Tüm alıştırma soruları

Bâkî’ye ait bir gazelden alınan aşağıdaki beyitlerin, biçimsel ve anlamsal özellikleri dikkate alınarak baştan sona doğru anlamlı bir bütün oluşturacak şekilde sıralanışı nasıl olmalıdır?

Meded meded bu cihânın yıkıldı bir yanı
Ecel celâlîleri aldı Mustafa Han'ı
Dolundu mihr-i cemâli, bozuldu dîvânı
Vebâle koydular âl ile âl-i Osmân'ı

Taşlıcalı Yahya'ya ait bu dizelerin nazım biçimi ve nazım türü aşa��ıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

Aşağıdaki beyitler ile bu beyitlerin içeriklerine göre ait oldukları Divan edebiyatı nazım türlerini eşleştiriniz.

1911 yılında Selanik'te yayımlanmaya başlayan, Ömer Seyfettin, Ali Canip Yöntem ve Ziya Gökalp gibi isimlerin öncülüğünde çıkan ve yayımladığı "Yeni Lisan" makalesiyle Milli Edebiyat hareketinin dil ve sanat anlayışını sistemleştiren yayın organı aşağıdakilerden hangisidir?

A��ağıda verilen şairleri, Milli Edebiyat Dönemi'ndeki şiir anlayışlarını veya edebi yönelimlerini en iyi ifade eden açıklamalarla eşleştiriniz.

Servet-i Fünun romanının iki öncü ismi olan Halit Ziya Uşaklıgil ve Mehmet Rauf, eserlerinde bireyin iç dünyasını, hayal kırıklıklarını ve marazi aşkları ele alırken kendilerine has anlatım teknikleri ve karakter portreleri çizmişlerdir.

Aşağıdaki tabloda, bu iki sanatçının başyapıtları kabul edilen eserlerdeki bazı karakterlerin özellikleri ve bu karakterlerin yer aldığı romanlar verilmiştir:

Bu karakterler ve ait oldukları romanların yaratıcıları ile ilgili aşağıda yapılan değerlendirmelerden hangisi doğrudur?

Aşağıda 13. ve 14. yüzyıl Divan edebiyatı sanatçıları ile bu sanatçıların edebi şahsiyetlerini ve eserlerini belirleyen ayırt edici özellikler verilmiştir. Sol sütunda yer alan şairleri, sağ sütunda verilen doğru belirleyici özellikleriyle eşleştiriniz.

A��ağıda sol sütunda verilen Divan edebiyatı nazım şekillerini, sağ sütundaki en belirgin özellikleriyle doğru şekilde eşleştiriniz.

Deli Dumrul aydur: "Bire Azrail! Aman, Tanrı’nın birliğine yoktur güman! Ben seni böyle bilmezdim, hırsız gibi can aldığını duymazdım. Bizim yüce dağlarımızda bağlarımız olur, o bağların üzümü olur, o üzümü sıkarlar, al şarabı olur. O şaraptan içen esrik olur. Şaraplıydım, duymadım; ne söyledim, bilmedim. Yiğitliğime kıymayın, Tanrı'nın birliği hakkı için canımı bağışla!" dedi.

Dede Korkut Hikâyeleri'nden alınan bu parçadan hareketle, eserin biçim, dil ve içerik özellikleri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Divan edebiyatında nesir (düzyazı) alanında eser veren sanatçılara 'münşi', bu eserlerin genelinde kullanılan edebi ve sanatlı dile ise 'inşa' adı verilmiştir. Divan nesri; dil, üslup ve hitap ettiği kitle açısından sade, orta ve süslü nesir olmak üzere üç kolda gelişim göstermiştir.

Buna göre, aşağıda Divan nesri ve temsilcileriyle ilgili verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Aşağıda İslamiyet öncesi Türk destanlarının içeriklerine dair bazı bilgiler verilmiştir:

I. Saka Hükümdarı'nın Makedonyalı İskender'in Doğu seferi sırasındaki mücadelelerini ve Türk yurdunu koruma çabalarını konu edinen anlatı
II. Hun Hükümdarı Mete Han ile özdeşleştirilen bir kahramanın doğumundan başlayarak cihan hâkimiyeti kurmasını ve ülkesini oğulları arasında paylaştırmasını aktaran anlatı
III. Sarp dağlarla çevrili bir sığınakta çoğalan Türk boyunun, demirden dağı eriterek ata yurtlarına geri dönmesini ve bağımsızlıklarını kazanmasını işleyen anlatı
IV. Kutlu Dağ adı verilen kutsal taşın Çinlilere verilmesi üzerine başlayan kıtlık ve kuraklık nedeniyle halkın güneybatıya göçünü anlatan anlatı

Bu destanların ait olduğu toplulukların tarih sahnesine çıkış ve destanların oluşum dönemleri dikkate alındığında, numaralanmış bu anlatıların kronolojik olarak eskiden yeniye doğru sıralanışı nasıl olmalıd��r?

17. ve 18. yüzyıl Divan edebiyatında şairler, farklı akımlar ve sanat anlayışları doğrultusunda özgün eserler vermişlerdir. Aşağıdaki tabloda verilen şairleri, karşılarında yer alan edebî özellikleri ve temsil ettikleri anlayışlarla eşleştiriniz.

Divan edebiyatında beyitlerle kurulan nazım şekillerinin kafiye düzenleri, beyit sayıları ve muhtevaları belirleyici yapısal özellikler taşır.

Aşağıda bir nazım şeklinden alınan iki beyit verilmiştir:

I. *Kalem olsun eli ol kâtib-i bed-tahrîrin*
*Ki fesâd-ı rakamı sûrumuzu mâtem eder*

II. *Rakam-ı yâr yazarken iki gözümün yaşını*
*Biri deryâ-yı belâ biri cehennem eder*

Bu beyitlerin dil, üslup ve biçim özellikleri dikkate alındığında aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?

Divan edebiyatında bestelenmek amacıyla yazılan, dörtlüklerden oluşan, her dörtlüğün üçüncü dizesine "meyan", dördüncü dizesine ise "nakarat" adı verilen nazım şekli aşağıdakilerden hangisidir?

Servet-i Fünun Dönemi Türk romanı, teknik açıdan Batılı seviyeye ulaşırken bireyin iç dünyasını ve çatışmalarını merkeze almıştır. Bu dönemde kaleme alınan eserlerden ilki, bir hülyanın peşinde koşan genç bir şairin hayalleri ile hayatın acı gerçekleri arasındaki uçurumu Ahmet Cemil’in trajedisiyle gözler önüne serer. Dönemin bir diğer önemli yapıtı ise olay örgüsünden ziyade karakterlerin ruh hallerine yoğunlaşarak Suat, Süreyya ve Necip üçgeninde gelişen sancılı bir aşkı ve vicdan azabını derinlemesine inceler.

Bu parçada sözü edilen romanların yazarları aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

Hikâyeci âşık, dinleyicilerin ilgisini çekmek ve onları anlatının dünyasına hazırlamak amacıyla asıl konuya girmeden önce sazıyla bir 'divanî' çalar; ardından hareketli bir türkü söyleyerek topluluğu hareketlendirir. Bu ısınma aşamasından sonra, hikâyenin kahramanlarının, onların ailelerinin ve olayın geçtiği mekânın dinleyiciye tanıtıldığı mensur bölüme geçilir.

Bu parçada sözü edilen ısınma aşaması ve sonrasında geçilen tanıtım bölümü, sırasıyla halk hikâyesinin hangi yapısal bölümlerini oluşturmaktadır?

Aşağıdaki Servet-i Fünun Dönemi romanlarına ait özellikleri ilgili oldukları eser adlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Servet-i Fünun Dönemi'nin iki önemli romancısı Halit Ziya Uşaklıgil ile Mehmet Rauf'un eserleri dil, üslup ve teknik açıdan bazı farklılıklar gösterir. Mehmet Rauf, Halit Ziya'ya göre daha sade bir dil tercih etmiş ve karakterlerin iç dünyalarındaki ruhsal çözümlemelere ağırlık vermiştir.

Buna göre; Suat, Süreyya ve Necip arasındaki dramatik ilişkiyi ruhsal tahliller eşliğinde ele alan ve Türk edebiyatının ilk psikolojik romanı sayılan Eylül adlı eserin yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki sol sütunda verilen öğretici metin ve yazar eşleşmelerini, sağ sütunda verilen ve bu metinlerin türsel özelliklerini yansıtan açıklamalarla eşleştiriniz.

Ondokuzuncu yüzyılda yaşamış olan bu şair, mensup olduğu boyun Çukurova ve Toroslar'da göçebe hayatını sürdürme mücadelesini ve Osmanlı Devleti'nin iskân politikasına karşı gösterdiği direnişi şiirlerine taşımıştır. Divan edebiyatının etkisinden tamamen uzak, yalın ve içten bir halk Türkçesiyle koçaklamalar ve güzellemeler söylemiştir.

Buna göre aşağıdaki dörtlüklerden hangisinin bu sanatçıya ait olduğu söylenebilir?