Kesir Problemleri

35 questions

Question 1Question

Bir mobil oyunun dosya boyutunun 27\frac{2}{7}'si telefon hafızasındaki güncellemeler için, kalan kısmının 35\frac{3}{5}'i ise oyun içi görsel paketler için kullanılmaktadır. Oyun içi görsel paketler için kullanılan alan, güncellemeler için kullanılan alandan 44 MB44\text{ MB} daha fazladır.

Buna göre, bu mobil oyunun toplam dosya boyutu kaç MB\text{MB}'dir?

Show answer & explanation

Answer: 308

Answer

Mobil oyunun toplam dosya boyutu 308 MB'dir.
Mobil oyunun toplam boyutuna xx denilirse, güncellemeler için harcanan alan 27x\frac{2}{7}x ve kalan alan 57x\frac{5}{7}x olur. Kalan kısmın 35\frac{3}{5}'i hesaplandığında 57x×35=37x\frac{5}{7}x \times \frac{3}{5} = \frac{3}{7}x değeri elde edilir ki bu da oyun içi görsel paketlerin kapladığı alandır. Bu iki değer arasındaki fark 44 MB44\text{ MB} olduğuna göre, 37x27x=17x=44 MB\frac{3}{7}x - \frac{2}{7}x = \frac{1}{7}x = 44\text{ MB} denklemi kurulur. Buradan x=308 MBx = 308\text{ MB} olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Toplam dosya boyutuna bir değişken atayalım.
Mobil oyunun toplam boyutu xx olsun.
Kesir problemlerinde bütünü bir değişkenle ifade etmek işlem kolaylığı sağlar.
2
Güncellemeler için kullanılan alanı ve ardından kalan kısmı belirleyelim.
Güncellemeler için kullanılan alan: 27x\frac{2}{7}x
Kalan kısım: x27x=57xx - \frac{2}{7}x = \frac{5}{7}x
Soruda ikinci kesrin 'kalan kısmın' üzerinden alınacağı belirtildiği için kalan miktarı bulmamız gerekir.
3
Oyun içi görsel paketler için kullanılan alanı kalan kısım üzerinden hesaplayalım.
Görsel paketler için kullanılan alan: 57x×35=37x\frac{5}{7}x \times \frac{3}{5} = \frac{3}{7}x
Kalan kısmın (5/7) 3/5'i alındığında pay ve paydadaki 5 değerleri sadeleşir ve görsel paketlerin payı elde edilir.
4
Görsel paketler ile güncellemeler arasındaki farkı veren denklemi kuralım.
37x27x=44    17x=44\frac{3}{7}x - \frac{2}{7}x = 44 \implies \frac{1}{7}x = 44
G��rsel paket alanının güncellemelerden 44 MB fazla olduğu belirtildiğinden iki değerin farkı 44'e eşitlenir.
5
Denklemi çözerek toplam dosya boyutunu bulalım.
x=44×7=308 MBx = 44 \times 7 = 308\text{ MB}
Her iki taraf 7 ile çarpılarak bilinmeyen yalnız bırakılır.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktar üzerinden işlem yaparken bütünü doğru belirleme ve sadeleştirmeleri doğru uygulayarak denklem kurma.

Hints

1
Oyuna başlangıçta paydaların çarpımı olan 35k35k gibi bir değer vererek kesirlerle uğraşmadan çözmeyi deneyebilirsiniz.
2
Toplam dosya boyutuna 7k7k dersek, güncellemeler 2k2k olur. Geriye kalan alan 5k5k'dır. Bu kalan alanın 35\frac{3}{5}'ini bulmayı deneyin.
3
7k7k dosya boyutunun 2k2k kısmı güncellemeler, 5k5k kısmın 35\frac{3}{5}'i olan 3k3k kısmı ise görsel paketlerdir. İkisi arasındaki fark 3k2k=k=44 MB3k - 2k = k = 44\text{ MB}'dir. Buradan toplam boyutu kolayca bulabilirsiniz.

Practice More

Benzer bir şekilde kalan miktarın kesri üzerinden gidilen tel veya depo problemlerini çözerek bu pratik yöntemi pekiştirebilirsiniz.

Alternative Method

Değişken olarak doğrudan rasyonel sayılar yerine paydaların katı olan değerler atanabilir. Toplam dosya boyutuna 7k7k denilirse; Güncellemeler = 2k2k, Kalan kısım = 7k2k=5k7k - 2k = 5k olur. Görsel paketler = 5k×35=3k5k \times \frac{3}{5} = 3k olur. Görsel paketlerin güncellemelerden farkı 3k2k=k3k - 2k = k olarak bulunur. Soruda bu fark 44 MB44\text{ MB} olarak verildiğinden, k=44 MBk = 44\text{ MB}'dir. Toplam dosya boyutu 7k=7×44=308 MB7k = 7 \times 44 = 308\text{ MB} elde edilir.
Estimated Time:1m 30s
Question 2Question

Bir memur, aylık maaşının 14\frac{1}{4}'ünü ev kirasına ayırıyor. Kalan maaşının 25\frac{2}{5}'ini mutfak masraflarına, geriye kalan parasının 13\frac{1}{3}'ünü ise faturalara harcıyor. En son kalan parasının yarısını birikim hesabına yatırdığında geriye 4500 TL4500\text{ TL}'si kalıyor. Buna göre, bu memurun mutfak masrafları için ayırdığı tutar ev kirasından kaç TL fazladır?

Show answer & explanation

Answer: 1500

Answer

Mutfak masrafları için ayrılan tutar ev kirasından 1500 TL fazladır.
Doğru cevap 1500'dür. Memurun maaşı doğru adımlarla hesaplandığında 30000 TL olarak bulunur. Bu maaş üzerinden ev kirası 7500 TL, mutfak masrafı ise 9000 TL olmaktadır. Mutfak masrafının ev kirasından farkı hesaplandığında 1500 TL elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Memurun başlangıçtaki maaşına SS diyelim. Ev kirasını ve kiradan sonra kalan maaşı belirleyelim.
Ev kirası: 14S\frac{1}{4}S. Kalan maaş: S14S=34SS - \frac{1}{4}S = \frac{3}{4}S.
Kalan harcamalar geriye kalan para üzerinden yapılacağı için bu miktar bulunmalıdır.
2
Kalan maaşın 25\frac{2}{5}'ini mutfak masrafı olarak hesaplayıp yeni kalan miktarı bulalım.
Mutfak masrafı: 25×34S=310S\frac{2}{5} \times \frac{3}{4}S = \frac{3}{10}S. Yeni kalan: 34S310S=920S\frac{3}{4}S - \frac{3}{10}S = \frac{9}{20}S.
Mutfak harcamasından sonra kalan miktarı belirlemek için ç��karma işlemi yapılır.
3
Son kalan miktarın 13\frac{1}{3}'ünü faturalara ayırıp tekrar kalan miktarı hesaplayalım.
Faturalar: 13×920S=320S\frac{1}{3} \times \frac{9}{20}S = \frac{3}{20}S. Son kalan: 920S320S=620S=310S\frac{9}{20}S - \frac{3}{20}S = \frac{6}{20}S = \frac{3}{10}S.
Faturalar ödendikten sonra kalan parayı bulmak için.
4
Son kalan paranın yarısı birikim hesabına yatırıldığına göre, kalan miktarı 4500 TL'ye eşitleyip maaşı bulalım.
Birikim: 12×310S=320S\frac{1}{2} \times \frac{3}{10}S = \frac{3}{20}S. Kalan: 320S=4500    S=30000 TL\frac{3}{20}S = 4500 \implies S = 30000\text{ TL}.
Maaşın tamamını elde etmek için kurulan denklem çözülür.
5
Bulunan maaş değerine göre mutfak masrafını, ev kirasını ve aralarındaki farkı hesaplayalım.
Ev kirası: 14×30000=7500 TL\frac{1}{4} \times 30000 = 7500\text{ TL}. Mutfak masrafı: 310×30000=9000 TL\frac{3}{10} \times 30000 = 9000\text{ TL}. Fark: 90007500=1500 TL9000 - 7500 = 1500\text{ TL}.
Bizden istenen mutfak masrafı ile kira arasındaki farkı bulmak için.

Key Concept

Kesir problemlerinde ardışık kalan miktarlar üzerinden denklem kurma ve çözme.
Question 3Question

Bir un fabrikasında bulunan buğdayın önce 13\frac{1}{3}'ü, sonra kalan buğdayın 35\frac{3}{5}'i kullanılıyor. Geriye kalan buğdayın da 14\frac{1}{4}'ü un yapımında kullanılınca depoda 1818 ton buğday kalıyor. Buna göre, başlangıçta depoda bulunan buğday miktarı kaç tondur?

Show answer & explanation

Answer: 90

Answer

Başlangıçta depoda bulunan buğday miktarı 90 tondur.
Başlangıçtaki buğday miktarına xx denilerek adım adım kalan miktarlar hesaplandığında depoda kalan son buğday miktarı x5\frac{x}{5} olarak bulunur. Bu değer 18 tona eşitlendiğinde başlangıçtaki buğday miktarı 90 ton olarak elde edilir. Bu nedenle 90 ton değeri doğru cevaptır.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki buğday miktarına xx diyerek ilk kullanımdan sonra kalan miktarı belirlemek.
Kalan buğday miktarı 2x3\frac{2x}{3} ton olur.
Buğdayın 13\frac{1}{3}'ü kullanıldığında geriye xx3=2x3x - \frac{x}{3} = \frac{2x}{3} kalır.
2
Kalan buğdayın 35\frac{3}{5}'i kullanıldıktan sonra geriye kalan yeni miktarı hesaplamak.
Geriye kalan buğday miktarı 4x15\frac{4x}{15} ton olur.
Bir miktarın 35\frac{3}{5}'i kullanılırsa geriye 25\frac{2}{5}'i kalır. Dolayısıyla yeni kalan: 2x3×25=4x15\frac{2x}{3} \times \frac{2}{5} = \frac{4x}{15} olur.
3
En son kalan buğdayın 14\frac{1}{4}'ü kullanıldıktan sonra depoda kalan nihai miktarı bulmak.
Depoda kalan son miktar 3x15=x5\frac{3x}{15} = \frac{x}{5} ton olur.
Miktarının 14\frac{1}{4}'ü un yapımında kullanılırsa geriye 34\frac{3}{4}'ü kalır. Son kalan: 4x15×34=3x15=x5\frac{4x}{15} \times \frac{3}{4} = \frac{3x}{15} = \frac{x}{5} olur.
4
Kalan son miktarı 18 tona eşitleyerek başlangıçtaki toplam miktar olan xx'i bulmak.
x=90x = 90 ton olur.
x5=18\frac{x}{5} = 18 denkleminden içler dışlar çarpımı yapılarak x=18×5=90x = 18 \times 5 = 90 bulunur.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktarlar üzerinden işlem yaparken her adımda bir önceki adımdan elde edilen kalan değeri bütün olarak kabul etmek.
Question 4Question

Bir fotoğrafçı, bir çekimde kaydettiği fotoğrafların 38\frac{3}{8}'ünü bilgisayarına aktarıyor. Fotoğrafçının bilgisayarına aktarmadığı fotoğraf sayısı 150 olduğuna göre, bu çekimde toplam kaç fotoğraf çekilmiştir?

Show answer & explanation

Answer: 240

Answer

Fotoğrafçının bu çekimde çektiği toplam fotoğraf sayısı 240'tır.
Toplam fotoğraf sayısına 8x8x dersek, bilgisayara aktarılmayan kısım 8x3x=5x8x - 3x = 5x olur. Aktarılmayan fotoğraf sayısı 150 olarak verildiğinden 5x=1505x = 150 denkleminden x=30x = 30 elde edilir. Buradan toplam fotoğraf sayısı 8x=8×30=2408x = 8 \times 30 = 240 olarak hesaplanır. Bu nedenle 240 doğru cevaptır.

Step-by-Step Solution

1
Fotoğrafların tamamını temsil edecek bir değişken belirleyip aktarılmayan kısmın kesir değerini bulmak.
Tamamı 8x8x olan fotoğrafların 38\frac{3}{8}'ü aktarıldığı için geriye 8x3x=5x8x - 3x = 5x (yani 58\frac{5}{8}'i) aktarılmamış olarak kalır.
Soruda aktarılmayan fotoğraf sayısı verildiği için aktarılmayan kısmın tüm fotoğraflara oranını bulmamız gerekir.
2
Aktarılmayan fotoğraf sayısını kullanarak bilinmeyeni (xx) hesaplamak.
5x=1505x = 150 denkleminden x=30x = 30 bulunur.
Birim parça başına düşen fotoğraf miktarını elde etmek için.
3
Toplam fotoğraf sayısını bulmak.
Toplam fotoğraf sayısı 8x=8×30=2408x = 8 \times 30 = 240 olarak hesaplanır.
Soruda çekilen toplam fotoğraf sayısı istendiği için.

Key Concept

Kesir Problemleri
Question 5Question

Bir araştırma geliştirme (Ar-Ge) projesi için ayrılan bütçenin 13\frac{1}{3}'i ilk aşamada laboratuvar ekipmanları için harcanmıştır. İkinci aşamada kalan bütçenin 25\frac{2}{5}'si personel giderlerine, üçüncü aşamada ise geriye kalan bütçenin 14\frac{1}{4}'i saha araştırmalarına ayrılmıştır.

Son durumda bu projeden geriye 270.000270.000 TL bütçe kaldığına göre, projenin başlangıçtaki toplam bütçesi kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 900.000

Answer

Projenin başlangıçtaki bütçesi 900.000 TL'dir.
Doğru cevap, kalan bütçe adımlarının sırasıyla hesaplanmasıyla bulunur. Başlangıç bütçesine BB dersek, birinci aşamadan sonra geriye 23B\frac{2}{3}B kalır. İkinci aşamada bunun 25\frac{2}{5}'si harcandığı için geriye 35\frac{3}{5}'ü kalır, yani 23B×35=25B\frac{2}{3}B \times \frac{3}{5} = \frac{2}{5}B olur. Üçüncü aşamada ise bu miktarın 14\frac{1}{4}'i harcandığı için geriye 34\frac{3}{4}'ü kalır, yani 25B×34=310B\frac{2}{5}B \times \frac{3}{4} = \frac{3}{10}B kalır. 310B=270.000\frac{3}{10}B = 270.000 eşitliğinden başlangıç bütçesi 900.000 TL olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki bütçeyi temsil etmesi için paydaların en küçük ortak katını (EKOK) belirleme.
Başlangıç bütçesine B=60xB = 60x denir (3, 5 ve 4 sayılarının EKOK'u olan 60 seçilmiştir).
İşlemleri tam sayılarla kolayca yürütebilmek için kesir paydalarının ortak katını kullanmak işlem kolaylığı sağlar.
2
Birinci aşamada harcanan bütçeyi ve geriye kalan bütçeyi hesaplama.
Ekipman harcaması: 60x×13=20x60x \times \frac{1}{3} = 20x. Kalan bütçe: 60x20x=40x60x - 20x = 40x.
Sonraki aşamalar kalan bütçe üzerinden hesaplanacağı için her adımdan sonra kalan miktarı bulmamız gerekir.
3
İkinci aşamada harcanan bütçeyi ve yeni kalan bütçeyi hesaplama.
Personel harcaması: 40x×25=16x40x \times \frac{2}{5} = 16x. Kalan bütçe: 40x16x=24x40x - 16x = 24x.
İkinci harcama birinci adımdan kalan 40x40x bütçe üzerinden yapılmalıdır.
4
Üçüncü aşamada harcanan bütçeyi ve son kalan bütçeyi hesaplama.
Saha araştırması harcaması: 24x×14=6x24x \times \frac{1}{4} = 6x. Son kalan bütçe: 24x6x=18x24x - 6x = 18x.
Üçüncü harcama ikinci adımdan kalan 24x24x bütçe üzerinden yapılmalıdır.
5
Son kalan bütçeyi verilen miktara eşitleyerek x değerini ve ardından başlangıç bütçesini bulma.
18x=270.000    x=15.00018x = 270.000 \implies x = 15.000. Başlangıç bütçesi: 60×15.000=900.00060 \times 15.000 = 900.000 TL.
Kalan bütçe oranı ile gerçek kalan miktar arasındaki eşitlik kurularak başlangıç bütçesine ulaşılır.

Key Concept

Kesir Problemlerinde Kalan Miktar Üzerinden Denklem Kurma

Alternative Method

Kesirleri doğrudan çarparak kalanın kalanını bulma yöntemi: Başlangıçtaki bütçe BB olsun. Harcanan kısımlardan geriye kalan oranlar sırasıyla (113)=23(1 - \frac{1}{3}) = \frac{2}{3}, (125)=35(1 - \frac{2}{5}) = \frac{3}{5} ve (114)=34(1 - \frac{1}{4}) = \frac{3}{4} olur. Bu durumda geriye kalan bütçe: B×23×35×34=270.000B \times \frac{2}{3} \times \frac{3}{5} \times \frac{3}{4} = 270.000 TL'dir. Sadeleştirmeler yapıldığında, B×310=270.000    B=900.000B \times \frac{3}{10} = 270.000 \implies B = 900.000 TL bulunur.
Estimated Time:1m 30s
Question 6Question

Bir seradaki çiçeklerin 13\frac{1}{3}'i güllerden, kalan çiçeklerin 25\frac{2}{5}'si lalelerden ve geriye kalan çiçeklerin 14\frac{1}{4}'i karanfillerden oluşmaktadır. Serada geriye kalan 540540 çiçek ise papatyadır. Buna göre, seradaki gül sayısı lale sayısından kaç fazladır?

Show answer & explanation

Answer: 120

Answer

Gül sayısı lale sayısından 120 fazladır.
Seradaki toplam çiçek sayısı olan 1800 üzerinden gül sayısı 600, lale sayısı ise 480 olarak hesaplanır. Bu iki değer arasındaki fark 120'dir. Dolayısıyla 120 değerini veren seçenek doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Seradaki toplam çiçek sayısına xx diyelim. Güllerin sayısını ve birinci aşamada geriye kalan çiçek oranını belirleyelim.
Güllerin sayısı 13x\frac{1}{3}x olur. Geriye kalan çiçekler x13x=23xx - \frac{1}{3}x = \frac{2}{3}x olur.
Kalan çiçekler üzerinden sonraki adımlara geçebilmek için başlangıçtaki bütünden çıkarma yaparız.
2
Lalelerin sayısını ve ikinci aşamada geriye kalan çiçek oranını hesaplayalım.
Lalelerin sayısı 23x×25=415x\frac{2}{3}x \times \frac{2}{5} = \frac{4}{15}x olur. İkinci aşamada geriye kalan çiçekler 23x415x=615x=25x\frac{2}{3}x - \frac{4}{15}x = \frac{6}{15}x = \frac{2}{5}x olur.
Laleler ayrıldıktan sonra geriye kalan çiçeklerin oranını bulmak için çıkarma işlemini gerçekleştiririz.
3
Karanfillerin sayısını ve en son geriye kalan papatya oranını hesaplayalım.
Karanfillerin sayısı 25x×14=110x\frac{2}{5}x \times \frac{1}{4} = \frac{1}{10}x olur. En son geriye kalan papatyaların oranı ise 25x110x=310x\frac{2}{5}x - \frac{1}{10}x = \frac{3}{10}x olur.
Papatya sayısı olan 540'a eşitleyeceğimiz son kesri belirlemek için kalan miktardan karanfilleri çıkarırız.
4
En son kalan çiçek oranını papatya sayısına eşitleyip toplam çiçek sayısını (xx) bulalım.
310x=5403x=5400x=1800\frac{3}{10}x = 540 \Rightarrow 3x = 5400 \Rightarrow x = 1800 olarak bulunur.
Seradaki toplam çiçek miktarını hesaplamak için bilinen sayısal değeri denklemde yerine koyarız.
5
Gül ve lale sayılarını hesaplayıp aralarındaki farkı bulalım.
Gül sayısı: 1800×13=6001800 \times \frac{1}{3} = 600. Lale sayısı: (1800600)×25=480(1800 - 600) \times \frac{2}{5} = 480. Aralarındaki fark: 600480=120600 - 480 = 120 olarak bulunur.
Soruda bizden istenen gül sayısının lale sayısından ne kadar fazla olduğunu bulmak için çıkarma işlemini tamamlarız.

Key Concept

Kesir Problemlerinde Kalan Miktar Üzerinden Denklem Kurma
Question 7Question

Bir kargo dağıtım merkezine sabah gelen toplam paketlerin önce 29\frac{2}{9}'si ve ek olarak 1414 paket sabah vardiyasında dağıtılmıştır. Öğleden sonraki vardiyada, kalan paketlerin 27\frac{2}{7}'si ve ek olarak 1515 paket daha dağıtılmıştır. Akşam vardiyasında ise geriye kalan paketlerin 35\frac{3}{5}'ü ve ek olarak 88 paket dağıtılmıştır.

En son durumda elde kalan paketlerin 14\frac{1}{4}'i başka bir şubeye gönderilmiş ve merkezde geriye yalnızca 3636 paket kalmıştır.

Buna göre, bu kargo merkezinde gün boyunca (sabah, öğleden sonra ve akşam vardiyalarında) dağıtılan toplam paket sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 249

Answer

Gün boyunca dağıtılan toplam paket sayısı 249'dur.
Geriye doğru adımlar izlendiğinde, son durumdaki 36 paketin başka şubeye gönderilmeden önce 48 paket olduğu belirlenir. Bu değerden hareketle sırasıyla akşam öncesi 140, öğleden sonra öncesi 217 ve başlangıçtaki toplam paket sayısının 297 olduğu bulunur. Her vardiyadaki dağıtım formülleri uygulandığında sabah 80, öğleden sonra 77, akşam ise 92 paketin dağıtıldığı ve bunların toplamının 249 olduğu görülür.

Step-by-Step Solution

1
Akşam vardiyası sonrasında elde kalan paketlerin başka şubeye gönderilmeden önceki miktarını (R3R_3) bulmak için ters işlem uygulanır.
R3×(114)=36    R3×34=36    R3=48R_3 \times (1 - \frac{1}{4}) = 36 \implies R_3 \times \frac{3}{4} = 36 \implies R_3 = 48 paket.
Ende kalan paketlerin 1/4'ü gönderildiğinde geriye 3/4'ü kalır. Bu kalan miktar 36'ya eşittir.
2
Akşam vardiyasından önce kalan paket sayısını (R2R_2) bulmak için akşam vardiyasındaki dağıtım denklemine göre ters işlem yapılır.
R2(35R2+8)=48    25R28=48    25R2=56    R2=140R_2 - (\frac{3}{5} R_2 + 8) = 48 \implies \frac{2}{5} R_2 - 8 = 48 \implies \frac{2}{5} R_2 = 56 \implies R_2 = 140 paket.
Akşam vardiyasında kalanların 3/5'ü ve 8 fazlası dağıtıldığı için geriye kalan miktar 2/5'inin 8 eksiğidir.
3
Öğleden sonraki vardiyadan önce kalan paket sayısını (R1R_1) bulmak için benzer şekilde geriye doğru işlem yapılır.
R1(27R1+15)=140    57R115=140    57R1=155    R1=217R_1 - (\frac{2}{7} R_1 + 15) = 140 \implies \frac{5}{7} R_1 - 15 = 140 \implies \frac{5}{7} R_1 = 155 \implies R_1 = 217 paket.
Öğleden sonraki vardiyada kalanların 2/7'si ve 15 fazlası dağıtıldığı için geriye kalan miktar 5/7'sinin 15 eksiğidir.
4
Sabah vardiyasından önceki başlangıçtaki toplam paket sayısını (TT) bulmak için ilk adımdaki dağıtım denklemine göre ters işlem yapılır.
T(29T+14)=217    79T14=217    79T=231    T=297T - (\frac{2}{9} T + 14) = 217 \implies \frac{7}{9} T - 14 = 217 \implies \frac{7}{9} T = 231 \implies T = 297 paket.
Sabah vardiyasında toplam paketlerin 2/9'si ve 14 fazlası dağıtıldığı için geriye kalan miktar 7/9'unun 14 eksiğidir.
5
Vardiyalarda dağıtılan paket miktarları tek tek hesaplanarak toplanır.
Sabah dağıtılan: 29×297+14=80\frac{2}{9} \times 297 + 14 = 80 paket.
Öğleden sonra dağıtılan: 27×217+15=77\frac{2}{7} \times 217 + 15 = 77 paket.
Akşam dağıtılan: 35×140+8=92\frac{3}{5} \times 140 + 8 = 92 paket.
Toplam dağıtılan paket sayısı: 80+77+92=24980 + 77 + 92 = 249 paket.
Her vardiyada dağıtılan paketlerin toplamı gün boyunca dağıtılan toplam paket sayısını verir.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalanın kalanı üzerinden ters işlem (geriye doğru adım adım denklem kurma) yöntemi.
Question 8Question

Bir kütüphanedeki kitapların 25\frac{2}{5}'si edebiyat, kalan kitapların 13\frac{1}{3}'i tarih, geriye kalanlar ise fen bilimleri kitabıdır. Bu kütüphanedeki fen bilimleri kitaplarının sayısı, tarih kitaplarının sayısından 240240 fazla olduğuna göre, kütüphanede toplam kaç kitap vardır?

Show answer & explanation

Answer: 1200

Answer

Kütüphanede toplam 1200 kitap vardır.
Kütüphanedeki toplam kitap sayısı 1200'dür. Toplam kitap sayısına xx dediğimizde, edebiyat kitapları 25x\frac{2}{5}x, kalan kitaplar ise 35x\frac{3}{5}x olur. Bu kalan kitapların 13\frac{1}{3}'i tarih kitabı olduğuna göre tarih kitaplarının sayısı 15x\frac{1}{5}x olur. Geriye kalan fen bilimleri kitaplarının sayısı ise 25x\frac{2}{5}x olur. Fen bilimleri kitaplarının sayısı tarih kitaplarının sayısından 15x\frac{1}{5}x kadar fazladır. 15x=240\frac{1}{5}x = 240 eşitliğinden toplam kitap sayısı x=1200x = 1200 olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Kütüphanedeki toplam kitap sayısına bir değişken atayalım.
Toplam kitap sayısı xx olsun. Bu durumda edebiyat kitaplarının sayısı 25x\frac{2}{5}x olur.
Kesir problemlerinde tüm miktara değişken atayarak işlemleri basitleştirmek hedeflenir.
2
Edebiyat kitapları çıkarıldıktan sonra geriye kalan kitap miktarını bulalım.
Kalan kitap sayısı: x25x=35xx - \frac{2}{5}x = \frac{3}{5}x olur.
Bir sonraki kesirli işlemin hangi miktar üzerinden yapılacağını belirlemek için kalan miktar hesaplanır.
3
Tarih kitaplarının sayısını belirleyelim.
Tarih kitapları kalan kitapların 13\frac{1}{3}'i olduğuna göre: 35x×13=15x\frac{3}{5}x \times \frac{1}{3} = \frac{1}{5}x olur.
Sözel ifadedeki 'kalan kitapların' vurgusuna uygun olarak çarpım işlemi yapılır.
4
Geriye kalan fen bilimleri kitaplarının sayısını bulalım.
Fen bilimleri kitapları: 35x15x=25x\frac{3}{5}x - \frac{1}{5}x = \frac{2}{5}x olur.
Kalan kitaplardan tarih kitapları çıkarılarak fen bilimleri kitaplarının oranı belirlenir.
5
Fen bilimleri ve tarih kitapları arasındaki farkı bulup verilen sayıya eşitleyelim.
Fark: 25x15x=15x\frac{2}{5}x - \frac{1}{5}x = \frac{1}{5}x olur. Buradan 15x=240x=1200\frac{1}{5}x = 240 \Rightarrow x = 1200 bulunur.
Soruda verilen fark bilgisini kullanarak bilinmeyen toplam kitap sayısını bulmak için denklem çözülür.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktar üzerinden ardışık kesir hesaplama

Hints

1
Toplam kitap sayısına hem 5'e hem de 3'e kolayca bölünebilmesi için 15k15k diyerek kesirli işlemlerden kaçınabilirsiniz.
2
Toplam kitap sayısına 15k15k derseniz, edebiyat kitapları 6k6k olur. Geriye kalan kitap sayısı ise 9k9k olur. Tarih kitapları bu kalan 9k9k'nın 13\frac{1}{3}'idir.

Practice More

Benzer şekilde kalan miktarın belirli bir kesri üzerinden işlem yapılan adım sayısını artırarak kendinizi test edebilirsiniz.

Alternative Method

Kutu yöntemini veya payda eşitlemeyi kullanabiliriz. Toplam kitap sayısına hem 5'e hem de 3'e bölünebilen 15k15k diyelim. Edebiyat kitapları: 15k×25=6k15k \times \frac{2}{5} = 6k. Kalan kitaplar: 15k6k=9k15k - 6k = 9k. Tarih kitapları: 9k×13=3k9k \times \frac{1}{3} = 3k. Geriye kalan fen bilimleri kitapları: 9k3k=6k9k - 3k = 6k. Fen bilimleri kitaplarının sayısı, tarih kitaplarının sayısından 6k3k=3k6k - 3k = 3k fazladır. Buradan 3k=240k=803k = 240 \Rightarrow k = 80 bulunur. Toplam kitap sayısı: 15k=15×80=120015k = 15 \times 80 = 1200 olur.
Estimated Time:1m 30s
Question 9Question

Bir otomobilin yakıt deposunun 35\frac{3}{5}'ü doludur. Depodaki bu yakıtın 13\frac{1}{3}'i tüketildiğinde depoda 12 litre yakıt kalmaktadır.

Buna göre, bu otomobilin yakıt deposunun tamamı kaç litre yakıt alır?

Show answer & explanation

Answer: 30

Answer

Bu otomobilin yakıt deposunun tamamı 30 litre yakıt alır.
Başlangıçta deponun 35\frac{3}{5}'ü doludur. Bu yakıtın 13\frac{1}{3}'i tüketildiğinde, tüketilen kısım tüm deponun 35×13=15\frac{3}{5} \times \frac{1}{3} = \frac{1}{5}'i olur. Geriye kalan yakıt oranı ise 3515=25\frac{3}{5} - \frac{1}{5} = \frac{2}{5} olur. Depoda kalan yakıt 12 litre olduğuna göre, deponun tamamı 12×52=3012 \times \frac{5}{2} = 30 litre olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Deponun toplam kapasitesini xx litre olarak kabul edelim ve başlangıçtaki yakıt miktarını yazalım.
Başlangıçtaki yakıt miktarı: 35x\frac{3}{5}x litre
Deponun 35\frac{3}{5}'ünün dolu olduğu belirtilmiştir.
2
Tüketilen yakıt miktarını başlangıçtaki yakıt miktarı cinsinden hesaplayalım.
Tüketilen yakıt: 35x×13=15x\frac{3}{5}x \times \frac{1}{3} = \frac{1}{5}x litre
Depodaki yakıtın 13\frac{1}{3}'inin tüketildiği belirtilmiştir.
3
Tüketimden sonra depoda kalan yakıt miktarını bulalım ve bu miktarı 12 litreye eşitleyelim.
Kalan yakıt: 35x15x=25x\frac{3}{5}x - \frac{1}{5}x = \frac{2}{5}x litre.

Buradan 25x=122x=60x=30\frac{2}{5}x = 12 \Rightarrow 2x = 60 \Rightarrow x = 30 litre.
Kalan yakıt miktarının 12 litre olduğu verilmiştir. Bu denklem çözülerek deponun toplam kapasitesi elde edilir.

Key Concept

Kesir Problemlerinde Bütün ve Parça İlişkisi
Question 10Question

Bir kimya laboratuvarında üretilen belirli miktardaki sıvı bileşiğin saflaştırılması ve paketlenmesi süreciyle ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* 1. aşamada, sıvının 16\frac{1}{6}'i atık olarak kaybedilmektedir.
* 2. aşamada, kalan sıvının 25\frac{2}{5}'si şişelenerek iç piyasaya sunulmaktadır.
* 3. aşamada, şişeleme işleminden sonra geriye kalan sıvıya, derişimi ayarlamak amacıyla 120 litre120\text{ litre} yeni sıvı bileşik eklenmektedir.
* 4. aşamada, elde edilen bu yeni karışımın 37\frac{3}{7}'ü ihraç edilmektedir.

Tüm bu işlemlerin sonunda laboratuvarda 240 litre240\text{ litre} sıvı bileşik kaldığına göre, başlangıçta üretilen sıvı bileşik miktarı kaç litredir?

Show answer & explanation

Answer: 600

Answer

Başlangıçta üretilen sıvı bileşik miktarı 600 litredir.
Başlangıçtaki sıvı miktarı xx olsun. 1. aşama sonunda geriye x16x=56xx - \frac{1}{6}x = \frac{5}{6}x sıvı kalır. 2. aşamada bu kalan sıvının 25\frac{2}{5}'si şişelendiğinde geriye kalan sıvı miktarı 56x×35=12x\frac{5}{6}x \times \frac{3}{5} = \frac{1}{2}x olur. 3. aşamada bu miktara 120 litre120\text{ litre} eklendiğinde toplam hacim 12x+120\frac{1}{2}x + 120 olur. 4. aşamada bu karışımın 37\frac{3}{7}'ü ihraç edildiğinde geriye 47\frac{4}{7}'ü kalır. Kalan miktar 240 litre240\text{ litre} olduğuna göre kurulan denklem 47(12x+120)=240\frac{4}{7}\left(\frac{1}{2}x + 120\right) = 240 şeklindedir. Buradan 12x+120=420    12x=300    x=600\frac{1}{2}x + 120 = 420 \implies \frac{1}{2}x = 300 \implies x = 600 olarak bulunur. Bu da aranan doğru cevaptır.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki toplam sıvı bileşik miktarına xx diyelim. 1. aşamada sıvının 16\frac{1}{6}'i kaybedildiğinde kalan sıvıyı xx cinsinden yazalım.
Kalan sıvı: x16x=56xx - \frac{1}{6}x = \frac{5}{6}x
Kaybedilen miktarı başlangıçtaki bütünden çıkararak kalan miktarla işleme devam etmek için.
2
2. aşamada kalan sıvının (yani 56x\frac{5}{6}x'in) 25\frac{2}{5}'si şişelenmektedir. Şişeleme sonrasında geriye kalan sıvıyı bulalım.
Kalan sıvı: 56x×(125)=56x×35=12x\frac{5}{6}x \times \left(1 - \frac{2}{5}\right) = \frac{5}{6}x \times \frac{3}{5} = \frac{1}{2}x
Kalan sıvının 25\frac{2}{5}'si şi��elenirse geriye 35\frac{3}{5}'ü kalacağından bu oranı kalan miktarla çarpmamız gerekir.
3
3. aşamada elde kalan sıv��ya 120 litre120\text{ litre} ekleyelim.
Yeni miktar: 12x+120\frac{1}{2}x + 120
Sıvı ekleme işlemini matematiksel modele yansıtmak için.
4
4. aşamada bu yeni karışımın 37\frac{3}{7}'ü ihraç edilmektedir. Geriye kalan sıvı miktarını bulup 240240'a eşitleyelim.
Kalan: (12x+120)×(137)=47(12x+120)=240\left(\frac{1}{2}x + 120\right) \times \left(1 - \frac{3}{7}\right) = \frac{4}{7}\left(\frac{1}{2}x + 120\right) = 240
Karışımın 37\frac{3}{7}'ü ihraç edilince geriye 47\frac{4}{7}'ü kalır. Bu kalan miktar soruda verilen son durumdaki 240 litreye eşittir.
5
Elde edilen denklemi çözerek başlangıçtaki sıvı miktarı olan xx'i bulalım.
12x+120=240×74    12x+120=420    12x=300    x=600\frac{1}{2}x + 120 = 240 \times \frac{7}{4} \implies \frac{1}{2}x + 120 = 420 \implies \frac{1}{2}x = 300 \implies x = 600
Denklemin her iki tarafını 7/4 ile çarparak ve gerekli dört işlemleri yaparak bilinmeyen xx değerine ulaşmak için.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktarlar üzerinden adım adım denklem kurma ve geriye doğru işlem yapma.
Question 11Question

Bir şirketin yıllık eğitim bütçesinin harcanmasıyla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* Bütçenin 14\frac{1}{4}'i ve ek olarak 12.00012.000 TL liderlik eğitimlerine harcanmıştır.
* Kalan bütçenin 27\frac{2}{7}'si ve ek olarak 8.0008.000 TL teknik eğitimlere harcanmıştır.
* Geriye kalan bütçenin 38\frac{3}{8}'ü yabancı dil eğitimlerine harcandıktan sonra geriye 70.00070.000 TL kalmıştır.

Buna göre, bu şirketin yıllık eğitim bütçesinin tamamı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 240.000

Answer

Şirketin toplam yıllık eğitim bütçesi 240.000 TL'dir.
Doğru seçenekte belirtilen bütçe miktarı, geriye doğru işlem adımları izlendiğinde matematiksel olarak doğrulanmaktadır. Son kalan 70.00070.000 TL'den başlanarak her adımdaki harcama miktarı ters işlemlerle eklenip bütçe oranlarına bölündüğünde başlangıçtaki bütçe tam olarak 240.000240.000 TL çıkmaktadır.

Step-by-Step Solution

1
Son adımdan başlayarak geriye doğru işlem yapılır. Yabancı dil eğitimine kalan bütçenin 38\frac{3}{8}'ü harcandığına göre geriye kalan bütçe oranı 138=581 - \frac{3}{8} = \frac{5}{8} olur.
Geriye kalan bütçenin 58\frac{5}{8}'i 70.00070.000 TL olduğuna göre, yabancı dil eğitimi öncesindeki kalan bütçe (K2K_2) şu şekilde bulunur: K2×58=70.000    K2=112.000K_2 \times \frac{5}{8} = 70.000 \implies K_2 = 112.000 TL.
Yabancı dil eğitimi öncesindeki kalan bütçe miktarını belirlemek.
2
İkinci adımdaki harcama dikkate alınır. Liderlik eğitiminden sonra kalan bütçeye K1K_1 dersek, teknik eğitimlere bu miktarın 27\frac{2}{7}'si ve ek olarak 8.0008.000 TL harcanmıştır. Dolayısıyla geriye kalan miktar: K1(27K1+8.000)=57K18.000K_1 - (\frac{2}{7}K_1 + 8.000) = \frac{5}{7}K_1 - 8.000 olur.
Bu kalan miktar K2=112.000K_2 = 112.000 TL'ye eşitlenir: 57K18.000=112.000    57K1=120.000    K1=168.000\frac{5}{7}K_1 - 8.000 = 112.000 \implies \frac{5}{7}K_1 = 120.000 \implies K_1 = 168.000 TL.
İlk adımda liderlik eğitimleri harcamasından sonra kalan bütçe miktarını (K1K_1) bulmak.
3
İlk adımdaki harcama dikkate alınarak toplam bütçe (BB) hesaplanır. Bütçenin 14\frac{1}{4}'i ve ek olarak 12.00012.000 TL liderlik eğitimlerine harcandığına göre, geriye kalan miktar: B(14B+12.000)=34B12.000B - (\frac{1}{4}B + 12.000) = \frac{3}{4}B - 12.000 olur.
Bu miktar K1=168.000K_1 = 168.000 TL'ye eşitlenir: 34B12.000=168.000    34B=180.000    B=240.000\frac{3}{4}B - 12.000 = 168.000 \implies \frac{3}{4}B = 180.000 \implies B = 240.000 TL.
Tüm bütçenin başlangıçtaki değerini (BB) bulmak.

Key Concept

Geriye doğru işlem yöntemiyle kalan miktarlar üzerinden kesir problemleri çözümü
Question 12Question

Bir terzi, elindeki kumaşın 14\frac{1}{4}'ini kullanarak bir elbise dikmiştir. Terzinin elinde geriye kalan kumaşın uzunluğu 1818 metre olduğuna göre, kumaşın başlangıçtaki tamamı kaç metredir?

Show answer & explanation

Answer: 24

Answer

Kumaşın başlangıçtaki tamamı 24 metredir.
Kumaşın tamamı xx kabul edildiğinde, 14\frac{1}{4}'i kullanılan kumaştan geriye 34\frac{3}{4}'ü kalır. Kalan kısım olan 34x=18\frac{3}{4}x = 18 denklemi çözüldüğünde x=24x = 24 olarak bulunur. Bu nedenle doğru cevap 24 metredir.

Step-by-Step Solution

1
Kumaşın başlangıçtaki toplam uzunluğuna xx diyelim. Kullanılan kısmı ve geriye kalan kısmı kesir cinsinden ifade edelim.
Kullanılan kısım: 14x\frac{1}{4}x, geriye kalan kısım: x14x=34xx - \frac{1}{4}x = \frac{3}{4}x
Soruda geriye kalan kumaşın uzunluğu verildiği için öncelikle kalan kısmı temsil eden kesri bulmamız gerekir.
2
Geriye kalan 34x\frac{3}{4}x ifadesini verilen 18 metreye eşitleyelim ve xx değerini bulalım.
34x=183x=72x=24\frac{3}{4}x = 18 \Rightarrow 3x = 72 \Rightarrow x = 24
Denklemi çözerek kumaşın başlangıçtaki toplam uzunluğunu bulmak için bu işlem yapılır.

Key Concept

Bir bütünün belirli bir kesri kullanıldıktan sonra geriye kalan kısmının kesir değeri, bütünden kullanılan kesrin çıkarılmasıyla bulunur.

Hints

1
Kumaşın tamamına xx diyerek başlayın.
2
Kumaşın 14\frac{1}{4}'i kullanıldıysa, geriye ne kadarı kalır?
3
Geriye kalan 34\frac{3}{4}'lük kısmı 18 metreye eşitleyerek xx değerini bulun.

Practice More

Bir miktar paranın önce 1/3'ü, sonra kalan paranın yarısı harcandığında geriye kalan miktarı veren benzer bir problemi çözebilirsiniz.

Alternative Method

Kumaşın tamamını paydadaki sayıya göre 4 eşit parçaya bölebiliriz. 1 parçası kullanıldığında geriye 3 parça kalır. Bu 3 parça 18 metreye eşit olduğuna göre, 1 parça 18÷3=618 \div 3 = 6 metredir. Kumaşın tamamı 4 parça olduğundan, 4×6=244 \times 6 = 24 metre bulunur.
Estimated Time:45s
Question 13Question

Bir içerik üreticisi, bilgisayarındaki tamamen boş olan bir harici diskin depolama alanının önce 27\frac{2}{7}'sini ham video görüntüleri için ayırmıştır. Daha sonra, diskin kalan boş alanın��n 35\frac{3}{5}'ünü ses dosyaları ve proje yedekleri için tahsis etmiştir. Son aşamada, ham video görüntülerinin 14\frac{1}{4}'ini silerek diskte yeniden boş yer açmıştır.

Bu işlemler sonucunda harici diskteki toplam boş alan 4545 GB olduğuna göre, içerik üreticisinin ses dosyaları ve proje yedekleri için ayırdığı alan kaç GB'tır?

Show answer & explanation

Answer: 54

Answer

Ses dosyaları ve proje yedekleri için ayrılan alan 54 GB'tır.
Doğru adımlar takip edilerek toplam disk kapasitesi 126126 GB bulunur. Bu kapasitenin 37\frac{3}{7}'si ses dosyaları ve proje yedeklerine ait olduğundan cevap 5454 GB olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Harici diskin toplam kapasitesini bir değişken (xx) ile ifade edip ham video görüntüleri için ayrılan alanı belirlemek.
Diskin toplam kapasitesi xx GB olsun. Ham görüntüler için ayrılan alan 27x\frac{2}{7}x GB olur. Kalan boş alan ise x27x=57xx - \frac{2}{7}x = \frac{5}{7}x GB'tır.
Soruda verilen ilk adımı matematiksel olarak modellemek için.
2
Kalan boş alan üzerinden ses dosyaları ve proje yedekleri için ayrılan alanı ve sonrasındaki boş alanı hesaplamak.
Ses dosyaları ve proje yedekleri için 35×57x=37x\frac{3}{5} \times \frac{5}{7}x = \frac{3}{7}x GB alan ayrılır. Bu işlemden sonra kalan boş alan 57x37x=27x\frac{5}{7}x - \frac{3}{7}x = \frac{2}{7}x GB olur.
İkinci harcamanın 'kalan boş alan' üzerinden yapıldığı belirtildiği için bu oranı kalan boş alana uygulayarak yeni boş alanı bulmak gerekir.
3
Ham video görüntülerinin silinen kısmını hesaplayıp mevcut boş alana eklemek.
Ham görüntülerin 14\frac{1}{4}'ü silindiği için boşalan alan 14×27x=114x\frac{1}{4} \times \frac{2}{7}x = \frac{1}{14}x GB olur. Toplam boş alan: 27x+114x=414x+114x=514x\frac{2}{7}x + \frac{1}{14}x = \frac{4}{14}x + \frac{1}{14}x = \frac{5}{14}x GB olarak bulunur.
Silinen dosya boyutunun diske boş alan olarak geri kazandırılması gerektiğini hesaba katmak için.
4
Bulunan toplam boş alan ifadesini verilen değere (4545 GB) eşitleyip toplam kapasiteyi ve istenen alanı bulmak.
514x=45    x=45×145=126\frac{5}{14}x = 45 \implies x = 45 \times \frac{14}{5} = 126 GB toplam kapasitedir. Ses dosyaları ve proje yedekleri için ayrılan alan ise 37×126=54\frac{3}{7} \times 126 = 54 GB'tır.
Denklemi çözerek bilinmeyene ulaşmak ve soruda sorulan spesifik alanı hesaplamak için.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktar üzerinden işlem yapma ve denklemleri doğru kurma.

Alternative Method

Paydaların (7, 5 ve 4) en küçük ortak katı olan 140 birim (140k) üzerinden de işlem yapılabilir. Harici disk 140k olsun. Ham görüntüler 40k, kalan boş alan 100k olur. Ses dosyaları ve yedekler 100k * 3/5 = 60k olur. Kalan boş alan 40k olur. Ham görüntülerin 1/4'ü olan 10k silinince boş alan 40k + 10k = 50k olur. 50k = 45 GB ise k = 0,9 olur. Ses ve yedekler 60k = 60 * 0,9 = 54 GB bulunur.
Estimated Time:2m 0s
Question 14Question

Bir mandıradaki sütün önce 27\frac{2}{7}'si ile peynir, geriye kalan sütün 13\frac{1}{3}'i ile tereyağı yapılmıştır. En son geriye kalan sütün ise 25\frac{2}{5}'si paketlenerek satılmıştır. Bu işlemlerden sonra mandırada geriye 120120 litre süt kaldığına göre, tereyağı yapımında kullanılan süt miktarı kaç litredir?

Show answer & explanation

Answer: 100

Answer

Tereyağı yapımında kullanılan süt miktarı 100 litredir.
Soruda verilen adımlar sırasıyla uygulandığında kalan süt miktarı 27x\frac{2}{7}x olarak bulunur. Bu değer 120120 litreye eşitlendiğinde toplam süt miktarı 420420 litre elde edilir. Tereyağı için toplam sütün 521\frac{5}{21}'i kullanıldığından, 420×521=100420 \times \frac{5}{21} = 100 litre süt tereyağı yapımında kullanılmıştır.

Step-by-Step Solution

1
Toplam süt miktarını xx olarak tanımlayarak peynir yapımı sonrasında kalan süt miktarını bulalım.
Başlangıçtaki süt miktarı xx olsun. Peynir için 27x\frac{2}{7}x süt kullanılır. Geriye kalan süt miktarı: x27x=57xx - \frac{2}{7}x = \frac{5}{7}x olur.
Soruda sonraki işlemler kalan süt miktarı üzerinden yapıldığı için ilk adımdaki kalanı doğru belirlemeliyiz.
2
Tereyağı yapımında kullanılan sütü ve sonrasında kalan süt miktarını bulalım.
Tereyağı için kalan sütün (57x\frac{5}{7}x) 13\frac{1}{3}'i kullanılmıştır: 57x×13=521x\frac{5}{7}x \times \frac{1}{3} = \frac{5}{21}x süt tereyağı için harcanır. Geriye kalan süt: 57x×23=1021x\frac{5}{7}x \times \frac{2}{3} = \frac{10}{21}x olur.
Kalan sütün belirli bir kesrini hesaplamak için iki kesir birbiriyle çarpılır.
3
Paketlenip satılan sütten sonra geriye kalan sütü bulalım ve bu miktarı 120120 litreye eşitleyerek toplam süt miktarını (xx) hesaplayalım.
Kalan sütün (1021x\frac{10}{21}x) 25\frac{2}{5}'si satılırsa geriye 35\frac{3}{5}'ü kalır: 1021x×35=30105x=27x\frac{10}{21}x \times \frac{3}{5} = \frac{30}{105}x = \frac{2}{7}x süt kalır. Bu değer 120120'ye eşittir: 27x=120    x=420\frac{2}{7}x = 120 \implies x = 420 litredir.
En son kalan süt miktarını veren denklem yardımıyla başlangıçtaki toplam süt miktarını elde ederiz.
4
Bulduğumuz toplam süt miktarını (x=420x = 420) kullanarak tereyağı yapımında kullanılan süt miktarını (521x\frac{5}{21}x) hesaplayalım.
Tereyağı için kullanılan süt miktarı: 521×420=5×20=100\frac{5}{21} \times 420 = 5 \times 20 = 100 litredir.
Soru kökünde bizden toplam süt miktarı değil, sadece tereyağı yapımında kullanılan süt miktarı istenmiştir.

Key Concept

Kesir Problemlerinde Kalan Miktar Üzerinden İşlem Yapma

Alternative Method

Kesirlerle uğraşmamak için paydaların en küçük ortak katı (EKOK) seçilebilir. Paydalar 77, 33 ve 55 olduğundan, başlangıçtaki toplam süt miktarına EKOK(7,3,5)=105k\text{EKOK}(7, 3, 5) = 105k diyelim.
1. Peynir için: 105k×27=30k105k \times \frac{2}{7} = 30k kullanılır. Kalan süt: 105k30k=75k105k - 30k = 75k olur.
2. Tereyağı için: 75k×13=25k75k \times \frac{1}{3} = 25k kullanılır. Kalan süt: 75k25k=50k75k - 25k = 50k olur.
3. Paketlenen süt: 50k×25=20k50k \times \frac{2}{5} = 20k satılır. En son kalan süt: 50k20k=30k50k - 20k = 30k olur.
4. Kalan süt 120120 litre olduğuna göre: 30k=120    k=430k = 120 \implies k = 4 bulunur.
Tereyağı için kullanılan süt miktarı 25k25k olduğundan: 25×4=10025 \times 4 = 100 litre olarak hesaplanır.
Estimated Time:1m 30s
Question 15Question

Bir üniversite araştırma projesine ayrılan toplam ödeneğin;

* 14\frac{1}{4}'ü laboratuvar cihazlarının bakımına,
* Kalan ödeneğin 25\frac{2}{5}'i sarf malzemesi alımına,
* İkinci adımdan sonra kalan ödeneğin 13\frac{1}{3}'i ve ek olarak 24.00024.000 TL saha araştırmalarına harcanmıştır.

Tüm bu harcamalar yapıldıktan sonra geriye başlangıçtaki toplam ödeneğin 110\frac{1}{10}'u kaldığına göre, bu projeye ayrılan toplam ödenek kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 120.000

Answer

Projeye ayrılan toplam ödenek 120.000 TL'dir.
Kalan ödenek adımları sırasıyla uygulandığında en son adımda elde edilen 310x24.000\frac{3}{10}x - 24.000 ifadesi, başlangıçtaki ödeneğin 110\frac{1}{10}'una eşitlenerek çözüldüğünde toplam ödenek 120.000120.000 TL olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki toplam ödeneği temsil edecek değişkeni belirleme ve ilk harcamayı çıkarma.
Toplam ödenek xx olsun. Cihaz bakımına harcanan: 14x\frac{1}{4}x, kalan: x14x=34xx - \frac{1}{4}x = \frac{3}{4}x.
Soruda sonraki harcamaların kalan ödenek üzerinden yapılacağı belirtildiği için her adımdan sonra kalan miktarı bulmamız gerekir.
2
Sarf malzemesi alımı sonrası kalan miktarı hesaplama.
Sarf malzemesine harcanan: 25×34x=310x\frac{2}{5} \times \frac{3}{4}x = \frac{3}{10}x. İkinci adımdan sonra kalan ödenek: 34x310x=920x\frac{3}{4}x - \frac{3}{10}x = \frac{9}{20}x.
İkinci harcama, ilk adımdan sonra kalan ödeneğin 25\frac{2}{5}'i olduğu için çarpma işlemi uygulanır.
3
Saha araştırmaları harcamasını ve son kalan miktarı bulma.
Saha araştırmalarına harcanan: 13×920x+24.000=320x+24.000\frac{1}{3} \times \frac{9}{20}x + 24.000 = \frac{3}{20}x + 24.000. Son kalan ödenek: 920x(320x+24.000)=620x24.000=310x24.000\frac{9}{20}x - \left(\frac{3}{20}x + 24.000\right) = \frac{6}{20}x - 24.000 = \frac{3}{10}x - 24.000.
Son harcama adımı da kalan miktar üzerinden hesaplanır ve sabit harcama (24.00024.000 TL) toplam kalan miktardan düşülür.
4
Kalan miktarı başlangıçtaki ödeneğin 110\frac{1}{10}'una eşitleyen denklemi kurma ve çözme.
310x24.000=110x    210x=24.000    15x=24.000    x=120.000\frac{3}{10}x - 24.000 = \frac{1}{10}x \implies \frac{2}{10}x = 24.000 \implies \frac{1}{5}x = 24.000 \implies x = 120.000.
Soruda en son kalan miktarın başlangıçtaki ödeneğin 110\frac{1}{10}'u olduğu belirtildiğinden bu eşitlikten toplam ödenek bulunur.

Key Concept

Kesir Problemlerinde Kalan Miktar Üzerinden Denklem Kurma
Question 16Question

Bir fırıncı, sabah ürettiği poğaçaların 37\frac{3}{7}'ünü satmıştır. Öğleden sonra ise kalan poğaçaların yarısını satmıştır. Geriye 2424 adet poğaça kaldığına göre, bu fırıncının sabah ürettiği toplam poğaça sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 84

Answer

84
Doğru cevap 84'tür. Başlangıçtaki poğaça sayısına 7x7x dersek, sabah 37\frac{3}{7}'ü olan 3x3x poğaça satılır ve geriye 4x4x poğaça kalır. Öğleden sonra kalan 4x4x poğaçanın yarısı (2x2x) satılınca geriye 2x2x poğaça kalır. Kalan poğaça sayısı 24 olarak verildiğinden, 2x=242x = 24 denkleminden x=12x = 12 bulunur. Buradan başlangıçtaki toplam poğaça sayısı 7x=7×12=847x = 7 \times 12 = 84 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Sabah üretilen toplam poğaça sayısına, paydada bulunan 7 sayısından yola çıkarak 7x7x diyelim.
Toplam poğaça sayısı 7x7x olarak belirlenir.
Kesirli işlemlerle uğraşmamak için toplam miktara paydanın katı olan bir bilinmeyen atamak kolaylık sağlar.
2
Sabah satılan poğaça sayısını ve geriye kalan poğaça sayısını hesaplayalım.
Sabah satılan poğaça sayısı: 7x×37=3x7x \times \frac{3}{7} = 3x olur. Kalan poğaça sayısı ise 7x3x=4x7x - 3x = 4x olarak bulunur.
Öğleden sonraki satış kalan poğaçalar üzerinden yapılacağı için kalan miktarı bulmamız gerekir.
3
Öğleden sonra kalan poğaçaların yarısının satıldığını kullanarak son durumda geriye kalan poğaça sayısını xx cinsinden bulalım ve bu değeri 24'e eşitleyelim.
Öğleden sonra satılan poğaça sayısı: 4x×12=2x4x \times \frac{1}{2} = 2x olur. Geriye kalan poğaça sayısı da 4x2x=2x4x - 2x = 2x olur. Buradan 2x=24    x=122x = 24 \implies x = 12 elde edilir.
Soruda verilen gerçek kalan miktarı kullanarak bilinmeyen olan xx değerine ulaşmak hedeflenir.
4
Bulduğumuz xx değerini başlangıçtaki toplam poğaça sayısı olan 7x7x ifadesinde yerine yazarak sonucu bulalım.
Toplam poğaça sayısı: 7×12=847 \times 12 = 84 adet olarak bulunur.
Soruda bizden istenen başlangıçtaki toplam poğaça miktarını hesaplamak için bu adım gereklidir.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktar üzerinden işlem yaparken bütünü doğru belirlemek.
Estimated Time:1m 0s
Question 17Question

Bir sporcu, günlük antrenman süresinin 25\frac{2}{5}'sini koşu yaparak geçirmektedir.

Sporcunun koşu yaptığı süre 4040 dakika olduğuna göre, bu sporcunun bir günlük toplam antrenman süresi aşağıdakilerden hangisidir?

Show answer & explanation

Answer: 100

Answer

Sporcunun bir günlük toplam antrenman süresi 100 dakikadır.
Toplam antrenman süresi xx dakika olarak kabul edilirse, koşu yapılan süre bu sürenin 25\frac{2}{5}'sine karşılık gelir. Buradan x25=40x \cdot \frac{2}{5} = 40 denklemi kurulur. Her iki taraf 5 ile çarpılıp 2'ye bölündüğünde x=100x = 100 dakika elde edilir. Bu nedenle 100 dakika cevabı doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Toplam antrenman süresine x diyerek problemi matematiksel bir denkleme dönüştürmek.
Toplam antrenman süresi xx dakika olsun. Koşu yapılan süre bu sürenin 25\frac{2}{5}'si olduğuna göre koşu süresi x25x \cdot \frac{2}{5} olur. Bu süre 4040 dakikaya eşitlendiğinde denklemimiz: x25=40x \cdot \frac{2}{5} = 40 olur.
Verilen oran ve parça değerini kullanarak bütünü bulmamızı sağlayacak matematiksel ilişkiyi kurmak.
2
Elde edilen denklemi çözerek x değerini yalnız bırakmak.
Denklemin her iki tarafı 52\frac{5}{2} ile çarpılırsa: x=4052x = 40 \cdot \frac{5}{2} x=205x = 20 \cdot 5 x=100x = 100 dakika olarak bulunur.
Bilinmeyen toplam antrenman süresini hesaplamak.

Key Concept

Bir bütünün belirli bir kesir kadarı verildiğinde, ters işlem (bölme) yardımıyla bütünün tamamını bulma.
Question 18Question

Bir yayınevi, bir kitabın çeviri projesi için belirlediği toplam bütçenin 13\frac{1}{3}'ini birinci editöre, kalan bütçenin 14\frac{1}{4}'ini ikinci editöre ve en son kalan bütçenin 25\frac{2}{5}'sini üçüncü editöre ödeme yapmak üzere ayırmıştır.

Geriye kalan 18.00018.000 TL ile kitabın kapak tasarımı yapıldığına göre, bu yayınevinin kitap projesi için belirlediği toplam bütçe kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 60.00060.000

Answer

Kitap projesi için belirlenen toplam bütçe 60.00060.000 TL'dir.
Kitap projesinin bütçesinin kalan kısımları sırasıyla hesaplandığında, birinci editörden sonra bütçenin 23\frac{2}{3}'si kalır. İkinci editöre bu kalanın 14\frac{1}{4}'i ödendiğinde geriye kalan bütçe 12\frac{1}{2} olur. Üçüncü editöre ise bu son kalanın 25\frac{2}{5}'si ödendiğinde, en son geriye bütçenin 310\frac{3}{10}'ü kalır. Bu kalan miktar 18.00018.000 TL'ye eşitlendiğinde toplam bütçe 60.00060.000 TL olarak bulunur. Bu nedenle doğru bütçe 60.00060.000 TL olan seçenektir.

Step-by-Step Solution

1
Birinci editörün payını bütçeden düşerek kalan bütçe oranını bulalım.
Toplam bütçe xx olsun. Birinci editöre 13x\frac{1}{3}x ödendiğinde geriye x13x=23xx - \frac{1}{3}x = \frac{2}{3}x kalır.
Sonraki ödemeler kalan bütçe üzerinden yapılacağı için kalan bütçeyi bulmamız gerekir.
2
İkinci editörün payını hesaplayıp bütçeden düşelim.
İkinci editöre kalanın 14\frac{1}{4}'i ödendiğine göre, ödeme 14×23x=16x\frac{1}{4} \times \frac{2}{3}x = \frac{1}{6}x olur. Bu durumda geriye 23x16x=12x\frac{2}{3}x - \frac{1}{6}x = \frac{1}{2}x kalır.
Bir sonraki adıma geçmeden önce güncel kalan bütçeyi belirlemeliyiz.
3
Üçüncü editörün payını hesaplayıp kalan bütçe oranını bulalım.
Üçüncü editöre son kalanın 25\frac{2}{5}'si ödendiğine göre, ödeme 25×12x=15x\frac{2}{5} \times \frac{1}{2}x = \frac{1}{5}x olur. Geriye kalan nihai bütçe 12x15x=310x\frac{1}{2}x - \frac{1}{5}x = \frac{3}{10}x olur.
Kapak tasarımı için ayrılan bütçeyi bu nihai kalan bütçe oranına eşitleyeceğiz.
4
Nihai kalan bütçe oranını verilen kapak tasarımı ücretine eşitleyerek toplam bütçeyi bulalım.
310x=18.000\frac{3}{10}x = 18.000 ise 3x=180.0003x = 180.000 ve buradan x=60.000x = 60.000 bulunur.
Bütçenin kalan oranı ile bu orana karşılık gelen TL miktarını eşitleyerek toplam bütçeyi elde ederiz.

Key Concept

Kesir problemlerinde 'kalanın kalanı' durumlarında her adımda bütünü güncelleyerek kalan miktar üzerinden denklem kurma.
Estimated Time:1m 30s
Question 19Question

Bir kahve kavurma tesisinde, bir g��nde kavrulan toplam kahve çekirdeği miktarının 13\frac{1}{3}'ü paketlenmek üzere A deposuna gönderilmiştir. Kalan çekirdeklerin 38\frac{3}{8}'i ise B deposuna gönderilmiştir. Daha sonra, A deposuna gönderilen çekirdeklerin 14\frac{1}{4}'ü, B deposuna gönderilen çekirdeklerin ise 15\frac{1}{5}'i elenerek elenmiş kahve üretimine ayrılmıştır. Son durumda, her iki depoya gönderilen ve elenmiş kahve üretimine ayrılmayan (depolarda elenmeden kalan) toplam kahve çekirdeği miktarı 162162 kg'dır. Buna göre, bu tesiste bir günde kavrulan toplam kahve çekirdeği miktarı kaç kg'dır?

Show answer & explanation

Answer: 360

Answer

360
Kavrulmuş toplam kahve çekirdeği miktarı xx kg olarak alındığında; A deposuna x3\frac{x}{3} kg gönderilir. Geriye kalan 2x3\frac{2x}{3} kg çekirdeğin 38\frac{3}{8}'i olan x4\frac{x}{4} kg ise B deposuna gönderilir. A deposundaki çekirdeklerin 14\frac{1}{4}'ü elendiğinde geriye 34\frac{3}{4}'ü yani x4\frac{x}{4} kg elenmemiş çekirdek kalır. B deposundaki çekirdeklerin 15\frac{1}{5}'i elendiğinde geriye 45\frac{4}{5}'i yani x5\frac{x}{5} kg elenmemiş çekirdek kalır. Bu iki depodaki elenmemiş çekirdeklerin toplamı x4+x5=9x20\frac{x}{4} + \frac{x}{5} = \frac{9x}{20} kg eder. Bu değer 162162 kg'a eşitlendiğinde x=360x = 360 kg olarak bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Toplam kahve çekirdeği miktarını değişkenle ifade etme
Toplam kahve çekirdeği miktarı xx olsun. A deposuna gönderilen miktar: x3\frac{x}{3} kg
Sorudaki tüm kesirli işlemleri tek bir değişken üzerinden modellemek için.
2
A deposuna gönderildikten sonra kalan miktarı ve B deposuna giden miktarı bulma
Kalan miktar: xx3=2x3x - \frac{x}{3} = \frac{2x}{3} kg. B deposuna gönderilen miktar: 2x3×38=x4\frac{2x}{3} \times \frac{3}{8} = \frac{x}{4} kg
B deposuna giden miktar kalan çekirdekler üzerinden tanımlandığı için önce kalan miktarı bulmamız gerekir.
3
Depolarda elenmeden kalan kahve ��ekirdeği oranlarını ve miktarlarını hesaplama
A deposunda kalan: x3×(114)=x3×34=x4\frac{x}{3} \times (1 - \frac{1}{4}) = \frac{x}{3} \times \frac{3}{4} = \frac{x}{4} kg. B deposunda kalan: x4×(115)=x4×45=x5\frac{x}{4} \times (1 - \frac{1}{5}) = \frac{x}{4} \times \frac{4}{5} = \frac{x}{5} kg
Elenmiş kahveye ayrılan kısımlar çıkarılarak depolarda kalan net miktarları bulmak için.
4
Depolarda kalan toplam miktarı 162 kg'a eşitleyip denklemi çözme
x4+x5=9x20\frac{x}{4} + \frac{x}{5} = \frac{9x}{20} kg. 9x20=162    9x=3240    x=360\frac{9x}{20} = 162 \implies 9x = 3240 \implies x = 360 kg
Verilen toplam elenmemiş kahve miktarından yararlanarak başlangıçtaki toplam kahve miktarını bulmak için.

Key Concept

Kesir Problemleri

Hints

1
Toplam kahve çekirdeği miktarına hem 3'e hem de 8'e kolay bölünebilen bir değer (örneğin 24k veya 120k) vererek kesirli işlemlerden kaçınabilirsiniz.
2
A deposuna giden miktar belirlendikten sonra geriye kalan miktarı bulup, B deposuna giden miktarı bu kalan üzerinden hesaplamayı unutmayın.
3
Her iki depoda kalan elenmemiş miktarları bulmak için depolardaki miktarları sırasıyla 34\frac{3}{4} ve 45\frac{4}{5} ile çarpıp toplayın ve bu toplamı 162'ye eşitleyin.

Practice More

Kalan miktar üzerinden yapılan ardışık kesir işlemlerini pekiştirmek için benzer bir soruyu yakıt deposu tüketimi senaryosuyla çözebilirsiniz.

Alternative Method

Değişken kullanmak yerine pratik bir sayısal değer seçebiliriz. Paydaların (3, 8, 4, 5) en küçük ortak katı olan 120 sayısını temel alarak toplam kahve miktarını 120k120k kabul edelim. A deposuna giden 40k40k, kalan 80k80k. B deposuna giden 80k×38=30k80k \times \frac{3}{8} = 30k olur. A'da elenmeden kalan 40k×34=30k40k \times \frac{3}{4} = 30k. B'de elenmeden kalan 30k×45=24k30k \times \frac{4}{5} = 24k olur. Depolarda kalan toplam elenmemiş miktar 30k+24k=54k30k + 24k = 54k olur. 54k=162    k=354k = 162 \implies k = 3 bulunur. Buradan toplam miktar 120×3=360120 \times 3 = 360 kg olarak hesaplanır.
Estimated Time:2m 30s
Question 20Question

Bir çiftçi, bahçesinden topladığı elmaların önce 38\frac{3}{8}'ünü kasalara yerleştirerek pazara göndermiştir. Kalan elmaların 25\frac{2}{5}'sini ise meyve suyu fabrikasına satmıştır. Geriye kalan elmalardan çürük olan 16\frac{1}{6}'ini çöpe atmış ve elinde en son 125 kg125 \text{ kg} sağlam elma kalmıştır. Buna göre, çiftçinin bahçesinden topladığı toplam elma miktarı kaç kilogramdır?

Show answer & explanation

Answer: 400

Answer

Toplam elma miktarı 400 kilogramdır.
Toplam elma miktarına xx denilerek adım adım kalan miktarlar hesaplandığında, son kalan sağlam elma miktarının 516x\frac{5}{16}x olduğu görülür. Bu ifade 125'e eşitlendiğinde x=400x = 400 kg bulunur. Dolayısıyla 400 kg değeri doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Toplam elma miktarına xx denilerek ilk satış sonrası kalan miktar belirlenir.
İlk olarak 38x\frac{3}{8}x satıldığından kalan elma miktarı x38x=58xx - \frac{3}{8}x = \frac{5}{8}x olur.
Sonraki işlemler kalan miktar üzerinden yapılacağı için kalan miktarın belirlenmesi gerekir.
2
Fabrikaya satılan miktar ve ardından geriye kalan miktar hesaplanır.
Fabrikaya satılan miktar 25×58x=14x\frac{2}{5} \times \frac{5}{8}x = \frac{1}{4}x (yani 28x\frac{2}{8}x) olur. İkinci işlem sonrası kalan elma miktarı 58x28x=38x\frac{5}{8}x - \frac{2}{8}x = \frac{3}{8}x olarak bulunur.
Çürük elma hesabı bu son kalan miktar üzerinden yapılacaktır.
3
Çöpe atılan çürük elmalar ve geriye kalan sağlam elma oranı belirlenir.
Çürük elmalar son kalanın 16\frac{1}{6}'i olduğuna göre, 16×38x=116x\frac{1}{6} \times \frac{3}{8}x = \frac{1}{16}x kadarı çürüktür. Sağlam kalan elmalar ise 38x116x=616x116x=516x\frac{3}{8}x - \frac{1}{16}x = \frac{6}{16}x - \frac{1}{16}x = \frac{5}{16}x olur.
Soruda verilen 125 kg sağlam elma miktarı ile denklem kurulabilmesi için sağlam elma oranının bulunması gerekir.
4
Sağlam elma oranı 125 kg'a eşitlenerek toplam elma miktarı (xx) hesaplanır.
516x=125    5x=125×16    x=25×16=400 kg \frac{5}{16}x = 125 \implies 5x = 125 \times 16 \implies x = 25 \times 16 = 400 \text{ kg} olarak bulunur.
Bulunan bu değer bahçeden toplanan toplam elma miktarıdır.

Key Concept

Kesir problemlerinde ardışık kalan miktarlar üzerinden işlem yapılması ve adım adım kalan takibidir.
Estimated Time:1m 30s
Page 1 / 2Next