabul edilen bilgilerin niceliksel olarak artmasından ziyade, hatalı hipotezlerin tasfiye edilmesiyle hakikate yaklaşılması esasına dayanır.
Doğru olan seçenek, öncüldeki cümlenin anlamını bütünüyle karşılamaktadır. Öncüldeki 'doğruların üst üste yığılmasıyla değil' yargısı 'doğru kabul edilen bilgilerin niceliksel olarak artmasından ziyade' şeklinde; 'yanlış olduğu kanıtlanan varsayımların elenmesi' yargısı 'hatalı hipotezlerin tasfiye edilmesiyle' şeklinde; 'gerçeğe giden yoldaki pürüzlerin temizlenmesi' ise 'hakikate yaklaşılması' şeklinde anlamca bire bir karşılanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Öncül cümleyi anlam ögelerine ayırma
Cümle iki temel ögeden oluşmaktadır: Bilimsel ilerlemenin doğruların birikmesiyle olmadığı (olumsuz yargı) ve yanlış varsayımların elenerek gerçeğe giden yoldaki engellerin kaldırılmasıyla gerçekleştiği (olumlu yargı).
Cümlenin ana fikrini ve sınırlarını tam olarak belirlemek için.
2
Seçeneklerdeki kavramsal karşılıkları inceleme
Seçeneklerdeki 'doğru kabul edilen bilgilerin niceliksel olarak artması' ifadesi 'doğruların üst üste yığılması'na, 'hatalı hipotezlerin tasfiye edilmesi' ifadesi 'yanlış olduğu kanıtlanan varsayımların elenmesi'ne, 'hakikate yaklaşılması' ise 'gerçeğe giden yoldaki pürüzlerin temizlenmesi'ne karşılık gelmektedir.
Eş anlamlı ve yakın anlamlı sözcük gruplarını tespit ederek semantik örtüşmeyi doğrulamak için.
3
Çeldiricileri eleme ve doğru seçeneği belirleme
Diğer seçenekler ya anlamı daraltmakta, ya amaç-sonuç ilişkisine çevirmekte ya da konuyu yazım üslubuna kaydırmaktadır. Doğru yargı, öncüldeki düşünceyi bütünüyle ve aynı anlam ilişkisiyle yansıtmaktadır.
Çeldiricilerin neden elendiğini netleştirip doğru cevaptan emin olmak için.

Anahtar Kavram

Cümlede yakın anlamlılığı belirlerken anlam ögelerinin eksiksiz eşleşmesi ve yargı yönünün korunması esastır.
Soru 888Soru

Bir markette satılan AA, BB, CC, DD ve EE ürünlerinin fiyatları ile ilgili aşağıdaki bilgiler verilmiştir:
* AA ürünü, BB ürününden daha pahalıdır.
* CC ürünü, DD ürününden daha ucuzdur.
* BB ürünü, DD ürününden daha pahalıdır.
* EE ürünü, CC ürününden daha ucuzdur.

Buna göre, bu ürünler arasında fiyatı en ucuz olan ürün aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: EE

Cevap

Fiyatı en ucuz olan ürün E ürünüdür.
Verilen bilgilere göre ürünlerin fiyat sıralaması pahalıdan ucuza doğru A>B>D>C>EA > B > D > C > E şeklindedir. Bu sıralamada en ucuz olan ürün EE ürünüdür.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen sözel ifadeleri büyüklük-küçüklük ilişkisine göre matematiksel eşitsizliklere dönüştürelim.
İfadeler şu şekilde yazılır:
1. A>BA > B
2. C<DC < D (yani D>CD > C)
3. B>DB > D
4. E<CE < C (yani C>EC > E)
Ürünlerin fiyatlarını birbiriyle kıyaslayabilmek için ortak bir sıralama oluşturmak gerekir.
2
Eşitsizlikleri birleştirerek tüm ürünleri pahalıdan ucuza doğru tek bir zincir halinde sıralayalım.
A>BA > B ve B>DB > D eşitsizliklerinden A>B>DA > B > D elde edilir.
D>CD > C bilgisini eklersek zincir A>B>D>CA > B > D > C olur.
Son olarak C>EC > E bilgisini eklediğimizde tam sıralama: A>B>D>C>EA > B > D > C > E şeklinde oluşur.
Bu birle��tirme sayesinde her bir ürünün diğerlerine göre bağıl fiyat konumunu netleştiririz.
3
Elde edilen tam sıralamayı inceleyerek en ucuz ürünü belirleyelim.
Sıralama A>B>D>C>EA > B > D > C > E olduğuna göre, en sağda yer alan ve fiyatı en d��şük olan ürün EE ürünüdür.
Sıralamadaki en küçük eleman fiyatı en ucuz olan ürünü temsil eder.

Anahtar Kavram

Sıralama ve Mantıksal İlişkiler
Tahmini Süre:45s
Soru 889Soru

Bir çiçekçide gün içinde gül, lale, karanfil, papatya, nergis ve orkide siparişleri farklı zamanlarda teslim edilmiştir. Bu siparişlerin teslim edilme sıralarına ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir:

* Orkide siparişi 2. sırada teslim edilmiştir.
* Papatya siparişi, gül siparişinden hemen sonra teslim edilmiştir.
* Karanfil ile nergis siparişleri arasında iki sipariş teslim edilmiştir.
* Lale siparişi, karanfil siparişinden daha önce teslim edilmiştir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Karanfil siparişi, orkide siparişinden sonra teslim edilmiştir.

Cevap

Karanfil siparişinin orkide siparişinden sonra teslim edildiği ifadesi
Karanfil siparişinin orkide siparişinden sonra teslim edildiği ifadesi kesinlikle doğrudur. Çünkü orkide siparişi her durumda 2. sırada teslim edilmiştir. Karanfil ise oluşturulabilen üç farklı olası sıralama senaryosunda sırasıyla 4., 3. veya 6. sırada yer almaktadır. Her üç senaryoda da karanfilin teslimat sırası 2'den büyük olduğundan, karanfil siparişi daima orkide siparişinden sonra teslim edilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Kesin olan bilgiyi yerleştirin.
Orkide siparişi 2. sıraya yerleştirilir: [_, Orkide, _, _, _, _].
Sıralama tablosunu oluşturmaya kesin olan bilgilerden başlamak doğru bir yöntemdir.
2
Karanfil ve nergis arasındaki mesafe kuralını analiz edin.
Karanfil ile nergis arasında iki sipariş olduğu için bu iki çiçeğin konumları {1, 4} veya {3, 6} olmalıdır.
2. sırada orkide olduğundan, aralarında iki boşluk kalacak şekilde yerleştirilebilecek tek pozisyon çiftleri bunlardır.
3
Lale siparişinin karanfil siparişinden önce gelmesi koşulunu inceleyin.
Karanfil 1. sırada olamaz. Bu nedenle {1, 4} seçeneğinde Nergis 1, Karanfil 4 olur. Lale ise 3. sıraya yerleşir.
Lale'nin Karanfil'den önce olması koşulu, Karanfil'in en az 3. sırada olmasını gerektirir.
4
Kalan ögeleri yerleştirerek olası senaryoları tamamlayın.
Üç farklı geçerli sıralama oluşur: 1) Nergis-Orkide-Lale-Karanfil-Gül-Papatya, 2) Lale-Orkide-Karanfil-Gül-Papatya-Nergis, 3) Lale-Orkide-Nergis-Gül-Papatya-Karanfil.
Gül ve Papatya'nın ardışık olma kuralı ile Lale'nin konumu değerlendirilerek olası tüm dizilimler belirlenir.
5
Seçenekleri bu üç senaryoya göre test edin.
Karanfil'in sırası (3, 4 veya 6), her üç senaryoda da Orkide'nin sırasından (2) büyüktür.
Her üç senaryoda da doğru olan tek ifade, Karanfil'in Orkide'den sonra teslim edildiğidir.

Anahtar Kavram

Sıralama Problemlerinde Olasılık ve Kesinlik Analizi
Soru 890Soru

Bir şirketin yeni ofis katında 11'den 66'ya kadar numaralandırılmış yan yana altı ofis odası bulunmaktadır. Bu odalar L şeklinde bir koridor üzerinde yer almaktadır. Odaların konumlarıyla ilgili şunlar bilinmektedir:

* 11, 22 ve 33 numaralı odalar yatay kolda soldan sağa doğru; 33, 44, 55 ve 66 numaralı odalar ise dikey kolda yukarıdan aşağıya doğru sıralanmıştır (33 numaralı oda köşededir).
* Bu odalara Bilgi İşlem, Hukuk, İnsan Kaynakları, Muhasebe, Pazarlama ve Satış departmanları yerleştirilecektir. Her odada yalnızca bir departman bulunacaktır.
* Muhasebe ofisi 11 numaralı odadadır.
* Bilgi İşlem ve Hukuk ofisleri yan yanadır (ortak bir duvarı/sınırı vardır).
* Pazarlama ofisi dikey kolda yer almaktadır.
* İnsan Kaynakları ofisi, Satış ofisinin hemen altındaki odadadır.

Buna göre, 55 numaralı odada bulunan ofis aşağıdakilerden hangisi olabilir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Satış

Cevap

Satış
Yapılan olasılık analizlerine göre iki geçerli senaryo bulunmaktadır. İkinci senaryoda Satış ofisi 55 numaralı odada, İnsan Kaynakları ofisi 66 numaralı odada ve Pazarlama ofisi 44 numaralı odada yer almaktadır. Bu yerleşim tüm kurallara uygun olduğundan, 55 numaralı odada Satış ofisi bulunabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Muhasebe ofisinin yerini belirleme ve yatay/dikey kolları analiz etme.
Muhasebe ofisi 11 numaralı odadadır. Yatay kolda {1, 2, 3}, dikey kolda ise {3,4,5,63, 4, 5, 6} numaralı odalar bulunur.
Soruda Muhasebe ofisinin 11 numaralı odada olduğu doğrudan belirtilmiştir.
2
Bilgi İşlem ve Hukuk ofislerinin olası konumlarını bulma.
Bilgi İşlem ve Hukuk ofisleri yan yana yer almalıdır. 11 numaralı oda dolu olduğundan, yatay kolda yan yana olan tek boş yerler 22 ve 33 numaralı odalardır. Bu nedenle Bilgi İşlem ve Hukuk ofisleri {2,32, 3} odalarını paylaşır.
Bu iki ofis dikey koldaki {4,54, 5} veya {5,65, 6} odalarına yerleştirilirse, Pazarlama ofisi yatay koldaki 22 numaralı odaya kalır ve 'Pazarlama dikey koldadır' kuralı ihlal edilir.
3
Geriye kalan odalar (44, 55, 66) için iki olası yerleşimi çıkarma.
Geriye kalan Pazarlama, Satış ve İnsan Kaynakları ofisleri için iki olasılık vardır. Olasılık 1: Satış 44'te, İnsan Kaynakları 55'te, Pazarlama 66'da. Olasılık 2: Pazarlama 44'te, Satış 55'te, İnsan Kaynakları 66'da.
İnsan Kaynakları ofisi Satış'ın hemen altında olmalıdır. Bu kurala uygun dikey yerleşimler değerlendirilmiştir.
4
Seçenekleri analiz ederek 55 numaralı odadaki ofisi belirleme.
55 numaralı odada ya İnsan Kaynakları ya da Satış ofisi bulunabilir. Seçeneklerde sadece Satış ofisi yer almaktadır.
Elde edilen iki olası senaryoya göre 55 numaralı odada bulunabilecek departmanlar test edilmiş ve seçeneklerle eşleştirilmiştir.

Anahtar Kavram

Mekânsal Konum ve Yerleştirme
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 891Soru

Yukarıdaki numaralanmış sözcük gruplarını anlamlı ve kurallı bir cümle oluşturacak biçimde sıralayınız.

Öğeleri doğru sıraya koymak için sürükleyin

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap

Sanatın asıl amacı, insan ruhundaki gizli duyguları gün ışığına çıkarmaktır.
Verilen sözcük grupları anlamlı ve kurallı bir cümle oluşturacak şekilde bir araya getirildiğinde, 'Sanatın asıl amacı' ifadesi özne, 'insan ruhundaki gizli duyguları' belirtili nesne grubu, 'gün ışığına' dolaylı tümleç ve 'çıkarmaktır' yüklem olarak işlev görür. Bu doğrultuda kurulan doğru cümle 'Sanatın asıl amacı, insan ruhundaki gizli duyguları gün ışığına çıkarmaktır.' şeklindedir.

Adım Adım Çözüm

1
Yüklemin Belirlenmesi
Cümlenin yargı bildiren yüklemi 'çıkarmaktır.' ifadesidir ve cümlenin en sonuna yerleştirilmelidir.
Türkçe dil bilgisinde kurallı cümlelerin yüklemi sonda yer alır.
2
Öznenin Belirlenmesi
Cümlenin öznesi 'Sanatın asıl amacı,' kelime grubudur ve cümlenin en başına yerleştirilmelidir.
Özne, cümlede bildirilen işi veya durumu üzerine alan temel öge olup genellikle cümlenin başında bulunur.
3
Sıfat Tamlamasının Kurulması
'insan ruhundaki' sıfatı ile 'gizli duyguları' ismi bir araya getirilerek 'insan ruhundaki gizli duyguları' tamlaması oluşturulur.
Sıfat-fiil ve sıfat niteliğindeki kelimeler, niteledikleri isimlerden önce gelir.
4
Deyim Ögesinin Yükleme Bağlanması
'gün ışığına' ifadesi yüklem olan 'çıkarmaktır' kelimesinin hemen öncesine getirilerek 'gün ışığına çıkarmaktır' şeklinde birleştirilir.
Anlamca kaynaşmış birleşik fiil veya deyim oluşturan yapılar cümle içinde birbirinden ayrılmaz.

Anahtar Kavram

Cümle Oluşturma (Sözcük Sıralama)
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 892Soru

Eşit kapasiteli 33 işçi birlikte çalışarak bir işi 1010 saatte bitirebilmektedir. Bu işçilerle aynı kapasitedeki 22 işçi daha onlara katılırsa, aynı işi birlikte kaç saatte bitirirler?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 6

Cevap

Aynı işi birlikte 6 saatte bitirirler.
Eşit kapasiteli 33 işçi bir işi 1010 saatte yapıyorsa, toplam iş yükü 3×10=303 \times 10 = 30 işçi-saat olarak ifade edilebilir. Çalışan sayısı 22 kişi artarak 3+2=53 + 2 = 5 olduğunda, bu toplam iş yükü yeni işçi sayısına bölünür ve işin tamamlanma süresi 30÷5=630 \div 5 = 6 saat olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1
Toplam iş miktarını işçi-saat kapasitesi cinsinden hesaplama
3×10=303 \times 10 = 30 işçi-saat
Başlangıçtaki işçi sayısı ile sürenin çarpımı, işin toplam büyüklüğünü belirler.
2
Yeni durumdaki toplam işçi sayısını belirleme
3+2=53 + 2 = 5 işçi
Mevcut 3 işçiye aynı kapasitede 2 işçi daha eklenmi��tir.
3
Yeni işçi sayısı ile işin tamamlanma süresini hesaplama
30÷5=630 \div 5 = 6 saat
Toplam iş miktarı, çalışacak yeni işçi sayısına bölünerek süre elde edilir.

Anahtar Kavram

İşçi sayısı ile işin tamamlanma süresi arasındaki ters orantı ilişkisi
Tahmini Süre:45s
Soru 893Soru

(I) Arkeolojide radyokarbon tarihlendirme yöntemi, organik kalıntıların ya��ını belirlemede en güvenilir bilimsel araçlardan biridir. (II) Bu yöntemde, canlı organizmanın yapısında bulunan karbon-14 izotopunun radyoaktif bozunma hızı temel alınır. (III) Canlılık sona erdiğinde çevreyle karbon alışverişi durur ve mevcut karbon-14 atomları sabit bir hızla yarılanarak azalmaya başlar. (IV) Ancak bu yöntem sadece kemik, ahşap, kömür gibi organik kökenli maddelerin tarihlendirilmesinde kullanılabilir. (V) Nitekim ölçülen bu azalma miktarı, organizmanın ölümünden bu yana geçen sürenin hassas bir şekilde hesaplanmasını sağlar.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerden hangileri yer değiştirirse parçanın anlam bütünlüğü sağlanır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: IV ve V

Cevap

IV ve V numaralı cümleler yer değiştirmelidir.
Parçanın anlam bütünlüğü incelendiğinde, III. cümlede karbon-14 atomlarının 'azalmaya başladığı' belirtilmiştir. V. cümlede yer alan 'Nitekim ölçülen bu azalma miktarı...' ifadesi, kendisinden hemen önce bu azalmanın başladığının söylenmesini gerektirir. Bu durumda V. cümle, III. cümleden hemen sonra gelmelidir. IV. cümledeki sınırlayıcı ifade ise yöntemin tüm işleyişi bittikten sonra sona gelmelidir. Bu nedenle, dördüncü ve beşinci cümlelerin yer değiştirmesi parçanın anlam akışını düzeltecektir.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki cümlelerin anlamsal ilişkilerini ve bağlayıcı ögelerini incelemek
III. cümlede karbon-14 atomlarının 'azalmaya başladığı' belirtilmiş, V. cümlede ise 'Nitekim ölçülen bu azalma miktarı...' ifadesi kullanılmıştır.
Cümleler arasındaki anahtar kelime takibini yaparak mantıksal zinciri tespit etmek gerekir.
2
Dördüncü cümledeki sınırlandırıcı ifadenin yerini belirlemek
IV. cümledeki 'Ancak bu yöntem...' ile başlayan ifade, yöntemin işleyiş aşamaları bittikten sonra getirilen bir sınırlamadır.
Yöntemin tüm mekanizması açıklandıktan sonra sınırlayıcı yargının parçanın sonuna gelmesi gerektiğini anlamak.
3
Seçilen cümleleri yer değiştirerek parçayı yeniden okumak
IV. ve V. cümleler yer değiştirdiğinde, azalma sürecinden hemen sonra azalmanın ölçülmesine geçilmekte ve son olarak yöntemin organik maddelerle sınırlı olduğu belirtilmektedir.
Yer değişikliğinin anlam bütünlüğünü ve akışı tam olarak sağladığını doğrulamak.

Anahtar Kavram

Cümleler arasındaki anlamsal ve yapısal köprüleri (anahtar sözcükler ve geçiş ifadeleri) tespit etme
Soru 894Soru

İnsan beyni, dış dünyadan gelen karmaşık uyarıcıları doğrudan kaydetmek yerine, bunları önceden sahip olduğu şemalar doğrultusunda ----; bu durum algısal süreçleri hızlandırsa da bazen nesnel gerçekliğin ---- yol açan hatalara neden olabilir.

Bu cümlede boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: yapılandırır - çarpıtılmas��na

Cevap

yapılandırır - çarpıtılmasına
Doğru yanıt olan seçenekteki sözcükler yerleştirildiğinde cümle; beynin dışarıdan gelen bilgileri doğrudan almak yerine kendi iç şemalarıyla yapılandırdığını, bu durumun işlem hızını artırsa da nesnel gerçekliğin çarpıtılması gibi algısal hatalara neden olabileceğini anlatarak tam bir mantık ve anlam tutarlılığı sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin ilk kısmındaki 'doğrudan kaydetmek yerine' ifadesi ve 'şemalar doğrultusunda' ipucu analiz edilir.
İlk boşluğa gelmesi gereken sözcüğün, doğrudan kopyalama veya yansıtma dışındaki aktif bir zihinsel işlemi (düzenleme, şekillendirme vb.) ifade etmesi gerektiği belirlenir.
Zihnin bilgiyi doğrudan almayıp kendi şemalarına uydurarak işleme sürecini anlamlandırmak için.
2
Cümlenin ikinci kısmındaki 'hızlandırsa da bazen... hatalara neden olabilir' ifadesindeki karşıtlık ilişkisi incelenir.
İkinci boşluğa gelecek sözcüğün 'hata' kelimesiyle uyumlu, olumsuz bir sonuç bildirmesi gerektiği tespit edilir. Nesnel gerçekliğin bozulması veya çarpıtılması yönünde bir kelime aranmalıdır.
Boşluğun bağlı olduğu yan cümlecikteki olumsuz sonuç (hata) ilişkisini kurmak için.
3
Bulunan anlam ilişkileri doğrultusunda seçenekler elenir.
İlk boşluk için 'yapılandırır' ve ikinci boşluk için 'çarpıtılmasına' sözcüklerinin yer aldığı seçeneğin cümlenin anlam bütünlüğünü ve dil bilgisel uyumunu eksiksiz sağladığı görülür.
En mantıklı ve dil bilgisel olarak tutarlı seçeneği kesinleştirmek için.

Anahtar Kavram

Cümle Tamamlama (Boşluk Doldurma)

İpuçları

1
Cümlenin başındaki 'doğrudan kaydetmek yerine' ifadesine dikkat edin. Bu, beynin bilgiyi pasif bir şekilde almadığını gösterir.
2
Cümlenin sonundaki 'hatalara neden olabilir' ifadesi, ikinci boşluğa nesnel gerçeklikle ilgili olumsuz bir durumun getirilmesi gerektiğini işaret eder.
3
Seçeneklerde ilk boşluk için beynin bilgiyi işleyip düzenlemesini belirten, ikinci boşluk için ise nesnel gerçekliğin bozulmasını ifade eden sözcük çiftini bulun.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 895Soru

Bir fırında yan yana duran ve soldan sağa doğru 11'den 66'ya kadar numaralandırılmış altı sepette; anasonlu, buğday, çavdar, dinkel, ekşi mayalı ve fındıklı ekmekler bulunmaktadır. Bu ekmeklerin bulundukları sepetlerle ilgili aşağıdaki bilgiler verilmiştir:

* Anasonlu ekmek ve buğday ekmeği sepetleri yan yanadır.
* Çavdar ekmeği ve dinkel ekmeği sepetleri arasında iki sepet bulunmaktadır.
* Ekşi mayalı ekmek, 33 numaralı sepette yer almaktadır.
* Fındıklı ekmek sepeti, çavdar ekmeği sepetinin hemen sağındadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Dinkel ekmeği 44 numaralı sepette yer almaktadır.

Cevap

Dinkel ekmeği 4 numaralı sepette yer almaktadır.
Çavdar ekmeği 11 numaralı sepete yerleştiğinde fındıklı ekmek 22, dinkel ekmeği ise 44 numaralı sepette yer alır. Kalan 55 ve 66 numaralı sepetlere anasonlu ve buğday ekmekleri yerleşir. Bu durumda dinkel ekmeğinin 44 numaralı sepette yer aldığı kesin olarak doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Ekşi mayalı ekmeğin yerini sabitleme.
Ekşi mayalı ekmek 33 numaralı sepete yerleştirilir: [_, _, Ekşi Mayalı, _, _, _].
Öncülde ekşi mayalı ekmeğin 33 numaralı sepette olduğu doğrudan belirtilmiştir.
2
Çavdar, fındıklı ve dinkel ekmeklerinin oluşturduğu blokları belirleme.
Fındıklı ekmek çavdarın hemen sa��ında olduğu için [Çavdar, Fındıklı] bloğu oluşur. Çavdar ile dinkel arasında iki sepet olduğundan, Çavdar solda ise [Çavdar, Fındıklı, _, Dinkel] dizilimi; Dinkel solda ise [Dinkel, _, _, Çavdar, Fındıklı] dizilimi elde edilir.
Yan yana olma ve aradaki sepet sayısı koşullarını birleştirerek olası yerleşim bloklarını oluşturmak gerekir.
3
Olası dizilimleri test etme.
Dinkel solda olduğunda boş kalan sepetler yan yana olamadığı için anasonlu ve buğday ekmekleri yerleştirilemez. Çavdar solda olduğunda ise Çavdar 11, Fındıklı 22 ve Dinkel 44 numaralı sepete yerleşir. Geriye kalan 55 ve 66 numaralı sepetlere ise yan yana olan anasonlu ve buğday ekmekleri gelir.
Tüm koşulları sağlayan tek ve kesin dizilimi bulmak için alternatif yerleşimleri incelemek gerekir.

Anahtar Kavram

Yatay ve Dikey Sıralama Kurguları
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 896Soru

Bir veri merkezinde Perşembe, Cuma, Cumartesi ve Pazar günlerinde; Sabah (08.00-16.00), Akşam (16.00-00.00) ve Gece (00.00-08.00) olmak üzere günde üç farklı vardiyada sistem takibi yapılmaktadır. Bu veri merkezinde Ahmet, Banu, Cemil, Didem, Elif ve Faruk adlı altı uzman görev yapmaktadır. Uzmanların vardiyalarına ilişkin bilinenler şunlardır:

* Her uzman toplamda ikişer vardiyada görev yapmıştır.
* Her bir vardiyada yalnızca bir uzman görev yapmaktadır.
* Hiçbir uzman aynı gün içinde birden fazla vardiyada çalışmamıştır.
* Hiçbir uzman üst üste gelen iki vardiyada (örneğin bir günün Akşam vardiyası ile Gece vardiyasında veya Gece vardiyası ile ertesi günün Sabah vardiyasında) çalışmamıştır.
* Didem ve Elif yalnızca hafta sonu günlerinde (Cumartesi ve Pazar) görev yapmıştır.
* Ahmet ve Banu yalnızca hafta içi günlerinde (Perşembe ve Cuma) görev yapmıştır.
* Cemil ve Faruk hem hafta içi hem de hafta sonu birer gün görev yapmıştır.
* Kadın çalışanlar (Banu, Didem, Elif) hiçbir gün Gece vardiyasında görev yapmamıştır.
* Banu ve Didem yalnızca Akşam vardiyalarında görev yapmıştır.
* Ahmet hiçbir gün Gece vardiyasında görev yapmamıştır.
* Faruk, Cuma günü görev yapmıştır.
* Cemil ve Faruk'un çalıştığı günler ardışık değildir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Faruk, Cuma ve Pazar günlerinin Gece vardiyalarında görev yapmıştır.

Cevap

Faruk, Cuma ve Pazar günlerinin Gece vardiyalarında görev yapmıştır.
Verilen kurallar doğrultusunda tablo oluşturulduğunda; Perşembe Sabah (Ahmet), Perşembe Akşam (Banu), Perşembe Gece (Cemil); Cuma Sabah (Ahmet), Cuma Akşam (Banu), Cuma Gece (Faruk); Cumartesi Sabah (Elif), Cumartesi Akşam (Didem), Cumartesi Gece (Cemil); Pazar Sabah (Elif), Pazar Akşam (Didem), Pazar Gece (Faruk) şeklinde kesin bir dağılım elde edilir. Bu dağılıma göre Faruk, hem Cuma hem de Pazar günleri Gece vardiyasında görev yapmıştır ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Hafta içi ve hafta sonu vardiya dağılımlarının sınırlarını belirleme.
Perşembe ve Cuma (hafta içi) toplam 6 vardiya vardır. Ahmet (2), Banu (2), Cemil (1) ve Faruk (1) bu vardiyaları doldurur. Cumartesi ve Pazar (hafta sonu) toplam 6 vardiya vardır. Didem (2), Elif (2), Cemil (1) ve Faruk (1) bu vardiyaları doldurur.
Değişkenlerin gün kısıtlamalarına göre gruplandırılması, tablonun temel iskeletini oluşturmak için gereklidir.
2
Banu, Didem ve Elif'in vardiyalarını kesinleştirme.
Banu yalnızca Akşam çalıştığı için Perşembe Akşam ve Cuma Akşam vardiyalarında çalışır. Didem yalnızca Akşam çalıştığı için Cumartesi Akşam ve Pazar Akşam vardiyalarında çalışır. Elif kadın olduğu için Gece çalışamaz ve Akşam vardiyaları dolu olduğundan Cumartesi Sabah ve Pazar Sabah vardiyalarında çalışır.
Kadın çalışanlara yönelik Gece vardiyası yasağı ve Akşam vardiyası kısıtlaması, onların yerlerini tamamen sabitlemektedir.
3
Ahmet'in hafta içi vardiyalarını belirleme.
Ahmet hafta içi çalışır ve Gece çalışamaz. Akşam vardiyaları Banu ile dolu olduğu için Ahmet, Perşembe Sabah ve Cuma Sabah vardiyalarında çalışmak zorundadır.
Ahmet'in Gece vardiyasında çalışamadığı kuralı, Sabah vardiyalarını onunla doldurmamızı sağlar.
4
Cemil ve Faruk'un vardiyalarını yerleştirme.
Hafta içi kalan vardiyalar Perşembe Gece ve Cuma Gece'dir. Faruk Cuma günü çalıştığı için Cuma Gece vardiyas��nda görev yapar; bu durumda Cemil Perşembe Gece vardiyasında görev yapar. Cemil ve Faruk'un günleri ardışık olamayacağından, Cuma günü çalışan Faruk Cumartesi günü çalışamaz, dolayısıyla Pazar Gece vardiyasında çalışır. Cemil ise Cumartesi Gece vardiyasında görev yapar.
Faruk'un Cuma günü çalışması ve ardışık günlerde çalışmama kuralları, hem hafta içi hem de hafta sonu Gece vardiyalarını tek bir ihtimale indirger.

Anahtar Kavram

Zaman ve vardiya problemlerinde kısıtlamaların (cinsiyet, gün grupları, ardışıklık) adım adım elenerek tekil olasılığa ulaşılması.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 897Soru

Bir klinikte muayene olmak için sıra bekleyen Arzu, Berk, Ceyda, Doruk ve Emre isimli beş hastanın muayene sıralarına ilişkin şunlar bilinmektedir:

* Ceyda, ilk sırada muayene olmuştur.
* Berk, Arzu'dan hemen sonra muayene olmuştur.
* Doruk, Berk'ten önce muayene olmuştur.
* Emre, son sırada muayene olmuştur.

Buna göre, Doruk kaçıncı sırada muayene olmuştur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İkinci

Cevap

Doruk ikinci sırada muayene olmuştur.
Ceyda birinci sırada, Emre ise beşinci sıradadır. Geriye kalan ikinci, üçüncü ve dördüncü sıralara Arzu, Berk ve Doruk yerleştirilmelidir. Berk'in Arzu'dan hemen sonra muayene olması gerektiği için bu ikili yan yana olmalıdır. Eğer bu ikili ikinci ve üçüncü sırada olsaydı, Doruk dördüncü sırada olmak zorunda kalırdı ki bu durum Doruk'un Berk'ten önce muayene olduğu bilgisiyle çelişirdi. Bu nedenle Arzu üçüncü sırada, Berk dördüncü sırada, Doruk ise ikinci sırada yer almalıdır. Böylece tüm kurallar sağlanır ve Doruk'un ikinci sırada muayene olduğu kesinleşir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen kesin bilgileri sıraya yerleştirin.
Ceyda 1. sırada, Emre ise 5. sıradadır. Sıralama şu şekildedir: 1: Ceyda, 2: Boş, 3: Boş, 4: Boş, 5: Emre.
Sıralama tablosunun sabit noktalarını belirlemek, diğer değişkenleri yerleştirmeyi kolaylaştırır.
2
Kalan kişilerin (Arzu, Berk, Doruk) boş pozisyonlara (2, 3, 4) nasıl yerleşebileceğini analiz edin.
Berk'in Arzu'dan hemen sonra muayene olması nedeniyle (Arzu, Berk) ardışık bir ikili oluşturmalıdır. Bu durumda bu ikili ya (2, 3) ya da (3, 4) numaralı sıralara gelebilir.
Yan yana olması gereken grupları tek bir blok gibi düşünerek olası yerleşim senaryolarını sınırlandırmak gerekir.
3
Diğer öncülü kullanarak olası senaryoları test edin.
Eğer Arzu ve Berk (2, 3) sıralarında olsaydı, Doruk'a 4. sıra kalırdı. Ancak bu durumda 'Doruk, Berk'ten önce muayene olmuştur' kuralı ihlal edilirdi. Dolayısıyla Arzu 3. sırada, Berk 4. sırada olmalıdır. Geriye kalan 2. sıraya ise Doruk yerleşir. Bu durumda Doruk (2), Berk'ten (4) önce muayene olmuş olur ve kural sağlanır.
Tüm kısıtlamaları sağlayan tek geçerli s��ralamayı bulmak için olasılıkları elemeniz gerekir.

Anahtar Kavram

Sıralama Problemlerinde Sabitleri Yerleştirme ve Koşullu Olasılıkları Elemek
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 898Soru

Aşağıdaki tabloda, bir ülkedeki dört farklı turizm merkezini ziyaret eden yerli ve yabancı ziyaretçi sayıları (bin kişi olarak) ve ziyaretçi başına yapılan ortalama harcama miktarları gösterilmiştir.

Turizm MerkeziYerli Ziyaretçi (Bin)Yabancı Ziyaretçi (Bin)Ziyaretçi Başına Ortalama Harcama ($)
Efes1201208080100100
Kapadokya8080120120160160
Göbeklitepe707030308080
Pamukkale1501505050100100

Buna göre, yabancı ziyaretçi sayısının toplam ziyaretçi sayısı içindeki oranı en yüksek olan turizm merkezinden elde edilen toplam turizm geliri, bu dört merkezden elde edilen toplam turizm gelirinin yüzde kaçıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 40

Cevap

Toplam turizm gelirinin %40\%40'ı olduğunu belirten seçenektir.
Yabancı ziyaretçi oranının en yüksek olduğu merkez Kapadokya'dır (%60\%60). Kapadokya'nın toplam geliri 3232 milyon dolar, tüm merkezlerin toplam geliri ise 8080 milyon dolardır. Bu iki değer oranlandığında %40\%40 sonucu elde edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Her bir turizm merkezinin toplam ziyaretçi sayısını ve yabancı ziyaretçi oranını hesaplamak.
Efes için toplam 200200 bin ziyaretçi (yabancı oranı %40\%40), Kapadokya için toplam 200200 bin ziyaretçi (yabancı oranı %60\%60), Göbeklitepe için toplam 100100 bin ziyaretçi (yabancı oranı %30\%30) ve Pamukkale için toplam 200200 bin ziyaretçi (yabancı oranı %25\%25) olarak bulunur.
Yabancı ziyaretçi oranı en yüksek olan merkezi belirlemek amacıyla bu oranlar karşılaştırılmalıdır. En yüksek orana sahip merkezin Kapadokya (%60\%60) olduğu tespit edilir.
2
Her bir merkezin elde ettiği toplam turizm gelirini (Toplam Ziyaretçi Sayısı x Ziyaretçi Başına Ortalama Harcama) hesaplamak.
Efes: 200 bin×100=20200\text{ bin} \times 100 = 20 milyon dolar. Kapadokya: 200 bin×160=32200\text{ bin} \times 160 = 32 milyon dolar. Göbeklitepe: 100 bin×80=8100\text{ bin} \times 80 = 8 milyon dolar. Pamukkale: 200 bin×100=20200\text{ bin} \times 100 = 20 milyon dolar.
Kapadokya'nın gelirini tüm merkezlerin toplam gelirine oranlayabilmek için hem bireysel hem de genel toplam gelirlerin bulunması gerekir.
3
Tüm merkezlerin toplam gelirini bulmak ve Kapadokya'nın bu toplam içindeki yüzdelik payını hesaplamak.
Toplam gelir: 20+32+8+20=8020 + 32 + 8 + 20 = 80 milyon dolar. Kapadokya'nın payı: 3280×100=%40\frac{32}{80} \times 100 = \%40.
Soruda istenen, en yüksek yabancı oranına sahip merkezin gelirinin genel toplama olan yüzdelik oranını bulmaktır.

Anahtar Kavram

Tablo verilerini kullanarak oranlama ve yüzde hesaplama.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 899Soru

Bir apartmandaki 11'den 66'ya kadar numaralandırılmış ardışık katlarda Kemal, Lale, Murat, Nalan, Ömer ve Pelin adlı kişiler yaşamaktadır. Bu kişilerin yaşadıkları katlara dair şunlar bilinmektedir:

* Her katta yalnızca bir kişi yaşamaktadır.
* Nalan, 1.1. katta (zemin katta) yaşamaktadır.
* Lale, Kemal'in yaşadığı katın hemen üstündeki katta yaşamaktadır.
* Ömer ve Murat'ın yaşadığı katlar arasında tam olarak 11 kat bulunmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Lale 4.4. katta yaşamaktadır.

Cevap

Lale'nin dördüncü katta yaşaması durumu kesinlikle yanlıştır.
Lale'nin dördüncü katta yaşaması durumunda, onun hemen altındaki katta yaşayan Kemal'in üçüncü katta yaşaması gerekir. Bu durumda geriye kalan boş katlar ikinci, beşinci ve altıncı katlar olur. Ancak Ömer ve Murat'ın yaşadığı katlar arasında tam olarak bir kat bulunması kuralı, boşta kalan bu katlarla (ikinci, beşinci ve altıncı) sağlanamaz. Bu sebeple Lale'nin dördüncü katta yaşaması kesinlikle yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Kesin veriyi yerleştirme
Nalan'ın 1.1. katta yaşadığı kesin olarak bilinmektedir. Tablonun birinci kat�� Nalan ile doldurulur.
Tablo kurulumunu başlatmak için en net ve kesin veriyi kullanmak gerekir.
2
Olası senaryoları analiz etme
Geriye kalan katlar: 2,3,4,5,62, 3, 4, 5, 6. Lale ve Kemal ardışık olmalıdır (L=K+1L = K + 1). Ömer ve Murat arasında tam 11 kat olmalıdır (O¨bos¸MÖ - \text{boş} - M). Bu kısıtlamalara uyan iki farklı senaryo kurulabilir: Durum 1'de Ömer/Murat 22 ve 4.4. katlarda yer alır, bu durumda Kemal 55, Lale 66, Pelin ise 3.3. katta olur. Durum 2'de Ömer/Murat 44 ve 6.6. katlarda yer alır, bu durumda Kemal 22, Lale 33, Pelin ise 5.5. katta olur.
Kişilerin katlar arasındaki ilişkisel konumlarını belirleyerek tüm geçerli alternatif tabloları ortaya çıkarmak.
3
Seçenekleri test etme
Lale'nin dördüncü katta yaşadığı varsayılırsa Kemal üçüncü katta olmalıdır. Geriye kalan boş katlar olan ikinci, beşinci ve altıncı katlar arasında Ömer ve Murat'ın arasında tam olarak bir kat boşluk kalacak şekilde bir yerleşim yapılamaz. Bu nedenle bu durum kesinlikle yanlıştır.
Olası senaryoların dışındaki çelişkili durumu tespit ederek kesinlikle yanlış olan seçeneğe ulaşmak.

Anahtar Kavram

Kat ve bina yerleşim kurgularında olasılıkların ve kısıtların tablo üzerinde analiz edilmesi

İpuçları

1
Nalan'ın konumunu (1.1. kat) sabitledikten sonra, kalan 55 boş kat için Lale-Kemal (L=K+1L = K + 1) bloğu ile Ömer-Murat (O¨bos¸MÖ - \text{boş} - M) bloğunun yerleşim olasılıklarını inceleyin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 900Soru

Bir ABCDABCD karesinin [BD][BD] köşegeni üzerinde bir EE noktası işaretleniyor.

DE=32 cm|DE| = 3\sqrt{2}\text{ cm} ve EB=52 cm|EB| = 5\sqrt{2}\text{ cm}

olduğuna göre, ABCDABCD karesinin alanı kaç santimetrekaredir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 64

Cevap

Karenin alanı 64 santimetrekaredir.
Köşegen uzunluğu 82 cm8\sqrt{2}\text{ cm} olarak bulunan karenin bir kenar uzunluğu, köşegen uzunluğunun 2\sqrt{2}'ye bölünmesiyle 8 cm8\text{ cm} bulunur. Kenar uzunluğu 8 cm8\text{ cm} olan karenin alanı ise 82=64 cm28^2 = 64\text{ cm}^2 olur.

Adım Adım Çözüm

1
Köşegen uzunluğunu hesaplayınız.
BD=32+52=82 cm|BD| = 3\sqrt{2} + 5\sqrt{2} = 8\sqrt{2}\text{ cm}
[BD][BD] köşegeni, üzerindeki EE noktası ile iki parçaya ayrılmıştır. Toplam köşegen uzunluğu bu iki parçanın uzunlukları toplamına eşittir.
2
Karenin bir kenar uzunluğunu bulunuz.
a=8 cma = 8\text{ cm}
Bir kenar uzunluğu aa olan bir karenin köşegen uzunluğu a2a\sqrt{2}'dir. a2=82a\sqrt{2} = 8\sqrt{2} eşitliğinden karenin bir kenarı a=8 cma = 8\text{ cm} olarak bulunur.
3
Karenin alanını hesaplayınız.
Alan=82=64 cm2\text{Alan} = 8^2 = 64\text{ cm}^2
Karenin alanı, bir kenar uzunluğunun karesi alınarak hesaplanır.

Anahtar Kavram

Karede köşegen uzunluğu ile kenar uzunluğu arasındaki ilişki (d=a2d = a\sqrt{2}) ve karenin alanı (A=a2A = a^2).

İpuçları

1
Köşegen üzerindeki parçaların uzunluklarını toplayarak tüm köşegenin uzunluğunu elde edin.
2
Karenin bir kenar uzunluğu aa ise köşegeninin a2a\sqrt{2} olduğunu hatırlayın.
3
Köşegen uzunluğu 82 cm8\sqrt{2}\text{ cm} ise karenin bir kenarı 8 cm8\text{ cm}'dir. Bu kenar uzunluğunun karesini alarak alana ulaşın.

Daha Fazla Pratik

Köşegen uzunluğu verilen bir karenin çevresini bulmaya yönelik benzer alıştırmalar yapabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Karenin alanı, köşegen uzunluğunun karesinin yarısına eşittir: Alan=d22\text{Alan} = \frac{d^2}{2}. Köşegen uzunluğu d=82 cmd = 8\sqrt{2}\text{ cm} olduğundan, Alan=(82)22=1282=64 cm2\text{Alan} = \frac{(8\sqrt{2})^2}{2} = \frac{128}{2} = 64\text{ cm}^2 bulunur.
Tahmini Süre:45s
ÖncekiSayfa 45 / 129Sonraki
Tüm alıştırma soruları — ALES | Examkin