Onkoloji

Prostat karsinomu tanısıyla takip edilen $72$ yaşında erkek hasta, yeni gelişen sırt ağrısı ve yürüme güçlüğü nedeniyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde torakal $8$ ($T8$) seviyesinde spinal hassasiyet, alt ekstremitelerde simetrik $4/5$ kas gücü ve patella reflekslerinde canlılık saptanıyor. Spinal kord basısı şüphesiyle yapılacak olan radyolojik değerlendirmede en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

$42$ yaşında erkek hasta, babasına $52$ yaşında kolon kanseri tanısı konulduğunu belirterek kanser tarama yöntemleri hakkında bilgi almak istiyor. Hastanın şu an herhangi bir gastrointestinal şikayeti yoktur ve fizik muayenesi normaldir. Bu hasta için en uygun kolorektal kanser tarama planı aşağıdakilerden hangisidir?

$58$ yaşında kadın hasta, son $2$ aydır artan halsizlik ve karın şişliği şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde asit saptanıyor ve periumbilikal bölgede yaklaşık $2\text{ cm}$ boyutunda sert, fikse bir nodül (Sister Mary Joseph nodülü) palpe ediliyor. Yapılan torakoabdominal bilgisayarlı tomografide yaygın asit ve omental kirlenme (omental caking) izlenirken; overler, mide, kolon ve pankreas normal görünümde saptanıyor. Periumbilikal nodülden yapılan biyopsi sonucu papiller seröz adenokarsinom olarak raporlanıyor. İmmünohistokimyasal (İHK) incelemede; CK7(+), CK20(-), WT-1(+) ve PAX-8(+) boyanma saptanıyor. Bu hasta için en uygun yönetim stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Onkolojik tarama protokolleri ve tümör belirteçlerinin klinik kullanımı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Güncel onkoloji pratiğinde yaygın olarak kullanılan immün kontrol noktası inhibitörleri ($İKNİ$) ve tirozin kinaz inhibitörlerinin ($TKI$) farmakolojik özellikleri ile klinik kullanım prensipleri dikkate alındığında, bu ajanlarla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Metastatik renal hücreli karsinom tanısıyla nivolumab ($anti-PD-1$) ve ipilimumab ($anti-CTLA-4$) kombinasyon tedavisi başlanan 58 yaşındaki erkek hasta, tedavinin 2. küründen 10 gün sonra ilerleyici halsizlik, pitozis ve çift görme şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenede proksimal kas güçsüzlüğü saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde Kreatin Kinaz (CK) düzeyi $4500 \ U/L$ (N: <170) ve Troponin T düzeyi $0.85 \ ng/mL$ (N: <0.01) olarak saptanıyor. Elektrokardiyografide (EKG) yeni gelişen tam sol dal bloğu izleniyor. Bu klinik tablo ve onkolojik ilaç mekanizmaları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

64 yaşında erkek hasta, son 3 ayda 8 kg kilo kaybı ve sağ üst kadran ağrısı şikayetleriyle başvuruyor. Çekilen torakoabdominal bilgisayarlı tomografide karaciğerde çok sayıda hipodens metastatik lezyon ve retroperitoneal lenfadenopatiler saptanıyor. Karaciğerdeki lezyondan yapılan iğne biyopsisinin patolojik incelemesi 'metastatik adenokarsinom' ile uyumlu geliyor. Uygulanan immünohistokimyasal panelde tümör hücrelerinin Sitokeratin 7 (CK7) ve Sitokeratin 20 (CK20) ile diffüz pozitif boyandığı görülüyor.

Bu hastada ayırıcı tanıda ön planda düşünülen ürotelyal karsinom tanısını doğrulamak için, aşağıdaki immünohistokimyasal belirteçlerden hangisinin pozitif olması en güçlü kanıttır?

Metastatik kolorektal kanser nedeniyle $5-Fluorourasil$ ($5-FU$), lökovorin ve oksaliplatin ($FOLFOX$) rejimi alan $58$ yaşında erkek hasta, $5-FU$ infüzyonunun $24.$ saatinde ani gelişen, istirahatle azalan ancak tekrarlayan substernal göğüs ağrısı şikayeti ile başvuruyor. Çekilen elektrokardiyografide ($EKG$) göğüs ağrısı sırasında geçici $ST$ segment yükselmeleri izleniyor. Kardiyak enzim takibi normal sınırlarda saptanan hastada, bu klinik tabloya yol açma olasılığı en yüksek olan kemoterapötik ajan aşağıdakilerden hangisidir?

Kanser tedavisinde kullanılan hedefe yönelik ajanlardan monoklonal antikorlar (mAb) ve küçük molekül inhibitörleri (tirozin kinaz inhibitörleri - TKI) karşılaştırıldığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

İmmün kontrol noktası inhibitörleri, tümör hücresine karşı bağışıklık yanıtını güçlendirmek amacıyla onkolojide yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu ajanlardan biri, lenf nodlarında antijen sunumu sırasında (priming fazı) T lenfositlerin yüzeyindeki 'sitotoksik T-lenfosit antijeni-4' (CTLA-4) molekülünü bloke ederek etki gösterir.

Aşağıdaki ilaçlardan hangisi bu mekanizmayla çalışan ve diğer immün kontrol noktası inhibitörlerine kıyasla hipofizit (hipofiz bezi enflamasyonu) yan etkisi daha sık görülen monoklonal antikordur?

Osteosarkom tanısıyla yüksek doz metotreksat ($12 g/m^2$) tedavisi alan $18$ yaşındaki erkek hastada, tedavinin $48.$ saatinde serum kreatinin düzeyinin bazal değerin $2.5$ katına çıktığı ve plazma metotreksat konsantrasyonunun $100 \mu mol/L$ olduğu saptanıyor. Uygun hidrasyon ve üriner alkalizasyona rağmen gelişen bu tablo sonrası, metotreksat toksisitesini hızla azaltmak için en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Kanser tedavisinde kullanılan immün kontrol noktası inhibitörlerinin etki mekanizmaları ve klinik uygulama prensipleri dikkate alındığında, aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$42$ yaşında erkek hasta, $12$ yıldır kronik Hepatit B taşıyıcısıdır. Karaciğer sirozu saptanmayan hastanın aile öyküsünde, birinci derece akrabasına $45$ yaşında hepatosellüler karsinom (HSK) tanısı konulduğu öğrenilmiştir. Güncel kılavuzlara göre, bu hastada HSK taraması için izlenmesi gereken en uygun strateji aşağıdakilerden hangisidir?

Halsizlik ve bacaklarda güçsüzlük şikayetiyle başvuran $59$ yaşındaki erkek hastanın öyküsünden $45$ paket-yıl sigara içtiği öğreniliyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $165/95$ $mmHg$ ölçülüyor; ciltte yaygın hiperpigmentasyon ve proksimal kaslarda belirgin atrofi eşlik etmeyen güçsüzlük saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum potasyum düzeyi $2.6$ $mEq/L$, açlık kan şekeri $220$ $mg/dL$ ve venöz kan gazında $pH: 7.52$, $HCO_3^-: 34$ $mEq/L$ bulunuyor. Çekilen toraks tomografisinde sol hilusta mediastinal lenfadenopatilerin eşlik ettiği santral yerleşimli kitle saptanıyor. Bu hastada izlenen klinik ve laboratuvar bulgularına neden olan en olası tümör tipi ve paraneoplastik sendrom eşleşmesi aşağıdakilerden hangisidir?

Bilinmeyen primer tümör ön tanısı ile tetkik edilen bir hastanın karaciğer biyopsisinde adenokarsinom metastazı saptanmıştır. İmmünohistokimyasal incelemede tümör hücrelerinin CK20 ve CDX-2 pozitif; CK7 ve TTF-1 negatif olduğu izlenmiştir. Bu bulgular eşliğinde en olası primer tümör lokalizasyonu aşağıdakilerden hangisidir?

$62$ yaşında kadın hasta, yassı hücreli akciğer kanseri ve yaygın kemik metastazları nedeniyle izleniyor. Şiddetli halsizlik ve kabızlık şikayetleriyle başvuran hastanın laboratuvar incelemesinde düzeltilmiş serum kalsiyum düzeyi $12.8 \, mg/dL$ olarak bulunuyor. Hastanın tıbbi öyküsünde esansiyel hipertansiyon ve konjestif kalp yetersizliği mevcuttur. Aşağıdaki ilaçlardan hangisinin bu hastada kullanımı, renal kalsiyum geri emilimini artırarak mevcut hiperkalsemi tablosunun kötüleşmesine neden olabilir?

34 yaşında erkek hasta, nefes darlığı ve göğüs ağrısı şikayetleri ile başvuruyor. Toraks BT incelemesinde ön mediastende yerleşimli 8 cm çapında kitle ve her iki akciğer parankiminde çok sayıda metastatik nodül izleniyor. Biyopsi sonucu 'az diferansiye karsinom' olarak raporlanıyor ve immünohistokimyasal boyamada Pan-Keratin pozitif; S-100, CD45 (LCA) ve TTF-1 negatif saptanıyor. Bilinmeyen primer tümör yaklaşımında bu hasta, potansiyel olarak küratif tedavi şansı olan özel bir alt grupta yer almaktadır.

Buna göre, bu hastada kesin tanıya ulaşmak için öncelikle istenmesi gereken belirteçler aşağıdakilerden hangisidir?

$50$ yaşında erkek hasta, sağ kasık bölgesinde yaklaşık $1$ aydır mevcut olan, ağrısız ve giderek büyüyen sert bir kitle şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde sağ inguinal bölgede $3$ cm çapında, sert ve fikse lenfadenopati saptanıyor. Lenf nodundan yapılan biyopsi sonucu 'yassı hücreli karsinom (skuamöz hücreli karsinom) metastazı' olarak raporlanıyor.

Bu hastada primer odağı saptamak amacıyla yapılacak ilk değerlendirmede, aşağıdaki fizik muayene adımlarından hangisinin katkı sağlaması beklenmez?

Kanser epidemiyolojisi ve karsinogenez süreçleri değerlendirildiğinde; diyetle alınan aflatoksin B1 maruziyeti ile ilişkili hepatosellüler karsinom gelişiminde en sık saptanan karakteristik moleküler değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

$62$ yaşında erkek hasta, sol boyun bölgesinde son iki aydır giderek büyüyen ağrısız bir kitle şikayetiyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenede sol supraklaviküler fossada yaklaşık $4 \times 3$ cm boyutlarında, sert ve fikse lenfadenopati (Virchow nodülü) palpe ediliyor. Lenf nodundan yapılan biyopsinin histopatolojik incelemesinde berrak hücreli (clear cell) adenokarsinom metastazı saptanıyor. İmmünohistokimyasal (İHK) boyamalarda; CK7 (-), CK20 (-), PAX-8 (+), CD10 (+) ve Vimentin (+) olduğu görülüyor. Bu hastada primer odak için en olası organ aşağıdakilerden hangisidir?