Kardiyovasküler ve Solunum Sistemi Patolojisi

Otuz iki ($32$) yaşında kadın hasta, ani başlayan ve hızla ilerleyen konjestif kalp yetmezliği tablosu ile acil servise başvuruyor. Yapılan tetkikler sonucunda kalp nakli listesine alınan hastanın endomiyokardiyal biyopsisinde; miyokard dokusunda yaygın miyosit nekrozu, lenfosit, makrofaj ve plazma hücrelerinden zengin infiltrasyon ile birlikte çok çekirdekli dev hücreler saptanıyor. Histopatolojik incelemede organize granülom yapısına rastlanmıyor. Bu tabloya yol açan en olası patolojik süreç aşağıdakilerden hangisidir?

$68$ yaşında, $50$ paket/yıl sigara içme öyküsü olan erkek hasta; öksürük ve kanlı balgam şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan toraks bilgisayarlı tomografisinde sağ hiler bölgede (santral yerleşimli) kitle saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde serum kalsiyum düzeyi $12.8$ mg/dL (N: $8.5-10.5$ mg/dL) olarak ölçülüyor. Bu klinik tabloya göre, hastada görülmesi en olası akciğer tümörü aşağıdakilerden hangisidir?

58 yaşında erkek hasta, son 2 yıldır giderek artan efor dispnesi ve kuru öksürük şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın tıbbi öyküsünden gemi söküm ve izolasyon işlerinde 25 yıl çalıştığı öğreniliyor. Yapılan tetkiklerde solunum fonksiyon testleri (SFT) şu şekildedir:

Akciğer tomografisinde alt loblarda belirgin interstisyel fibrozis ve diyafragmatik plevrada kalsifiye plaklar saptanıyor. Bu hastanın akciğer biyopsisinde görülmesi en olası bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$38$ yaşında erkek hasta; son $3$ haftadır giderek artan nefes darlığı, halsizlik ve göğüste dolgunluk hissi şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde juguler venöz dolgunluk, kalp seslerinde derinden gelme ve inspiryum sırasında sistolik kan basıncında $15 \text{ mmHg}$'lık patolojik düşüş (pulsus paradoksus) saptanıyor. Bilgisayarlı tomografide sağ atriyum serbest duvarından köken alan, perikard boşluğuna invaze olmuş, düzensiz sınırlı ve içerisinde geniş nekroz alanları barındıran kitle ile birlikte masif hemorajik efüzyon izleniyor. Biyopsi örneğinin immünohistokimyasal incelemesinde tümör hücrelerinin $CD31$ ve $ERG$ ile kuvvetli pozitif boyandığı saptanıyor.

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$28$ yaşında erkek hasta; çocukluğundan beri devam eden kronik öksürük, bol miktarda pis kokulu balgam çıkarma ve tekrarlayan sinüzit atakları nedeniyle başvuruyor. Fizik muayenede kalp seslerinin göğüs sağ yarısında daha belirgin duyulduğu (dekstrokardi) ve karaciğer matitesinin sol hipokondriumda olduğu saptanıyor. Yüksek çözünürlüklü bilgisayarlı tomografide ($HRCT$) her iki akciğer alt loblarında bronşiyal duvarlarda belirgin kalınlaşma ve lümenlerde kalıcı dilatasyonlar izleniyor.

Bu hastadaki klinik tablo ve akciğer bulgularının gelişiminden sorumlu olan temel patogenetik kusur aşağıdakilerden hangisidir?

$58$ yaşında, kronik alkol kullanımı ve malnütrisyon öyküsü olan erkek hasta; ani başlayan yüksek ateş, titreme ve prodüktif öksürük şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede sağ üst lobda matite ve raller saptanıyor. Hastanın balgamının oldukça yapışkan, koyu kıvamlı ve "vişne jölesi" (currant jelly) görünümünde olduğu gözleniyor. Akciğer grafisinde sağ üst lobda konsolidasyon ve horizontal fissürün aşağı doğru yer değiştirdiği (bombelik yaptığı) izleniyor. Bu klinik tabloya neden olan en olası etken mikroorganizma aşağıdakilerden hangisidir?

$64$ yaşında erkek hasta, $4$ hafta önce geçirdiği pnömokokal lobar pnömoni sonrası klinik olarak iyileşme göstermesine rağmen, çekilen kontrol akciğer grafisinde sağ alt lobdaki konsolidasyon alanının sebat etmesi üzerine değerlendiriliyor. Hastadan alınan biyopsi örneğinde; alveol boşluklarının rezolüsyona uğramamış eksüda yerine, fibroblast infiltrasyonu ve gevşek bağ dokusu tıkaçları ile dolduğu izleniyor.

Bu hastadaki histopatolojik tabloyu tanımlamak için kullanılan en uygun terim aşağıdakilerden hangisidir?

$72$ yaşında, bilinen akciğer adenokarsinomu tanılı bir hasta; ani gelişen nefes darlığı, hipotansiyon ve boyun venlerinde belirginleşme şikayetleriyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenede perikardiyal frotman ve inspiryumda sistolik kan basıncında $15$ mmHg'den fazla düşüş (pulsus paradoksus) saptanıyor. Yapılan perikardiyosentezde hemorajik karakterde sıvı aspire ediliyor ve sitolojik incelemede malign epitelyal hücre kümeleri izleniyor. Bu hastadaki klinik tabloya en sık neden olan tümör grubu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$72$ yaşında erkek hasta, geçirdiği serebrovasküler olay sonrası yoğun bakım ünitesinde mekanik ventilatör desteği altında izlenmektedir. Yatışının $8.$ gününde ani gelişen ateş, plevretik göğüs ağrısı ve pürülan, yeşilimsi balgam şikayetleri ortaya çıkıyor. Akciğer grafisinde bilateral yama tarzında infiltrasyon odakları ve yer yer kavitasyonlar saptanıyor. Hastanın eksitusunu takiben yapılan otopside, akciğer kesitlerinde yaygın hemorajik nekroz alanları izleniyor. Mikroskobik incelemede, alveol duvarlarında yaygın destrüksiyonla birlikte, çok sayıda mikroorganizmanın küçük arter ve venlerin duvarlarına invaze olduğu (vaskülit) ve damar lümenlerinde yaygın trombozlar geliştiği gözleniyor. Bu klinik ve patolojik tabloya en sık neden olan patojen aşağıdakilerden hangisidir?

Yoğun bakım ünitesinde takip edilen ve yüksek konsantrasyonlu ($100\%$) oksijen tedavisi alan bir hastada, bronşiyal sekresyonlara bağlı gelişen tam hava yolu obstrüksiyonunu takiben akciğer kollapsının (atelektazi), oda havası soluyan bir hastaya göre dramatik olarak daha hızlı ve şiddetli gerçekleştiği saptanmıştır. Patogenezinde alveol içi nitrojenin yerini alan oksijenin kan akımıyla hızla emilmesinin (nitrojen washout) yattığı bu tablo, aşağıdaki atelektazi tiplerinden hangisi kapsamında değerlendirilir?

62 yaşında erkek hasta, son 3 aydır giderek artan nefes darlığı ve plevral efüzyon şikayetiyle başvurmuştur. Yapılan plevral biyopside mezotelyal hücrelerde proliferasyon izlenmiş, ancak morfolojik olarak 'reaktif mezotelyal hiperplazi' ile 'epitelioid mezotelyoma' ayırıcı tanısı yapılamamıştır. Bu vakada, malign mezotelyoma tanısını doğrulamak amacıyla $9p21$ lokusundaki homozigot delesyonu dolaylı olarak gösteren en güvenilir immünohistokimyasal belirteç aşağıdakilerden hangisidir?

Konnektif doku hastalığı öyküsü olan genç bir hastada, mitral kapak yaprakçıklarının ileri derecede gevşek (floppy) olduğu ve sistol sırasında sol atriyuma doğru belirgin balonlaşma (prolapsus) gösterdiği saptanmıştır. Bu kapağın histopatolojik incelemesinde gözlenmesi beklenen temel değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdakilerden hangisi; solunum fonksiyon testlerinde zorlu vital kapasite ($FVC$) değerinde azalma ve $FEV_1/FVC$ oranında korunma (normal veya artış) ile karakterize restriktif bir akciğer hastalığı olan sarkoidozun histopatolojik bulgularından biridir?

22 yaşında aktif spor yapan bir erkek hasta, basketbol antrenmanı sırasında ani kardiyak arrest nedeniyle kaybedilmiştir. Otopsi incelemesinde kalp ağırlığının $550\ g$ olduğu (normal: $<350\ g$), sol ventrikül kavitesinin daraldığı ve ventriküler septumun serbest duvara göre belirgin derecede kalınlaştığı (asimetrik septal hipertrofi) gözlenmiştir. Mikroskobik incelemede miyositlerde belirgin hipertrofi ile birlikte "miyofibriller dizilim bozukluğu" (disarray) ve interstisyel fibrozis saptanmıştır. Bu tablo için en olası etiyolojik mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

Çocukluk çağında geçirilmiş romatizmal ateş öyküsü olan $52$ yaşındaki bir kadın hastada, nefes darlığı ve ortopne şikayetleri üzerine yapılan incelemelerde ileri derecede mitral darlık saptanmıştır. Bu hastadaki kapak lezyonunun gelişiminden ve darlık tablosundan sorumlu olan en karakteristik morfolojik değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

22 yaşında erkek hasta, çocukluğundan beri devam eden mevsimsel rinit ve tekrarlayan ekspiratuar hışıltı atakları ile başvuruyor. Atak sırasında alınan balgam örneğinin mikroskobik incelemesinde eozinofil proteinlerinden köken alan eozinofilik, çift kırıcılı iğne benzeri kristal yapılar izleniyor. Bu hastanın bronşiyal duvar biyopsisinde izlenmesi en olası histopatolojik değişiklik aşağıdakilerden hangisidir?

$55$ yaşında kadın hasta; halsizlik, düşük derece ateş ve kilo kaybı şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde oskültasyonda "tümör vuruşu" (tumor plop) duyuluyor. Ekokardiyografik incelemede sol atriumda interatrial septum bölgesinden köken alan, pedinküllü ve hareketli bir kitle saptanıyor. Bu lezyonun histopatolojik incelemesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Solunum fonksiyon testlerinde zorlu vital kapasitenin ($FVC$) azaldığı, ancak $FEV_1/FVC$ oranının normal veya artmış (%$80$ ve üzeri) saptandığı bir hastada, aşağıdaki tanılardan hangisi en olasıdır?

$38$ yaşında erkek hasta, $2$ gündür devam eden ani başlayan titreme, $39.5^\circ C$ ateş ve paslı (pürülan) balgam şikayetiyle acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde sağ alt lobda vibrasyon torasik artışı, raller ve perküsyonla matite saptanıyor. Akciğer grafisinde sağ alt lobda homojen konsolidasyon izleniyor. Hastanın akciğerindeki tutulan lobun makroskopik olarak kırmızı, sert ve havasız (karaciğer kıvamında) olduğu saptanmıştır. Bu evrede, mikroskobik incelemede aşağıdakilerden hangisinin saptanması en olasıdır?

Normal üç yaprakçıklı aort kapağına sahip bireylerde senil kalsifik aort darlığı tipik olarak $70$ ile $80$ yaşları arasında klinik bulgu verirken; aort darlığının $50$ ile $60$ yaşları gibi daha erken dönemlerde ortaya çıkmasına en sık zemin hazırlayan konjenital anomali aşağıdakilerden hangisidir?