Jinekolojik Onkoloji

331 soru

Soru 121Soru

Otuz sekiz yaşında bir kadın hasta, altı aydır düzensiz vajinal kanama ve belirgin virilizasyon bulguları (klitoromegali, ses kalınlaşması) ile başvuruyor. Serum testosteron düzeyi belirgin yüksek, serum östradiol düzeyi de hafif yüksek bulunuyor. Pelvik MR'da sol overde 6 cm solid-kistik kitle saptanıyor. Laparotomide frozen section incelemesi yapılıyor; patoloji raporu "Sertoli-Leydig hücreli tümör, intermediyer diferansiyasyon, retiküler heterojen alanlar içeriyor" şeklinde geliyor. Tümör over dışına geçmemiş, karşı over ve uterus normal görünümde, omentum ve periton temiz, sitoloji negatif olarak değerlendiriliyor. Ameliyat bulguları tam cerrahi evreleme yapıldığı gösteriyor ve Evre IA olarak kabul ediliyor. Bu hastanın intraoperatif frozen section sonuçları göz önüne alındığında, tümörün diferansiyasyon derecesi ile adjuvan tedavi kararı arasındaki ilişki açısından aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İntermediyar diferansiyasyonlu Sertoli-Leydig hücreli tümörde Evre IA hastalıkta adjuvan kemoterapi rutin olarak önerilmez; yüksek riskli özellik yalnızca tümörün rüptüre olması veya Evre IC hastalığı ile ilişkilidir

Cevap

İntermediyar diferansiyasyonlu Sertoli-Leydig hücreli tümörde Evre IA hastalıkta adjuvan kemoterapi rutin olarak önerilmez; yüksek riskli özellik yalnızca tümörün rüptüre olması veya Evre IC hastalığı ile ilişkilidir.
Sertoli-Leydig hücreli tümörde adjuvan kemoterapi (BEP) endikasyonları arasında kötü diferansiyelasyon (grade 3), gerçek heterolog elemanlar içermesi, tümör rüptürü ve Evre IC veya üzeri hastalık yer almaktadır. Bu hastada tümör intermediyer diferansiyelasyonlu olup 'retiküler heterojen alanlar' ifadesi WHO sınıflamasında 'heterolog eleman' kategorisini karşılamaz; retiküler pattern intermediyer diferansiyelasyonun alt morfolojik özelliklerinden biridir. Evre IA, kapsül intakt, periton ve sitoloji negatif olan bu olguda adjuvan kemoterapinin rutin olarak önerilmemesi standarttır. Rüptür ya da ileri evre yokluğunda gözlem tercih edilen yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Tümör tipini ve diferansiyasyon derecesini tanımla
Sertoli-Leydig hücreli tümör (SLCT), intermediyer diferansiyasyon, retiküler alanlar içeriyor
SLCT seks kord stromal tümörler grubundadır. Diferansiyasyon dereceleri: iyi (grade 1), intermediyer (grade 2), kötü (grade 3) ve retiküler/heterolog alt tipler. Diferansiyasyon derecesi prognoz ve adjuvan tedavi kararını doğrudan etkiler.
2
Evreyi ve cerrahi bulgularını değerlendir
Evre IA: Tek overde sınırlı, kapsül intakt, periton/sitoloji negatif, karşı over normal
Evre IA hastalık en erken evredir ve en iyi prognozu taşır. SLCT'de 5 yıllık sağkalım Evre IA'da >90%'dır. Evre, adjuvan tedavi kararında diferansiyasyon derecesinin yanı sıra en kritik faktördür.
3
SLCT'de adjuvan kemoterapi endikasyonlarını gözden geçir
Adjuvan BEP için risk faktörleri: Evre IC-IV, kötü diferansiyelasyon (grade 3), heterolog elemanlar, tümör rüptürü
İntermediyar diferansiyelasyonlu SLCT'de 'retiküler pattern' heterolog eleman (kıkırdak, müsin salgılayan epitel, iskelet kası gibi mezodermal türev yapılar) anlamına gelmez. Heterolog elemanlar ayrı tanımlanır ve kötü prognozla ilişkilendirilir. Retiküler pattern intermediyer diferansiyelasyonda görülebilen mikroskobik bir patern olup adjuvan BEP için yeterli endikasyon değildir.
4
Retiküler pattern ile heterolog eleman arasındaki farkı belirle
Retiküler ≠ Heterolog. Bu vakada 'retiküler heterojen alanlar' intermediyer diferansiyelasyonun bir parçasıdır, heterolog mezodermal eleman içerdiği bildirilmemektedir.
WHO sınıflamasına göre SLCT subtipleri: iyi diff., intermediyer diff., kötü diff., retiküler pattern ve heterolog elemanlar içerenler. Retiküler pattern kendi başına bir alt tip ya da kötü prognostik faktör olarak heterolog elemanlarla eşdeğer tutulmaz.
5
Sonucu bütünleştir
Evre IA + intermediyer diferansiyelasyon + heterolog eleman yok = Adjuvan BEP rutin olarak önerilmez, gözlem yeterlidir
Standart yaklaşımda Evre IA intermediyer diferansiyelasyonlu SLCT'de adjuvan tedavi verilmez. Takip inhibin B, androjen düzeyleri ve görüntüleme ile yapılır.

Anahtar Kavram

Sertoli-Leydig hücreli tümörlerde adjuvan kemoterapi endikasyonları: diferansiyasyon derecesi, heterolog eleman varlığı ve evre kombinasyonuna göre karar verilir; retiküler pattern ile heterolog eleman ayrımı klinik olarak kritiktir.
Tahmini Süre:3m 30s
Soru 122Soru

62 yaşında, vücut kitle indeksi 32 kg/m232 \ kg/m^2 olan hasta, son 2 aydır devam eden postmenopozal vajinal kanama şikayetiyle başvuruyor. Yapılan transvajinal ultrasonografide endometrium kalınlığı 14 mm14 \ mm ölçülüyor. Endometrial biyopsi sonucu "FIGO Grade 2 endometrioid adenokarsinom" olarak raporlanıyor. Hastaya yapılan cerrahi evreleme sonucunda şu bulgular elde ediliyor:

- Tümörün uterus korpusuna sınırlı olduğu,
- Myometriumun iç 1/3'lük kısmına invaze olduğu (toplam myometrium kalınlığının %20'si),
- Servikal stroma, adneksler ve serozanın normal olduğu,
- Lenfuvasküler alan invazyonunun (LVSI) izlenmediği,
- Pelvik ve paraaortik lenf nodu örneklemelerinin negatif olduğu saptanıyor.

Yapılan moleküler patolojik incelemede; p53 immunohistokimyasal boyamasında yaygın ve güçlü "overexpression" (patern 1) izleniyor; MMR proteinleri ise intakt (MMR-k) bulunuyor.

Buna göre, FIGO 2023 sınıflamasına göre bu hastanın evresi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Evre IICm (p53abn)

Cevap

FIGO 2023 evrelemesine göre myometrial invazyon gösteren ve p53abn moleküler profiline sahip endometrioid karsinomlar Evre IICm (p53abn) olarak sınıflandırılır.
Doğru seçenek olan evreleme, FIGO 2023'ün getirdiği en önemli yeniliklerden birini yansıtmaktadır. Endometrioid tip karsinom korpus uteriye sınırlı olsa bile, eğer p53 immunohistokimyasal incelemesinde anormallik (overexpression veya null patern) izleniyorsa ve herhangi bir derinlikte myometrial invazyon varsa, bu durum biyolojik olarak daha agresif kabul edilerek Evre IIC olarak sınıflandırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Morfolojik bulguların değerlendirilmesi
Tümör korpus uteriye sınırlı ve myometrial invazyon <%50'dir.
Klasik (2009) evrelemeye göre bu durum Evre IA'ya karşılık gelir.
2
Moleküler profilin analizi
p53 'overexpression' (anormal patern) saptanmıştır; bu durum p53abn (p53 abnormal) moleküler alt grubunu temsil eder.
FIGO 2023 sınıflaması artık moleküler alt tipleri evreleme sürecine entegre etmiştir.
3
Moleküler verinin evrelemeye entegrasyonu
p53abn varlığında ve myometrial invazyon eşliğinde evre IIC'ye yükselir.
FIGO 2023 kuralına göre, korpus sınırlı endometrioid karsinomlarda p53abn ve myometrial invazyon birlikteliği doğrudan Evre IIC olarak tanımlanır.

Anahtar Kavram

FIGO 2023 Endometrium Kanseri Moleküler Evreleme Entegrasyonu

Daha Fazla Pratik

POLE mutasyonu saptanan ancak lenf nodu metastazı olan bir vakada FIGO 2023 evrelemesinin nasıl değiştiğini inceleyiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 123Soru

Kadın doğum uzmanı olarak çalıştığınız bir polikliniğe, 52 yaşında postmenopozal bir kadın başvurmaktadır. Hasta 8 aydır aralıklı vajinal kanama şikayetiyle gelmekte olup öyküsünde Tip 2 diabetes mellitus ve hipertansiyon bulunmaktadır. Ultrasonografide endometrium kalınlığı 14 mm ölçülmüş; yapılan pipelle biyopsisinde patoloji raporu şu şekilde gelmiştir: 'Glandüler kalabalıklaşma mevcut, gland/stroma oranı artmış, glandüler mimari düzensizliği var; ancak sitolojik atipi saptanmamıştır. IHK incelemesinde PTEN ekspresyonu korunmuş, PAX2 fokal kaybı izlenmektedir.' Hastanın iki kız kardeşi erken yaşta endometrium kanseri ve kolorektal kanser tanısı almıştır. Bu klinik tabloda izlenecek en doğru yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Aile öyküsü nedeniyle Lynch sendromu araştırılmalı, MMR protein IHK veya MSI analizi yapılmalı ve bulgulara göre histerektomi + BSO değerlendirilmelidir

Cevap

Lynch sendromu açısından MMR protein IHK veya MSI analizi yapılmalı ve bulgulara göre histerektomi + BSO değerlendirilmelidir.
Bu olguda iki kız kardeşte erken yaşta endometrium kanseri ve kolorektal kanser öyküsü, Lynch sendromu (Kalıtsal Non-polipozis Kolorektal Kanser) açısından güçlü bir uyarı işaretidir. Lynch sendromu, MMR genlerinden birindeki (MLH1, MSH2, MSH6, PMS2) germline mutasyondan kaynaklanır ve yaşam boyu endometrium kanseri riskini %40-60'a çıkarır. Bu nedenle endometriyal biyopsi materyalinde veya mevcut dokuda MMR protein IHK'sı ve/veya MSI analizi yapılması birincil önceliktir. Sonuca göre cerrahi (histerektomi + BSO) değerlendirmesi yapılmalıdır. PAX2 fokal kaybı bulgusunun da eşlik etmesi ayrıca dikkate değerdir; ancak Lynch sendromu ekartasyonu bu süreçte belirleyici adımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Patoloji raporunu WHO 2014 sınıflandırmasına göre yorumla
Sitolojik atipi yok → WHO 2014'e göre 'atipik olmayan hiperplazi' (eski sınıflandırmada basit/kompleks hiperplazi). PAX2 fokal kaybı mevcut ancak PTEN korunmuş.
WHO 2014, endometrium hiperplazilerini yalnızca iki kategoriye ayırır: atipik olmayan hiperplazi ve atipik hiperplazi/EIN. Sitolojik atipi yokluğu atipik olmayan hiperplazi lehine olmakla birlikte tek başına yeterli değildir.
2
Aile öyküsünü Lynch sendromu kriterleri açısından değerlendir
İki kız kardeşte erken yaşta endometrium kanseri + kolorektal kanser → Amsterdam II kriterleri veya Bethesda kriterleri karşılanıyor olabilir; Lynch sendromu güçlü şüpheli.
Lynch sendromu (HNPCC), endometrium kanseri riskini yaşam boyu %40-60'a çıkarır. Endometrium hiperplazisi + Lynch sendromu kombinasyonu cerrahi endikasyonu değiştirir.
3
Lynch sendromu tarama testini belirle
Tümör dokusunda MMR (MLH1, MSH2, MSH6, PMS2) protein IHK'sı ve/veya MSI (mikrosatellit instabilite) analizi uygulanmalıdır.
Lynch sendromu tanısı için ilk adım MMR protein kaybını göstermek ya da yüksek MSI (MSI-H) saptamaktır; ardından germline mutasyon analizi yapılır.
4
Cerrahi kararı ver
Lynch sendromu doğrulanırsa veya kuvvetli klinik şüphe devam ederse, postmenopozal hasta için histerektomi + BSO standart profilaktik/terapötik seçenektir.
Lynch sendromlu hastalarda endometrium + over kanseri profilaksisi için histerektomi + BSO önerilir. Yalnızca progestin ile izlem bu yüksek riskli grupta yetersizdir.

Anahtar Kavram

Endometrium hiperplazisi yönetiminde Lynch sendromu taraması: aile öyküsü varlığında MMR/MSI analizi ve cerrahi değerlendirme
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 124Soru

48 yaşında kadın hasta, altı aydır devam eden ara kanama ve pelvik ağrı şikayetiyle başvuruyor. Jinekolojik muayenede servikste parametriuma uzanım gösteren ancak pelvik yan duvara ulaşmayan, mesane ve rektumu tutmayan bir kitle saptanıyor. MRI'da iliak damarları çevreleyen lenf nodu metastazı tespit edilmiyor; ancak obturatör bölgedeki lenf nodları pozitif bulunuyor. Bu hastanın FIGO 2018 evrelemesine göre evresi ve önerilen birincil tedavi seçeneği aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Evre IIIC1 — Kemoradyoterapi (sisplatin bazlı)

Cevap

Evre IIIC1 — Kemoradyoterapi (sisplatin bazlı)
FIGO 2018 evrelemesinde obturatör lenf nodlarını içeren pelvik lenf nodu metastazının varlığı, tümörün pelvik yan duvara ulaşıp ulaşmadığından bağımsız olarak Evre IIIC1 tanısını koydurur. Bu evre için standart tedavi sisplatin bazlı eş zamanlı kemoradyoterapidir; cerrahi birincil tedavi olarak önerilmez.

Adım Adım Çözüm

1
Tümörün lokal yayılımını değerlendir
Parametriuma uzanım var, pelvik yan duvara ulaşmıyor, mesane ve rektum tutulmamış
FIGO 2018 evrelemesinde tümörün komşu yapılara yayılımı evre belirlemenin ilk adımıdır
2
Lenf nodu durumunu değerlendir
Obturatör bölge lenf nodları pozitif; iliak damarları çevreleyen (paraaortik) lenf nodu yok
FIGO 2018 güncellemesiyle lenf nodu durumu artık evrelemede belirleyici rol oynamaktadır
3
FIGO 2018 kriterlerine göre evre belirle
Pelvik lenf nodu pozitifliği → Evre IIIC1
FIGO 2018'de yalnızca pelvik lenf nodu tutulumu (paraaortik olmaksızın) IIIC1 olarak tanımlanır; tümörün lokal evresi (IIB) lenf nodu pozitifliğiyle IIIC1'e yükseltilir
4
Evre IIIC1 için standart tedaviyi belirle
Sisplatin bazlı kemoradyoterapi (eş zamanlı kemoterapiyle desteklenen pelvik radyoterapi)
Lokal ileri serviks kanserinde (Evre IIB ve üzeri) cerrahi yerine kemoradyoterapi standart birincil tedavidir

Anahtar Kavram

FIGO 2018 serviks kanseri evrelemesinde lenf nodu tutulumunun rolü ve Evre IIIC1 tedavisi
Soru 125Soru

5050 yaşında perimenopozal bir hasta, son 44 ayda uterusun hızla büyümesi ve pelvik dolgunluk hissi nedeniyle opere ediliyor. Yapılan total abdominal histerektomi materyalinin makroskopik incelemesinde intramural yerleşimli, 77 cm çapında, yumuşak kıvamlı, sınırları belirsiz ve hemoraji alanları içeren kitle saptanıyor. Mikroskobik değerlendirmede belirgin sitolojik atipi, koagülatif tümör hücre nekrozu ve 1515 mitoz/1010 HPF (büyük büyütme alanı) saptanıyor. Tümörün uterus dışına taşmadığı izleniyor.

Bu klinik ve histopatolojik bulgular eşliğinde, tanı ve evreleme ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tanı leiomyosarkomdur; FIGO 20232023 sistemine göre Evre IB'dir ve primer tedavi total abdominal histerektomidir.

Cevap

Tanı leiomyosarkomdur; FIGO 20232023 sistemine göre Evre IB'dir ve primer tedavi total abdominal histerektomidir.
Vakada sunulan hızlı büyüme öyküsü ile patolojideki belirgin atipi, koagülatif nekroz ve yüksek mitotik indeks (1515 mitoz) Stanford kriterlerini tam olarak karşılar ve tanı leiomyosarkomdur. FIGO 20232023 evrelemesine göre, tümör uterusa sınırlı ancak 55 cm'den büyük (77 cm) olduğu için Evre IB olarak kabul edilir. Bu evrede temel tedavi total abdominal histerektomidir.

Adım Adım Çözüm

1
Histopatolojik tanı kriterlerini değerlendir
Leiomyosarkom tanısı
Stanford kriterlerine göre; yaygın sitolojik atipi, koagülatif tümör hücre nekrozu ve 10/10\geq 10/10 HPF mitoz bulgularından en az ikisinin varlığı leiomyosarkom tanısı koydurur.
2
FIGO 20232023 evreleme sistemine göre evreyi belirle
Evre IB
Uterin leiomyosarkomlarda Evre I tümörün uterusa sınırlı olduğunu belirtir. Kitle 5\leq 5 cm ise Evre IA, >5> 5 cm ise Evre IB'dir. Vakada kitle 77 cm'dir.
3
Tedavi yaklaşımını belirle
Total abdominal histerektomi
Uterin sarkomlarda temel tedavi cerrahidir (TH + BSO). Leiomyosarkomda rutin lenfadenektomi önerilmez; sadece şüpheli lenf nodu varlığında yapılır.

Anahtar Kavram

Uterin leiomyosarkom tanısında Stanford kriterleri (atipi, nekroz, mitoz) ve FIGO 20232023 evrelemesinde 55 cm boyut sınırı kritiktir.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 126Soru

28 yaşında, G1P1, son servikal sitoloji sonucu ASC-US gelen bir hasta polikliniğe başvurmaktadır. Hastanın HPV ko-testi negatif olarak raporlanmıştır. Türkiye Sağlık Bakanlığı ve ASCCP güncel kılavuzlarına göre bu hastada önerilen en uygun yönetim yaklaşımı hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 3 yıl sonra rutin taramaya devam edilmesi

Cevap

ASC-US ve HPV negatif sonuç kombinasyonunda önerilen yönetim, 3 yıl sonra rutin taramaya devam edilmesidir.
ASC-US sitoloji sonucuyla birlikte HPV ko-testinin negatif gelmesi, hastanın CIN 2+ gelişimi açısından düşük risk grubunda yer aldığını gösterir. Güncel ASCCP 2019 kılavuzları ve Türkiye Sağlık Bakanlığı rehberleri bu kombinasyonda 3 yıl sonra rutin tarama (sitoloji + HPV ko-test) ile devam edilmesini önermektedir. Daha sık takip ya da kolposkopi gibi girişimsel yaklaşımlar bu düşük riskli grup için endike değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Sitoloji sonucunu ve HPV ko-test sonucunu birlikte değerlendir
ASC-US (atipik skuamöz hücreler, önemi belirlenemeyen) + HPV negatif kombinasyonu tespit edildi
Yönetim algoritması her iki sonucun birlikte yorumlanmasına dayanır; salt sitoloji sonucu yeterli değildir.
2
Risk sınıflandırmasını belirle
ASC-US + HPV negatif = Düşük risk grubu
HPV yüksek riskli suşlarının negatif olması, servikal intraepitelyal neoplazi (CIN 2+) geliştirme riskini belirgin şekilde düşürür. Bu kombinasyon, HPV pozitif olgulara kıyasla çok daha güvenli bir profil oluşturur.
3
ASCCP 2019 ve Türkiye Sağlık Bakanlığı kılavuz önerisini uygula
Önerilen takip aralığı 3 yıldır
Güncel kılavuzlar, ASC-US + HPV negatif kombinasyonunu rutin tarama ile eşdeğer risk olarak kabul eder ve 3 yıl sonra sitoloji + HPV ko-test ile takibi yeterli bulur. Daha kısa aralıklı veya invazif işlemler bu grupta gereksiz klinik yükü artırır.

Anahtar Kavram

ASC-US sitoloji sonucunda HPV ko-test durumuna göre risk tabanlı yönetim algoritması
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 127Soru

BRCA1 mutasyonu taşıyıcısı olan 44 yaşındaki kadın hastaya risk azaltıcı bilateral salpingo-ooforektomi uygulanıyor. Operasyon sırasında overler ve tüpler makroskopik olarak tamamen doğal izleniyor. Ancak spesimenlerin patolojik incelemesinde, sol tuba uterinanın fimbrial ucunda p53 protein ekspresyonu artmış ve yüksek proliferasyon indeksine (Ki-67) sahip 'Seröz Tubal İntraepitelyal Karsinom' (STIC) odağı saptanıyor.

Bu hastada saptanan öncü lezyonun (prekürsör) ilişkili olduğu epitelyal over kanseri alt tipi ve moleküler sınıflandırması (Kurman ve Shih modeli) aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yüksek Dereceli Seröz Karsinom - Tip II

Cevap

Yüksek Dereceli Seröz Karsinom - Tip II
Soruda tarif edilen vaka, epitelyal over kanserlerinin modern patogenez teorisini (Dualistik Model) sorgulamaktadır. BRCA mutasyonu taşıyıcılarında yapılan profilaktik cerrahi materyallerinde saptanan 'Seröz Tubal İntraepitelyal Karsinom' (STIC), Yüksek Dereceli Seröz Karsinomların (High Grade Serous Carcinoma - HGSC) öncü lezyonudur. HGSC'ler, Kurman ve Shih sınıflandırmasına göre 'Tip II' tümörler grubunda yer alır. Bu tümörler genetik olarak instabildir, sıklıkla TP53 mutasyonu içerirler ve agresif seyirlidirler.

Adım Adım Çözüm

1
Hastadaki klinik ve patolojik bulguları analiz et.
BRCA1 taşıyıcısı, fimbrial uçta STIC saptanmış, p53 pozitif.
Bu bulgular kanserogenez yolunu belirlemek için anahtardır.
2
Saptanan lezyonun (STIC) hangi kanserin öncüsü olduğunu hatırla.
STIC (Seröz Tubal İntraepitelyal Karsinom), Yüksek Dereceli Seröz Karsinomun (HGSC) bilinen öncüsüdür.
HGSC'lerin büyük kısmının overden değil, tubanın fimbrial ucundaki bu lezyonlardan köken aldığı kanıtlanmıştır.
3
İlgili kanserin Kurman ve Shih modelindeki yerini belirle.
Yüksek Dereceli Seröz Karsinomlar, hızlı gelişen, p53 mutasyonlu ve genetik instabilite gösteren 'Tip II' tümörlerdir.
Tip I tümörler (düşük dereceli seröz, müsinöz, endometrioid) yavaş gelişir ve KRAS/BRAF/PTEN mutasyonları taşır.

Anahtar Kavram

Epitelyal Over Kanserleri Moleküler Sınıflandırması (Tip I vs Tip II) ve STIC Teorisi
Soru 128Soru

Otuz sekiz yaşında, G4P3 olan hasta, son gebeliği 5 ay önce normal vajinal doğumla sonuçlanmış. Doğum sonrası dönemde başlayan ve giderek artan vajinal kanama, nefes darlığı ve hemoptizi şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede sağ akciğer bazalinde matite saptanıyor. Pelvik muayenede vajinada mor-kırmızı renkli, kolayca kanayan 1,5 cm'lik nodül tespit ediliyor. Serum beta-hCG düzeyi 85.000 mIU/mL olarak ölçülüyor. Toraks BT'de sağ akciğerde 3 cm çapında tek metastatik lezyon, beyin MR'ı normal olarak bildiriliyor. Karaciğer enzimleri ve kreatinin değerleri referans aralıklarında. FIGO puanlaması yapıldığında toplam puan 6 olarak hesaplandı. Bu hastanın yönetimi açısından aşağıdakilerden hangisi en doğru yaklaşımdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kombine kemoterapi ile etoposid-metotreksat-aktinomisin D (EMA) rejimi uygulanmalıdır

Cevap

Bu hastada kombine kemoterapi (EMA rejimi) uygulanmalıdır; çünkü term gebelik sonrası gelişen koryokarsinom, vajinal metastaz ve akciğer metastazının eş zamanlı varlığı, FIGO skoru sınır değerde (6) olsa bile kombine tedaviyi gerektirir.
Term doğum sonrası gelişen GTN vakalarında koryokarsinom oranı yüksektir ve bu hastada vajinal metastaz, akciğer metastazı ve beta-hCG 85.000 mIU/mL birlikteliği mevcuttur. FIGO skoru 6 teknik olarak düşük risk sınırında kalsa da, term post-partum etyoloji ve vajinal metastazın varlığı tek ajan kemoterapiye yanıt olasılığını düşürür. Bu nedenle EMA kombinasyon kemoterapisi en uygun yaklaşımdır; kombine rejim koryokarsinom histolojisinde ve ek kötü prognostik faktör içeren sınır skor vakalarında tercih edilir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu ve GTN tipini belirle
Term (molar olmayan) gebelik sonrası gelişen beta-hCG yüksekliği, vajinal nodül ve akciğer metastazı tablosu koryokarsinomu düşündürür
Koryokarsinom; molar gebelik, düşük, ektopik veya term doğum sonrası gelişebilir. Term doğum sonrası gelişen GTN vakalarının büyük çoğunluğu koryokarsinom olup malignite potansiyeli yüksektir
2
FIGO prognostik puanını yorumla ve sınır skor durumunu değerlendir
FIGO puanı 6 → teknik olarak düşük risk sınırında (< 7); ancak bu bir sınır (borderline) değerdir
FIGO < 7 düşük riskli, ≥ 7 yüksek riskli GTN tanımlar. Puan 6'da vajinal metastaz varlığı, term post-partum etyoloji ve koryokarsinom histolojisi tek ajan başarısızlık olasılığını artıran bağımsız faktörlerdir
3
Ek kötü prognostik faktörleri listele
Term gebelik antesedanı (koryokarsinom riski ↑), vajinal metastaz (kötü prognostik lokalizasyon), yüksek beta-hCG (85.000 mIU/mL)
Term gebelik sonrası GTN vakalarında koryokarsinom sıklığı yüksektir ve bu hastalar tek ajan kemoterapiye daha az yanıt verir; tedavi başarısızlığı halinde geçikme mortaliteyi artırır
4
Tedavi seçeneğini belirle
Kombine kemoterapi (EMA veya EMA-CO) — sınır FIGO skoru + ek kötü prognostik özellikler kombinasyonu klinisyeni kombine protokole yönlendirmelidir
GTN tedavisinde FIGO skoru 6 ile birlikte vajinal metastaz + term post-partum koryokarsinom varlığı pratik klinik kararı etkiler; kılavuzlar sınır vakalarda kombine kemoterapi tercihini destekler

Anahtar Kavram

GTN'de FIGO prognostik puanlaması ve sınır değer vakalarında kombine kemoterapi endikasyonunun belirlenmesi
Tahmini Süre:3m 30s
Soru 129Soru

Uterin sarkomlarda uygulanan standart cerrahi tedavinin temel bileşenleri düşünüldüğünde, premenopozal bir hastada over dokusunun korunup korunmaması konusunda aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Leiomyosarkomda premenopozal hastalarda over korunması rutin olarak önerilmez çünkü overler potansiyel metastaz alanı olabilir ve östrojen üretimi tümör büyümesini uyarabilir.

Cevap

Leiomyosarkomda premenopozal hastalarda over korunması rutin olarak önerilmez; overler metastaz alanı olabilir ve östrojen üretimi tümör büyümesini destekleyebilir.
Leiomyosarkomlarda over metastatik tutulum alanı olabileceği ve östrojen tümör büyümesini destekleyebildiği için premenopozal hastalarda dahi bilateral salpingo-ooforektomi standart uygulamadır. Premenopozal yaş tek başına over korunması için geçerli bir gerekçe oluşturmaz.

Adım Adım Çözüm

1
Uterin sarkomlarda cerrahi tedavinin temel ilkelerini hatırla.
Standart cerrahi; total histerektomi + bilateral salpingo-ooforektomi (BSO) içermektedir.
Uterin sarkomlarda tüm histolojik alt tiplerde BSO standart yaklaşımdır.
2
Leiomyosarkomda over korunmasının neden önerilmediğini değerlendir.
Overler potansiyel metastatik alan olabilir; ayrıca östrojen üretimi leiomyosarkom büyümesini stimüle edebilir.
Her iki mekanizma da over korunmasını olumsuz kılmaktadır; premenopozal yaş tek başına yeterli gerekçe değildir.

Anahtar Kavram

Uterin sarkomlarda (özellikle leiomyosarkom) cerrahi tedavide bilateral salpingo-ooforektomi endikasyonu ve over korunmasının kontrendike olduğu durumlar.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 130Soru

4242 yaşında premenopozal hasta, uterusun fundus yerleşimli, 66 cm'lik intramural miyom ön tanısıyla miyomektomi operasyonu geçiriyor. Spesimenin patolojik incelemesinde; tümörün düz kas kökenli olduğu, nükleer atipinin belirgin (orta-şiddetli) düzeyde olduğu, 1010 büyük büyütme alanında (1010 BBA) 1212 mitoz saptandığı ancak koagülatif tümör hücre nekrozunun izlenmediği rapor ediliyor. Buna göre, FIGO 20232023 evrelemesi ve yönetim stratejisi düşünüldüğünde, bu vaka için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Tümör FIGO 2023'e göre Evre IB olarak sınıflandırılır ve erken evre leiomyosarkomda overlerin korunması sağkalımı anlamlı düzeyde olumsuz etkilemez.

Cevap

Tümör FIGO 2023'e göre Evre IB olarak sınıflandırılır ve erken evre leiomyosarkomda overlerin korunması sağkalımı anlamlı düzeyde olumsuz etkilemez.
Vaka, Stanford kriterlerine göre leiomyosarkomdur (belirgin atipi ve yüksek mitotik indeks). FIGO 2023 evreleme sistemine göre uterusa sınırlı olup 55 cm'den büyük (66 cm) olduğu için Evre IB olarak kabul edilir. Premenopozal hastalarda erken evre leiomyosarkomda overlerin korunması sağkalımı olumsuz etkilemez (BSO sağkalım avantajı sağlamaz).

Adım Adım Çözüm

1
Stanford kriterlerini uygulayarak tanıyı doğrula.
Belirgin nükleer atipi (+) ve 1212 mitoz (>10/10> 10/10 BBA) (+). Üç kriterden ikisi pozitif olduğu için tanı: Uterin Leiomyosarkom (LMS).
Stanford kriterleri LMS tanısı için koagülatif nekroz, belirgin atipi ve yüksek mitozdan ikisini gerektirir.
2
FIGO 2023 evrelemesini uygula.
Uterusa sınırlı tümörde boyut 66 cm olduğu için Evre IB.
LMS FIGO 2023 evrelemesinde Evre IA 5\leq 5 cm, Evre IB ise >5> 5 cm'dir.
3
Yönetim stratejisini değerlendir (Premenopozal durum).
Histerektomi tamamlanmalı, ancak BSO zorunlu değildir.
Erken evre (Evre I) LMS'de overlerin korunmasının sağkalım üzerinde olumsuz etkisi olmadığı gösterilmiştir.

Anahtar Kavram

Uterin Leiomyosarkom Tanı Kriterleri (Stanford) ve FIGO 2023 Evrelemesi
Soru 131Soru

Yirmi altı yaşında, G0P0G_0P_0, cinsel aktif olan bir hasta, rutin jinekolojik kontrol amacıyla polikliniğe başvuruyor. Herhangi bir şikayeti bulunmayan hastanın ilk kez yapılan sitoloji sonucu HSIL olarak raporlanıyor. Kolposkopi yapılan hastada squamoskolumnar bileşke ve dönüşüm zonunun tamamı net görülüyor (Tip 1 TZ). Kolposkopik biyopsi sonucu CIN 1 olarak rapor ediliyor ve endoservikal küretaj (ECC) negatif bulunuyor. Sitoloji (HSIL) ile histoloji (CIN 1) arasındaki bu uyumsuzluk göz önüne alındığında, bu hastada bir sonraki en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Diagnostik eksizyonel prosedür (LEEP veya konizasyon) uygulanmalıdır

Cevap

Diagnostik eksizyonel prosedür (LEEP veya konizasyon) uygulanmalıdır.
Sitoloji HSIL olarak raporlandığında ve kolposkopik biyopside yalnızca CIN 1 saptandığında, bu uyumsuzluk durumu ASCCP 2019 kılavuzlarına göre diagnostik eksizyonel prosedür endikasyonu oluşturur. Yeterli kolposkopi yapılmış ve ECC negatif bulunmuş olsa dahi, HSIL sitolojisi gerçek bir yüksek dereceli lezyonun varlığına işaret eder ve biyopsi sonucundaki CIN 1 örnekleme hatasını yansıtıyor olabilir. Bu nedenle diagnostik LEEP veya konizasyon hem tanıyı kesinleştirir hem de gerekirse tedaviyi sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Sitoloji-histoloji uyumsuzluğunu tanımla
Sitoloji HSIL (yüksek dereceli) ancak kolposkopik biyopsi CIN 1 (düşük dereceli) — bu ciddi bir uyumsuzluktur.
HSIL sitolojisi, gerçek bir yüksek dereceli intrasquamöz lezyonun varlığını kuvvetle işaret eder. Kolposkopik biyopsi CIN 1 gösterse de, bu sonuç örnekleme hatasını yansıtıyor olabilir.
2
Kolposkopi yeterliliğini ve ECC sonucunu değerlendir
Kolposkopi yeterli (Tip 1 TZ — squamoskolumnar bileşke ve TZ tamamı görülüyor), ECC negatif.
Yeterli kolposkopi ve negatif ECC olması, endoservikal gizli lezyon olasılığını azaltır; ancak HSIL sitolojisi varlığında bu bulgular tek başına güvence sağlamaz.
3
ASCCP 2019 kılavuz önerisini belirle
HSIL sitolojisi + kolposkopik biyopside CIN 1 (uyumsuzluk): yeterli kolposkopi ve negatif ECC olsa bile diagnostik eksizyonel prosedür önerilir.
HSIL sitolojisi, lezyonun yüksek dereceli olduğuna işaret eder. Biyopsideki CIN 1 muhtemelen örnekleme hatasından kaynaklanmaktadır. Kılavuzlar bu uyumsuzluk senaryosunda hastayı takibe almak yerine eksizyonel tanı ve tedaviyi önermektedir.
4
Yaş ve fertilite durumunu göz önünde bulundur
Hasta 26 yaşında ve nulligravid; bu durum tercih edilen eksizyonel yöntemi (LEEP vs konizasyon) etkileyebilir ancak eksizyonun kendisini ortadan kaldırmaz.
Fertilite koruması amaçlı yönetim, diagnostik amaçlı eksizyonu engellemez; LEEP, servikal strüktürü korurken yeterli doku örneği sağlar.

Anahtar Kavram

HSIL sitolojisi ile CIN 1 histolojisi uyumsuzluğunda ASCCP kılavuz önerisine göre diagnostik eksizyonel prosedür endikasyonu
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 132Soru

3232 yaşında, G2P2G2P2 hasta, son doğumundan 1414 ay sonra başlayan düzensiz vajinal kanama şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede uterus 88 haftalık büyüklükte saptanıyor. Serum β\beta-hCG düzeyi 380380 mIU/mL ölçülüyor. Yapılan transvajinal ultrasonda miyometrium içerisinde 3,53,5 cm boyutunda, hiperekojen kitle izleniyor. Yapılan endometrial küretaj materyalinin histopatolojik incelemesinde; vasküler invazyon gösteren, pleomorfik mononükleer "intermediate" trofoblastlar saptanıyor ve immünhistokimyasal incelemede bu hücrelerin insan plasental laktojen (hPL) ile güçlü pozitif boyandığı görülüyor. Bu hasta için en uygun yönetim seçeneği aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Total abdominal histerektomi uygulanması

Cevap

Hastalığın patolojik özellikleri (intermediate trofoblastlar, hPL pozitifliği) ve klinik tablosu (düşük hCG seviyesi) Plasental Yerleşimli Trofoblastik Tümör (PSTT) ile uyumludur ve bu durumda en uygun yönetim total abdominal histerektomidir.
Plasental yerleşimli trofoblastik tümör (PSTT), intermediate trofoblastlardan köken alan ve nispeten yavaş büyüyen bir gestasyonel trofoblastik neoplazi tipidir. Sinsityotrofoblastların azlığı nedeniyle serum β\beta-hCG seviyeleri kitle boyutuna oranla beklenenden düşüktür; buna karşın hPL sentezi belirgindir. PSTT'nin en önemli klinik özelliği kemoterapiye dirençli olmasıdır, bu nedenle fertilite arzusu olmayan veya lokalize hastalığı olan hastalarda birincil tedavi total abdominal histerektomidir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik ve laboratuvar bulgularını analiz et.
Düşük β\beta-hCG (380380 mIU/mL) ve uterus içinde kitle varlığı, tipik gestasyonel trofoblastik neoplazilerden (koryokarsinom) farklı bir tabloya işaret eder.
Koryokarsinomda genellikle çok daha yüksek β\beta-hCG seviyeleri beklenir.
2
İmmünhistokimyasal ve histopatolojik verileri değerlendir.
Intermediate trofoblastların varlığı ve hPL pozitifliği, Plasental Yerleşimli Trofoblastik Tümör (PSTT) için spesifiktir.
PSTT, plasenta yatağındaki intermediate trofoblastlardan köken alır.
3
Tanıya uygun tedavi stratejisini belirle.
PSTT kemoterapiye dirençli olduğu için lokalize hastalıkta altın standart tedavi histerektomidir.
Cerrahi, kemoterapiye düşük yanıt veren bu tümör tipinde küratiftir.

Anahtar Kavram

Plasental Yerleşimli Trofoblastik Tümör (PSTT) yönetimi
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 133Soru

4848 yaşında, G4P4G4P4 olan bir hasta, 55 aydır devam eden aralıklı vajinal kanama ve cinsel ilişki sonrası lekelenme şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan jinekolojik muayenede servikste 4,54,5 cm boyutunda, vajina üst 1/31/3 kısmına uzanım gösteren ülserovejetan kitle saptanıyor. Rektal muayenede sol parametriumda pelvik yan duvara uzanmayan fiksasyon ve endürasyon saptanırken, çekilen üriner sistem ultrasonografisinde hidronefroz izlenmiyor. FIGO 2018 sınıflamasına göre bu hasta için en olası evre ve önerilmesi gereken tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Evre IIB — Eksternal radyoterapi + Brakiterapi + Haftalık sisplatin

Cevap

En olası evre IIB olup, önerilmesi gereken tedavi yaklaşımı eksternal radyoterapi, brakiterapi ve eş zamanlı haftalık sisplatin içeren kemoradyoterapidir.
Hastada saptanan yan duvara uzanmayan parametrial invazyon FIGO 2018 sınıflamasına göre Evre IIB'dir. Bu evrede ve daha ileri evrelerde standart tedavi yaklaşımı, eksternal pelvik radyoterapi, intrakaviter brakiterapi ve haftalık düşük doz sisplatin infüzyonundan oluşan konkomitan kemoradyoterapidir.

Adım Adım Çözüm

1
Lezyon yayılımının değerlendirilmesi
Tümör boyutu 4,54,5 cm (bulky), vajina üst 1/31/3 tutulumu var, ancak en kritik bulgu parametrial invazyonun saptanmasıdır.
FIGO evrelemesinde en uzak yayılım noktası evreyi belirler.
2
FIGO 2018 evresinin belirlenmesi
Parametrium tutulumu var ancak pelvik yan duvara ulaşmıyor ve hidronefroz yok. Bu bulgular Evre IIB ile uyumludur.
Vajinal tutulum (IIA) olsa dahi parametrial tutulumun (IIB) varlığı daha ileri bir evreyi temsil eder.
3
Tedavi yönteminin seçilmesi
Evre IIB ve üzeri vakalarda (ve bazı hacimli erken evrelerde) standart tedavi kemoradyoterapidir.
Parametrial tutulum olan vakalarda cerrahinin morbiditesi yüksektir ve parametrial pozitiflik nedeniyle zaten adjuvan radyoterapi gerekecektir.

Anahtar Kavram

Serviks kanserinde FIGO 2018 evrelemesine göre parametrial tutulum (yan duvara ulaşmayan) Evre IIB'dir ve tedavisi primer kemoradyoterapidir.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 134Soru

55 yaşında kadın hasta, son 4 ayda hızla artan pelvik ağrı ve postmenopozal kanama şikayeti ile başvuruyor. Pelvik muayenede uterusun yaklaşık 16 hafta büyüklüğünde olduğu ve düzensiz sınırlı bir kitle içerdiği saptanıyor. Çekilen pelvik MR görüntülemesinde uterusta santral nekroz içeren 8 cm8\text{ cm}'lik miyometrial kitle izleniyor. Yapılan total abdominal histerektomi ve bilateral salpingo-ooferektomi (TAH+BSO) sonrası patoloji sonucu "Uterin Leiomyosarkom" (LMS) olarak raporlanıyor; tümörün miyometriyum ile sınırlı olduğu ve serozaya invazyon yapmadığı belirtiliyor. Bu hasta ve tanısı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Bu tümör tipi için en yaygın uzak metastaz bölgesi akciğerdir.

Cevap

En yaygın uzak metastaz bölgesinin akciğer olduğunu belirten seçenek doğrudur.
Uterin leiomyosarkomlar (LMS), agresif seyirli mezenkimal tümörlerdir. En önemli özellikleri hematojen yolla hızla yayılmalarıdır. Akciğerler, bu tümörlerin en sık uzak metastaz yaptığı bölge olduğu için tanı anında akciğer grafisi veya toraks BT çekilmesi standart bir yaklaşımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Tümör tipini ve boyutunu değerlendir.
Tanı Uterin Leiomyosarkom (LMS), kitle boyutu 8 cm8\text{ cm} ve uterusla sınırlıdır.
Evreleme ve prognoz analizi için tümörün özellikleri belirlenmelidir.
2
FIGO 2009 LMS evreleme kriterlerini uygula.
Evre I kitleleri 5 cm5\text{ cm} sınırına göre IA (5 cm\leq 5\text{ cm}) ve IB (>5 cm> 5\text{ cm}) olarak ayrılır.
Vakada kitle 8 cm8\text{ cm} olduğu için Evre IB olarak sınıflandırılır.
3
Yayılım yollarını ve tanısal özellikleri analiz et.
LMS'de hematojen yayılım ön plandadır ve akciğer en sık tutulan bölgedir.
Diğer jinekolojik malignitelerin aksine lenfatik yayılımdan ziyade kan yoluyla yayılım tipiktir.

Anahtar Kavram

Uterin leiomyosarkomların evreleme kriterleri (5 cm sınırı) ve hematojen (akciğer) yayılım özelliği.

İpuçları

1
Uterin sarkomlarda evreleme, endometrium karsinomlarından farklıdır; kitle boyutunu dikkate alın.
2
Sarkomlar lenfatik kanallardan ziyade kan damarlarını (hematojen yol) tercih ederek yayılırlar.

Daha Fazla Pratik

Endometrial stromal sarkom (ESS) ile leiomyosarkom arasındaki hormonal reseptör farklarını inceleyin.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 135Soru

Epitelyal over kanserlerinde en sık görülen histolojik tip hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Seröz karsinom

Cevap

Seröz karsinom, epitelyal over kanserlerinin en sık görülen histolojik tipidir.
Seröz karsinom, epitelyal over kanserlerinin yaklaşık %70'ini oluşturur ve bu nedenle açık ara en sık görülen histolojik tiptir. Yüksek dereceli seröz karsinom özellikle ileri evrede sıkça karşılaşılan ve BRCA1/2 mutasyonuyla ilişkili olabilen alt tiptir.

Adım Adım Çözüm

1
Epitelyal over kanserlerinin histolojik alt tiplerini sıralayın.
Seröz, müsinöz, endometrioid, berrak hücreli ve Brenner tümörü başlıca alt tiplerdir.
Epitelyal over kanserleri birden fazla histolojik tip içerir; doğru sınıflandırma tanı ve tedavi için kritiktir.
2
Her tipin görülme sıklığını karşılaştırın.
Seröz karsinom ~%70, müsinöz ~%10, endometrioid ~%10, berrak hücreli ~%5, diğerleri daha nadir.
Sıklık bilinmesi, klinik pratikte en yaygın karşılaşılan tipi tanımak açısından önemlidir.
3
En yüksek sıklığa sahip tipi belirleyin.
Seröz karsinom, tüm epitelyal over kanserlerinin yaklaşık %70'ini oluşturarak en sık görülen tiptir.
Doğrudan frekans karşılaştırması ile seröz karsinom en sık tip olarak tespit edilir.

Anahtar Kavram

Epitelyal over kanserlerinde histolojik tip sıklığı — seröz karsinom en sık görülen tiptir.
Soru 136Soru

Endometrium kanserinin en sık görülen histolojik tipi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Endometrioid adenokarsinom

Cevap

Endometrioid adenokarsinom, endometrium kanserlerinin en sık görülen histolojik tipidir.
Endometrium kanserlerinin büyük çoğunluğunu (%80-85) oluşturan histolojik tip endometrioid adenokarsinomdur. Bu kanserler Tip I grubuna girer; östrojen uyarısıyla ilişkilidir, iyi diferansiye olma eğilimindedir ve görece iyi prognoza sahiptir.

Adım Adım Çözüm

1
Endometrium kanserlerinin histolojik sınıflandırmasını hatırla
Endometrium kanserleri Tip I (östrojen bağımlı) ve Tip II (östrojen bağımsız) olmak üzere iki ana gruba ayrılır.
Sınıflandırmayı bilmek hangi tipin daha sık görüldüğünü belirlemede temeldir.
2
Tip I kanserlerin özelliklerini ve sıklığını değerlendir
Tip I kanserlerin prototipi endometrioid adenokarsinomdur ve tüm endometrium kanserlerinin yaklaşık %80-85'ini oluşturur.
Tip I kanserler östrojen uyarısıyla ilişkili olup daha iyi prognozludur ve çok daha sık görülür.
3
Diğer tiplerin sıklığını karşılaştır
Seröz karsinom (%5-10), berrak hücreli karsinom, müsinöz karsinom ve karsinosarkom çok daha nadir görülür.
Frekans karşılaştırması endometrioid adenokarsinomun baskın tip olduğunu doğrular.

Anahtar Kavram

Endometrium kanserinin Tip I/Tip II sınıflandırması ve histolojik tiplerin sıklığı
Soru 137Soru

64 yaşında postmenopozal hasta, vulvada kaşıntı ve ele gelen kitle şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede sol labium majusta orta hattan 2.5 cm2.5\text{ cm} uzaklıkta, 1.8 cm1.8\text{ cm} boyutunda ekzofitik lezyon saptanıyor. Biyopsi sonucu skuamöz hücreli karsinom olarak raporlanıyor ve stromal invazyon derinliği 1.2 mm1.2\text{ mm} olarak ölçülüyor. Klinik ve radyolojik olarak şüpheli lenf nodu saptanmayan bu hasta için en uygun cerrahi yönetim aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Radikal geniş lokal eksizyon ve ipsilateral sentinel lenf nodu biyopsisi

Cevap

Radikal geniş lokal eksizyon ve ipsilateral sentinel lenf nodu biyopsisi
Bu hasta FIGO 2021 sınıflamasına göre Evre IB vulva kanserine sahiptir. Stromal invazyonun 1.0 mm1.0\text{ mm}'den fazla olması lenfatik değerlendirmeyi zorunlu kılar. Lezyonun 4 cm4\text{ cm}'den küçük olması ve klinik olarak lenf nodu tutulumu saptanmaması sentinel lenf nodu biyopsisi için ideal aday olduğunu gösterir. Ayrıca lezyonun orta hattan >1 cm> 1\text{ cm} uzakta olması sadece ipsilateral lenfatik cerrahiyi yeterli kılar.

Adım Adım Çözüm

1
FIGO evrelemesinin belirlenmesi
Lezyon 1.8 cm1.8\text{ cm} (leq2 cm\\leq 2\text{ cm}) ve invazyon derinliği 1.2 mm1.2\text{ mm} (>1.0 mm> 1.0\text{ mm}) olduğu için vaka Evre IB'dir.
Evre IA kriteri olan leq1 mm\\leq 1\text{ mm} invazyon sınırı aşıldığı için lenf nodu cerrahisi endikedir.
2
Lenfatik drenajın lateralizasyon açısından değerlendirilmesi
Lezyon orta hattan 2.5 cm2.5\text{ cm} (>1 cm> 1\text{ cm}) uzaktadır, bu nedenle ipsilateral (tek taraflı) değerlendirme yeterlidir.
Lateral yerleşimli vulva kanserlerinde kontralateral lenf nodu metastaz riski çok düşüktür.
3
Cerrahi yöntemin (Sentinal vs Lenfadenektomi) seçimi
Klinik nodal negatif (cN0) ve tümör çapı <4 cm< 4\text{ cm} olan hastalarda sentinel lenf nodu biyopsisi (SLNB) tercih edilir.
SLNB, lenfadenektomiye bağlı lenfödem ve yara yeri komplikasyonlarını azaltırken güvenilir evreleme sağlar.

Anahtar Kavram

Vulva kanserinde Evre IB sınırı (>1 mm> 1\text{ mm} invazyon) ve sentinel lenf nodu biyopsisi endikasyonları (Boyut <4 cm< 4\text{ cm}, cN0, lateral yerleşim).

Daha Fazla Pratik

Sentinel lenf nodu biyopsisinde mikrometastaz saptanması durumunda yapılması gereken adjuvan tedavileri gözden geçirin.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 138Soru

Epitelyal over kanseri tanısı alan bir hastada en sık kullanılan serum tümör belirteci hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: CA-125

Cevap

CA-125, epitelyal over kanserlerinde kullanılan en önemli serum tümör belirtecidir.
CA-125, epitelyal over kanserlerinde en sık yükselen ve klinik pratikte tanı, tedavi yanıtı ve nüks takibinde kullanılan birincil serum tümör belirtecidir. Özellikle seröz tip epitelyal over kanserlerinde belirgin yükselme gözlemlenir.

Adım Adım Çözüm

1
Over kanserlerini histolojik kökene göre sınıflandır.
Over kanserleri epitelyal, germ hücreli ve seks kord-stromal tümörler olarak üçe ayrılır.
Her tümör tipinin kendine özgü belirteci vardır; doğru eşleştirme için sınıflandırma gereklidir.
2
Epitelyal over kanserleri için kullanılan tümör belirtecini belirle.
CA-125 (Cancer Antigen 125), epitelyal over kanserlerinin tanı, takip ve nüks değerlendirmesinde kullanılan standart belirteçtir.
CA-125, seröz, endometrioid ve berrak hücreli tip epitelyal over tümörlerinde belirgin olarak yükselir.
3
Diğer belirteçlerin hangi tümör tiplerine ait olduğunu eşleştir.
AFP → endodermal sinüs tümörü; beta-hCG → koryokarsinom; İnhibin → granüloza hücreli tümör.
Bu eşleştirmeler, epitelyal olmayan tümör belirteçlerini yanlış uygulamaktan kaçınmak için bilinmelidir.

Anahtar Kavram

Epitelyal over kanserlerinde CA-125 birincil tümör belirtecidir; diğer belirteçler (AFP, hCG, İnhibin) epitelyal olmayan tümörlere aittir.
Tahmini Süre:45s
Soru 139Soru

55 yaşında postmenopozal bir kadın, 6 aydır sağ labium majus'ta büyüyen, 3,2 cm çapında, düzensiz kenarlı, ülsere lezyonla başvuruyor. Biyopsi skuamöz hücreli karsinom olarak raporlanıyor. Pelvik MRI'da sağ inguinal bölgede 5 mm çapında iki adet lenf nodu izleniyor (morfolojik olarak benign görünümlü). Sol inguinal bölgede patoloji saptanmıyor. Lezyonun vulvaya komşu yapılara invazyonu bulunmuyor ve uzak metastaz mevcut değil. FIGO 2021 sınıflamasına göre bu hastanın evrelemesi ve primer cerrahi yönetimi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Evre IB — geniş lokal eksizyon + sağ inguinofemoral sentinel lenf nodu biyopsisi

Cevap

FIGO 2021'e göre Evre IB olarak evrelenir; tedavide geniş lokal eksizyon ve ipsilateral (sağ) inguinofemoral sentinel lenf nodu biyopsisi uygulanmalıdır.
Lezyon 3,2 cm olduğundan ve vulvaya sınırlı olduğundan FIGO 2021 Evre IB ölçütlerini karşılamaktadır. Görüntülemede morfolojik benign görünümlü inguinal nodlar klinik N0 kabul edilir ve patolojik evreyi Evre III'e taşımaz. Güncel kılavuzlarda lateral yerleşimli, klinik N0, Evre IB vulva kanserinde tercih edilen cerrahi yaklaşım geniş lokal eksizyon artı ipsilateral sentinel lenf nodu biyopsisidir; bu yaklaşım tam diseksiyona göre daha az morbidite ile eş değer onkolojik sonuç sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
FIGO 2021 vulva kanseri evreleme kriterlerini uygula
Lezyon 3,2 cm (>2 cm), vulvaya sınırlı, komşu yapılara invazyon yok → Evre IB (Evre IA için ≤2 cm ve ≤1 mm stromal invazyon şartı sağlanmıyor)
FIGO 2021'de Evre I: vulvaya sınırlı, lenf nodu ve uzak metastaz yok. IA: ≤2 cm ve ≤1 mm stromal invazyon. IB: >2 cm VEYA >1 mm stromal invazyon.
2
Lenf nodu durumunu değerlendir
Görüntülemede morfolojik benign görünümlü nodlar mevcut; klinik/histopatolojik tutulum kanıtlanmamış → Evre III'e yükseltilmez
FIGO 2021'de evreleme klinik ve patolojik bulgulara dayanır. Morfolojik benign görünümlü nodlar patolojik lenf nodu tutulumu sayılmaz.
3
Cerrahi yaklaşımı belirle: Lateral yerleşim ve hasta profili dikkate alınarak inguinal lenf nodu değerlendirme yöntemi seç
Lezyon lateral yerleşimli (orta hattı tutmuyor), klinik N0 → sentinel lenf nodu biyopsisi (SLNB) endikasyonu var; tam bilateral diseksiyon gerekmez
Güncel rehberler (ESGO, NCCN) lateral Evre IB vulva kanserinde klinik N0 olgularda SLNB'yi tercih etmektedir. Bu yaklaşım, tam inguinofemoral diseksiyona kıyasla lenfödem ve morbiditeyi azaltır.
4
Bilateral mi yoksa ipsilateral SLNB mi?
Lezyon orta hattı tutmadığından ipsilateral (sağ) SLNB yeterlidir
Vulva kanserinde orta hat tutulumu (klitoris, posterior fourchette, perineal cilt) varsa bilateral inguinal değerlendirme gerekir. Lateral lezyonlarda ipsilateral SLNB kabul görmüş yaklaşımdır.

Anahtar Kavram

FIGO 2021 vulva kanseri evreleme sistemi ve lateral Evre IB lezyonda sentinel lenf nodu biyopsisi endikasyonu
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 140Soru

Elli beş yaşında postmenopozal bir kadın, jinekolojik muayene sırasında saptanan uterus kitlesine yönelik total abdominal histerektomi + bilateral salpingooforektomi yapılıyor. Patoloji raporunda: endometriyum kökenli, tümör boyutu 6 cm, myometriyum invazyonu yok, uterus içinde sınırlı, yüksek dereceli histoloji ile uyumlu malign iğsi hücreli proliferasyon saptanıyor. İmmünohistokimyasal incelemede tümörün CD10 (+), desmin (-), SMA (-) olduğu görülüyor. Bu hastanın patolojik tanısı ve FIGO evresi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yüksek dereceli endometrial stromal sarkom, Evre IA

Cevap

Yüksek dereceli endometrial stromal sarkom, Evre IA
İmmünohistokimyasal incelemede CD10 pozitifliği ve desmin/SMA negatifliği, tümörün endometrial stromal kökenli olduğunu gösterir. Yüksek dereceli histoloji varlığı nedeniyle tanı yüksek dereceli endometrial stromal sarkomdur. Tümörün uterus içinde sınırlı olması ve myometriyal invazyon bulunmaması, FIGO 2009 uterin sarkom evreleme sistemine göre Evre IA'ya karşılık gelir.

Adım Adım Çözüm

1
İmmünohistokimyasal profili yorumlayarak tümörün histolojik tipini belirle
CD10(+), desmin(-), SMA(-) profili endometrial stromal diferansiyasyonu gösterir; leiomyosarkom veya karsinosarkom değildir
Uterin sarkomların ayırıcı tanısında immünohistokimya kritik öneme sahiptir: leiomyosarkom desmin/SMA(+), endometrial stromal sarkom CD10(+) özellik gösterir
2
Yüksek dereceli histoloji bilgisini kullanarak endometrial stromal sarkomun alt tipini belirle
Yüksek dereceli endometrial stromal sarkom (YESS); düşük dereceli ESS değil
Endometrial stromal sarkomlar düşük dereceli (DESS) ve yüksek dereceli (YESS) olarak ikiye ayrılır; YESS agresif seyirli olup yüksek mitoz ve nükleer atipi ile karakterizedir
3
Uterin sarkomlara özgü FIGO 2009 evreleme sistemini uygula
Tümör uterus içinde sınırlı + myometriyal invazyon yok → Evre IA
Uterin sarkomlar için FIGO 2009: Evre IA = tümör uterus içinde sınırlı, ≤5 cm (LMS için) veya myometriyal invazyon yok (ESS için); Evre IB = myometriyal invazyon var; Evre II = pelvik yayılım

Anahtar Kavram

Uterin sarkomların immünohistokimyasal ayırıcı tanısı ve FIGO evrelemesi
Tahmini Süre:2m 30s
ÖncekiSayfa 7 / 17Sonraki
Jinekolojik Onkoloji — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı — Sayfa 7 | Examkin