Problemler

889 questions

Question 581Question

Bir akıllı telefonun batarya kapasitesinin 16\frac{1}{6}'i sistem uygulamaları tarafından, geriye kalan kısmının 15\frac{1}{5}'i ise telefondaki sosyal medya uygulamaları tarafından arka planda tüketilmektedir. Bu telefonun kalan batarya kapasitesinin yarısı ile kesintisiz 4 saat video izlenebilmektedir.

Buna göre, bataryanın tamamı dolu iken arka planda çalışan hiçbir uygulama olmasaydı bu telefonla kesintisiz en fazla kaç saat video izlenebilirdi?

Show answer & explanation

Answer: 12

Answer

Bataryanın tamamı dolu iken arka planda çalışan hiçbir uygulama olmasaydı bu telefonla kesintisiz en fazla 12 saat video izlenebilirdi.
Bataryanın tamamı dolu iken arka planda çalışan hiçbir uygulama olmasaydı bu telefonla kesintisiz en fazla 12 saat video izlenebilirdi.

Step-by-Step Solution

1
Batarya kapasitesini kolay işlem yapabilmek için paydaların en küçük ortak katına göre belirlemek.
Telefonun tüm batarya kapasitesine 30x30x denir.
Paydalar 6 ve 5 olduğu için işlem kolaylığı sağlamak amacıyla EKOK(6,5)=30EKOK(6, 5) = 30 seçilmiştir.
2
Sistem ve sosyal medya uygulamalarının tükettiği batarya miktarlarını ve geriye kalan bataryayı bulmak.
Sistem uygulamaları 30x×16=5x30x \times \frac{1}{6} = 5x tüketir. Kalan batarya 30x5x=25x30x - 5x = 25x olur. Sosyal medya uygulamaları ise bu kalanın 15\frac{1}{5}'ini yani 25x×15=5x25x \times \frac{1}{5} = 5x tüketir. Toplam tüketim sonrası kalan batarya 25x5x=20x25x - 5x = 20x olur.
Soruda belirtilen sırayla harcamalar kalan miktar üzerinden hesaplanır.
3
Kalan bataryanın yarısı ile izlenen video süresinden yola çıkarak toplam süreyi hesaplamak.
Kalan bataryanın yarısı 20x×12=10x20x \times \frac{1}{2} = 10x olur. 10x10x batarya ile 4 saat video izlenebiliyorsa, tamamı dolu olan 30x30x batarya ile 30x10x×4=12\frac{30x}{10x} \times 4 = 12 saat video izlenebilir.
Batarya miktarı ile video izleme süresi doğru orantılıdır.

Key Concept

Kesir problemlerinde bütünden parçaya giderken işlem kolaylığı sağlamak adına değişkeni paydaların katı olarak belirleme ve kalan miktar üzerinden işlem yapma.
Question 582Question

Dikey tarım yapan bir tesiste; marul, domates ve çilek ekili üç farklı bölgenin sulanması için başlangıçta tamamen dolu olan bir su deposu kullanılmaktadır. Bu depodaki suyun kullanımıyla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:

* 1. gün: Depodaki suyun 38\frac{3}{8}'i marulları sulamak için kullanılmıştır.
* 2. gün: Depoda kalan suyun 25\frac{2}{5}'i domatesleri sulamak için kullanılmıştır.
* 3. gün: Depoya, o an içinde bulunan su miktarın��n 13\frac{1}{3}'ü kadar su eklenmiştir.
* 4. gün: Depodaki suyun 37\frac{3}{7}'si çilekleri sulamak için kullanıldığında depoda 48 litre su kalmıştır.

Buna göre, ikinci gün domatesleri sulamak için kullanılan su miktarı, dördüncü gün çilekleri sulamak için kullanılan su miktarından kaç litre fazladır?

Show answer & explanation

Answer: 6

Answer

İkinci gün domatesleri sulamak için kullanılan su miktarı, dördüncü gün çilekleri sulamak için kullanılan su miktarından 6 litre fazladır.
İkinci gün domatesleri sulamak için depodaki suyun dörtte biri (42 litre), dördüncü gün ise çilekleri sulamak için depodaki güncel suyun yedide üçü (36 litre) kullanılmıştır. İki değer arasındaki fark alındığında 6 litre sonucuna ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
Deponun başlangıçtaki su kapasitesine VV diyelim.
1. gün kullanılan miktar 38V\frac{3}{8}V, geriye kalan miktar ise V38V=58VV - \frac{3}{8}V = \frac{5}{8}V olur.
Her gün kullanılan miktarı belirlemek için kalan su üzerinden oranları uygulamak gerekir.
2
2. gün kalan suyun (yani 58V\frac{5}{8}V miktarının) 25\frac{2}{5}'i domatesler için kullanılır.
Domatesler için kullanılan su 25×58V=14V\frac{2}{5} \times \frac{5}{8}V = \frac{1}{4}V olur. Depoda kalan su miktarı ise 58V14V=38V\frac{5}{8}V - \frac{1}{4}V = \frac{3}{8}V olarak bulunur.
İkinci günün kullanımını ve gün sonundaki kalan su miktarını belirlemek için.
3
3. gün depodaki su miktarının (yani 38V\frac{3}{8}V miktarının) 13\frac{1}{3}'ü kadar su eklenir.
Eklenen su 13×38V=18V\frac{1}{3} \times \frac{3}{8}V = \frac{1}{8}V olur. Bu durumda depodaki yeni su miktarı 38V+18V=48V=12V\frac{3}{8}V + \frac{1}{8}V = \frac{4}{8}V = \frac{1}{2}V olur.
Depodaki su ilavesi sonrasındaki toplam miktarı bulmak için.
4
4. gün depodaki suyun 37\frac{3}{7}'si çilekler için kullanılır.
Çilekler için kullanılan su 37×12V=314V\frac{3}{7} \times \frac{1}{2}V = \frac{3}{14}V olur. Geriye kalan su ise 12V314V=414V=27V\frac{1}{2}V - \frac{3}{14}V = \frac{4}{14}V = \frac{2}{7}V olur.
Dördüncü gündeki kullanım ve son kalan su miktarını bulmak için.
5
Son kalan su miktarını (yani 27V\frac{2}{7}V ifadesini) verilen 48 litreye eşitleyelim.
27V=48V=168\frac{2}{7}V = 48 \Rightarrow V = 168 litre bulunur.
Deponun toplam kapasitesini hesaplamak için.
6
Domates ve çilekler için kullanılan gerçek su miktarlarını ve aralarındaki farkı hesaplayalım.
Domatesler için kullanılan su: 14×168=42\frac{1}{4} \times 168 = 42 litredir. Çilekler için kullanılan su: 314×168=36\frac{3}{14} \times 168 = 36 litredir. Fark: 4236=642 - 36 = 6 litredir.
Soru kökünde istenen farkı bulmak için.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktar üzerinden ardışık işlemler yapma ve denklem kurma.
Estimated Time:2m 30s
Question 583Question

Bir koşucu, antrenman parkurunun 37\frac{3}{7}'sini koştuktan sonra mola veriyor. Moladan sonra kalan yolun 25\frac{2}{5}'sini daha koştuğunda hedefine ulaşması için 240 metre yolu kalıyor.

Buna göre, bu antrenman parkurunun tamamı kaç metredir?

Show answer & explanation

Answer: 700

Answer

Antrenman parkurunun tamamı 700 metredir.
Koşucu parkurun 37\frac{3}{7}'sini koşunca geriye 47\frac{4}{7}'ü kalır. Bu kalan kısmın da 25\frac{2}{5}'sini koştuğunda geriye kalan yol, 47\frac{4}{7}'ün 35\frac{3}{5}'ü yani parkurun 1235\frac{12}{35}'i olur. Bu miktar 240 metreye eşit olduğuna göre parkurun tamamı 700 metredir.

Step-by-Step Solution

1
Parkurun tamamına bir değişken atanır ve ilk koşu sonrası kalan yol belirlenir.
Parkurun tamamı xx metre olsun. İlk başta 37\frac{3}{7}'sini koştuğu için kalan yol x37x=47xx - \frac{3}{7}x = \frac{4}{7}x olur.
Kalan yol üzerinden işlem yapabilmek için birinci aşamadan sonra kalan kısmı bulmamız gerekir.
2
İkinci aşamada koşulan yol ve son durumda kalan yolun oranı hesaplanır.
Kalan yolun (47x\frac{4}{7}x) 25\frac{2}{5}'si daha koşuluyor: 47x×25=835x\frac{4}{7}x \times \frac{2}{5} = \frac{8}{35}x koşulur. Geriye kalan yol: 47x835x=2035x835x=1235x\frac{4}{7}x - \frac{8}{35}x = \frac{20}{35}x - \frac{8}{35}x = \frac{12}{35}x olur.
Son durumdaki 240 metrelik kalan yolu, parkurun toplam uzunluğu cinsinden ifade etmek için bu adım gereklidir.
3
Elde edilen kalan yol oranı, verilen kalan mesafeye eşitlenerek parkurun tamamı bulunur.
1235x=24012x=240×35x=20×35=700\frac{12}{35}x = 240 \Rightarrow 12x = 240 \times 35 \Rightarrow x = 20 \times 35 = 700 metre.
Bilinmeyen xx değişkeninin değerine ulaşmak için denklemi çözüyoruz.

Key Concept

Kesir problemlerinde sonraki adımların 'kalan kısım' üzerinden hesaplanması ve doğru temel değerin (matrahın) belirlenmesi.
Question 584Question

Bir marangoz, sipariş aldığı bir dolabı yapmak için elindeki tahta kalasın 25\frac{2}{5}'sini kesip kullanmıştır. Kalasın geriye kalan kısmının uzunluğu 90 cm90\text{ cm} olduğuna göre, başlangıçtaki tahta kalasın uzunluğu kaç cm'dir?

Show answer & explanation

Answer: 150

Answer

Başlangıçtaki tahta kalasın uzunluğu 150 cm150\text{ cm}'dir.
Kalasın 25\frac{2}{5}'si kullanıldığında geriye 35\frac{3}{5}'ü kalır. Geriye kalan bu kısım 90 cm90\text{ cm} olduğuna göre kalasın tamamı 90×53=150 cm90 \times \frac{5}{3} = 150\text{ cm} olur.

Step-by-Step Solution

1
Kalasın tamamından kullanılan kısım çıkarılarak kalan kısmın kesir değeri hesaplanır.
125=351 - \frac{2}{5} = \frac{3}{5}
Kalan uzunluğa karşılık gelen kesir oranını belirlemek için.
2
Kalan kesir oranına ve karşılık gelen uzunluğa göre kalasın başlangıçtaki toplam uzunluğu hesaplanır.
90÷35=150 cm90 \div \frac{3}{5} = 150\text{ cm}
Parçadan bütüne ulaşmak amacıyla kalan uzunluk, kalan kesir oranına bölünür.

Key Concept

Kesir Problemlerinde kalan parça üzerinden bütüne ulaşma
Estimated Time:45s
Question 585Question

Bir kimya laboratuvarındaki tankta başlangıçta bir miktar saf su bulunmaktadır. Bu tanktaki su ve karışım üzerinde sırasıyla aşağıdaki işlemler uygulanıyor:

* Tanktaki saf suyun 14\frac{1}{4}'i tahliye ediliyor ve yerine 1212 litre konsantre sıvı ekleniyor.
* Elde edilen karışımın 13\frac{1}{3}'i deneylerde kullanılmak üzere alınıyor.
* Kalan karışıma 1212 litre saf su ilave ediliyor.
* Son durumdaki karışımın 25\frac{2}{5}'si şişeleniyor.

Son işlemden sonra tankta 3636 litre karışım kaldığına göre, başlangıçta tankta bulunan saf su miktar�� kaç litredir?

Show answer & explanation

Answer: 80

Answer

Başlangıçta tankta bulunan saf su miktarı 80 litredir.
Geriye doğru işlem adımları izlendiğinde; son durumdaki 36 litre kalan karışım, 2/5'si şişelendikten sonraki kısım olduğu için şişeleme öncesi karışım 60 litredir. Bu karışıma eklenen 12 litre saf su çıkarıldığında 48 litre kalır. Bu miktar 1/3'i kullanıldıktan sonra geriye kalan 2/3'lik kısım olduğu için kullanım öncesi miktar 72 litredir. Karışıma eklenen 12 litre konsantre sıvı çıkarıldığında ilk tahliyeden sonra kalan saf su 60 litredir. Son olarak, saf suyun 1/4'i tahliye edildiğinde kalan 3/4'lük kısım 60 litre olduğundan, başlangıçtaki saf su miktarı 80 litre olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Son işlemde kalan karışım oranını belirleyip şişeleme öncesi miktarı bulmak.
60 litre
Karışımın 2/5'si şişelendiğinde kalan 3/5'lük kısım 36 litreye eşit olduğundan, şişeleme öncesi karışım 36 * (5/3) = 60 litredir.
2
Son eklenen saf su miktarını çıkararak bir önceki adımdaki kalan karışımı bulmak.
48 litre
Şişelemeden önce karışıma eklenen 12 litre saf su çıkarıldığında, ikinci işlemden kalan miktar 60 - 12 = 48 litredir.
3
Deneyde kullanılan miktardan önceki toplam karışım miktarını bulmak.
72 litre
Karışımın 1/3'i kullanıldığında kalan 2/3'lik kısım 48 litreye eşit olduğundan, bu işlemden önceki karışım 48 * (3/2) = 72 litredir.
4
Eklenen konsantre sıvı miktarını çıkararak ilk tahliyeden sonra kalan saf su miktarını bulmak.
60 litre
Karışıma eklenen 12 litre konsantre sıvı çıkarıldığında, ilk tahliyeden sonra tankta kalan saf su miktarı 72 - 12 = 60 litredir.
5
İlk tahliyeden önceki başlangıç saf su miktarını hesaplamak.
80 litre
Başlangıçtaki saf suyun 1/4'i tahliye edildiğinde kalan 3/4'lük kısım 60 litreye eşit olduğundan, başlangıçtaki saf su miktarı 60 * (4/3) = 80 litredir.

Key Concept

Geriye doğru işlem yapma yöntemiyle adım adım kesir problemlerini çözme.
Question 586Question

Bir un fabrikasında, depodan alınan buğdaydan un elde edilip çuvallanmasına kadar geçen süreç aşağıdaki adımlarla gerçekleşmektedir:

* Alınan buğday kurutulurken ağırlığının 112\frac{1}{12}'ini kaybetmektedir.
* Kurutulmuş buğday öğütülürken ağırlığının 111\frac{1}{11}'i kadar kepek ayrılmakta ve geriye kalan kısım un olmaktadır.
* Elde edilen un, dinlendirme aşamasında nemlenerek ağırlığının 115\frac{1}{15}'i kadar artmaktadır.
* Son durumda elde edilen nemli unun 58\frac{5}{8}'i 50 kilogramlık çuvallara, geriye kalan kısmı ise 30 kilogramlık çuvallara hiç artmayacak şekilde doldurulmaktadır.

Bu çuvallama işlemi için toplam 48 adet çuval kullanıldığına göre, depodan başlangıçta alınan buğday miktarı kaç kilogramdır?

Show answer & explanation

Answer: 2160

Answer

Başlangı��ta depodan alınan buğday miktarı 2160 kg'dır.
Başlangıçtaki buğday miktarı xx kg olarak kabul edildiğinde; kurutma sonrasında 1112x\frac{11}{12}x kg buğday, öğütme sonrasında 56x\frac{5}{6}x kg un ve nemlenme sonrasında 89x\frac{8}{9}x kg nemli un elde edilir. Bu unun 58\frac{5}{8}'i (59x\frac{5}{9}x kg) 50 kg'lık çuvallara doldurulduğunda x90\frac{x}{90} adet çuval, kalan 38\frac{3}{8}'i (39x\frac{3}{9}x kg) 30 kg'lık çuvallara doldurulduğunda yine x90\frac{x}{90} adet çuval kullanılır. Toplam çuval sayısı x45=48\frac{x}{45} = 48 olduğundan x=2160x = 2160 kg bulunur.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki buğday miktarına xx kg denilerek kurutma sonrası kalan miktar hesaplanır.
Kurutma sonrası buğday miktarı: x×(1112)=1112xx \times (1 - \frac{1}{12}) = \frac{11}{12}x kg.
Buğday kurutulurken ağırlığının 112\frac{1}{12}'ini kaybetmektedir.
2
Kurutulmuş buğdaydan öğütme esnasında kepek ayrıldıktan sonra kalan un miktarı hesaplanır.
Öğütme sonrası kalan un miktarı: 1112x×(1111)=56x\frac{11}{12}x \times (1 - \frac{1}{11}) = \frac{5}{6}x kg.
Kurutulmuş buğday öğütülürken ağırlığının 111\frac{1}{11}'i kadar kepek ayrılmaktadır.
3
Elde edilen unun nemlendikten sonraki son ağırlığı hesaplanır.
Son un ağırlı��ı (FF): 56x×(1+115)=89x\frac{5}{6}x \times (1 + \frac{1}{15}) = \frac{8}{9}x kg.
Un dinlendirilirken nemlenerek ağırlığının 115\frac{1}{15}'i kadar artmaktadır.
4
Elde edilen son un miktarının çuvallara paylaştırılmasına göre çuval sayısı denklemi kurulur ve son un miktarı (FF) bulunur.
50 kg'lık çuval sayısı: 58F÷50=F80\frac{5}{8}F \div 50 = \frac{F}{80}. 30 kg'lık çuval sayısı: 38F÷30=F80\frac{3}{8}F \div 30 = \frac{F}{80}. Toplam çuval sayısı: F80+F80=F40=48F=1920\frac{F}{80} + \frac{F}{80} = \frac{F}{40} = 48 \Rightarrow F = 1920 kg.
Toplamda 48 çuval kullanılmıştır.
5
Son un miktarı (FF) ile başlangıçtaki buğday miktarı (xx) arasındaki ilişkiden xx değeri hesaplanır.
89x=1920x=2160\frac{8}{9}x = 1920 \Rightarrow x = 2160 kg.
F=89xF = \frac{8}{9}x bağıntısı geçerlidir.

Key Concept

Kesir problemlerinde ardışık kalan miktarlar üzerinden oran hesaplama ve denklem kurma.

Alternative Method

Alternatif olarak, son durumdaki çuvallardan geriye doğru işlem yapılabilir. 50 kg'lık çuvallardaki un miktarı toplam unun 58\frac{5}{8}'i, 30 kg'lık çuvallardaki un miktarı ise toplam unun 38\frac{3}{8}'idir. 50 kg'lık çuval sayısı aa, 30 kg'lık çuval sayısı bb olsun. 50a30b=5/83/8=53150a=150ba=b\frac{50a}{30b} = \frac{5/8}{3/8} = \frac{5}{3} \Rightarrow 150a = 150b \Rightarrow a = b. Toplam çuval sayısı a+b=48a + b = 48 ise a=b=24a = b = 24'tür. Buradan 50 kg'lık çuvallardaki un 24×50=120024 \times 50 = 1200 kg olur. Bu un toplam unun 58\frac{5}{8}'i olduğuna göre, toplam nemli un miktarı 1200×85=19201200 \times \frac{8}{5} = 1920 kg bulunur. Buradan geriye doğru gidilerek sırasıyla nemlenme öncesi un (1920×1516=18001920 \times \frac{15}{16} = 1800 kg), kurutulmuş buğday (1800×1110=19801800 \times \frac{11}{10} = 1980 kg) ve başlangıçtaki buğday (1980×1211=21601980 \times \frac{12}{11} = 2160 kg) hesaplanabilir.
Estimated Time:2m 30s
Question 587Question

Bir çocuk, kumbarasındaki paranın 25\frac{2}{5}'si ile bir hikaye kitabı satın almıştır.

Kumbarada geriye 9090 TL kaldığına göre, bu hikaye kitabının fiyatı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 60

Answer

Hikaye kitabının fiyatı 60 TL'dir.
Hikaye kitabının fiyatı olan 6060 TL doğru cevaptır. Çünkü kumbaradaki toplam paranın 25\frac{2}{5}'si harcandığında geriye paranın 35\frac{3}{5}'ü kalır. 35\frac{3}{5}9090 TL olan paranın tamamı 150150 TL'dir. Bu paranın 25\frac{2}{5}'si olan 6060 TL ise kitabın fiyatıdır.

Step-by-Step Solution

1
Kalan paranın oranını belirleme
Paranın 25\frac{2}{5}'si harcandığı için geriye paranın 125=351 - \frac{2}{5} = \frac{3}{5}'ü kalır.
Harcanan kısım toplamdan çıkarılarak kalan miktarın kesir değeri bulunur.
2
Başlangıçtaki toplam parayı hesaplama
Paranın tamamına xx dersek, 35x=90\frac{3}{5}x = 90 olur. Buradan x=150x = 150 TL bulunur.
Kalan paranın miktarı bilinmektedir, bu sayede paranın tamamı bulunur.
3
Hikaye kitabının fiyatını hesaplama
150×25=60150 \times \frac{2}{5} = 60 TL.
Soruda bizden hikaye kitabının fiyatı istendiği için toplam paranın harcanan kısmı hesaplanır.

Key Concept

Kesir problemlerinde bütünü bulma ve kalan miktar üzerinden denklem kurma
Estimated Time:1m 0s
Question 588Question

Bir elektrikli araç şarj istasyonunda A, B ve C olmak üzere üç farklı tipte toplam 6060 adet şarj ünitesi bulunmaktadır. Bu ünitelerin her birinin 11 saatlik elektrik tüketimi sırasıyla 10 kWh10\text{ kWh}, 25 kWh25\text{ kWh} ve 15 kWh15\text{ kWh}'tir.

Bu istasyonla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:
* İstasyondaki her bir tip şarj ünitesinden en az birer adet bulunmaktadır.
* İstasyondaki tüm şarj üniteleri aynı anda ve tam kapasiteyle 44 saat çalıştırıldığında toplam 3800 kWh3800\text{ kWh} elektrik enerjisi tüketilmektedir.
* B tipi şarj ünitesi sayısı, A tipi şarj ünitesi sayısından fazladır.

Buna göre, bu istasyondaki C tipi şarj ünitesi sayısı en fazla kaç olabilir?

Show answer & explanation

Answer: 52

Answer

C tipi şarj ünitesi sayısı en fazla 52 olabilir.
C tipi şarj ünitesi sayısının 52 olması durumunda, A tipi ünite sayısı 2, B tipi ünite sayısı ise 6 olur. Bu durum, toplam ünite sayısının 60 olması, toplam elektrik tüketiminin 4 saatte 3800 kWh olması ve B tipi ünite sayısının A tipi ünite sayısından fazla olması koşullarının tamamını sağlar. Yapılan sınır analizi sonucunda, bu koşulları sağlayan en büyük C tipi ünite sayısı 52 olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
İstasyondaki A, B ve C tipi şarj ünitelerinin sayılarını sırasıyla aa, bb ve cc olarak belirleyip denklem sistemini kuralım.
a+b+c=60a + b + c = 60 ve 4(10a+25b+15c)=38004 \cdot (10a + 25b + 15c) = 3800 denklemleri elde edilir. İkinci denklem düzenlendiğinde 10a+25b+15c=950    2a+5b+3c=19010a + 25b + 15c = 950 \implies 2a + 5b + 3c = 190 olur.
Soruda verilen toplam ünite sayısı ve 4 saatlik toplam elektrik tüketimini matematiksel olarak ifade etmek için.
2
Elde edilen iki bilinmeyenli denklemden aa değişkenini yok ederek bb ve cc arasındaki ilişkiyi bulalım.
a=60bca = 60 - b - c ifadesini 2a+5b+3c=1902a + 5b + 3c = 190 denkleminde yerine yazarsak, 2(60bc)+5b+3c=190    1202b2c+5b+3c=190    3b+c=702(60 - b - c) + 5b + 3c = 190 \implies 120 - 2b - 2c + 5b + 3c = 190 \implies 3b + c = 70 bulunur.
Değişken sayısını azaltıp bb ve cc arasındaki bağımlılığı incelemek için.
3
Bulunan 3b+c=703b + c = 70 eşitliğinden bb ve aa değerlerini cc cinsinden ifade edelim.
b=70c3b = \frac{70 - c}{3} ve a=60bc=6070c3c=1102c3a = 60 - b - c = 60 - \frac{70-c}{3} - c = \frac{110 - 2c}{3} elde edilir.
b>ab > a eşitsizliğini ve pozitif tam sayı olma koşullarını cc değişkeni üzerinden inceleyebilmek için.
4
b>ab > a koşulunu ve a1a \ge 1 koşulunu kullanarak cc için değer aralığı belirleyelim.
b>a    70c3>1102c3    70c>1102c    c>40b > a \implies \frac{70 - c}{3} > \frac{110 - 2c}{3} \implies 70 - c > 110 - 2c \implies c > 40 elde edilir. Ayrıca a1    1102c31    1102c3    2c107    c53.5a \ge 1 \implies \frac{110 - 2c}{3} \ge 1 \implies 110 - 2c \ge 3 \implies 2c \le 107 \implies c \le 53.5 elde edilir.
C tipi şarj ünitesi sayısının alabileceği sınır değerleri belirlemek için.
5
40<c53.540 < c \le 53.5 aralığında, bb ve aa değerlerini tam sayı yapacak en büyük cc tam sayısını bulalım.
b=70c3b = \frac{70 - c}{3} ifadesinin tam sayı olması için 70c70 - c ifadesi 3'ün katı olmalıdır. Bu koşulu sağlayan ve belirlenen aralıkta olan cc değerleri 43,46,49,5243, 46, 49, 52'dir. Bunlar arasından en büyük olan c=52c = 52 olarak bulunur.
Şarj ünitesi sayılarının tam sayı olması gerektiğinden, sınır koşulları altındaki en büyük tam sayı değerine ulaşmak için.

Key Concept

Sayı Problemlerinde Denklem Kurma ve Sınır Değer Analizi
Estimated Time:3m 0s
Question 589Question

Bir toplantı salonundaki davetliler, masalara dörderli oturduklarında 66 davetli ayakta kalıyor. Beşerli oturduklarında ise 22 masa tamamen boş kalıyor.

Buna göre, bu salondaki toplam davetli sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 70

Answer

Toplam davetli sayısı 70'tir.
Toplam davetli sayısını bulmak için masa sayısını xx olarak belirleriz. Dörderli oturma düzeninde 66 kişi ayakta kaldığı için davetli sayısı 4x+64x + 6 olur. Beşerli oturma düzeninde 22 masa boş kaldığı için davetli sayısı 5(x2)5(x - 2) olur. Bu iki ifadeyi birbirine eşitleyerek 4x+6=5(x2)4x+6=5x10x=164x + 6 = 5(x - 2) \Rightarrow 4x + 6 = 5x - 10 \Rightarrow x = 16 buluruz. Masa sayısı yerine yazıldığında toplam davetli sayısı 7070 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Salondaki masa sayısına bir değişken atayarak her iki durum için davetli sayısı bağıntılarını yazalım.
Masa sayısı xx olsun. Dörderli oturma durumunda davetli sayısı 4x+64x + 6, beşerli oturma durumunda ise 22 masa boş kaldığından davetli sayısı 5(x2)5(x - 2) olur.
Sayı problemlerinde verilen sözel ifadeleri cebirsel denklemlere dönüştürmek i��in ortak bir değişken tanımlanmalıdır.
2
Her iki durumdaki davetli sayıları birbirine eşit olduğundan bu iki ifadeyi eşitleyerek denklemi ��özelim.
4x+6=5(x2)4x+6=5x10x=164x + 6 = 5(x - 2) \Rightarrow 4x + 6 = 5x - 10 \Rightarrow x = 16 bulunur.
Salondaki masa sayısı ve davetli sayısı değişmediği için iki farklı durumun belirttiği davetli sayıları birbirine eşit olmalıdır.
3
Bulduğumuz masa sayısını (x=16x = 16) davetli sayısı bağıntılarından birinde yerine yazarak toplam davetli sayısını hesaplayalım.
Davetli sayısı =4×16+6=64+6=70= 4 \times 16 + 6 = 64 + 6 = 70 veya 5×(162)=5×14=705 \times (16 - 2) = 5 \times 14 = 70 olarak bulunur.
Soruda bizden masa sayısı değil, toplam davetli sayısı istenmektedir.

Key Concept

Sayı problemlerinde denklem kurma ve bilinmeyen yönetimi

Alternative Method

Denklem kurmadan da şu şekilde akıl yürütebiliriz: İkinci durumda 22 masa tamamen boş kalıyor. Eğer dörderli oturan davetlileri beşerli oturtmak istersek, her masaya 11 kişi eklememiz gerekir. İlk durumda ayakta kalan 66 kişi vardır. Ayrıca ikinci durumda boş kalan 22 masada oturan 2×4=82 \times 4 = 8 kişi de yerinden kalkıp diğer masalara dağıtılacaktır. Dağıtılacak toplam kişi sayısı 6+8=146 + 8 = 14 olur. Her masaya 11 kişi ekleyeceğimiz için bu 1414 kişiyi dağıtmak için 1414 masaya ihtiyaç vardır. Boş kalan 22 masa ile birlikte toplam masa sayısı 14+2=1614 + 2 = 16 olur. Buradan toplam davetli sayısı 16×4+6=7016 \times 4 + 6 = 70 bulunur.
Estimated Time:1m 0s
Question 590Question

Bir kahve dükkanında başlangıçta belirli bir miktar kahve çekirdeği bulunmaktadır. Bu dükkanda birinci gün mevcut kahve çekirdeklerinin 13\frac{1}{3}'i, ikinci gün ise kalan çekirdeklerin 14\frac{1}{4}'i kullanılarak kahve demlenmiştir. Üçüncü gün dükkana 2424 kg yeni kahve çekirdeği eklenince dükkandaki toplam kahve çekirdeği miktarı, başlangıçtaki miktarın 45\frac{4}{5}'üne eşit olmuştur.

Buna göre, başlangıçta dükkanda bulunan kahve çekirdeği miktar�� kaç kg'dır?

Show answer & explanation

Answer: 80

Answer

Başlangıçta dükkanda bulunan kahve çekirdeği miktarı 80 kg'dır.
Başlangıçtaki miktar xx kabul edildiğinde, birinci gün 13x\frac{1}{3}x kullanılıp geriye 23x\frac{2}{3}x kalır. İkinci gün bu kalanın 14\frac{1}{4}'i yani 16x\frac{1}{6}x kullanıldığında geriye kalan net miktar 12x\frac{1}{2}x olur. Bu miktara 2424 kg eklendiğinde başlangıçtaki miktarın 45\frac{4}{5}'üne eşitlendiği belirtildiğinden 12x+24=45x\frac{1}{2}x + 24 = \frac{4}{5}x denklemi kurulur. Buradan payda eşitleme işlemleri yapıldığında 310x=24\frac{3}{10}x = 24 bağıntısına ve x=80x = 80 sonucuna ulaşılır. Dolayısıyla doğru yanıt 80 değeridir.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki kahve çekirdeği miktarına değişken atama.
Başlangıçtaki kahve çekirdeği miktarı xx kg olsun.
Problemi cebirsel denkleme dönüştürmek için başlangıç değerini temsil eden bir bilinmeyen belirlenir.
2
Birinci ve ikinci gün kullanılan ile geriye kalan kahve çekirdeği miktarlarını hesaplama.
Birinci gün 13x\frac{1}{3}x kullanıldı, geriye x13x=23xx - \frac{1}{3}x = \frac{2}{3}x kaldı. İkinci gün kalan miktarın 14\frac{1}{4}'i kullanıldı: 23x14=16x\frac{2}{3}x \cdot \frac{1}{4} = \frac{1}{6}x. İki gün sonunda toplam kullanılan miktar 13x+16x=12x\frac{1}{3}x + \frac{1}{6}x = \frac{1}{2}x olur. Geriye kalan miktar ise x12x=12xx - \frac{1}{2}x = \frac{1}{2}x kg olarak bulunur.
İkinci gün kullanılan miktarın başlangıçtaki miktara değil, birinci günden kalan miktara uygulandığını belirlemek için.
3
Üçüncü gün yapılan eklemeyi denklem haline getirerek çözme.
Kalan 12x\frac{1}{2}x miktara 2424 kg eklendiğinde elde edilen toplam miktar başlangıçtakinin 45\frac{4}{5}'ü olmaktadır:
12x+24=45x\frac{1}{2}x + 24 = \frac{4}{5}x
Buradan,
24=45x12x24 = \frac{4}{5}x - \frac{1}{2}x
24=810x510x24 = \frac{8}{10}x - \frac{5}{10}x
24=310x    3x=240    x=8024 = \frac{3}{10}x \implies 3x = 240 \implies x = 80 bulunur.
Elde edilen verileri ve son durumdaki eşitliği kullanarak bilinmeyen değeri bulmak için.

Key Concept

Kesir Problemlerinde Kalan Miktar Üzerinden Denklem Kurma
Estimated Time:2m 0s
Question 591Question

Bir kurye, gün içinde dağıtması gereken paketlerin önce 25\frac{2}{5}'sini öğleden önce dağıtmıştır. Öğleden sonra ise kalan paketlerin 13\frac{1}{3}'ünü dağıttığında geriye dağıtılmamış 1212 paketi kalmıştır. Buna göre, kuryenin gün başlangıcında dağıtması gereken toplam paket sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 30

Answer

Kuryenin başlangıçta dağıtması gereken toplam paket sayısı 30'dur.
Başlangıçtaki paket sayısı xx olarak kabul edildiğinde, öğleden önceki dağıtımdan sonra kalan paket sayısı 35x\frac{3}{5}x olur. Öğleden sonra bu kalanın 13\frac{1}{3}'ü dağıtıldığından geriye kalan paket sayısı 25x\frac{2}{5}x olur. Bu değer 12'ye eşitlendiğinde toplam paket sayısı 30 olarak hesaplanır.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki toplam paket sayısını xx olarak belirleyip öğleden önce kalan paket miktarını bulmak.
Geriye kalan paket miktarı 35x\frac{3}{5}x olur.
Toplam paketlerin 25\frac{2}{5}'si dağıtıldığında geriye tamamından bu miktarın çıkarılmasıyla kalan miktar bulunur.
2
Öğleden sonra kalan paketlerin 13\frac{1}{3}'ünü hesaplayıp son kalan paket oranını bulmak.
Öğleden sonra 15x\frac{1}{5}x paket dağıtılır ve geriye en son 25x\frac{2}{5}x paket kalır.
Öğleden sonraki dağıtım ilk adımdan kalan miktarın (35x\frac{3}{5}x) üzerinden yapılmaktadır.
3
Son kalan paket oranını sayısal değer olan 12'ye eşitleyerek xx değerini bulmak.
x=30x = 30 bulunur.
Geriye kalan paket oranının gerçek paket sayısına eşitlenmesiyle toplam paket sayısı elde edilir.

Key Concept

Bilinmeyen bir bütünün kalan kısımları üzerinden aşamalı kesir hesaplamaları yapma.

Alternative Method

Kalan paket oranını bulmak için pratik olarak: Öğleden önce kalan oran 125=351 - \frac{2}{5} = \frac{3}{5}'tür. Öğleden sonra kalanın 13\frac{1}{3}'ü dağıtıldığına göre kalanın 113=231 - \frac{1}{3} = \frac{2}{3}'si kalır. Yani en son kalan oran 35×23=25\frac{3}{5} \times \frac{2}{3} = \frac{2}{5} olur. Buradan 25x=12x=30\frac{2}{5}x = 12 \Rightarrow x = 30 bulunur.
Estimated Time:1m 30s
Question 592Question

Tam dolu bataryayla sefere başlayan elektrikli bir otobüs, seferi boyunca üç farklı etapta enerji tüketmektedir. Bu otobüs;

* 1. etapta bataryasındaki elektrik enerjisinin 14\frac{1}{4}'ünü,
* 2. etapta kalan enerjinin 25\frac{2}{5}'sini,
* 3. etapta ise son kalan enerjinin 13\frac{1}{3}'ünü tüketmiştir.

Otobüsün 2. etapta tükettiği elektrik enerjisi miktarı, 3. etapta tükettiği elektrik enerjisi miktarından 27 kWh27\text{ kWh} fazladır.

Buna göre, otobüsün başlangıçtaki batarya kapasitesi kaç  kWh\text{ kWh}'dir?

Show answer & explanation

Answer: 180

Answer

Otobüsün başlangıçtaki batarya kapasitesi 180 kWh'dir.
Batarya kapasitesi 60x60x olarak seçilirse, 1. etapta 14\frac{1}{4}'ü harcandığında geriye kalan enerji 45x45x olur. 2. etapta bu kalanın 25\frac{2}{5}'si olan 18x18x harcanır ve geriye 27x27x kalır. 3. etapta ise bu son kalanın 13\frac{1}{3}'ü olan 9x9x harcanır. 2. etap tüketimi (18x18x) ile 3. etap tüketimi (9x9x) arasındaki fark 9x9x'tir. Bu fark 27 kWh27\text{ kWh}'ye eşitlendiğinde x=3x = 3 elde edilir. Başlangıç kapasitesi 60x60x olduğundan, 603=180 kWh60 \cdot 3 = 180\text{ kWh} doğru cevaptır.

Step-by-Step Solution

1
Bataryanın başlangıçtaki kapasitesini paydaların en küçük ortak katı türünden bir değişken olarak belirleme.
Batarya kapasitesi 60x60x olarak kabul edilir.
Paydalar olan 4, 5 ve 3 sayılarının en küçük ortak katı (EKOK(4,5,3)=60EKOK(4,5,3) = 60) seçilerek işlemlerde kesirlerle uğraşmaktan kaçınılır.
2
1. etapta harcanan enerjiyi ve kalan enerjiyi hesaplama.
Harcanan: 15x15x, Kalan: 45x45x.
Başlangıçtaki 60x60x enerjinin 14\frac{1}{4}'ü (60x14=15x60x \cdot \frac{1}{4} = 15x) harcandığında geriye 45x45x kalır.
3
2. etapta harcanan enerjiyi ve kalan enerjiyi hesaplama.
Harcanan: 18x18x, Kalan: 27x27x.
1. etaptan kalan 45x45x enerjinin 25\frac{2}{5}'si (45x25=18x45x \cdot \frac{2}{5} = 18x) harcandığında geriye 27x27x kalır.
4
3. etapta harcanan enerjiyi hesaplama.
Harcanan: 9x9x.
2. etaptan kalan 27x27x enerjinin 13\frac{1}{3}'ü (27x13=9x27x \cdot \frac{1}{3} = 9x) harcanır.
5
2. ve 3. etapta harcanan enerjilerin farkını bulup verilen değere eşitleme.
x=3x = 3.
2. etapta harcanan (18x18x) ile 3. etapta harcanan (9x9x) arasındaki fark 27 kWh27\text{ kWh} olarak verilmiştir. 18x9x=9x=27    x=318x - 9x = 9x = 27 \implies x = 3 bulunur.
6
Bulunan değişken değerine göre başlangıçtaki toplam batarya kapasitesini hesaplama.
Toplam batarya kapasitesi: 180 kWh180\text{ kWh}.
Başlangıçtaki kapasite 60x60x olarak belirlendiği için 603=180 kWh60 \cdot 3 = 180\text{ kWh} olarak hesaplanır.

Key Concept

Kesir problemlerinde kalan miktar üzerinden ardışık kesir hesaplamaları ve denklem kurma

Alternative Method

Bataryanın tamamı 1 bütün kabul edilerek oranlar üzerinden geriye kalanlar çarpılabilir. 1. etaptan sonra geriye kalan oran 114=341 - \frac{1}{4} = \frac{3}{4}'tür. 2. etapta bu miktarın 25\frac{2}{5}'si harcanırsa, harcanan oran 3425=620\frac{3}{4} \cdot \frac{2}{5} = \frac{6}{20} olur ve geriye 3435=920\frac{3}{4} \cdot \frac{3}{5} = \frac{9}{20} kalır. 3. etapta ise bu kalanın 13\frac{1}{3}'ü harcandığından harcanan oran 92013=320\frac{9}{20} \cdot \frac{1}{3} = \frac{3}{20} olur. 2. etap ve 3. etap harcamalarının oran olarak farkı 620320=320\frac{6}{20} - \frac{3}{20} = \frac{3}{20}'dir. Tüm bataryanın 320\frac{3}{20}'si 27 kWh27\text{ kWh} ise, tamamı 27203=180 kWh27 \cdot \frac{20}{3} = 180\text{ kWh} olarak bulunur.
Estimated Time:2m 0s
Question 593Question

Bir okulda düzenlenen bilim şenli��i için okul bahçesine yan yana dizilen AA ve BB türü masaların toplam sayısı 4545'tir. Başlangıçta AA türü masaların her birine 33 proje, BB türü masaların her birine ise 44 proje yerleştirilmesi planlanmıştır.

Şenlik günü masaların yerleşimiyle ilgili aşağıdaki değişiklikler yapılmıştır:
- AA türü masaların yarısı şenlik alanından kaldırılmış ve bu masalara yerleştirilmesi planlanan tüm projeler, şenlik alanında kalan AA türü masalara her bir masada eşit sayıda proje olacak şekilde dağıtılmıştır.
- BB türü masaların bir kısmı şenlik alanından kaldırılmış ve kaldırılan BB türü masalara yerleştirilmesi planlanan tüm projeler, kalan BB türü masaların her birine 33'er proje eklenecek şekilde dağıtılmıştır.

Son durumda şenlik alanında bulunan toplam masa sayısı 2424 olduğuna göre, şenlik alanındaki masalarda sergilenen toplam proje sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 156

Answer

Toplam proje sayısı 156'dır.
Doğru cevap 156'dır. Başlangıçtaki A ve B masalarının sayıları sırasıyla aa ve bb olsun. a+b=45a + b = 45 ve son durumda kalan masa sayısı x+y=24x + y = 24 bilgileri kullanılarak kurulan denklem sisteminde, A masalarının yarısı kaldırıldığı için kalan A masası sayısı x=a/2x = a/2 olur. Kaldırılan B masalarındaki projelerin kalan B masalarına dağıtılmasından elde edilen 4(by)=3y4(b-y) = 3y denklemiyle birlikte sistem çözüldüğünde a=24a = 24 ve b=21b = 21 bulunur. Toplam proje sayısı başlangıçtaki projelerin toplamına eşit olup 3(24)+4(21)=1563(24) + 4(21) = 156 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki masa sayılarını harflendirip toplam masa sayısı denklemini kurun.
Başlangıçtaki A masası sayısı aa, B masası sayısı bb olsun. Buradan a+b=45a + b = 45 elde edilir.
Masa sayıları arasındaki ilk ilişkiyi matematiksel olarak ifade etmek için.
2
Son durumdaki kalan masa sayıları ve projelerin dağıtımı arasındaki ilişkileri belirleyin.
A masalarının yarısı kaldırıldığı için aa çift sayı olmalıdır. Kalan A masası sayısı x=a2x = \frac{a}{2} (yani a=2xa = 2x) olur. Kalan B masası sayısı yy olsun. Kaldırılan B masası sayısı byb - y olur. Kaldırılan masalardaki 4(by)4(b - y) adet proje, kalan yy masaya 3'er adet dağıtıldığından 4(by)=3y    4b=7y4(b - y) = 3y \implies 4b = 7y elde edilir.
A ve B masalarında gerçekleşen değişimleri ayrı ayrı modellemek için.
3
Son durumdaki toplam masa sayısını kullanarak denklem sistemini çözün.
Son durumdaki toplam masa sayısı x+y=24x + y = 24'tür. 2x+b=452x + b = 45 denkleminde b=74yb = \frac{7}{4}y yazılırsa 2x+74y=45    8x+7y=1802x + \frac{7}{4}y = 45 \implies 8x + 7y = 180 elde edilir. x+y=24x + y = 24 denklemini 7-7 ile çarpıp taraf tarafa topladığımızda x=12x = 12 ve y=12y = 12 bulunur.
Kalan masa sayılarını hesaplayıp başlangıçtaki masa sayılarına ulaşmak için.
4
Başlangıçtaki masa sayılarını bulun ve toplam proje sayısını hesaplayın.
a=2x=24a = 2x = 24 ve b=74y=21b = \frac{7}{4}y = 21 bulunur. Projelerin tamamı sergilenmeye devam ettiği için toplam proje sayısı 3a+4b=3(24)+4(21)=72+84=1563a + 4b = 3(24) + 4(21) = 72 + 84 = 156 olarak bulunur.
Hiçbir proje şenlikten çıkarılmadığı için toplam proje sayısı değişmemiştir.

Key Concept

Sayı ve Denklem Kurma Problemleri
Question 594Question

Bir kargo dağıtım merkezine gelen paketlerin önce 13\frac{1}{3}'i A bölgesine, kalan paketlerin 14\frac{1}{4}'i B bölgesine, geriye kalanlar ise C bölgesine gönderilmek üzere ayrılıyor.

* A bölgesine ayrılan paketlerin 12\frac{1}{2}'si,
* B bölgesine ayrılan paketlerin 14\frac{1}{4}'ü,
* C bölgesine ayrılan paketlerin 13\frac{1}{3}

kırılacak eşya statüsündedir.

Bu merkezde kırılacak eşya statüsünde olmayan C bölgesine ait paketlerin sayısı, k��rılacak eşya statüsündeki A ve B bölgelerine ait toplam paket sayısından 60 fazladır.

Buna göre, başlangıçta kargo dağıtım merkezine gelen toplam paket sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 480

Answer

Başlangıçta kargo dağıtım merkezine gelen toplam paket sayısı 480'dir.
Başlangıçtaki paket sayısı 120x120x kabul edildiğinde, A bölgesine 40x40x, B bölgesine 20x20x ve C bölgesine 60x60x paket düşer. Kırılacak paketler sırasıyla A'da 20x20x, B'de 5x5x olur (toplam 25x25x). C bölgesinde kırılmayacak paket sayısı ise 40x40x'tir. Aradaki fark olan 15x=6015x = 60 denkleminden x=4x = 4 ve toplam paket sayısı 480 olarak elde edilir.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki toplam paket sayısını kolay işlem yapabilmek için paydaların ortak katı cinsinden belirleme.
Toplam paket sayısı 120x120x olsun.
Paydalardaki 3, 4 ve kırılacak oranlarındaki 2, 4, 3 sayılarının ortak katı olan 120 seçilerek kesirli işlemlerden kaçınılır.
2
Paketlerin A, B ve C bölgelerine dağılımını sırasıyla hesaplama.
A bölgesi: 40x40x, kalan paketler: 80x80x. B bölgesi: 80x14=20x80x \cdot \frac{1}{4} = 20x. C bölgesi (geriye kalanlar): 80x20x=60x80x - 20x = 60x.
B bölgesi kalan paketlerin 14\frac{1}{4}'i olduğu için kalan miktar üzerinden işlem yapılması gerekir.
3
Bölgelerdeki kırılacak ve kırılmayacak paket sayılarını hesaplama.
A bölgesindeki kırılacak: 40x12=20x40x \cdot \frac{1}{2} = 20x. B bölgesindeki kırılacak: 20x14=5x20x \cdot \frac{1}{4} = 5x. C bölgesindeki kırılacak: 60x13=20x60x \cdot \frac{1}{3} = 20x, kırılmayacak C: 60x20x=40x60x - 20x = 40x.
Denklemde kullanılacak olan kırılacak ve kırılmayacak paket adetlerini belirlemek için her grubun kendi kırılma oranı uygulanır.
4
Verilen fark ilişkisini kullanarak denklem kurma ve bilinmeyeni bulma.
40x(20x+5x)=60    15x=60    x=440x - (20x + 5x) = 60 \implies 15x = 60 \implies x = 4. Toplam paket sayısı 1204=480120 \cdot 4 = 480 bulunur.
C bölgesinde kırılacak olmayan paket sayısı (40x40x) ile A ve B'deki toplam kırılacak paket sayısı (25x25x) arasındaki fark 60 olarak verilmiştir.

Key Concept

Kesir problemlerinde 'kalan miktar' üzerinden ardışık işlemler yapma ve alt gruplara ait alt oranları doğru temel değerlere uygulama.
Question 595Question

Bir belediyenin işlettiği otoparkta uygulanan ücret tarifesi ve abonelik kartı yükleme avantajları aşağıda verilmiştir:

* Abonelik kart��na tek seferde yüklenen her 100100 TL için karta 1515 TL hediye bakiye tanımlanmaktadır.
* Otoparkta ilk 11 saat park etmenin ücreti 2020 TL'dir.
* İlk 11 saatten sonraki her bir saatlik park s��resi için ek olarak 1212 TL ücret alınmaktadır. Park edilen sürenin tam sayı olmayan kısımları bir üst saate yuvarlanarak ücretlendirilir (Örneğin; 11 saat 1515 dakika park eden bir araç, 22 saat kalmış gibi ücretlendirilir).

Abonelik kartı edinen ve başlangıçta kartında hiç bakiye bulunmayan Murat, bu otoparkı farklı günlerde toplam 66 kez kullanmış ve her seferinde otoparkta tam sayı saat olarak kalmıştır. Murat, kartına tek seferde belirli bir miktar para yüklemiş ve bu 66 kullanımın sonunda hediye bakiyeler dahil kartındaki tüm bakiyeyi sıfırlamıştır.

Murat'��n otoparkta kaldığı sürelerin toplamı 1818 saat olduğuna göre, Murat'ın kartına tek seferde yüklediği para miktarı kaç TL'dir?

Show answer & explanation

Answer: 234

Answer

Murat'ın kartına tek seferde yüklediği para miktarı 234 TL'dir.
Toplam otopark ücreti 264264 TL olarak hesaplanır. Murat'ın kartına tek seferde yüklediği para miktarı 234234 TL olduğunda, bu tutar içerisinde 2 adet tam 100100 TL bulunduğundan 3030 TL hediye bakiye kazanılır. Böylece karttaki toplam bakiye 234+30=264234 + 30 = 264 TL olur ve harcama sonunda sıfırlanır.

Step-by-Step Solution

1
Murat'ın 6 farklı günde yaptığı otopark kullanımlarının sürelerini t1,t2,,t6t_1, t_2, \dots, t_6 olarak isimlendirip, her kullanımın maliyet formülünü oluşturmak.
Her bir tit_i saatlik kullanım için ücret: 20+(ti1)×12=12ti+820 + (t_i - 1) \times 12 = 12t_i + 8 TL'dir.
İlk saat için 2020 TL sabit ücret alınırken, sonraki saatler için saat başına 1212 TL eklenmektedir.
2
6 günlük toplam kullanım süresi olan 1818 saati kullanarak toplam otopark maliyetini hesaplamak.
Toplam maliyet = (12t1+8)++(12t6+8)=12(t1++t6)+48=12×18+48=264(12t_1 + 8) + \dots + (12t_6 + 8) = 12(t_1 + \dots + t_6) + 48 = 12 \times 18 + 48 = 264 TL.
Toplam park süresi 18 saat olduğundan ve 6 kez giriş yapıldığından toplam maliyet kalış sürelerinin tek tek nasıl dağıldığından bağımsızdır.
3
Yüklenen para miktarı XX ile kazanılan hediye bakiye ilişkisini kurup XX'i bulmak.
X+15×X/100=264X + 15 \times \lfloor X/100 \rfloor = 264 denklemi kurulur. X/100=2\lfloor X/100 \rfloor = 2 için X=234X = 234 TL bulunur. 234/100=2\lfloor 234/100 \rfloor = 2 olduğundan denklem sağlanır.
Yüklenen para miktarı ve kazanılan hediyelerin toplamı, otoparkta harcanan toplam ücrete eşit olmalıdır.

Key Concept

Sayı problemlerinde doğrusal ilişki kurma ve basamaklı (adım fonksiyonu) artış gösteren değişkenleri denkleme dökme.
Question 596Question

Bir kafede 33 sandalyeli ve 44 sandalyeli olmak üzere toplam 1515 masa bulunmaktadır.

Bu kafedeki masalarda bulunan toplam sandalye sayısı 5252 olduğuna göre, 33 sandalyeli masa sayısı kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 8

Answer

3 sandalyeli masa sayısı 8'dir.
3 sandalyeli masa sayısı xx olarak kabul edilirse, 44 sandalyeli masa sayısı 15x15 - x olur. Toplam sandalye sayısı 3x+4(15x)=523x + 4(15 - x) = 52 denkleminden elde edilir. Parantez dağıtıldığında 3x+604x=523x + 60 - 4x = 52 olur ve buradan 60x=5260 - x = 52 eşitliğiyle x=8x = 8 değerine ulaşılır. Bu nedenle 8 değeri doğrudur.

Step-by-Step Solution

1
Bilinmeyenleri belirleyip değişken atamak
3 sandalyeli masa sayısı xx olsun. Toplam 1515 masa olduğundan, 44 sandalyeli masa sayısı 15x15 - x olur.
Soruda istenen değeri tek bilinmeyenli bir denklem yardımıyla çözebilmek için.
2
Toplam sandalye sayısına göre denklem kurmak
3x+4(15x)=523x + 4(15 - x) = 52 denklemi elde edilir.
Masa sayıları ile masalardaki sandalye kapasitelerinin çarpımlarının toplamı, kafedeki toplam sandalye sayısını vermelidir.
3
Kurulan denklemi çözmek
3x+604x=5260x=52x=83x + 60 - 4x = 52 \Rightarrow 60 - x = 52 \Rightarrow x = 8 bulunur.
Matematiksel işlemleri gerçekleştirerek bilinmeyen xx değerine ulaşmak için.

Key Concept

Sayı Problemlerinde Denklem Kurma ve Çözme

Alternative Method

Tüm masaların 4 sandalyeli olduğu varsayılırsa toplam sandalye sayısı 15×4=6015 \times 4 = 60 olurdu. Gerçek sandalye sayısı 52 olduğuna göre, 6052=860 - 52 = 8 sandalye eksiktir. Her 3 sandalyeli masa için 4 sandalyeli masaya göre 1 sandalye eksildiğinden, 3 sandalyeli masa sayısı 8 olarak bulunur.
Estimated Time:1m 0s
Question 597Question

Bir boya atölyesinde A ve B marka olmak üzere iki farklı baz boya karıştırılarak özel bir renk elde edilmektedir. Başlangıçta A boyasının 14\frac{1}{4}'ü ile B boyasının 25\frac{2}{5}'si karıştırılıyor. Elde edilen bu karışıma daha sonra A boyasının kalan kısmının 13\frac{1}{3}'i ile B boyasının kalan kısmının 12\frac{1}{2}'i ekleniyor. Son durumda karışıma eklenmeyen (geriye kalan) A ve B boyalarının toplam miktarı 390390 litredir. Başlangıçtaki A boyasının miktarı B boyasının miktarının 22 katı olduğuna göre, ilk karışımda kullanılan toplam boya miktarı kaç litredir?

Show answer & explanation

Answer: 270

Answer

İlk karışımda kullanılan toplam boya miktarı 270 litredir.
B boyasının başlangıç miktarına xx, A boyasının miktarına 2x2x denilerek yapılan kademeli kesir işlemleri sonucunda kalan toplam boya miktarı 13x10\frac{13x}{10} olarak bulunur. Bu değer 390 litreye eşitlendiğinde x=300x = 300 elde edilir. İlk karışımda kullanılan boyaların toplamı ise x2+2x5=150+120=270\frac{x}{2} + \frac{2x}{5} = 150 + 120 = 270 litredir.

Step-by-Step Solution

1
B boyasının başlangıç miktarı xx ise A boyasının başlangıç miktarı 2x2x olarak belirlenir.
A = 2x2x, B = xx
Soruda başlangıçta A'nın B'nin 2 katı olduğu belirtilmiştir.
2
İlk aşamada karışıma katılan A ve B boyaları ile geriye kalan boya miktarları hesaplanır.
İlk karışıma katılan A: x2\frac{x}{2}, B: 2x5\frac{2x}{5}. Kalan A: 3x2\frac{3x}{2}, Kalan B: 3x5\frac{3x}{5}.
İlk aşamada sırasıyla 14\frac{1}{4} ve 25\frac{2}{5} oranlarında boya kullanılmıştır.
3
İkinci aşamada kalan miktarlardan karışıma eklenen boyalar hesaplanır.
Eklenen A: x2\frac{x}{2}, Eklenen B: 3x10\frac{3x}{10}.
İkinci aşamada kalan A'nın 13\frac{1}{3}'ü ve kalan B'nin 12\frac{1}{2}'si karışıma eklenmiştir.
4
Son durumda hiç kullanılmayan (artan) toplam boya miktarı cebirsel olarak ifade edilir.
Kalan A: xx, Kalan B: 3x10\frac{3x}{10}. Toplam kalan: 13x10\frac{13x}{10}.
İlk kalan miktarlardan ikinci aşamada eklenen miktarlar çıkarılır.
5
Toplam kalan boya miktarı 390 litreye eşitlenerek başlangıç değişkeni xx çözülür.
x=300x = 300 litre
Soruda son kalan boyaların toplamı 390 litre olarak verilmiştir.
6
İlk karışımda kullanılan toplam boya miktarı (x=300x = 300 için) hesaplanır.
İlk karışım = 150+120=270150 + 120 = 270 litre
İlk karışım miktarı x2+2x5\frac{x}{2} + \frac{2x}{5} ifadesinde x=300x = 300 yazılarak bulunur.

Key Concept

Kalan miktar üzerinden kesir işlemlerini uygulayarak çok adımlı birinci dereceden denklem kurma ve çözme.

Alternative Method

A ve B boyalarının başlangıç miktarları olan 2x2x ve xx yerine, paydaların en küçük ortak katı gözetilerek A = 40k40k ve B = 20k20k seçilebilir. Bu durumda işlemler kesirlerle uğraşmadan tam sayılarla kolayca yürütülebilir: A'dan ilk karışan 10k10k, kalan 30k30k, ikinci eklenen 10k10k, son kalan 20k20k olur. B'den ilk karışan 8k8k, kalan 12k12k, ikinci eklenen 6k6k, son kalan 6k6k olur. Toplam kalan 26k=390k=1526k = 390 \Rightarrow k = 15 bulunur. Buradan ilk karışım 10k+8k=18k=18×15=27010k + 8k = 18k = 18 \times 15 = 270 olarak hesaplanır.
Estimated Time:2m 30s
Question 598Question

Bir organik tarım çiftliğindeki sulama göletinde bulunan suyun önce 13\frac{1}{3}'ü damlama sulama sistemi için, daha sonra kalan suyun 14\frac{1}{4}'ünün 80 metreküp fazlası ise yağmurlama sulama sistemi için kullanılmıştır.

Son durumda gölette başlangıçtaki suyun 16\frac{1}{6}'i kadar su kaldığına göre, yağmurlama sulama sistemi için kaç metreküp su kullanılmıştır?

Show answer & explanation

Answer: 120

Answer

Yağmurlama sulama sistemi için kullanılan su miktarı 120 metreküptür.
Göletteki başlangıçtaki su miktarı 240 metreküp olarak hesaplanır. Yağmurlama sulama sistemi için kullanılan miktar, kalan suyun dörtte birinden 80 fazlasıdır. Kalan su 160 metreküp olduğuna göre, bunun dörtte biri 40 metreküptür. 80 eklediğimizde 120 metreküp sonucuna ulaşılır.

Step-by-Step Solution

1
Başlangıçtaki su miktarı için bir değişken tanımlama.
Göletteki başlangıçtaki su miktarı xx metreküp olsun.
Kesirli işlemlerle çalışmayı kolaylaştırmak amacıyla denklem kurmamızı sağlar.
2
Damlama sulama sistemi için kullanılan su miktarını ve kalan suyu bulma.
Kullanılan su: x3\frac{x}{3}, kalan su: xx3=2x3x - \frac{x}{3} = \frac{2x}{3}
Bir sonraki işlem kalan su üzerinden yapılacağı için bu miktarı belirlememiz gerekir.
3
Yağmurlama sulama sistemi için kullanılan su miktarını ifade etme.
Kullanılan su: 142x3+80=x6+80\frac{1}{4} \cdot \frac{2x}{3} + 80 = \frac{x}{6} + 80
Soruda verilen 'kalan suyun dörtte birinin 80 fazlası' ifadesini matematiksel olarak yazmak için.
4
Yağmurlama sulama sisteminden sonra kalan su miktarını bulma.
Kalan su: 2x3(x6+80)=4x6x680=3x680=x280\frac{2x}{3} - (\frac{x}{6} + 80) = \frac{4x}{6} - \frac{x}{6} - 80 = \frac{3x}{6} - 80 = \frac{x}{2} - 80
Son durumdaki kalan su miktarını başlangıçtaki su miktarı cinsinden ifade edebilmek için.
5
Kalan su miktarını başlangıçtaki suyun altıda birine eşitleyip denklemi çözme.
x280=x6    x2x6=80    2x6=80    x3=80    x=240\frac{x}{2} - 80 = \frac{x}{6} \implies \frac{x}{2} - \frac{x}{6} = 80 \implies \frac{2x}{6} = 80 \implies \frac{x}{3} = 80 \implies x = 240
Başlangıçtaki toplam su miktarını bulmak için.
6
Bulunan toplam su miktarı ile yağmurlama sulama sistemi için kullanılan su miktarını hesaplama.
Yağmurlama için kullanılan su: 2406+80=40+80=120\frac{240}{6} + 80 = 40 + 80 = 120
Bizden istenen nihai değere ulaşmak için.

Key Concept

Aşamalı kesir problemlerinde kalan miktar üzerinden denklem kurma ve çözme.
Question 599Question

Bir şirketin yıllık bütçesinin önce 14\frac{1}{4}'i Ar-Ge çalışmalarına, kalan bütçenin 13\frac{1}{3}'i pazarlama faaliyetlerine harcanıyor. Son olarak geriye kalan bütçenin 25\frac{2}{5}'si ile yeni ekipman alımı yapıldıktan sonra geriye 180.000180.000 TL kalıyor.

Buna göre, pazarlama faaliyetlerine harcanan bütçe, ekipman alımı için harcanan bütçeden kaç TL fazladır?

Show answer & explanation

Answer: 30.00030.000

Answer

Pazarlama faaliyetlerine harcanan bütçe, ekipman alımı için harcanan bütçeden 30.00030.000 TL fazladır.
Doğru seçenekte belirtilen 30.00030.000 TL değeri, pazarlama bütçesi (150.000150.000 TL) ile ekipman bütçesi (120.000120.000 TL) arasındaki farka eşittir.

Step-by-Step Solution

1
Toplam bütçeye BB diyelim. Ar-Ge harcamasını hesaplayıp kalan bütçeyi bulalım.
Ar-Ge harcaması 14B\frac{1}{4}B olup kalan bütçe B14B=34BB - \frac{1}{4}B = \frac{3}{4}B olur.
Sonraki harcamaları kalan bütçe üzerinden hesaplayabilmek için.
2
Pazarlama harcamasını kalan bütçe üzerinden hesaplayıp yeni kalan bütçeyi bulalım.
Pazarlama harcaması 34B×13=14B\frac{3}{4}B \times \frac{1}{3} = \frac{1}{4}B olur. Geriye kalan bütçe 34B14B=12B\frac{3}{4}B - \frac{1}{4}B = \frac{1}{2}B olur.
Pazarlama harcamasından sonra kalan miktarı belirlemek için.
3
Ekipman harcamasını son kalan bütçe üzerinden hesaplayıp en son kalan bütçeyi bulalım.
Ekipman harcaması 12B×25=15B\frac{1}{2}B \times \frac{2}{5} = \frac{1}{5}B olur. En son kalan bütçe ise 12B15B=310B\frac{1}{2}B - \frac{1}{5}B = \frac{3}{10}B olur.
Son kalan bütçeyi başlangıç bütçesi cinsinden ifade etmek için.
4
En son kalan bütçeyi 180.000180.000 TL'ye eşitleyerek toplam bütçeyi (BB) bulalım.
310B=180.000    3B=1.800.000    B=600.000\frac{3}{10}B = 180.000 \implies 3B = 1.800.000 \implies B = 600.000 TL.
Harcama kalemlerinin net parasal değerlerini hesaplayabilmek için.
5
Pazarlama ve ekipman harcamalarını hesaplayıp aralarındaki farkı bulalım.
Pazarlama harcaması: 14×600.000=150.000\frac{1}{4} \times 600.000 = 150.000 TL.
Ekipman harcaması: 15×600.000=120.000\frac{1}{5} \times 600.000 = 120.000 TL.
Fark: 150.000120.000=30.000150.000 - 120.000 = 30.000 TL.
Soruda bizden istenen iki bütçe arasındaki farkı bulmak için.

Key Concept

Kalan miktar üzerinden ardışık kesir işlemlerini denklem kurarak çözme.
Estimated Time:2m 0s
Question 600Question

Bir tarım kooperatifi, ortaklarından topladığı kırmızı ve yeşil mercimek paketlerini nakliye etmek amacıyla iki farklı boyuttaki kolilere yerleştirecektir. Kolilerin her birine konulabilecek maksimum paket sayıları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:

Koli TürüKırmızı Mercimek PaketiYeşil Mercimek Paketi
Küçük Koli46
Büyük Koli1012

Kooperatif; elindeki toplam 180180 paket kırmızı mercimek ile 168168 paket yeşil mercimek paketinin tamamını, her koli tamamen dolu olacak ve kolilerde farklı türde mercimek paketleri karışık bulunmayacak şekilde yerleştirmiştir.

Kırmızı mercimekler için kullanılan toplam koli sayısı, yeşil mercimekler için kullanılan toplam koli sayısına eşit olduğuna göre, bu işlemde kullanılan toplam büyük koli sayısı en az kaçtır?

Show answer & explanation

Answer: 13

Answer

Büyük kolilerin toplam sayısı en az 13 olmalıdır.
Kırmızı mercimek koli sayıları için xb=2ax_b = 2a ve xk=455ax_k = 45 - 5a; yeşil mercimek koli sayıları için yb=by_b = b ve yk=282by_k = 28 - 2b bağıntıları elde edilir. Koli sayılarının eşitliğinden (453a=28b45 - 3a = 28 - b) b=3a17b = 3a - 17 bulunur. b0b \ge 0 olması gerektiğinden a6a \ge 6 olur. Toplam büyük koli sayısı 2a+b=5a172a + b = 5a - 17 olup a=6a = 6 için bu değer en az 13 olarak bulunur. Bu durumda tüm koli sayıları tam sayı ve negatif dışı şartları sağlar.

Step-by-Step Solution

1
Kırmızı mercimek paketleri için kullanılan küçük (xkx_k) ve büyük (xbx_b) koli sayıları cinsinden denklem kurulur ve sadeleştirilir.
4xk+10xb=180    2xk+5xb=904x_k + 10x_b = 180 \implies 2x_k + 5x_b = 90 denklemine ulaşılır.
Toplam kırmızı mercimek paketi sayısı ile koli kapasiteleri arasındaki ilişkiyi kurmak için.
2
xkx_k ve xbx_b değerlerinin tam sayı olma şartı kullanılarak genel çözüm parametresi belirlenir.
2xk2x_k çift olduğundan 5xb5x_b de çift olmalıdır. Buradan xb=2ax_b = 2a (aa negatif olmayan bir tam sayı) yazılırsa, xk=455ax_k = 45 - 5a bulunur. Kırmızı mercimekler için kullanılan toplam koli sayısı xk+xb=453ax_k + x_b = 45 - 3a olur (xk0    a9x_k \ge 0 \implies a \le 9).
Koli sayılarının tam sayı olması gerektiğinden parametrik bir çözüm elde etmek için.
3
Yeşil mercimek paketleri için kullanılan küçük (yky_k) ve büyük (yby_b) koli sayıları cinsinden denklem kurulur, sadeleştirilir ve toplam koli sayısı ifade edilir.
6yk+12yb=168    yk+2yb=286y_k + 12y_b = 168 \implies y_k + 2y_b = 28 denklemine ulaşılır. yb=by_b = b (bb negatif olmayan bir tam sayı) yazılırsa, yk=282by_k = 28 - 2b olur. Yeşil mercimekler için kullanılan toplam koli sayısı yk+yb=28by_k + y_b = 28 - b olur (yk0    b14y_k \ge 0 \implies b \le 14).
Yeşil mercimek koli sayıları ile kırmızı mercimek koli sayıları arasında bağlantı kurmak için.
4
Kırmızı ve yeşil mercimekler için kullanılan toplam koli sayılarının eşitliği kullanılarak parametreler arası ilişki ve sınır değerleri belirlenir.
453a=28b    b=3a1745 - 3a = 28 - b \implies b = 3a - 17 elde edilir. b0b \ge 0 olması gerektiğinden 3a170    3a17    a63a - 17 \ge 0 \implies 3a \ge 17 \implies a \ge 6 (tam sayı olarak) bulunur.
Koli sayılarının eşitliği ve pozitifliği üzerinden değişkenlerin alabileceği değer aralığını bulmak için.
5
Toplam büyük koli sayısını veren ifade oluşturulur ve en küçük değeri hesaplanır.
Toplam büyük koli sayısı xb+yb=2a+b=2a+(3a17)=5a17x_b + y_b = 2a + b = 2a + (3a - 17) = 5a - 17 olur. Bu ifadenin en küçük değeri için aa yerine en küçük değeri olan 66 yazılırsa, 5(6)17=135(6) - 17 = 13 büyük koli elde edilir.
Büyük koli sayısını en aza indiren parametre değerini yerine koymak için.

Key Concept

İki bilinmeyenli doğrusal denklem sistemlerinde tam sayı çözümleri ve optimizasyon problemleri.
PreviousPage 30 / 45Next
Problemler Practice Questions — YKS TYT (Temel Yeterlilik Testi) — Page 30 | Examkin