Güncel Pazarlama Yaklaşımları ve Uluslararası Pazarlama

53 soru

Soru 21Soru

Global ölçekte faaliyet gösteren bir hazır giyim firması, Güney Amerika pazarına giriş sürecinde ciddi satış kayıpları yaşamıştır. Şirketin merkez yönetimi, "İç pazarımızda başarılı olan ürün tasarımı ve fiyatlandırma stratejimiz dünyadaki her tüketici için en iyisidir." anlayışıyla hareket etmiş ve tüm yerel yönetim kademelerine yalnızca ana ülkeden yöneticiler atamıştır.

Bölgeye gönderilen bağımsız bir danışmanın hazırladığı başarısızlık raporunda şu iki ana bulguya yer verilmiştir:
I. Hedef ülkedeki doğum oranlarının düşmesi ve ortalama yaşın yükselmesi nedeniyle, şirketin ağırlıklı olarak gençlere yönelik tasarladığı standart ürün gamına yönelik talebin yetersiz kalması.
II. Hedef ülkedeki lojistik firmaları ve toptancıların, yalnızca yerel sermayeli üreticilerle çalışma yönünde katı bir ticari ağ kurarak yabancı markalara dağıtım kanallarını kapatması.

Buna göre, şirketin benimsediği uluslararası pazarlama yönelimi (EPRG çerçevesine göre) ile danışman raporundaki I ve II numaralı faktörlerin ait olduğu pazarlama çevresi unsurları aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Etnosentrik Yönelim – I: Makro Çevre (Demografik) – II: Mikro Çevre (Pazarlama Aracıları)

Cevap

Doğru eşleştirme, şirketin yönelimini 'Etnosentrik Yönelim', I. bulguyu 'Makro Çevre (Demografik)' ve II. bulguyu 'Mikro Çevre (Pazarlama Aracıları)' olarak belirten seçenektir.
Doğru eşleştirmeyi sunan seçenekte, şirketin yönelimi etnosentrik olarak doğru tanımlanmış ve çevre faktörleri mikro ile makro düzeyde hatasız ayrılmıştır. Ana ülke stratejilerinin koşulsuz üstün görülmesi etnosentrizmdir. Doğum oranları ve yaşlanma eğilimleri demografik makro çevreyi oluştururken, lojistik şirketleri ve toptancılar tedarik zincirinin üyeleri olarak mikro çevredeki pazarlama aracılarıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Şirketin pazarlama felsefesini EPRG çerçevesinde değerlendirmek.
Şirket kendi ürün tasarımını ve yöneticilerini diğer ülkelerde aynen dayattığı için bu yaklaşım 'Etnosentrik (Ana Ülke) Yönelim' olarak tespit edilir.
Uluslararası pazarlama kararlarının temel çıkış noktasını saptamak.
2
Birinci bulguyu pazarlama çevresi bileşenleri açısından sınıflandırmak.
Doğum oranları ve yaş istatistikleri doğrudan toplumun fiziksel yapısıyla ilgili olduğundan 'Makro Çevre: Demografik' faktör kategorisine girer.
Çevresel faktörlerin kontrol edilemez geniş çaplı (makro) boyutunu doğru tanımlamak.
3
İkinci bulguyu pazarlama çevresi bileşenleri açısından sınıflandırmak.
Lojistik firmaları ve toptancılar tedarik zincirinde işletmenin ürününü nihai tüketiciye ulaştıran unsurlar oldukları için 'Mikro Çevre: Pazarlama Aracıları' kategorisine dâhildir.
İşletmenin doğrudan etkileşimde bulunduğu operasyonel (mikro) çevreyi makro unsurlardan ayrıştırmak.

Anahtar Kavram

EPRG Modeli ve Pazarlama Çevresi Analizi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 22Soru

Bir kahve zinciri, mağaza atmosferini kurgularken taze çekilmiş kahve kokusunu ve özel seçilmiş dinlendirici müzikleri kullanarak müşterilerinde markaya yönelik olumlu ve kalıcı bir his uyandırmayı hedeflemektedir. İşletme, bu atmosferin yarattığı etkiyi anlamak için mülakat veya anket gibi geleneksel araştırma yöntemlerine başvurmak yerine; müşterilerin mağaza içindeki kalp atış hızlarını, deri iletkenliklerini ve göz odaklanmalarını giyilebilir teknolojik cihazlarla ölçerek bilinçdışı tepkilerini analiz etme yoluna gitmiştir.

Buna göre, kahve zincirinin atmosfer kurgusunda ve bu kurgunun etkisini ölçümlemede başvurduğu kavramlar sırasıyla aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Duyusal pazarlama – Nöropazarlama

Cevap

Duyusal pazarlama – Nöropazarlama
Sorudaki senaryo iki net aşamadan oluşmaktadır. İlk aşamada kahve kokusu ve özel müzik kullanımıyla müşterilerin koku ve işitme duyularına hitap edilerek duygusal bir bağ kurulmak istenmektedir; bu 'duyusal pazarlama' stratejisidir. İkinci aşamada ise, anketlerde yaşanabilecek beyan yanılgılarını (insanların hissettikleri ile söyledikleri arasındaki fark) aşmak için tüketicilerin kalp atışı, deri iletkenliği ve göz odakları gibi bilinçdışı bedensel verileri ölçülmektedir. Bu tıbbi/biyometrik temelli ölçüm yaklaşımı da 'nöropazarlama'dır. Sırasıyla duyusal pazarlama ve nöropazarlama eşleşmesi doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryonun birinci aşamasındaki temel amacı ve kullanılan araçları belirle.
Marka, tüketicilerde kalıcı bir his uyandırmak için 'kahve kokusu' ve 'dinlendirici müzik' gibi beş duyuya (koklama ve işitme) hitap eden unsurları kullanmıştır.
Beş duyu organını uyararak tüketici deneyimi yaratmaya odaklanan yaklaşım 'Duyusal pazarlama'dır.
2
Senaryonun ikinci aşamasındaki etki ölçüm yöntemini analiz et.
İşletme, beyana dayalı anket/mülakat yerine kalp atış hızı, deri iletkenliği ve göz odaklanması gibi fizyolojik/bilinçdışı tepkileri teknolojik cihazlarla ölçmüştür.
Tüketicilerin pazarlama uyarıcılarına verdikleri bedensel ve zihinsel tepkileri tıbbi cihazlarla ölçen yaklaşım 'Nöropazarlama'dır.
3
Bulunan iki kavramı sorunun 'sırasıyla' kuralına göre birleştir.
Birinci uygulama Duyusal pazarlama, ikinci uygulama Nöropazarlama olarak sıralanır.
Soruda önce atmosfer kurgusu (duyusal), sonra etkinin ölçümü (nöropazarlama) sorulmaktadır.

Anahtar Kavram

Nöropazarlama ve Duyusal Pazarlama
Soru 23Soru

Geleneksel reklam bütçesi bulunmayan yerel bir restoran işletmesi, menüsüne eklediği yeni bir tatlı için özel bir sunum koreografisi hazırlamıştır. Garsonların masaya servis yaparken gerçekleştirdiği bu görsel ve işitsel şölen müşterilerin yoğun ilgisini çekmiş; bu anlar müşteriler tarafından cep telefonlarıyla kaydedilerek kişisel sosyal ağlarda hızla paylaşılmıştır. Paylaşılan içeriklerin kısa sürede ardışık bir şekilde yayılarak milyonlarca izlenmeye ulaşmasıyla restoranın rezervasyonları haftalar öncesinden dolmuştur.

Buna göre, işletmenin müşterileri birer gönüllü elçi gibi konumlandırarak marka mesajının geometrik bir hızla yayılmasını sağladığı bu pazarlama yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Viral pazarlama

Cevap

Viral pazarlama
Doğru yanıt, tüketicilerin bir ürünü, hizmeti veya mesajı kendi ağlarındaki kişilere aktarmaları yoluyla kartopu etkisi yaratan ve kısa sürede devasa bir erişim sağlayan pazarlama türüdür. Senaryodaki restoran, sunduğu görsel şölen ile müşterilerine aktarılmaya değer bir malzeme vermiş ve yayılım sürecini tamamen müşterilerin inisiyatifine (ağızdan ağıza / viral dinamiklere) bırakarak başarılı olmuştur.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki temel pazarlama dinamiğini analiz et.
Müşteriler, yaşadıkları ilginç deneyimi videoya kaydederek kendi ağlarında paylaşmış ve bu eylem zincirleme bir reaksiyona dönüşmüştür.
Uygulanan pazarlama stratejisinin tespit edilebilmesi için mesajın kim tarafından ve nasıl yayıldığının belirlenmesi gerekir.
2
Tespit edilen dinamiği güncel pazarlama yaklaşımlarıyla eşleştir.
Mesajın tüketiciler aracılığıyla dijital platformlarda bir virüs gibi katlanarak (geometrik hızla) yayılması durumu, literatürde viral (ağızdan ağıza) pazarlama olarak adlandırılır.
Kavramsal ayrımın net olarak yapılması, çeldirici nitelikteki diğer yaklaşımların elenmesini sağlar.

Anahtar Kavram

Viral ve Ağızdan Ağıza (Word-of-Mouth) Pazarlama
Soru 24Soru

Uluslararası bir hazır giyim işletmesi olan "ModaDöngü", pazar konumunu güçlendirmek amacıyla eşzamanlı olarak üç farklı stratejik uygulamayı hayata geçirmiştir:

I. Tüketicileri hareketsiz yaşam tarzından uzaklaştırıp düzenli egzersiz yapmaya teşvik eden, kâr amacı gütmeyen geniş çaplı bir bilinçlendirme kampanyası yürütmesi.
II. Tedarik zincirinden başlayarak üretim hattındaki su ve enerji tüketimini kalıcı olarak %40 azaltan kapalı devre üretim teknolojilerine yatırım yapması.
III. Standart sentetik kumaştan ürettiği ve üretiminde yoğun kimyasal kullanılan bir ürün serisinin sadece dış karton etiketini geri dönüştürülmüş kağıttan yaparak, tüm reklam kanallarında bu seriyi "Gezegenimizin Kurtarıcısı: %100 Doğa Dostu Koleksiyon" sloganıyla tanıtması.

Güncel pazarlama yaklaşımları bağlamında, işletmenin bu uygulamalarıyla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi teorik olarak doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: II. uygulama sürdürülebilir "yeşil pazarlama" anlayışının gerekliliklerini yansıtırken, III. uygulama etik değerlerden uzaklaşarak tüketicileri yanıltmayı hedefleyen "yeşil aklama" (greenwashing) kavramına örnektir.

Cevap

Doğru değerlendirme, II. uygulamanın yapısal bir yeşil pazarlama faaliyeti, III. uygulamanın ise etik dışı bir yeşil aklama (greenwashing) stratejisi olduğunu belirten seçenektir.
Modern pazarlama literatüründe, üretim teknolojisinin ve tedarik zincirinin çevreye duyarlı hale getirilmesi (II. uygulama) gerçek ve bütüncül bir 'yeşil pazarlama' uygulamasıdır. Buna karşılık, ekolojik açıdan oldukça zararlı olan standart bir ürünün, sadece küçük bir detay (geri dönüştürülmüş etiket) üzerinden tümüyle çevre dostuymuş gibi tanıtılması ve abartılı ifadeler kullanılması (III. uygulama) tipik bir 'yeşil aklama' (greenwashing) stratejisidir. Doğru seçenek bu iki durumu teorik olarak kusursuz biçimde tasnif etmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
I. Uygulamayı analiz etme
Egzersiz yapmaya teşvik eden ve kâr amacı gütmeyen bu kampanya 'Sosyal Pazarlama' (Social Marketing) faaliyetidir.
Toplumda pozitif bir davranış değişikliği yaratmayı hedefler, doğrudan ekolojik bir amacı yoktur.
2
II. Uygulamayı analiz etme
Tedarik zincirinden başlayarak su ve enerji tüketimini kalıcı azaltan sistem 'Yeşil Pazarlama' (Green Marketing) faaliyetidir.
Ürünün yaşam döngüsü boyunca çevresel ayak izini yapısal olarak küçültmeyi amaçlayan bütüncül bir yaklaşımdır.
3
III. Uygulamayı analiz etme
Zararlı ve yoğun kimyasal içeren sentetik bir ürünü, sırf etiketi kağıt diye '%100 Doğa Dostu' olarak pazarlamak 'Yeşil Aklama' (Greenwashing) faaliyetidir.
İşletmenin çevresel uygulamaları hakkında tüketicileri bilerek yanıltması ve haksız bir rekabet avantajı sağlamaya çalışmasıdır.
4
Seçenekleri kavramsal eşleştirmelerle eleme
Sadece, II. uygulamanın yeşil pazarlama ve III. uygulamanın yeşil aklama olduğunu doğru tanımlayan ifade geçerlidir.
Diğer seçenekler sosyal pazarlamayı yeşil pazarlamayla, yeşil aklamayı pazarlama miyopluğuyla veya işletme felsefesiyle karıştırmaktadır.

Anahtar Kavram

Yeşil Pazarlama (Green Marketing), Sosyal Pazarlama (Social Marketing) ve Yeşil Aklama (Greenwashing) Ayrımları
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 25Soru

Uluslararası pazarlara giriş stratejileri, işletmelerin üstlendikleri risk, kontrol düzeyi ve kaynak aktarımı açısından farklılık göstermektedir.

Aşağıda X, Y ve Z işletmelerinin uluslararası pazarlara giriş tercihleri özetlenmiştir:
• X İşletmesi: Hedef ülkedeki bir firmayla anlaşarak sadece ürünlerinin fiziksel üretim sürecini bu firmaya devretmiş; ancak Ar-Ge, pazarlama, marka yönetimi ve dağıtım gibi temel yetenek gerektiren faaliyetlerin tamamını kendi bünyesinde ve mutlak kontrolünde tutmuştur.
• Y İşletmesi: Hedef ülkede herhangi bir fiziki tesis veya mülkiyet yatırımı yapmamış; yalnızca sahip olduğu sektörel bilgi birikimini, işletme sistemlerini ve uzman personelini, mülkiyeti yerel yatırımcılara ait olan bir tesisin günlük idaresini yürütmek üzere belirli bir süre için sözleşme karşılığında sunmuştur.
• Z İşletmesi: Hedef pazardaki operasyonları üzerinde mutlak ve tam kontrol sağlamak amacıyla, o ülkede hâlihazırda pazar payı ve geniş bir dağıtım ağı bulunan yerel bir firmayı tüm varlıklarıyla satın alarak kendi organizasyon yapısına entegre etmiştir.

Bu bilgilere göre X, Y ve Z işletmelerinin uyguladıkları uluslararası pazarlara giriş stratejileri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla ve doğru olarak verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sözleşmeli Üretim — Yönetim Sözleşmesi — Doğrudan Yatırım

Cevap

Sırasıyla Sözleşmeli Üretim, Yönetim Sözleşmesi ve Doğrudan Yatırım stratejilerinin yer aldığı seçenektir.
Verilen senaryolar incelendiğinde; X işletmesinin risk almadan fason üretim yaptırması 'Sözleşmeli Üretim' stratejisini, Y işletmesinin sermaye yatırımı yapmadan yerel yatırımcıların mülkünü profesyonelce yönetmesi 'Yönetim Sözleşmesi' stratejisini, Z işletmesinin ise mutlak kontrol hedefiyle yerel bir şirketi tamamen satın alması 'Doğrudan Yatırım' stratejisini yansıtmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
X işletmesinin pazara giriş modelini analiz etmek.
Üretimin dışarıya verilip marka ve pazarlamanın elde tutulması 'Sözleşmeli Üretim'dir.
İşletme sermaye riskine girmeksizin fason üretim yaptırmakta, ancak kritik değer yaratan tüm pazarlama ve dağıtım kontrolünü elinde tutarak lisans vermeden ayrılmaktadır.
2
Y işletmesinin pazara giriş modelini analiz etmek.
Mülkiyet başkasındayken tesisin işletilmesinin üstlenilmesi 'Yönetim Sözleşmesi'dir.
Franchising'de yatırımcı işletmeyi kendi yönetirken, yönetim sözleşmesinde know-how sahibi firma profesyonel ekibiyle tesisi bizzat yönetir.
3
Z işletmesinin pazara giriş modelini analiz etmek.
Yerel bir firmanın tüm varlıklarıyla satın alınması 'Doğrudan Yatırım'dır.
Satın alma (acquisition), sermayenin doğrudan hedef ülkeye aktarıldığı ve risk ile kontrolün en üst seviyede olduğu yatırım türüdür.

Anahtar Kavram

Uluslararası Pazarlara Giriş Stratejilerinde Risk ve Kontrol Dengesi
Soru 26Soru

Geniş bir hizmet ağına sahip uluslararası bir otel zinciri, misafir veri tabanını incelediğinde toplam kârlılığın büyük kısmının çok küçük bir müşteri grubundan geldiğini (Pareto ilkesi) saptamıştır. Yönetim, yıllardır sistemde kayıtlı olan ancak yıl içinde sadece bir kez ve en düşük fiyatlı standart odalarda konaklayan sadık müşterilerin seyahat alışkanlıklarını derinlemesine analiz ettiğinde; bu kişilerin yıl içindeki diğer lüks konaklama, spa ve gastronomi harcamalarını rakip otellerden yaptıklarını belirlemiştir. Sadece yeni müşteri kazanımına odaklanmanın maliyetli olduğunu gören yönetim; mevcut müşterilerin diğer turizm harcamalarını da kendi tesislerine çekmeyi hedefleyen özel veri tabanlı sadakat programları geliştirmiş ve pazarlama bütçesi tahsisatında müşterilerin gelecekteki olası tüm harcamalarının tahmini bugünkü finansal değerini merkeze almıştır.

Bu stratejik eksen kayması dikkate alındığında, otel zincirinin uyguladığı yeni performans ölçütleri ve CRM odak noktası aşağıdakilerin hangisinde en doğru biçimde tanımlanmıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Pazar payı hedeflerinden ziyade müşterinin cüzdan payını (share of wallet) büyütmeye odaklanılmış ve anlık işlem kârı yerine müşteri yaşam boyu değeri (CLV) temel performans metriği olarak kabul edilmiştir.

Cevap

Pazar payı hedeflerinden ziyade müşterinin cüzdan payını büyütmeye odaklanılması ve anlık işlem kârı yerine müşteri yaşam boyu değerinin temel metrik olarak kabul edilmesidir.
Doğru seçenek, senaryoda verilen stratejik dönüşümü CRM terminolojisiyle eksiksiz açıklamaktadır. İşletmenin, müşterinin rakip otellerdeki konaklama bütçesini kendisine çekme çabası CRM literatüründe 'cüzdan payı (share of wallet)' kavramıyla ifade edilir. Yönetimin müşterinin gelecekteki harcamalarının bugünkü değerini hesaplaması ise işlemsel pazarlamanın kısa vadeli bakış açısından, CRM'in temel yapı taşı olan 'Müşteri Yaşam Boyu Değeri (CLV)' konseptine geçildiğinin kesin bir kanıtıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki 'mevcut müşterilerin diğer turizm harcamalarını da kendi tesislerine çekme' hedefinin analiz edilmesi.
Bu strateji, bir müşterinin belirli bir ürün/hizmet kategorisinde yaptığı toplam harcamalar içinden işletmenin aldığı payı, yani 'Cüzdan Payını (Share of Wallet)' artırmayı ifade eder.
CRM felsefesinde salt yeni müşteri bularak pazar payını artırmak yerine, mevcut müşteriye daha derinlemesine hizmet sunarak cüzdan payını maksimize etmek esastır.
2
Senaryodaki 'gelecekteki olası tüm harcamaların tahmini bugünkü finansal değeri' ölçütünün CRM literatüründeki karşılığının bulunması.
Bu ifade doğrudan 'Müşteri Yaşam Boyu Değeri (Customer Lifetime Value - CLV)' kavramını tanımlamaktadır.
Geleneksel pazarlama anlık ve tekil satış işlemlerindeki kâra odaklanırken, CRM müşterinin işletmede kalacağı tüm ömür boyunca yaratacağı nakit akışlarının net bugünkü değerine odaklanır.

Anahtar Kavram

Cüzdan Payı (Share of Wallet) ve Müşteri Yaşam Boyu Değeri (CLV)
Soru 27Soru

Uluslararası bir gıda şirketi, pazar payını artırmak istediği bir metropolde yeni ürününün tanıtımı için geleneksel ve yüksek maliyetli medya kampanyaları yürütmek yerine alışılmışın dışında bir taktik izlemiştir. Şirket, şehrin en yoğun yaya trafiğine sahip caddelerindeki rögar kapaklarını yeni ürününün ambalajı şeklinde boyatmış ve bu kapakların altından caddeye taze ürün kokusu yayan zararsız bir buhar sistemi kurmuştur. Yoldan geçen yayaların beklemedik bir anda karşılaştıkları bu durum, markaya yönelik anlık ve yoğun bir dikkat çekilmesini sağlamıştır.

Jay Conrad Levinson'ın teorik temellerini attığı pazarlama yaklaşımları ve bu vaka birlikte değerlendirildiğinde, aşağıdaki ifadelerden hangisi en doğru tespit olur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Uygulama, gerilla pazarlamanın yalnızca dar bütçeli küçük işletmelere özgü bir zorunluluk değil, büyük ölçekli firmalar tarafından da zaman, enerji ve hayal gücü odaklı şaşırtma taktikleriyle kullanılabileceğini göstermektedir.

Cevap

Doğru tespit, uygulamanın gerilla pazarlamanın sadece küçük işletmelere özgü olmadığını, büyük firmalarca da sürpriz ve hayal gücüyle kullanılabileceğini ifade eden seçenektir.
Jay Conrad Levinson tarafından geliştirilen gerilla pazarlama, geleneksel pazarlamanın devasa bütçelerine karşılık hayal gücü, zaman ve enerjiyi merkeze koyan; beklenmedik zaman ve mekanlarda tüketiciyi şaşırtarak anlık ve kalıcı etki yaratan stratejiler bütünüdür. En yaygın akademik yanılgılardan biri, gerilla pazarlamanın yalnızca bütçesi yetersiz küçük işletmeler tarafından kullanılabileceği inancıdır. Oysa günümüzde küresel şirketler, geleneksel medyadaki 'reklam kirliliği ve körlüğünü' aşmak, tüketiciyle organik ve akılda kalıcı bir temas kurmak için bu yaklaşımı sıklıkla kullanmaktadır. Seçenek, bu teorik gerçeği ve Levinson'ın modern yaklaşımını en doğru şekilde özetlemektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki uygulamanın temel karakteristiklerini analiz et.
Geleneksel medya yerine fiziksel alanda beklenmedik, şaşırtıcı, hayal gücüne dayalı (rögar kapağından kahve kokusu) bir deneyim yaratıldığı görülür.
Uygulamanın hangi pazarlama konseptine (viral, gerilla, sosyal) ait olduğunu belirlemek için ayırt edici özellikler tespit edilmelidir.
2
Jay Conrad Levinson'ın gerilla pazarlama teorisini ve işletme ölçeği kısıtlarını değerlendir.
Levinson'a göre gerilla pazarlama para yerine zaman, enerji ve hayal gücü yatırımı gerektirir ve sanılanın aksine sadece KOBİ'ler değil, dev holdingler de bu şaşırtma taktiklerini kullanabilir.
Öğrencilerin 'Büyük şirketler gerilla pazarlama yapamaz' yanılgısını test eden kural teorik olarak incelenmelidir.
3
Çeldirici kavramların senaryo ile uyumunu test et.
Eylem basında haber olmayı beklemediği için doğrudan 'duyurum' değildir; yayılımı hedeflemediği için öncelikli olarak 'viral' değildir; toplumsal fayda gütmediği için 'sosyal pazarlama' değildir.
Gerilla pazarlamanın diğer güncel pazarlama yaklaşımları ile sınırlarının net bir biçimde ayrıştırılması gerekir.

Anahtar Kavram

Gerilla Pazarlama ve Jay Conrad Levinson Prensipleri
Soru 28Soru

Bir sigorta şirketi, mevcut poliçe sahiplerinin geçmiş poliçe yenileme kayıtlarını, hasar talep frekanslarını ve mobil uygulama içi gezinme hareketlerini kurumsal bir veri ambarında bütünleştirmiştir. Sistem üzerinde uygulanan analizler sonucunda, "kasko poliçesinin bitimine 30 gün kalan ve son altı ay içinde mobil uygulamadan en az iki kez mini onarım hizmeti detaylarını inceleyen" müşterilerin, standart kasko yenileme tekliflerine yanıt verme oranının çok düşük olduğu saptanmıştır. Bu tespit üzerine işletme, pazarın geneline hitap eden tutundurma çabaları yerine, yalnızca bu spesifik davranış kalıbını sergileyen müşterilerin akıllı telefonlarına bir kısa mesaj (SMS) göndermiştir. Gönderilen mesajda, 24 saat geçerli özel bir indirim kodu bulunmakta ve bağlantı doğrudan satın alma ekranına yönlendirmektedir; üstelik her bir müşterinin bağlantıya tıklama ve satın alma eylemi anlık olarak veri tabanına kaydedilmektedir.

Buna göre, işletmenin uyguladığı stratejiyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi en doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İçsel kaynaklı ikincil verileri veri madenciliği ile işleyerek davranışsal bir mikro profil oluşturmuş ve tepkisi anında ölçülebilen doğrudan pazarlama kanalını kullanmıştır.

Cevap

İşletmenin içsel kaynaklı ikincil verileri veri madenciliği ile işleyerek davranışsal bir mikro profil oluşturduğu ve tepkisi anında ölçülebilen doğrudan pazarlama kanalını kullandığını belirten seçenektir.
Verilen senaryoda işletme, veri ambarındaki içsel ve ikincil nitelikteki müşteri işlem kayıtlarını ileri düzey yöntemlerle (veri madenciliği) analiz etmiştir. Bu analiz sonucunda müşteriler davranışlarına göre çok spesifik bir alt gruba ayrılmış (davranışsal mikro profilleme) ve genel bir reklam kampanyası yerine, anında dönüşüm oranlarının (tıklama ve satın alma) ölçülebildiği, kişiye özel indirim kodu barındıran SMS kullanılarak doğrudan pazarlama gerçekleştirilmiştir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki veri toplama yöntemini analiz et
İşletme 'mevcut poliçe yenileme kayıtlarını, hasar talep frekanslarını ve gezinme hareketlerini' bir veri ambarında bütünleştirmiştir.
Bu veriler halihazırda işletmenin sisteminde bulunan içsel ve ikincil verilerdir; alana inilip yeni baştan birincil veri toplanmamıştır.
2
Hedef kitle belirleme (bölümlendirme) stratejisini incele
Müşteriler demografik (yaş, cinsiyet) veya psikografik (yaşam tarzı) özelliklerine göre değil, 'son altı ayda uygulamayı ziyaret etme' gibi eylemsel kalıplara göre seçilmiştir.
Bu durum, veri madenciliği kullanılarak yapılan derinlemesine bir davranışsal profilleme (mikro bölümlendirme) olduğunu gösterir.
3
Kullanılan pazarlama iletişimi aracının doğasını sınıflandır
İşletme hedef kitleye kişiye özel kod içeren, satın alma ekranına yönlendiren ve tepkileri anlık ölçülebilen bir SMS göndermiştir.
Tepkinin anında verilmesini (eylem çağrısı) sağlayan, geri dönüşlerin ölçülebildiği ve aracısız iletişim kurulan bu yöntem doğrudan pazarlamanın temel özelliklerini taşır.
4
Bulguları sentezle
Senaryo, veri tabanlı pazarlamanın (ikincil verinin işlenip davranışsal analiz yapılması) ve doğrudan pazarlamanın (ölçülebilir eylem çağrısı içeren doğrudan iletişim) entegre bir uygulamasıdır.
Diğer seçeneklerde yer alan birincil veri, satış anlayışı, demografik bölümlendirme veya halkla ilişkiler gibi kavramlar bu senaryodaki süreçlerle örtüşmemektedir.

Anahtar Kavram

Veri Tabanlı ve Doğrudan Pazarlama Entegrasyonu
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 29Soru

Uluslararası pazarlara giriş kararlarında yöneticiler; pazarın potansiyeli, hedeflenen kontrol düzeyi, katlanılabilecek risk miktarı ve kaynak tahsisi gibi faktörleri bir arada değerlendirmek zorundadır. Literatürde pazara giriş stratejileri, düşük kaynak taahhüdünden yüksek kaynak taahhüdüne doğru sıralanmakta ve bu sıralama işletmenin pazar üzerindeki hâkimiyetini doğrudan etkilemektedir.

Buna göre, uluslararası pazarlara giriş stratejilerinin temel dinamikleri hakkında ileri sürülen aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Doğrudan yabancı yatırım stratejisi, işletmeye yerel pazar operasyonları üzerinde en üst düzeyde denetim yetkisi verirken, çıkış engellerini minimize ederek çevresel dalgalanmalara karşı stratejik esnekliği en üst noktaya taşır.

Cevap

Doğrudan yabancı yatırımın çıkış engellerini minimize ettiğini ve stratejik esnekliği en üst noktaya taşıdığını iddia eden ifade yanlıştır.
Doğrudan yabancı yatırım (FDI), işletmenin hedef pazarda üretim tesisleri kurması veya yerel bir şirketi satın almasıdır. Bu strateji yönetime tam kontrol sağlasa da yüksek miktarda sermaye bağlandığı için batık maliyetler oluşturur. Kriz durumlarında fabrikayı satıp çıkmak çok zor olduğundan 'çıkış engelleri' oldukça yüksektir. Dolayısıyla, bu durum işletmenin stratejik esnekliğini artırmaz, aksine en aza indirir. Bu nedenle bu yargı bütünüyle yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Uluslararası pazara giriş stratejilerinde risk, kontrol ve esneklik kavramları arasındaki teorik ilişkiyi analiz et.
Kontrol düzeyi ile kaynak taahhüdü arasında pozitif yönlü; kaynak taahhüdü ile stratejik esneklik arasında ise negatif yönlü bir ilişki vardır.
Bir pazara ne kadar çok fiziksel ve finansal sermaye bağlanırsa, o pazardan çıkmak veya strateji değiştirmek o kadar maliyetli ve yavaş olur.
2
Seçeneklerdeki her bir stratejinin karakteristik özelliklerini ve barındırdığı temel riskleri değerlendir.
Dolaylı ihracat (pazar körlüğü riski), lisanslama (marka imajı riski), ortak girişim (çatışma riski) ve sözleşmeli üretim (rakip yaratma riski) hakkındaki tanımlamaların tümü literatüre uygun ve doğrudur.
Yanlış olan bilgiyi tespit etmek için diğer stratejilerin avantaj-dezavantaj dengelerinin doğru kurulup kurulmadığı doğrulanmalıdır.
3
Doğrudan yabancı yatırım (FDI) ile ilgili ifadeyi söz konusu risk/esneklik kuralı çerçevesinde test et.
FDI en yüksek kontrolü sağlasa da yüksek sabit ve batık maliyetler yarattığı için çıkış engellerini (exit barriers) minimize etmez, tam aksine maksimize eder. Bu nedenle stratejik esneklik en düşük seviyededir.
Yöneticilerin ağır sanayi yatırımı veya dev satın almalar yaptıktan sonra, kriz anında pazarı hızla terk etmeleri imkânsızdır. İfade bu yönüyle teorik bir tezat oluşturur.

Anahtar Kavram

Pazara Giriş Stratejilerinde Risk-Kontrol-Esneklik Dengesi
Soru 30Soru

Günümüzde rekabetin yoğun olduğu pazarlarda faaliyet gösteren işletmeler, stratejilerini Müşteri İlişkileri Yönetimi (CRM) anlayışı ekseninde şekillendirmektedir. Bu doğrultuda bir işletme, pazarlama çabalarını ve bütçesini sürekli olarak yeni alıcılar bulmak yerine; ağırlıklı olarak mevcut müşterileriyle olan bağlarını güçlendirmeye, onların memnuniyetini artırmaya ve sadakat yaratmaya ayırmaya karar vermiştir.

İşletmenin CRM odaklı bu stratejik yöneliminin temelinde yatan en önemli gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yeni bir müşteri kazanma maliyetinin, mevcut bir müşteriyi elde tutma maliyetinden belirgin şekilde yüksek olması

Cevap

Yeni bir müşteri kazanma maliyetinin, mevcut bir müşteriyi elde tutma maliyetinden belirgin şekilde yüksek olması
Müşteri İlişkileri Yönetiminin (CRM) en temel varsayımlarından biri, yeni bir müşteri kazanmanın (reklam, tanıtım, ikna süreçleri gibi nedenlerle) mevcut bir müşteriyi elde tutmaya göre çok daha maliyetli olmasıdır. Bu ekonomik gerçeklik, işletmeleri tekil satışlardan ziyade mevcut müşterilerle uzun vadeli sadakat ilişkileri kurmaya yöneltir.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki temel stratejiyi analiz etme
İşletmenin 'yeni müşteri bulmak' yerine 'mevcut müşteriyi elde tutmaya' (retention) odaklandığı tespit edilmiştir.
CRM uygulamalarının merkezinde yer alan elde tutma yaklaşımının nedenini bulmak için.
2
Seçenekleri pazarlama kavramlarıyla eşleştirme
Doğru yanıtın maliyet avantajı sağlayan elde tutma ilkesi olduğu, diğer seçeneklerin ise pazarlama miyopluğu, işlemsel pazarlama, kitlesel pazarlama ve satış anlayışını tanımladığı belirlenmiştir.
Yanlış eşleştirmeleri eleyip CRM'in temel ekonomik ve stratejik gerekçesini doğrulamak için.

Anahtar Kavram

Müşteri İlişkileri Yönetimi (CRM) Temel Prensipleri ve Elde Tutma Maliyeti
Soru 31Soru

X Bankası, müşterilerinin kredi kartı harcamalarını, otomatik fatura ödemelerini ve mevduat hesaplarındaki hareketleri detaylı bir şekilde analiz eden merkezi bir veri tabanı kullanmaya başlamıştır. Bu analizler sonucunda banka, müşterilerini kârlılık düzeylerine göre sınıflandırmış ve özellikle sadık müşterilerine özel ihtiyaç kredisi, yatırım danışmanlığı ve sigorta paketleri gibi çapraz satış (cross-selling) teklifleri sunmaya odaklanmıştır. Bankanın buradaki temel amacı, pazarda sürekli yeni müşteri kazanmak için yoğun çaba harcamak yerine, mevcut müşterilerin tüm finansal harcamaları içinde bankanın aldığı payı yükseltmek ve onlarla uzun vadeli, kârlı bir bağ kurmaktır.

Bu senaryoya göre, X Bankasının uyguladığı güncel pazarlama yaklaşımı ve bu yaklaşımla maksimize etmeyi hedeflediği temel metrik aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Müşteri İlişkileri Yönetimi (CRM) – Müşteri cüzdan payı

Cevap

Müşteri İlişkileri Yönetimi (CRM) – Müşteri cüzdan payı
Doğru seçenek, işletmenin mevcut müşterilerini veri tabanı yardımıyla analiz edip, onlara özel çapraz satışlar yaparak uzun vadeli ve kârlı ilişkiler kurma stratejisini ifade eden Müşteri İlişkileri Yönetimi (CRM) kavramıdır. CRM yaklaşımında geleneksel anlayışın aksine temel hedef, sürekli yeni müşteri bularak 'pazar payını' (market share) artırmak değil; mevcut bir müşterinin o ürün veya hizmet kategorisinde yaptığı toplam harcamadan alınan payı, yani 'cüzdan payını' (share of wallet) maksimize etmektir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki işletmenin uyguladığı faaliyetleri tanımla.
Banka; veri tabanı analizi yapıyor, müşterileri kârlılığa göre segmentlere ayırıyor ve çapraz satış teklifleri sunuyor.
Uygulanan pazarlama yaklaşımını belirlemek için işletmenin eylemlerinin odak noktasını bulmak gerekir.
2
İşletmenin asıl hedefini ve metriklerini analiz et.
Hedef yeni müşteri bulmak değil, mevcut müşterilerle uzun vadeli ilişki kurmak ve onların finansal harcamalarından alınan payı artırmaktır.
Pazar payı ile cüzdan payı arasındaki stratejik ayrımı netleştirmek için.
3
Bulguları pazarlama kavramlarıyla eşleştir.
Veri tabanına dayalı uzun vadeli kârlı ilişki geliştirme 'CRM' kavramına, mevcut müşterinin harcamalarından alınan payı artırma hedefi ise 'Cüzdan Payı' (Share of Wallet) kavramına karşılık gelir.
Teorik bilgiyi vaka analizi ile sentezlemek için.

Anahtar Kavram

Müşteri İlişkileri Yönetimi (CRM) ve Cüzdan Payı (Share of Wallet)
Soru 32Soru

Günümüzde tüketicilerin ekolojik sorunlara karşı artan duyarlılığı, işletmeleri çevre dostu stratejiler geliştirmeye yöneltmiştir. Ancak bazı işletmeler, faaliyetlerinin çevresel etkilerini kalıcı olarak iyileştirmek için yapısal ve maliyetli adımlar atmak yerine; yalnızca reklam, halkla ilişkiler ve ambalaj tasarımı gibi iletişim araçlarını kullanarak kendilerini doğa dostu gösterme yolunu seçmektedir. Örneğin, üretim süreçlerinde yoğun karbon emisyonuna neden olan bir endüstriyel işletmenin, kurumsal kimliğinde yoğun olarak yeşil renkler kullanması ve ürün etiketlerine "doğadan ilham aldık" ibaresini ekleyerek tüketiciler nezdinde haksız bir ekolojik itibar kazanmaya çalışması sık karşılaşılan bir durumdur.

Pazarlama literatüründe, işletmelerin sürdürülebilirlik ve çevre duyarlılığı kavramlarını istismar ederek tüketicilerde oluşturdukları bu yanıltıcı iletişim ve konumlandırma uygulaması aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilmektedir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yeşil aklama

Cevap

İşletmelerin doğa dostu gibi görünmek için yaptıkları yanıltıcı iletişim uygulaması 'Yeşil aklama' (Greenwashing) olarak adlandırılır.
Verilen senaryoda, işletmenin yapısal bir çevresel iyileştirme yapmadan, salt imaj ve pazarlama iletişimi hileleriyle tüketicilerde doğa dostu algısı yaratmaya çalışması anlatılmaktadır. Literatürde, kurumların çevreye duyarlı oldukları konusunda kamuoyunu yanıltmak için yürüttükleri bu tür abartılı veya asılsız pazarlama faaliyetlerine 'yeşil aklama' (greenwashing) adı verilmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki temel sorunu ve işletme davranışını analiz et.
İşletmenin gerçekte çevreci olmamasına rağmen (yoğun karbon emisyonu), sadece reklam ve ambalaj hileleriyle (yeşil renk, doğa vurgusu) kendini çevreci göstermeye çalıştığı tespit edilmiştir.
Uygulanan stratejinin temel niyetini (yanıltma ve istismar) anlamak, kavramı doğru teşhis etmek için gereklidir.
2
Tespit edilen durumu pazarlama literatüründeki kavramlarla eşleştir.
Çevresel sorumlulukların olduğundan fazla gösterilmesi veya asılsız doğa dostu iddialarda bulunulması, literatürde 'yeşil aklama' kavramı ile örtüşmektedir.
Diğer kavramlar (sosyal, toplumsal pazarlama) etik temellere dayanırken, senaryodaki durum açıkça etik dışı bir pazarlama iletişimi uygulamasıdır.

Anahtar Kavram

Yeşil Aklama (Greenwashing) Kavramı
Soru 33Soru

Dijital ve etkileşimli pazarlama; internet, sosyal medya ve mobil platformlar aracılığıyla marka ile tüketici arasında dinamik bir bağ kurar. Bu bağlamda, işletmelerin dijital pazarlama yaklaşımları ve kavramları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Mobil pazarlama uygulamaları ve sosyal ağlar, geleneksel pazarlamanın tek yönlü yapısının aksine, tüketicilerle eşzamanlı ve çift yönlü etkileşim kurularak marka performansının sosyal medya metrikleri üzerinden anlık olarak ölçülmesine olanak tanır.

Cevap

Mobil pazarlama ve sosyal ağların tüketicilerle çift yönlü etkileşim kurarak anlık ölçümlemeye (sosyal medya metrikleri) imkân tanıdığını belirten ifade
Doğru seçenek; dijital pazarlamanın özünü oluşturan 'çift yönlü etkileşim' ve 'anlık ölçülebilirlik' kavramlarını mobil pazarlama ve sosyal medya metrikleri üzerinden hatasız bir şekilde açıklamaktadır. İşletmelerin dijital ortamdaki en büyük avantajı, gönderdikleri mesaja tüketicinin anında verdiği tepkiyi istatistiksel olarak (metrikler aracılığıyla) takip edebilmeleridir.

Adım Adım Çözüm

1
Dijital ve geleneksel pazarlama paradigmaları arasındaki temel farkı analiz et.
Geleneksel pazarlama tek yönlü iletişim ve gecikmeli ölçüm sunarken, dijital/etkileşimli pazarlama çift yönlü iletişim ve anlık ölçüm (metrikler) sunar.
Sorunun odağı olan 'etkileşimli' yapının tanımını doğru yapmak için.
2
Seçeneklerdeki SEO, SEM, Viral Pazarlama ve Sosyal Medya Metrikleri gibi dijital kavramların tanımlarını doğrula.
Viral pazarlamanın dijital paylaşım gerektirdiği, SEO/SEM'in tüketici arayışına yanıt verdiği (itme olmadığı) belirlendi.
Kavram karmaşası yaratan çeldiricileri elemek için.
3
Seçeneklerdeki temel pazarlama eşleştirmelerini (birincil/ikincil veri, psikolojik/sosyokültürel faktör) test et.
İlk elden toplanan verinin birincil veri olduğu; fenomenlerin etkisinin ise sosyokültürel bir faktör olduğu tespit edilerek ilgili seçenekler elendi.
Dijital pazarlama faaliyetlerinin temel pazarlama teorisiyle doğru entegre edilip edilmediğini kontrol etmek için.

Anahtar Kavram

Dijital ve Etkileşimli Pazarlama Stratejileri ve Ölçümlemesi
Soru 34Soru

Pazarlama kararları alınırken; işletmenin kâr hedefleri, tüketicilerin tatmini ve toplumun uzun vadeli refahı olmak üzere üç temel unsur arasında denge kurulmasını zorunlu kılan pazarlama yönetimi felsefesi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Toplumsal pazarlama anlayışı

Cevap

Toplumsal pazarlama anlayışı
Doğru yanıt olan toplumsal pazarlama anlayışı; pazarlama yönetimi felsefeleri içinde işletmenin kârlılığı, hedef pazarın kısa vadeli tatmini ve toplumun uzun vadeli refahı (üçlü denge) faktörlerinin eşzamanlı olarak dengelenmesi gerektiğini savunan tek yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Soru kökündeki temel vurguyu belirle.
Soru kökünde 'işletme kârı', 'tüketici tatmini' ve 'toplumun refahı' kavramlarının bir arada değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.
Bu üç unsur, pazarlama literatüründe 'üçlü denge' olarak bilinir ve belirli bir yönetim felsefesinin temelini oluşturur.
2
Üçlü denge kavramını ilgili pazarlama felsefesiyle eşleştir.
Geleneksel pazarlama anlayışının eksikliklerini gidermek üzere geliştirilen ve toplumun uzun vadeli çıkarlarını da sürece dahil eden yaklaşım, toplumsal pazarlama anlayışıdır.
Toplumsal pazarlama anlayışı, işletmelerin sadece kendi kârlarını ve anlık müşteri tatminini değil, aynı zamanda makro düzeyde toplumsal iyiliği de maksimize etmesi gerektiğini savunur.

Anahtar Kavram

Toplumsal Pazarlama Anlayışı ve Üçlü Denge (Şirket Kârı - Müşteri Tatmini - Toplumsal Refah)
Tahmini Süre:45s
Soru 35Soru

Geleneksel pazar araştırmaları kapsamında yapılan nitel çalışmalarda, tüketiciler bir perakende mağazasının tasarımında en çok ürün çeşitliliğine ve rasyonel fiyatlandırmaya önem verdiklerini beyan etmişlerdir. Ancak işletme, satış verileri ile tüketicilerin bu bilinçli beyanları arasında anlamlı bir tutarsızlık saptamıştır. Bu sorunu çözmek isteyen işletme yönetimi; tüketicilerin mağaza içindeki gezinme rotalarını, belirli ürün gruplarına bakarken oluşan göz bebeği hareketlerini (göz izleme) ve ortama verilen özel bir koku ile müziğin yarattığı anlık deri iletkenliği değişimlerini teknolojik donanımlarla ölçümlemeye başlamıştır. Elde edilen bu bilinçdışı tepki verileri doğrultusunda mağaza atmosferi yeniden tasarlanmıştır.

Buna göre işletmenin; tüketicilerin beyanlarına dayanmayan bu ölçümleme yöntemi ile mağaza atmosferini şekillendirmekte kullandığı güncel pazarlama yaklaşımları aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Nöropazarlama – Duyusal Pazarlama

Cevap

Doğru eşleştirme Nöropazarlama ve Duyusal Pazarlama'dır.
Geleneksel araştırmaların (nitel mülakatlar gibi) tüketicilerin gerçek niyetlerini tam yansıtamaması sorunu işletmeyi yeni nesil ölçümlemelere yöneltmiştir. Tüketicilerin bilinçli beyanları yerine göz bebeği hareketleri ve deri iletkenliği gibi biyolojik/bilinçdışı tepkilerinin ölçümlenmesi doğrudan nöropazarlama yaklaşımıdır. Elde edilen bu veriler ışığında mağaza ortamında koku ve müzik gibi beş duyuya hitap eden atmosferik değişikliklerin yapılması ise duyusal pazarlama stratejisidir. Bu sebeple doğru sıralama nöropazarlama ve duyusal pazarlamadır.

Adım Adım Çözüm

1
Metindeki ilk temel uygulamanın (ölçümleme yöntemi) incelenmesi
Tüketicilerin beyanları yerine göz bebeği hareketleri ve deri iletkenliği gibi biyometrik/fizyolojik verilerinin teknolojik cihazlarla ölçüldüğü tespit edilir.
Tüketicilerin bilinçdışı tepkilerini tıbbi ve teknolojik araçlarla analiz eden yaklaşımın pazarlama literatüründe nöropazarlama olarak adlandırılmasından dolayı.
2
Metindeki ikinci temel uygulamanın (atmosfer kurgusu) incelenmesi
Elde edilen bilimsel veriler ışığında, mağaza ortamındaki koku ve müzik gibi unsurların müşteriyi etkileyecek şekilde yeniden kurgulandığı belirlenir.
Tüketicinin satın alma davranışını yönlendirmek için koku, ses, ışık gibi beş duyuya doğrudan hitap eden stratejilerin duyusal pazarlama kapsamında değerlendirilmesinden dolayı.

Anahtar Kavram

Nöropazarlama ve Duyusal Pazarlama Entegrasyonu
Soru 36Soru

X Gıda İşletmesi, tüketicilerin anlık lezzet beklentilerini karşılarken obeziteyle mücadele kapsamında tüm ürünlerindeki ilave şeker oranını azaltmış; böylece işletmenin kâr hedefleri, müşteri tatmini ve toplumun uzun vadeli refahı (sağlığı) arasında bir denge kurmayı temel yönetim felsefesi edinmiştir.

Öte yandan Y Sivil Toplum Kuruluşu, su israfını önlemek ve toplumda su tasarrufu davranışını kalıcı hale getirmek amacıyla; hedef kitleyi demografik özelliklerine göre bölümlendirerek ticari pazarlama tekniklerini (tutundurma, konumlandırma vb.) kullandığı ulusal çaplı bir davranış değiştirme kampanyası başlatmıştır.

Buna göre, X işletmesinin ve Y kuruluşunun benimsediği pazarlama yaklaşımları aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Toplumsal Pazarlama Anlayışı – Sosyal Pazarlama

Cevap

X işletmesi 'Toplumsal Pazarlama Anlayışı'nı, Y kuruluşu ise 'Sosyal Pazarlama' yaklaşımını benimsemiştir.
Doğru eşleşme, X işletmesi için Toplumsal Pazarlama Anlayışı, Y kuruluşu için ise Sosyal Pazarlamadır. Kotler'in tanımına göre işletmenin kârı, tüketicinin tatmini ve toplumun çıkarları (üçlü denge) etrafında şekillenen işletme felsefesi Toplumsal Pazarlama Anlayışıdır. Öte yandan, kâr amacı gütmeksizin bireylerin ve toplumun refahını artıracak bir davranışı (su tasarrufu) benimsetmek amacıyla ticari pazarlama ilkelerinin kullanılması Sosyal Pazarlamadır.

Adım Adım Çözüm

1
X işletmesinin benimsediği yaklaşımı metindeki anahtar kelimelerden tespit et.
İşletme kârı, müşteri tatmini ve toplum refahı arasında kurulan denge (üçlü denge) vurgulanmıştır. Bu, doğrudan 'Toplumsal Pazarlama Anlayışı'nın tanımıdır.
Toplumsal pazarlama anlayışı, işletmelerin sadece tüketici isteklerini ve kârı değil, toplumun uzun vadeli çıkarlarını da hesaba kattığı makro bir yönetim felsefesidir.
2
Y kuruluşunun benimsediği yaklaşımı incele.
Amacın bir ürün satmak değil, 'davranış değiştirme' (su tasarrufu) olduğu ve bu amaç için ticari pazarlama tekniklerinin kullanıldığı görülmektedir. Bu kavram 'Sosyal Pazarlama'dır.
Sosyal pazarlama, hedef kitlede toplumsal fayda sağlayacak bir davranış değişikliği yaratmak için pazarlama ilkelerinin (4P) sistematik olarak kullanılmasıdır.
3
Bulunan iki kavramı eşleştirerek doğru sıralamayı belirle.
Sırasıyla Toplumsal Pazarlama Anlayışı ve Sosyal Pazarlama eşleşmesi elde edilir.
Soru metninde sırasıyla X ve Y'nin yaklaşımları sorulmaktadır.

Anahtar Kavram

Toplumsal Pazarlama Anlayışı ve Sosyal Pazarlama Arasındaki Kavramsal Ayrım
Soru 37Soru

Küresel çapta faaliyet gösteren bir teknoloji markası, yeni stratejik vizyonu doğrultusunda şu kararları almıştır:

I. Tüketicilerin 'yüksek performanslı ve pratik' ürün beklentilerini en üst düzeyde karşılayan akıllı cihazlar tasarlamak,
II. Bu cihazların üretim süreçlerinde ve kullanım ömürleri boyunca ekolojik dengeyi koruyarak toplumun uzun vadeli refahını gözetmek,
III. Tüm bu süreçleri, işletmenin sürdürülebilir kârlılık hedefleriyle entegre biçimde yürütmek.

Ayrıca şirket, ticari faaliyetlerinden bağımsız olarak, 'dijital bağımlılıkla mücadele' ve 'teknolojinin bilinçli kullanımı' konularında toplumda olumlu yönde bir davranış değişikliği yaratmayı amaçlayan, kâr amacı gütmeyen ulusal bir bilinçlendirme kampanyası başlatmıştır.

Bu senaryoda, şirketin benimsediği genel pazarlama yönetim felsefesi ile yürüttüğü bilinçlendirme kampanyasının türü, literatürdeki kavramlara göre sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak ifade edilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Toplumsal Pazarlama Anlayışı – Sosyal Pazarlama

Cevap

Şirketin genel felsefesi Toplumsal Pazarlama Anlayışı, yürüttüğü kampanya ise Sosyal Pazarlama'dır.
Şirketin kâr, tüketici istekleri ve toplumun uzun vadeli refahı şeklindeki üçlü dengeyi (triple bottom line) felsefe olarak benimsemesi doğrudan 'Toplumsal Pazarlama Anlayışı'dır. Diğer taraftan, ticari gayelerden bağımsız olarak toplumda dijital bağımlılığa karşı olumlu bir davranış değişikliği yaratma çabası ise 'Sosyal Pazarlama'nın tanımına birebir uymaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Şirketin stratejik kararlarındaki (I, II ve III) ana odak noktalarının belirlenmesi.
İşletmenin kârı (III), tüketici tatmini (I) ve toplumun refahının (II) eş zamanlı olarak ve bir denge içinde gözetildiği tespit edilmiştir.
Bu 'üçlü denge', literatürde işletmenin genel felsefesi olarak Toplumsal Pazarlama Anlayışı'nı (Societal Marketing Concept) tanımlar.
2
Şirketin yürüttüğü bilinçlendirme kampanyasının doğasının ve amacının analiz edilmesi.
Kampanyanın kâr amacı gütmediği ve 'dijital bağımlılıkla mücadele' konusunda bir 'davranış değişikliği' yaratmayı hedeflediği belirlenmiştir.
Pazarlama ilkelerinin, hedef kitlede toplumsal fayda sağlayacak bir davranış değişikliği yaratmak amacıyla kullanılması Sosyal Pazarlama (Social Marketing) olarak adlandırılır.

Anahtar Kavram

Toplumsal Pazarlama Anlayışı ile Sosyal Pazarlama Ayrımı ve Üçlü Denge Kriteri
Soru 38Soru

Ulusal çapta faaliyet gösteren bir yapı marketleri zinciri, sadakat kartı programı aracılığıyla müşterilerinin son beş yıldaki tüm satın alma işlemlerini, iade kayıtlarını, çağrı merkezi görüşmelerini ve mağaza içi lokasyon verilerini kurumsal veri ambarında bütünleştirmiştir. İşletme, veri madenciliği tekniklerini kullanarak evinde büyük çaplı tadilat yapma hazırlığında olan müşterileri yüksek bir isabet oranıyla tespit etmiş; yalnızca bu spesifik kitleye, üzerinde kişiye özel karekod (QR kod) bulunan fiziki kataloglar ve anında yönlendirme sağlayan etkileşimli mobil bildirimler göndermeye başlamıştır. Katalogdaki veya bildirimdeki kodu kullanarak alışveriş yapan müşterilerin dönüşüm oranları anlık olarak sisteme yansımaktadır.

Bu senaryoda uygulanan veri tabanlı ve doğrudan pazarlama stratejisi dikkate alındığında, işletmenin elde ettiği en temel stratejik avantaj veya sistemin özelliği aşağıdakilerden hangisinde doğru ifade edilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Geleneksel kitle iletişim araçlarının aksine, kullanılan ölçülebilir eyleme çağrı (call-to-action) mekanizmaları sayesinde tutundurma faaliyetlerinin yatırım getirisi (ROI) müşteri bazında kesin olarak hesaplanabilir.

Cevap

Geleneksel kitle iletişim araçlarının aksine, kullanılan ölçülebilir eyleme çağrı (call-to-action) mekanizmaları sayesinde tutundurma faaliyetlerinin yatırım getirisi (ROI) müşteri bazında kesin olarak hesaplanabilir.
Veri tabanlı ve doğrudan pazarlamanın en güçlü yönü 'ölçülebilirlik' ve 'etkileşim'dir. İşletme, kişiye özel karekodlar oluşturarak hangi müşteriye iletişim maliyeti harcadığını ve o müşterinin karekodu okutup okutmadığını veya alışveriş yapıp yapmadığını net olarak izleyebilmektedir. Geleneksel reklam panoları veya TV reklamlarında (kitlesel pazarlama) bir müşterinin reklamı görüp görmediği veya reklam sayesinde mi mağazaya geldiği kesin olarak bilinemezken, veri tabanlı doğrudan pazarlamada yatırımın getirisi (ROI - Return on Investment) son derece hassas biçimde hesaplanabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki uygulamanın temel pazarlama unsurlarını analiz et.
Senaryo; veri tabanı (sadakat kartı, satın alma geçmişi), doğrudan iletişim (kişiye özel katalog, mobil bildirim) ve ölçümleme (karekod kullanımı, dönüşüm oranlarının anlık yansıması) unsurlarını içermektedir.
Uygulamanın hangi pazarlama kavramlarına karşılık geldiğini belirlemek için temel özellikleri ayrıştırmak gerekir.
2
Doğrudan pazarlamanın geleneksel tutundurma araçlarına (ör. genel reklamcılık) göre temel üstünlüğünü belirle.
Doğrudan pazarlamada mesaj kitlelere değil, seçilmiş bireylere gönderilir ve müşterinin verdiği tepki (satın alma eylemi) kullanılan özel kodlar sayesinde anlık olarak ölçülebilir.
Soruda 'en temel stratejik avantaj' sorulduğu için doğrudan pazarlamanın doğasındaki ölçülebilirlik (measurability) faktörüne odaklanılmalıdır.
3
Seçeneklerdeki pazarlama kavramlarının doğruluğunu test et.
İkincil verinin birincil veri sanılması, çekme stratejisinin itme stratejisi sanılması, mikro pazarlamanın farklılaştırılmamış pazarlama sanılması ve doğrudan pazarlamanın duyurum sanılması hatalarını barındıran seçenekler elenir.
Kavramsal çeldiricileri ayıklayarak doğru analizin yapıldığı seçeneği kesinleştirmek.

Anahtar Kavram

Veri Tabanlı ve Doğrudan Pazarlamanın Özellikleri ile Ölçülebilirlik Üstünlüğü
Soru 39Soru

Bir ofis mobilyaları üreticisi, çalışanların uzun süre oturmaktan kaynaklı yaşadığı ergonomik sorunlara dikkat çekmek amacıyla finans merkezlerindeki iş plazalarının önüne, üzerine oturulması neredeyse imkânsız olan ve çivili gibi görünen ancak yumuşak plastikten yapılmış özel tasarım banklar yerleştirmiştir. Bankların üzerine ise "Ofisteki koltuğunuz da size böyle hissettiriyorsa, ergonomiyle tanışma vaktiniz geldi." şeklinde küçük bir not bırakılmıştır. Marka, yüksek bütçeli geleneksel medya satın almaları yerine, hedef kitlesinin günlük rutinini kırarak şaşırtma etkisi yaratmayı tercih etmiştir.

Bu senaryoda uygulanan pazarlama yaklaşımının temel felsefesi ve karakteristik özellikleri dikkate alındığında, aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Strateji, gerilla pazarlama olarak adlandırılır ve finansal sermayeden ziyade zaman, enerji ve hayal gücüne dayalı bir yatırım anlayışını merkeze alır.

Cevap

Senaryodaki uygulamanın gerilla pazarlama olduğunu ve büyük bütçeler yerine yaratıcılık ile hayal gücüne dayandığını belirten ifade doğrudur.
Senaryoda yer alan uygulama, Jay Conrad Levinson tarafından literatüre kazandırılan gerilla pazarlamanın klasik bir örneğidir. Gerilla pazarlama; alışılagelmişin dışında, beklenmedik anlarda ve mekânlarda, geleneksel reklamlara kıyasla çok daha düşük bütçelerle yüksek etki yaratmayı amaçlar. Bu yaklaşımın temel yatırım aracı finansal sermaye değil; zaman, enerji ve yaratıcı hayal gücüdür. Mobilya üreticisi de tüketicinin günlük rutinini beklemediği bir objeyle (çivili gibi duran bank) kırarak bu felsefeyi tam anlamıyla yansıtmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki pazarlama eyleminin belirgin özelliklerini (düşük bütçe, günlük rutini kırma, şaşırtmaca, yaratıcılık) analiz etmek.
Markanın geleneksel medya yerine beklenmedik bir anda ve fiziksel mekânda hedef kitleye ulaştığı tespit edilmiştir.
Uygulanan pazarlama türünü doğru sınıflandırabilmek için eylemin doğasını anlamak gerekir.
2
Elde edilen özellikleri J.C. Levinson'ın geliştirdiği pazarlama yaklaşımlarının teorik tanımlarıyla eşleştirmek.
Sermaye yerine zaman, enerji ve hayal gücünün kullanıldığı bu şaşırtıcı fiziksel stratejinin 'Gerilla Pazarlama' olduğu sonucuna varılmıştır.
Gerilla pazarlamanın en temel teorik dayanağı finansal güç yerine yaratıcı fikirlere yatırım yapılmasıdır.
3
Diğer seçeneklerdeki viral, sosyal ve pusu (ambush) pazarlama kavramlarının senaryo ile uyuşmazlıklarını belirlemek.
Senaryoda toplumsal kârdan ziyade ticari satışın hedeflenmesi (sosyal pazarlama olmadığını) ve eylemin dijital bir yayılımdan ziyade fiziksel şok etkisine odaklanması (viral pazarlamadan farkı) ortaya konmuştur.
Seçenekler arasında çeldiriciliği yüksek olan benzer güncel yaklaşımları elemek ve en doğru teorik tanıma ulaşmak.

Anahtar Kavram

Gerilla Pazarlama
Soru 40Soru

Sınırlı bir tutundurma bütçesine sahip olan bir yerel tiyatro topluluğu, yeni oyunlarını tanıtmak için geleneksel medya araçlarına yüksek ücretler ödemek yerine, şehrin en kalabalık metro istasyonunda aniden kısa bir performans (flash mob) sergilemiştir. Yolcuların hiç beklemediği bir anda karşılaştıkları bu şaşırtıcı etkinlik sayesinde, tiyatro oyununun tanıtımı sıfıra yakın bir maliyetle gerçekleştirilmiş ve akılda kalıcı bir etki yaratılmıştır.

Jay Conrad Levinson tarafından literatüre kazandırılan; geleneksel olmayan, hayal gücüne dayalı, düşük bütçeli ve tüketiciyi beklemediği bir anda şaşırtarak maksimum etki elde etmeyi amaçlayan bu pazarlama yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Gerilla pazarlama

Cevap

Gerilla pazarlama
Soruda verilen senaryoda tiyatro topluluğunun yüksek bütçeli reklamlar yerine beklenmedik bir anda, düşük maliyetle ve yaratıcılıkla tüketicileri şaşırtarak etki yaratması, Jay Conrad Levinson'ın 'Gerilla Pazarlama' tanımının tam karşılığıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Senaryodaki temel ipuçlarını belirleme
Düşük bütçe, geleneksel olmayan yöntem, şaşırtıcı etki (flash mob) ve Jay Conrad Levinson ipuçları tespit edilir.
Soruda aranan pazarlama yaklaşımının ayırt edici özelliklerini ortaya koymak için.
2
İpuçlarını pazarlama yaklaşımları ile eşleştirme
Geleneksel olmayan, düşük maliyetli ve şaşırtıcı etkiye sahip bu özelliklerin doğrudan 'Gerilla Pazarlama' kavramını tanımladığı sonucuna varılır.
Kavramsal bilginin senaryoya doğru şekilde uygulanmasını sağlamak için.

Anahtar Kavram

Gerilla Pazarlama
ÖncekiSayfa 2 / 3Sonraki
Güncel Pazarlama Yaklaşımları ve Uluslararası Pazarlama Alıştırma Soruları — KPSS İşletme — Sayfa 2 | Examkin