Tüm alıştırma soruları

2563 soru

Soru 1561Soru

20. yüzyılın ikinci yarısında Anadolu'daki antik yerleşimlerde yürütülen kurtarma kazıları, baraj yapımı nedeniyle sular altında kalma tehlikesi altındaki taşınabilir eserlerin korunmasını sağlasa da, mimari kalıntıların yerinde korunması hususunda uluslararası koruma standartlarının çok gerisinde kalınmasına yol açmıştır.

Bu cümleden kesin olarak çıkarılabilecek yargı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Anadolu'daki antik yerleşimlerde gerçekleştirilen kurtarma kazıları, mimari kalıntıların kendi konumlarında korunmasında uluslararası düzeyde kabul gören kriterlerin altında kalınmasıyla sonuçlanmıştır.

Cevap

Anadolu'daki antik yerleşimlerde gerçekleştirilen kurtarma kazıları, mimari kalıntıların kendi konumlarında korunmasında uluslararası düzeyde kabul gören kriterlerin altında kalınmasıyla sonuçlanmıştır.
Cümlede, gerçekleştirilen kurtarma kazılarının 'mimari kalıntıların yerinde korunması hususunda uluslararası koruma standartlarının çok gerisinde kalınmasına yol açtığı' belirtilmiştir. Bu durum, mimari kalıntıların kendi özgün konumlarında (yerinde) muhafaza edilmesi sürecinde uluslararası düzeyde belirlenmiş standartların (kriterlerin) gerisinde kalındığını (altında kalındığını) doğrudan doğrulamaktadır.

Adım Adım Çözüm

1
Cümlenin sunduğu temel verileri ve sınırları belirlemek.
Cümleden kurtarma kazılarının 20. yüzyılın ikinci yarısında Anadolu'da yapıldığı, baraj tehlikesine karşı taşınabilir eserlerin korunabildiği, ancak mimari kalıntıların yerinde (kendi özgün konumunda) korunmasında uluslararası standartların gerisinde kalındığı belirlenmiştir.
Kesin yargı sorularında yalnızca cümlede açıkça verilen bilgilerin sınırları içinde kalmak gerekir.
2
Seçenekleri analiz ederek doğrudan çıkarılamayan öznel yorumları ve aşırı genellemeleri tespit etmek.
Barajlar öncesindeki kazı durumları, kalıntıların tamamının akıbeti, taşınabilir eserlerin nasıl korunduğu ve başarının ölçütü gibi unsurların cümlede yer almadığı tespit edilmiş ve ilgili seçenekler elenmiştir.
Metinde doğrudan geçmeyen olasılıklar ve yorumlar kesin yargı olamaz.
3
Cümlenin son bölümündeki yargıyı en uygun eş anlamlı ifadelerle karşılayan seçeneği bulmak.
'Yerinde korunması' ifadesinin 'kendi konumlarında korunması', 'uluslararası koruma standartlarının çok gerisinde kalınması' ifadesinin ise 'uluslararası düzeyde kabul gören kriterlerin altında kalınması' şeklinde karşılandığı görülmüştür.
Kesin yargı seçenekleri genellikle ana cümlenin farklı sözcüklerle yeniden kurulmuş biçimidir.

Anahtar Kavram

Cümleden Kesin Yargı Çıkarma
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 1562Soru

Bir bisiklet kiralama istasyonunda tek kişilik ve iki kişilik olmak üzere iki farklı türde bisiklet bulunmaktadır. Bu istasyondaki toplam bisiklet sayısı 3232 ve bu bisikletlerin toplam koltuk kapasitesi 4848'dir.

İstasyona gelen bir grup turist, tek kişilik bisikletlerin tamamını ve iki kişilik bisikletlerin bir kısmını kiraladıktan sonra istasyonda kalan bisikletlerin toplam koltuk kapasitesi 1212 olmuştur.

Buna göre, turist grubu bu istasyondan toplam kaç adet bisiklet kiralamıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 26

Cevap

Turist grubunun kiraladığı toplam bisiklet sayısı 26'dır.
Tek kişilik ve iki kişilik bisiklet sayıları denklem yardımıyla sırasıyla 16 ve 16 olarak bulunur. Tek kişilik bisikletlerin tamamı (16 adet) kiralanmıştır. Kalan koltuk kapasitesi 12 olduğuna ve sadece iki kişilik bisikletler kaldığına göre, kalan iki kişilik bisiklet sayısı 12 / 2 = 6 adettir. Başlangıçtaki 16 iki kişilik bisikletten 6'sı kaldığına göre 10 tanesi kiralanmıştır. Toplam kiralanan bisiklet sayısı 16 + 10 = 26 olur. Bu durum yirmi altı değerinin doğru olduğunu gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Başlangıçtaki bisiklet türlerinin sayılarını belirlemek için denklem kuralım.
Tek kişilik bisiklet sayısı xx, iki kişilik bisiklet sayısı yy olsun. Toplam bisiklet sayısı x+y=32x + y = 32 ve toplam koltuk kapasitesi x+2y=48x + 2y = 48 olur.
Soruda verilen toplam bisiklet ve koltuk kapasitesi bilgilerini matematiksel olarak ifade etmek için.
2
Kurulan iki bilinmeyenli denklem sistemini çözelim.
İkinci denklemden birinci denklemi çıkardığımızda (x+2y)(x+y)=4832y=16(x + 2y) - (x + y) = 48 - 32 \Rightarrow y = 16 bulunur. Birinci denklemde yerine yazarsak x+16=32x=16x + 16 = 32 \Rightarrow x = 16 elde edilir. Yani istasyonda başlangıçta 16 adet tek kişilik, 16 adet iki kişilik bisiklet vardır.
Her bir bisiklet türünün başlangıçtaki miktarını ayrı ayrı bulmak için.
3
Kiralama sonrası istasyonda kalan bisiklet sayılarını belirleyelim.
Turistler tek kişilik bisikletlerin tamamını kiraladığı için geriye 0 adet tek kişilik bisiklet kalmıştır. İki kişilik bisikletlerin ise bir kısmı kiralanmıştır. Kalan bisikletlerin koltuk kapasitesi 1212 olduğuna göre ve sadece iki kişilik bisikletler kaldığı için, kalan iki kişilik bisiklet sayısı 12/2=612 / 2 = 6 adettir.
Kalan koltuk kapasitesinden yola çıkarak kiralanmayan iki kişilik bisiklet sayısını hesaplamak için.
4
Kiralanan iki kişilik bisiklet sayısını ve toplam kiralanan bisiklet sayısını hesaplayalım.
Başlangıçta 1616 adet iki kişilik bisiklet vardı ve geriye 66 adet kaldı. Demek ki kiralanan iki kişilik bisiklet sayısı 166=1016 - 6 = 10 adettir. Kiralanan tek kişilik bisiklet sayısı 1616 olduğuna göre, toplam kiralanan bisiklet sayısı 16+10=2616 + 10 = 26 olarak bulunur.
Turist grubunun kiraladığı toplam bisiklet sayısını nihai olarak elde etmek için.

Anahtar Kavram

İki bilinmeyenli denklem sistemleri kurma ve sayı problemlerinde kalan miktar analizi.

İpuçları

1
Tek kişilik bisiklet sayısını xx, iki kişilik bisiklet sayısını yy olarak adlandırıp toplam bisiklet sayısı ve toplam koltuk kapasitesi için iki ayrı denklem yazarak işe başlayın.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde, iki farklı tarifeye sahip bir otopark ücretlendirmesi veya iki farklı tipte vagonu olan bir tren kapasite sorusu çözerek sayı problemlerinde denklem kurma becerilerinizi pekiştirebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Koltuk kapasitesi üzerinden gidilebilir: Tüm bisikletler tek kişilik olsaydı kapasite 32 olurdu. Kapasitenin 48 olması, 4832=1648 - 32 = 16 adet bisikletin iki kişilik olduğunu gösterir. Toplam 32 bisiklet olduğuna göre tek kişilik bisiklet sayısı da 3216=1632 - 16 = 16'dır. Kalan kapasite 12 olduğuna göre, kalan bisikletler sadece iki kişilik olduğundan kalan bisiklet sayısı 12/2=612 / 2 = 6'dır. Kiralanan iki kişilik bisiklet sayısı 166=1016 - 6 = 10 olur. Toplam kiralanan bisiklet sayısı 16+10=2616 + 10 = 26'dır.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1563Soru

Bir kamp alanında nehir kenarında yan yana kurulmuş 1'den 5'e kadar numaralandırılmış beş adet çadır bulunmaktadır. Bu çadırlarda Ali, Banu, Can, Doğa ve Elif adlı kişiler kalmaktadır. Çadırların renkleri ise mavi, yeşil, sarı, kırmızı ve beyazdır.

Çadırların konumları, renkleri ve bu çadırlarda kalan kişilere ilişkin bilgiler şu şekildedir:
* 3 numaralı çadır kırmızı renklidir.
* Banu, mavi renkli çadırda kalmaktadır.
* Can'ın çadırı, kırmızı çadırın hemen sağındadır.
* Sarı çadır, yeşil çadırın hemen solundadır.
* Ali, 1 numaralı çadırda kalmaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Can'ın çadırı yeşil renklidir.

Cevap

Can'ın çadırının yeşil renkli olması kesinlikle yanlıştır.
Can'ın çadırı yeşil renklidir ifadesi kesinlikle yanlıştır. Yapılan analizde birinci durumda Can'ın çadırı beyaz renkli (4 numara), ikinci durumda ise sarı renkli (4 numara) olmaktadır. Her iki durumda da yeşil renkli çadırda Can'ın kalması mümkün değildir.

Adım Adım Çözüm

1
Kesin bilgileri tabloya yerleştirmek
3 numaralı çadırın rengi kırmızıdır. Ali 1 numaralı çadırdadır. Can'ın çadırı, kırmızı çadırın (3 numara) hemen sağında olduğu için Can 4 numaralı çadırdadır.
Doğrudan verilen mekânsal konum bilgilerini belirlemek için.
2
Sarı ve yeşil çadırların konumunu analiz etmek
Sarı çadır yeşil çadırın hemen solunda olduğu için yan yana (Sarı, Yeşil) şeklinde yerleşmelidirler. 3 numarada kırmızı çadır olduğundan bu ikili ya 1-2 ya da 4-5 numaralı çadırlar olmalıdır.
Ardışık boşlukları değerlendirerek olasılıkları sınırlandırmak için.
3
Birinci olasılığı (Sarı-Yeşil ikilisinin 1 ve 2 numara olması) incelemek
1 numaralı çadır Sarı (Ali kalıyor), 2 numaralı çadır Yeşil olur. Geriye kalan 4 ve 5 numaralı çadırlardan Banu mavi çadırda kaldığı için 5 numara Mavi (Banu), 4 numara ise Beyaz (Can) olur. Kalan Doğa ve Elif ise 2 ve 3 numaralı çadırlarda kalırlar.
Mavi çadırın yerini belirleyerek birinci durumu tamamlamak için.
4
İkinci olasılığı (Sarı-Yeşil ikilisinin 4 ve 5 numara olması) incelemek
4 numaralı çadır Sarı (Can kalıyor), 5 numaralı çadır Yeşil olur. Geriye kalan 1 ve 2 numaralı çadırlardan Banu mavi çadırda kaldığı için 2 numara Mavi (Banu), 1 numara ise Beyaz (Ali) olur. Kalan Doğa ve Elif ise 3 ve 5 numaralı çadırlarda kalırlar.
Alternatif yerleşim olasılığını tamamlamak için.

Anahtar Kavram

Mekânsal Konum ve Yerleştirme Problemlerinde Olasılık Değerlendirmesi
Soru 1564Soru

Tabanının dik kenar uzunlukları 3 cm3\text{ cm} ve 4 cm4\text{ cm} olan dik üçgen dik prizmanın yüksekliği 8 cm8\text{ cm}'dir. Buna göre, bu prizmanın hacmi kaç cm3\text{cm}^3'tür?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 48

Cevap

Prizmanın hacmi 48 cm348\text{ cm}^3'tür.
Doğru cevap olan 48 cm348\text{ cm}^3 değerine, dik üçgen şeklindeki tabanın alanını (TA=342=6 cm2T_A = \frac{3 \cdot 4}{2} = 6\text{ cm}^2) hesaplayıp ardından bu alanı prizmanın yüksekliği olan 8 cm8\text{ cm} ile çarparak ulaşılır (V=68=48 cm3V = 6 \cdot 8 = 48\text{ cm}^3).

Adım Adım Çözüm

1
Taban alanının hesaplanması
Taban alanı TA=342=6 cm2T_A = \frac{3 \cdot 4}{2} = 6\text{ cm}^2 bulunur.
Dik prizmanın tabanı dik üçgen olduğundan, taban alanı dik kenarların çarpımının yarısıdır.
2
Prizmanın hacminin hesaplanması
Hacim V=TAh=68=48 cm3V = T_A \cdot h = 6 \cdot 8 = 48\text{ cm}^3 bulunur.
Dik prizmanın hacmi, taban alanı ile yüksekliğinin çarpımına eşittir.

Anahtar Kavram

Dik prizmanın hacmi, taban alanı ile yüksekliğinin çarpımına eşittir (V=TAhV = T_A \cdot h). Tabanı dik üçgen olan prizmalarda taban alanı dik kenarların çarpımının yarısı alınarak bulunur.

İpuçları

1
Bir dik prizmanın hacmini bulmak için taban alanı ile yüksekliği çarpmanız gerekir.
2
Öncelikle tabandaki dik üçgenin alanını dik kenarlarını kullanarak hesaplayın.

Daha Fazla Pratik

Benzer şekilde, tabanı eşkenar üçgen olan bir dik prizmanın hacim hesabı üzerine çalışabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Alternatif olarak, prizmayı taban ayrıtları 3 cm ve 4 cm, yüksekliği 8 cm olan bir dikdörtgenler prizmasının yarısı olarak düşünebilirsiniz. Bu durumda hacim, 3482=48 cm3\frac{3 \cdot 4 \cdot 8}{2} = 48\text{ cm}^3 olur.
Tahmini Süre:45s
Soru 1565Soru

Bir pastanenin vitrininde yan yana duran beş farklı pasta soldan sağa doğru 11’den 55’e kadar numaralandırılmış bölmelere dizilmiştir. Pastalar çikolatalı, çilekli, limonlu, muzlu ve vişnelidir. Pastaların dizilimiyle ilgili aşağıdaki bilgiler verilmiştir:

* Muzlu pasta, limonlu pastanın hemen sağındaki bölmededir.
* Vişneli pasta ile çikolatalı pasta arasında yalnız bir pasta bulunmaktadır.
* Çilekli pasta 2.2. bölmededir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Limonlu pasta 4.4. sıradadır.

Cevap

Limonlu pastanın 4.4. sıradaki bölmede yer alması kesinlikle doğrudur.
Çilekli pastanın 2.2. sırada yer aldığı durumda, vişneli ve çikolatalı pastaların arasında yalnız bir pasta olması kuralı ancak bu pastaların 1.1. ve 3.3. sıralara yerleşmesiyle sağlanabilir. Bu durumda limonlu ve muzlu pastaların yan yana gelebileceği tek yer 4.4. ve 5.5. sıralardır. Dolayısıyla limonlu pastanın 4.4. sırada olduğu kesin olarak söylenebilir.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen kesin bilgiyi yerleştirme
Çilekli pastanın 2.2. bölmede olduğu bilinmektedir. Geriye kalan boş bölmeler: 11, 33, 44 ve 55.
Soruda verilen doğrudan ve net bilgileri yerleştirerek tablonun iskeletini oluşturmak adımları netleştirir.
2
Limonlu ve Muzlu pastaların olası konumlarını belirleme
Muzlu pasta, limonlu pastanın hemen sağında yer aldığı için bu iki pasta yan yana bir blok (L-M) oluşturur. Boş kalan yerlerde yan yana iki bölme sadece (33, 44) veya (44, 55) olabilir.
Ardışık yerleşmesi gereken grupların olası bölmelerini kısıtlamak olasılıkları azaltır.
3
Vişneli ve Çikolatalı pastalar arasındaki kurala göre eleme yapma
Eğer L-M bloğu 33 ve 44. bölmelere yerleştirilirse, geriye kalan 11 ve 55. bölmelere Vişneli ve Çikolatalı pastalar gelmelidir. Ancak bu durumda aralarında 33 pasta (çilekli, limonlu, muzlu) olur ki bu durum 'aralarında yalnız bir pasta bulunmalıdır' öncülüyle çelişir. Dolayısıyla L-M bloğu kesinlikle 44 ve 55. bölmelerde olmalıdır. Bu durumda Limonlu pasta 4.4., Muzlu pasta ise 5.5. bölmededir. Boş kalan 11 ve 33. bölmelere ise aralarında tam bir pasta (2.2. sıradaki çilekli) olacak şekilde Vişneli ve Çikolatalı pastalar yerleşir.
Farklı kuralların birbiriyle çeliştiği durumları eleyerek tek bir tutarlı tablo elde etmek gerekir.
4
Seçenekleri nihai dizilime göre kontrol etme
Dizilim: 1.1. bölmede Vişneli veya Çikolatalı, 2.2. bölmede Çilekli, 3.3. bölmede Çikolatalı veya Vişneli, 4.4. bölmede Limonlu ve 5.5. bölmede Muzlu şeklindedir. Bu doğrultuda Limonlu pastanın 4.4. sırada olduğu kesin bilgidir.
Elde edilen kesin dizilim ile seçeneklerdeki yargıları karşılaştırıp doğru cevaba ulaşmak hedeflenir.

Anahtar Kavram

Sıralama Problemlerinde Olasılık ve Çelişki Analizi

İpuçları

1
İlk olarak yeri kesin olan çilekli pastayı 2.2. sıraya yazarak başlayın.
2
Limonlu ve muzlu pastaların yan yana (L-M) olması gerektiğini unutmayın ve vişneli ile çikolatalı pastalar arasındaki boşluk kuralını bozmayacak şekilde yerleştirmeyi deneyin.

Daha Fazla Pratik

Benzer mantıkla, eleman sayısının fazla olduğu ve boşluk kısıtlamalarının bulunduğu diğer sıralama soruları üzerinde pratik yapabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Seçeneklerden gitmek de bir yoldur. Limonlu pastanın 4.4. sırada olmadığı varsayımı altında tablonun kurallarla nasıl çeliştiğini görerek eleme yapabilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1566Soru

Tarihsel gerçekleri edebi bir kurgu içinde yeniden üretirken geçmişin birebir kopyasını sunmayı amaçlamayan bir yazar, dünü anlatırken aslında bugünün insanına ayna tuttuğunun bilincindedir.

Bu cümlede anlatılmak istenene anlamca en yakın cümle aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Geçmişteki olayları yazınsal dünyada işlerken aslına bütünüyle sadık kalma kaygısı gütmeyen romancı, eskiyi aktarırken çağdaş bireyin gerçekliğini yansıttığını bilir.

Cevap

Geçmişteki olayları yazınsal dünyada işlerken aslına bütünüyle sadık kalma kaygısı gütmeyen romancı, eskiyi aktarırken çağdaş bireyin gerçekliğini yansıttığını bilir.
Doğru yanıt olan cümlede, öncül cümledeki tüm temel kavramlar eş anlamlıları ve yakın anlamlılarıyla yer değiştirerek aynı anlamı korumuştur. Öncülde geçen 'edebi kurguda yeniden üretirken geçmişin birebir kopyasını sunmayı amaçlamayan' ifadesi, 'yazınsal dünyada işlerken aslına bütünüyle sadık kalma kaygısı gütmeyen' ifadesiyle karşılanmıştır. Yine öncüldeki 'dünü anlatırken aslında bugünün insanına ayna tuttuğunun bilincindedir' kısmı da 'eskiyi aktarırken çağdaş bireyin gerçekliğini yansıttığını bilir' ifadesiyle birebir aynı anlamı verecek şekilde kurgulanmıştır. Dolayısıyla bu iki cümle anlamca birbirine en yakındır.

Adım Adım Çözüm

1
Öncül cümleyi analiz ederek temel yargıları belirlemek.
Yazarın geçmişin birebir kopyasını sunma amacı gütmediği ve geçmişi anlatırken aslında bugünün insanına ayna tuttuğu (yansıttığı) belirlenir.
Cümlenin ana fikrini ve yardımcı ögelerini doğru saptamak yakın anlamlı cümleyi bulmanın ilk adımıdır.
2
Seçeneklerdeki cümleleri anlamsal açıdan öncülle karşılaştırmak.
Doğru yanıt olan seçenekteki 'aslına bütünüyle sadık kalma kaygısı gütmeyen' ile öncüldeki 'birebir kopyasını sunmayı amaçlamayan'; 'eskiyi aktarırken çağdaş bireyin gerçekliğini yansıttığını bilir' ile de 'dünü anlatırken aslında bugünün insanına ayna tuttuğunun bilincindedir' ifadelerinin örtüştüğü görülür.
Öncüldeki kavramların eş anlamlıları veya yakın anlamlılarıyla kurulmuş alternatif yapıları tespit etmek gerekir.
3
Çeldirici seçeneklerdeki anlam kaymalarını tespit etmek.
Diğer seçeneklerin gerekçelendirme, zorunluluk, amaç-sonuç ilişkileri veya başarı ölçütü gibi öncülde bulunmayan yargılar eklediği saptanır.
Öncül cümlede bulunmayan zorunluluk, amaç veya değerlendirme ilişkilerini içeren cümleleri elemek gerekir.

Anahtar Kavram

Cümlede Anlam ve Yakın Anlamlı Cümleler
Soru 1567Soru

Bir sayı örüntüsünde her bir terim, kendisinden önceki terimin 22 katının 33 eksiği alınarak elde edilmektedir. Bu örüntünün ilk terimi 55 olduğuna göre, örüntünün 4.4. terimi kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 19

Cevap

Örüntünün dördüncü terimi 19 sayısıdır.
Örüntünün kuralı her adımda bir önceki terimin 2 katının 3 eksiğini almaktır. Birinci terim 5 ise; ikinci terim 2 * 5 - 3 = 7, üçüncü terim 2 * 7 - 3 = 11 ve dördüncü terim 2 * 11 - 3 = 19 olur. Bu nedenle doğru yanıt 19 sayısıdır.

Adım Adım Çözüm

1
İlk terime örüntü kuralını uygulayarak ikinci terimi bulun.
a2=2×53=7a_2 = 2 \times 5 - 3 = 7
İlk terim 5 olarak verilmiştir ve sonraki terim bir öncekinin 2 katının 3 eksiğidir.
2
İkinci terime örüntü kuralını uygulayarak üçüncü terimi bulun.
a3=2×73=11a_3 = 2 \times 7 - 3 = 11
Örüntü kuralı her yeni adımdaki terime ardışık olarak uygulanır.
3
Üçüncü terime örüntü kuralını uygulayarak dördüncü terimi bulun.
a4=2×113=19a_4 = 2 \times 11 - 3 = 19
İstenen dördüncü terime ulaşmak için kuralı üçüncü terime uyguluyoruz.

Anahtar Kavram

Sayı örüntülerinde ardışık adımlarda verilen kuralı takip etme.
Soru 1568Soru

(I) Son yıllarda yapay zekâ algoritmaları, eski medeniyetlerden kalan ve henüz çözülememiş çivi yazılı tabletlerin deşifre edilmesinde sıklıkla kullanılıyor. (II) Bu algoritmalar, binlerce yıllık kırık tablet parçalarını görsel olarak eşleştirerek eksik metinleri tamamlamak amacıyla tasarlanmıştır. (III) Bilgisayarlı analizin sunduğu hız sayesinde araştırmac��lar, daha önce onlarca yıl süren filolojik incelemeleri artık birkaç güne sığdırabiliyor. (IV) Ancak yapay zekanın sunduğu bu önerilerin bilimsel olarak kabul görmesi, uzman filologların son kontrolleri titizlikle yapması koşuluna bağlıdır. (V) Teknolojinin bu alanda sunduğu imkânlar arttıkça geçmişin karanlıkta kalmış yazılı kültürlerine dair yeni pencerelerin açılacağı muhakkaktır.

Bu parçadaki numaralanmış cümlelerin hangilerinde sırasıyla amaç-sonuç, neden-sonuç ve koşul-sonuç ilişkileri kurulmuştur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: II, III ve IV

Cevap

II, III ve IV numaralı cümlelerin yer aldığı seçenek
Doğru seçenekte belirtilen II. cümlede 'eksik metinleri tamamlamak amacıyla tasarlanmıştır' ifadesiyle amaç-sonuç ilişkisi; III. cümlede 'bilgisayarlı analizin sunduğu hız sayesinde filolojik incelemeleri artık birkaç güne sığdırabiliyor' ifadesiyle neden-sonuç ilişkisi; IV. cümlede ise 'önerilerin bilimsel olarak kabul görmesi, uzman filologların son kontrolleri titizlikle yapması koşuluna bağlıdır' ifadesiyle koşul-sonuç ilişkisi kurulmuştur. Bu durum soruda istenen sırayı tam olarak karşılar.

Adım Adım Çözüm

1
Parçadaki cümlelerin yargı ve gerekçelerini teker teker belirlemek.
İkinci cümlede 'eksik metinleri tamamlamak amacıyla' ifadesi eylemin hedeflenen yönünü (amacı) gösterir. Üçüncü cümlede 'hız sayesinde' ifadesi eylemin gerekçesini (nedenini) belirtir. Dördüncü cümlede 'koşuluna bağlıdır' ifadesi ise eylemin gerçekleşme şartını (koşulunu) ortaya koyar.
Soruda istenen sırayı (amaç-sonuç, neden-sonuç ve koşul-sonuç) doğru tespit edebilmek için her bir cümlenin anlam ilişkisini tek tek ortaya çıkarmak gerekir.
2
Bulunan anlam ilişkilerini soruda verilen sırayla eşleştirmek.
Sırasıyla amaç-sonuç (II. cümle), neden-sonuç (III. cümle) ve koşul-sonuç (IV. cümle) ilişkilerinin kurulduğu görülür.
Bulunan sonuçların soru kökündeki sırayla uyumlu olup olmadığını kontrol etmek.

Anahtar Kavram

Cümleler Arasındaki Anlam İlişkileri (Neden-Sonuç, Amaç-Sonuç, Koşul-Sonuç)

İpuçları

1
Cümlelerdeki '-mak amacıyla', '-den dolayı / sayesinde' ve '-sa / -se / koşuluna bağlıdır' gibi ipucu kelimelerine dikkat edin.
2
İkinci cümledeki 'amacıyla' kelimesi amaç-sonuç ilişkisini, üçüncü cümledeki 'sayesinde' kelimesi neden-sonuç ilişkisini işaret eder.
3
Dördüncü cümlede yer alan 'koşuluna bağlıdır' ifadesi doğrudan koşul-sonuç (şart) ilişkisini kurmaktadır. Bu üç cümlenin sıralamasını seçeneklerde arayın.

Daha Fazla Pratik

Neden-sonuç ve amaç-sonuç farkını pekiştirmek için 'için' edatının kullanıldığı cümlelerde 'hangi gerekçeyle' ve 'hangi hedefle' ayrımını yapan diğer soruları inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Cümleleri incelerken 'Hangi amaçla?', 'Neden/Niçin?' ve 'Hangi koşulla?' sorularını yüklemlere yönelterek aldığınız yanıtların doğruluğunu teyit edebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1569Soru
aa, bb ve cc pozitif tam sayılar olmak üzere,
a(b+2)=c2+3c+5a \cdot (b + 2) = c^2 + 3c + 5
eşitliği veriliyor.

Buna göre,
I. a+ba + b
II. ac+ba \cdot c + b
III. bc+ab^c + a

ifadelerinden hangileri her zaman bir çift sayıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: I ve III

Cevap

I ve III
Verilen eşitlikte sağ taraf, yani c2+3c+5=c(c+3)+5c^2 + 3c + 5 = c(c+3) + 5 ifadesi, ardışık sayıların çarpımı kuralı gereği c(c+3)c(c+3) çift olduğundan daima tektir. Eşitliğin sol tarafındaki a(b+2)a \cdot (b+2) çarpımının tek olması için hem aa hem de b+2b+2 tek olmalıdır. Buradan aa ve bb sayılarının her ikisinin de tek sayı olduğu anlaşılır; ancak cc sayısı tek veya çift olabilir. Bu durumda, iki tek sayının toplamı olan a+ba + b ifadesi daima çift olur (I. öncül). bb tek ve cc pozitif tam sayı olduğundan bcb^c daima tek, aa da tek olduğundan bc+ab^c + a toplamı da daima çift olur (III. öncül). Dolayısıyla, I ve III ifadeleri her zaman çift sayıdır.

Adım Adım Çözüm

1
c2+3c+5c^2 + 3c + 5 ifadesinin tekliğini veya çiftliğini analiz etmek.
c2+3c+5=c(c+3)+5c^2 + 3c + 5 = c(c+3) + 5 olarak yazılır. Ardışık iki tam sayının veya aralarında 3 fark olan iki tam sayının çarpımı (cc ve c+3c+3 sayılarından biri çift, diğeri tek olacağından) her zaman çifttir. Çift bir sayı olan c(c+3)c(c+3) ile tek bir sayı olan 5'in toplamı ise daima tektir. Dolayısıyla eşitliğin sağ tarafı her zaman tektir.
Eşitliğin sağ taraf��nın kesinlikle tek sayı olduğunu belirleyerek sol taraf hakkında çıkarımda bulunmak.
2
a(b+2)a \cdot (b + 2) ifadesinin tek sayı olmasından yola çıkarak aa ve bb hakkında çıkarım yapmak.
Çarpımın sonucunun tek sayı olması için çarpanların her birinin tek sayı olması gerekir. Buradan aa tek ve b+2b + 2 tek bulunur. b+2b + 2 tek ise bb de tektir. cc sayısının tekliği veya çiftliği hakkında ise kesin bir bilgiye ulaşılamaz.
aa ve bb değişkenlerinin tek sayı olduğunu saptamak.
3
Verilen öncülleri elde edilen bilgilere göre değerlendirmek.
I. a+ba + b ifadesi iki tek sayının toplamı (tek+tektek + tek) olduğundan daima çifttir. II. ac+ba \cdot c + b ifadesinde cc çift ise sonuç tek (tekc\cift+tek=tektek \cdot çift + tek = tek), cc tek ise sonuç çift (tektek+tek=c\cifttek \cdot tek + tek = çift) olur; dolayısıyla her zaman çift değildir. III. cc pozitif bir tam sayı ve bb tek sayı olduğundan bcb^c daima tektir. Tek sayı olan aa ile toplandığında bc+ab^c + a ifadesi daima çifttir.
Hangi öncüllerin her zaman çift sayı belirttiğini bulmak.

Anahtar Kavram

Tek ve Çift Sayıların Özellikleri
Soru 1570Soru

(I) Origami, geleneksel bir Japon kağıt katlama sanatı olarak yüzyıllardır varlığını sürdürmektedir. (II) Bu sanat, makas veya yapıştırıcı kullanmadan sadece katlama teknikleriyle kağıttan çeşitli figürler oluşturmayı amaçlar. (III) Son yıllarda ise origami prensipleri, matematikçilerin ve mühendislerin ilgisini çekerek modern teknolojinin gelişiminde önemli bir rol oynamaya başlamıştır. (IV) Özellikle uzay araştırmalarında kullanılan devasa güneş panelleri, uzay aracının içine sığabilmesi için origami desenleriyle katlanmaktadır. (V) Benzer şekilde tıp alanında, damar tıkanıklıklarını açan mikro stentlerin vücut içinde açılması da bu katlama ilkelerine dayanır. (VI) Katlama geometrisinin bu denli işlevsel olması, disiplinler arası çalışmaların modern bilimdeki gücünü bir kez daha kanıtlamaktadır.

Bu parça iki paragrafa bölünmek istense ikinci paragraf hangi cümleyle başlar?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: III

Cevap

İkinci paragrafın üçüncü cümleyle başlaması gerekir. Bu cümlede origaminin geleneksel tanımından modern bilimsel uygulamalarına geçilerek konunun yönü değiştirilmiştir.
Paragrafın ilk iki cümlesinde geleneksel origami sanatından ve bu sanatın temel özelliklerinden bahsedilmektedir. Üçüncü cümleden itibaren ise origaminin modern teknoloji ve mühendislik alanındaki matematiksel uygulamalarına değinilmiştir. Konu yeni bir yön kazandığı ve üçüncü cümle kendisinden önceki cümlelere doğrudan bağlı bir geçiş ifadesi içermediği için ikinci paragraf bu cümleyle başlamalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Paragraftaki c��mlelerin konularını ve odak noktalarını belirleyin.
İlk iki cümle geleneksel origami sanatının tanımını ve sınırlarını ele alırken, üçüncü cümleden itibaren origami prensiplerinin modern mühendislik, matematik ve tıp gibi alanlardaki uygulamalarına geçilmektedir.
Paragrafı ikiye bölmek için konunun değiştiği ya da farklı bir yönüne geçildiği sınırı bulmak gerekir.
2
Cümleler arasındaki anlamsal geçişleri ve bağlayıcı unsurları inceleyin.
Dördüncü ve beşinci cümlelerin üçüncü cümlede ortaya atılan fikrin örnekleri olduğu (uzay teknolojileri ve tıp alanındaki stentler), altıncı cümlenin ise genel bir sonuç çıkardığı görülür.
Örnekleme veya sonuç bildiren cümlelerin paragrafın ilk cümlesi olamayacağını teyit etmek için bu bağlar kontrol edilir.
3
İkinci paragrafın başlangıç noktasını tespit edin.
Konunun geleneksel sanattan teknolojik uygulamalara evrildiği üçüncü cümle (III), yeni bir paragrafın başlangıcı olmalıdır.
İki farklı düşünce odağını net bir şekilde ayırmak amacıyla bölünme noktası kesinleştirilir.

Anahtar Kavram

Paragrafı İkiye Bölme (Giriş Cümlesi Özellikleri ve Konunun Farklı Bir Yönüne Geçiş)

İpuçları

1
Paragraftaki ilk iki cümle ile son dört cümlenin odaklandığı ana temaları karşılaştırın.
2
Geleneksel sanat tanımından modern mühendislik uygulamalarına geçişin yaşandığı ilk cümleyi bulun.
3
Yeni bir paragrafın başlangıç cümlesi kendisinden önceki yargıların doğrudan devamı olmamalı ve 'Benzer şekilde', 'Özellikle' gibi bağlayıcı veya örnekleyici ifadelerle başlamamalıdır.

Daha Fazla Pratik

Farklı iki konunun veya bir konunun iki farklı yönünün işlendiği benzer paragraf sorularında geçiş sözcüklerine dikkat ederek pratik yapabilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Cümlelerin başındaki bağlayıcı ifadeleri (özellikle, benzer şekilde vb.) eleyerek bağımsız bir giriş cümlesi olabilecek seçeneğe odaklanmak.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1571Soru

Bir mimarlık ofisinde çalışan Ahmet, Buse, Cemil, Derya ve Ebru adlı 55 mimar; İzmir, Ankara ve Trabzon şehirlerinden birinde yürütülen projelerde görev almaktadır. Bu mimarların kullandığı tasarım yazılımları ise AutoCAD, Revit ve SketchUp'tır.

Mimarların görev yaptığı şehirler ve kullandıkları yazılımlara ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir:
* Her mimar sadece bir şehirde çalışmakta ve sadece bir yazılım kullanmaktadır.
* Her şehirde en az bir mimar görev yapmaktadır.
* Her yazılım en az bir mimar tarafından kullanılmaktadır.
* İzmir'deki projelerde çalışan mimar sayısı, Ankara'daki projelerde çalışan mimar sayısından fazladır.
* Revit kullanan mimarların sayısı ile SketchUp kullanan mimarların sayısı eşittir.
* Ahmet ve Ebru aynı şehirde çalışmakta ancak farklı yazılımları kullanmaktadır.
* Cemil, Revit yazılımını kullanmakta ve Ankara'daki projede görev almaktadır.
* Buse ve Derya farklı şehirlerde çalışmakta ancak aynı yazılımı kullanmaktadır.
* Derya'nın görev yaptığı şehir İzmir'dir.

Bu bilgilere göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Trabzon'da proje tasarlayan mimar Revit yazılımını kullanmaktadır.

Cevap

Trabzon'da proje tasarlayan mimarın Revit yazılımını kullanması kesinlikle yanlıştır.
Trabzon'da çalışan mimarın (Buse) Revit yazılımını kullanması durumunda, Derya da Buse ile aynı yazılımı kullandığı için Revit kullanacaktır. Cemil'in de Revit kullandığı bilindiğinden, toplamda en az 33 mimar Revit kullanmış olur. Revit ve SketchUp kullananların sayısı eşit olduğu için en az 33 mimar da SketchUp kullanmalıdır. Bu durumda toplam mimar sayısı en az 3+3=63 + 3 = 6 olur ki bu durum gruptaki toplam 55 mimar olması kuralıyla çelişir. Dolayısıyla Trabzon'da proje tasarlayan mimar kesinlikle Revit kullanıyor olamaz.

Adım Adım Çözüm

1
Şehirlerdeki mimar sayılarının sınırlarını belirleme
Ankara'da kesinlikle 11 mimar çalışmaktadır.
Toplam 55 mimar vardır ve her şehirde en az 11 mimar görev yapmaktadır. İzmir'deki mimar sayısı Ankara'dakinden fazladır. Cemil Ankara'da çalıştığı için Ankara'da en az 11 mimar çalışmaktadır. Eğer Ankara'da 22 mimar çalışsaydı, İzmir'de en az 33 mimar çalışması gerekirdi. Bu durumda Trabzon'da da en az 11 mimar olacağından toplam mimar sayısı en az 3+2+1=63+2+1=6 olurdu. Bu durum toplam mimar sayısı olan 55 ile çeliştiği için Ankara'da tam olarak 11 mimar (Cemil) çalışmalıdır.
2
Mimarların şehirlere dağılımını kesinleştirme
İzmir'de 33 mimar (Ahmet, Ebru, Derya); Ankara'da 11 mimar (Cemil); Trabzon'da 11 mimar (Buse) çalışmaktadır.
Cemil Ankara'da tek başına çalışmaktadır. Geriye kalan mimarlar (Ahmet, Buse, Derya, Ebru) İzmir ve Trabzon'a dağılmalıdır. Derya İzmir'dedir. Buse ve Derya farklı şehirlerde çalıştığı için Buse kesinlikle Trabzon'dadır. Ahmet ve Ebru aynı şehirde çalıştıklarına göre, bu şehir Trabzon olamaz; çünkü Ahmet ve Ebru Trabzon'da olsaydı Trabzon'daki mimar sayısı (Buse, Ahmet, Ebru) 33 olur, İzmir'de sadece Derya (11 mimar) kalırdı ve İzmir > Ankara (1>11 > 1) kuralı ihlal edilirdi. Dolayısıyla Ahmet ve Ebru kesinlikle İzmir'dedir.
3
Yazılımların dağılım kısıtlarını inceleme ve çelişkiyi bulma
Buse ve Derya Revit yazılımını kullanamaz. Trabzon'da çalışan mimar (Buse) Revit kullanamayacağı için bu ifade kesinlikle yanlıştır.
Revit (RR) ve SketchUp (SS) kullananların sayıları eşittir (R=SR = S). Cemil Revit kullanmaktadır. Eğer Buse ve Derya da Revit kullansaydı, Revit kullananların sayısı en az 33 olurdu. R=SR = S kuralından dolayı SketchUp kullananlar da en az 33 olmalıydı ve toplam mimar sayısı en az 66 olurdu. Bu durum toplam mimar sayısının 55 olmasıyla çelişir. Dolayısıyla Buse ve Derya Revit kullanamaz. Buse Trabzon'da çalışan tek mimar olduğundan, Trabzon'daki mimar kesinlikle Revit kullanmıyor demektir.

Anahtar Kavram

Sözel Mantık Eşleştirme ve Tablo Oluşturma
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 1572Soru

Tarih boyunca pek çok düşünür, bilginin kaynağını sorgularken duyularımızın bizi yanıltabileceği yönünde bir kuşku taşımıştır.

Bu cümledeki 'kuşku' sözcüğünün yerine aşağıdakilerden hangisi getirilirse cümlenin anlamında herhangi bir değişme veya bozulma olmaz?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: şüphe

Cevap

şüphe
Cümlede kullanılan 'kuşku' sözcüğü, bir durumun veya bilginin doğruluğundan emin olamama durumunu yansıtır. Dilimizde 'kuşku' ile 'şüphe' sözcükleri birbirinin tam eş anlamlısıdır. Bu nedenle kuşku yerine şüphe sözcüğü getirildiğinde cümlede herhangi bir anlam daralması veya bozulması yaşanmaz.

Adım Adım Çözüm

1
Cümledeki 'kuşku' sözcüğünün anlamını ve cümleye kattığı bağlamsal değeri incelemek.
'Kuşku' sözcüğü, cümlede duyulara karşı duyulan belirsizlik, güvensizlik ve emin olamama durumunu belirtmektedir.
Sözcüğün eş anlamlısını doğru belirleyebilmek için cümlenin genel anlam akışını saptamak gerekir.
2
Seçeneklerdeki sözcüklerin anlamlarını analiz etmek ve 'kuşku' ile doğrudan eş anlamlı olanı tespit etmek.
'Şüphe' sözcüğü kuşku ile tam eş anlamlıdır. Diğer seçenekler ('endişe', 'merak', 'korku', 'kararsızlık') ise anlamca yakın veya ilişkili görünse de farklı duygusal ya da düşünsel durumları temsil eder.
Cümledeki anlamı tam olarak karşılayacak ve bozulmaya yol açmayacak tek seçeneği doğrulamak.

Anahtar Kavram

Eş anlamlı sözcüklerin birbirinin yerine kullanılabilirliği
Tahmini Süre:45s
Soru 1573Soru

Bir kafede bulunan kare şeklindeki bir masanın her bir kenarında ikişer kişi olmak üzere toplam sekiz kişi (Alp, Begüm, Caner, Didem, Ender, Ferhat, Gözde, Hande) oturmaktadır. Masanın kenarları Kuzey, Güney, Doğu ve Batı olarak adlandırılmıştır. Masadaki herkes masanın merkezine doğru bakmaktadır.

Bu kişilerin oturma düzenlerine ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir:
* Alp ve Gözde Doğu kenarında oturmaktadır.
* Ender, Güney kenarındaki koltuklardan birinde oturmaktadır.
* Ferhat, Alp'in tam karşısındaki koltukta oturmaktadır.
* Didem, Ender'in hemen solundaki koltukta oturmaktadır.
* Caner, Begüm'ün hemen sağındaki koltukta oturmaktadır.
* Hande, Güney kenarında oturmamaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Begüm, Kuzey kenarındaki koltuklardan birinde oturmaktadır.

Cevap

Begüm'ün Kuzey kenarındaki koltuklardan birinde oturması kesinlikle doğrudur.
Tüm koşulları sağlayan 3 farklı oturma düzeni oluşturulabilmektedir. Bu düzenlerin tamamında Begüm, Kuzey kenarındaki koltuklardan birinde yer almaktadır. Bu nedenle Begüm'ün Kuzey kenarındaki koltuklardan birinde oturması kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Masa düzenini ve yönleri belirleme
Masa kare şeklindedir ve her kenarda 2 koltuk vardır. Kişiler merkeze baktığı için saat yönü sol tarafı, saat yönünün tersi ise sağ tarafı temsil eder. Karşılıklı kenarlardaki koltuklar birbirine bakar (Kuzey-sol ile Güney-sağ, Kuzey-sağ ile Güney-sol, Doğu-sol ile Batı-sağ, Doğu-sağ ile Batı-sol).
Kare masa düzeninde yön kavramını kişilerin bakış açıs��na göre doğru kurmak gerekir.
2
Alp, Gözde ve Ferhat'ın konumlarını yerleştirme
Alp ve Gözde Doğu kenarındadır. Ferhat, Alp'in tam karşısında olduğuna göre Ferhat Batı kenarındadır. Alp Doğu-sol koltuğunda ise Ferhat Batı-sağ koltuğundadır (Durum 1); Alp Doğu-sağ koltuğunda ise Ferhat Batı-sol koltuğundadır (Durum 2).
Kesin bilgileri yerleştirerek temel şablonu oluşturmak.
3
Ender ve Didem'in konumlarını analiz etme
Ender Güney kenarındadır. Didem onun hemen solundadır (saat yönünde yanındaki koltuk). Eğer Ender Güney-sol koltuğunda ise Didem Güney-sağ koltuğundadır. Eğer Ender Güney-sağ koltuğunda ise Didem Batı-sol koltuğundadır. Ancak Didem Batı-sol koltuğunda olursa, Hande'nin Güney kenarına oturması gerekir ki bu durum 'Hande Güney kenarında oturmamaktadır' öncülüyle çelişir. Bu nedenle Ender Güney-sol, Didem ise Güney-sağ koltuğundadır.
Kısıtları kullanarak olasılıkları sadeleştirmek.
4
Kalan kişilerin (Begüm, Caner ve Hande) yerleşim olasılıklarını inceleme
Elde edilen 3 geçerli yerleşim durumunun tamamında Begüm Kuzey kenarında yer alır. Caner ve Hande ise duruma göre Kuzey veya Batı kenarlarında yer değiştirebilir.
Tüm olası senaryoları test ederek kesin doğruyu bulmak.

Anahtar Kavram

Kare masa düzeninde göreceli yön ve konum analizi
Soru 1574Soru

Bir müzik festivalinde sahne alacak olan Aslı, Berk ve Ceyda adlı üç sanatçı; Ankara, İstanbul ve İzmir şehirlerinden gelmiştir. Bu sanatçıların çaldıkları enstrümanlar ise keman, piyano ve çellodur.

Bu sanatçıların geldikleri şehirler ve çaldıkları enstrümanlarla ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:
* Her sanatçının geldiği şehir ve çaldığı enstrüman birbirinden farklıdır.
* Berk, Ankara'dan gelmemiştir.
* İstanbul'dan gelen sanatçı çello çalmaktadır.
* Ceyda, İzmir'den gelmiştir.
* Berk, piyano çalmamaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Berk çello çalmaktadır.

Cevap

Berk çello çalmaktadır.
Berk'in İstanbul'dan geldiği ve İstanbul'dan gelen kişinin çello çaldığı kesin olarak tespit edildiğinden, Berk çello çalmaktadır ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Sanat��ıların geldikleri şehirleri belirleyelim.
Ceyda'nın İzmir'den geldiği verilmiştir. Bu durumda Berk ve Aslı İzmir'den gelmiş olamaz. Berk'in Ankara'dan gelmediği bilindiğine göre, Berk geriye kalan tek şehir olan İstanbul'dan gelmiştir. Dolayısıyla Aslı da Ankara'dan gelmiştir.
Verilen kısıtlardan hareketle kişilerin şehirlerini netleştirmek.
2
Şehirler ile enstrümanlar arasındaki ilişkiyi kurarak enstrümanları eşleştirelim.
İstanbul'dan gelen sanatçının çello çaldığı öncüllerde belirtilmiştir. İstanbul'dan gelen sanatçı Berk olduğuna göre, Berk kesinlikle çello çalmaktadır.
Şehir ve enstrüman eşleştirmesinden kesin sonuca ulaşmak.
3
Kalan enstrümanları (keman ve piyano) Aslı ve Ceyda ile eşleştirmeyi deneyelim.
Aslı ve Ceyda'nın keman ve piyano enstrümanlarından hangilerini çaldığına dair kesin bir kısıtlama yoktur. Aslı keman çalarken Ceyda piyano çalabilir veya tam tersi durum geçerli olabilir.
Tüm olasılıkları inceleyip belirsiz durumları saptamak.

Anahtar Kavram

Eşleştirme mantığı ve olasılık tablosu oluşturma
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1575Soru

Bir ABCABC dik üçgeninde [AB][AC][AB] \perp [AC]'dir. [BC][BC] hipotenüsü üzerinde sırasıyla DD ve EE noktaları işaretleniyor.

AD=AE=5|AD| = |AE| = 5 birim, BD=3|BD| = 3 birim ve EC=5|EC| = 5 birim olduğuna göre, DE|DE| uzunluğu kaç birimdir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 2

Cevap

İstenen |DE| uzunluğu 2 birimdir.
Çözümde elde edilen x = 1 değeri |DE| = 2x ilişkisinde yerine konulduğunda, aranan uzunluğun 2 birim olduğu görülür.

Adım Adım Çözüm

1
A köşesinden BC hipotenüsüne AH dikmesi indirin.
AH yükseklik doğrusu elde edilir.
Pisagor bağıntısını uygulayabileceğimiz dik üçgenler oluşturmak için.
2
|AD| = |AE| = 5 birim olduğundan, ADE ikizkenar üçgendir. Dolayısıyla, AH yüksekliği aynı zamanda kenarortaydır. |DH| = |HE| = x diyelim.
|DE| = 2x birim olur.
İkizkenar üçgende tabana inen yüksekliğin kenarortay olması özelliğini kullanmak için.
3
|BD| = 3 ve |EC| = 5 verildiğinden, |BH| ve |HC| uzunluklarını x cinsinden yazın.
|BH| = 3 + x ve |HC| = x + 5 olur.
Oluşan daha büyük dik üçgenlerin kenar uzunluklarını tek bir bilinmeyen cinsinden ifade etmek için.
4
ADH dik üçgeninde Pisagor bağıntısı yazarak |AH|^2 ifadesini bulun.
|AH|^2 = 25 - x^2 elde edilir.
Yüksekliğin karesini x cinsinden ifade edip diğer Pisagor bağıntılarında yerine koyabilmek için.
5
ABH ve ACH dik üçgenlerinde Pisagor bağıntısı uygulayarak |AB|^2 ve |AC|^2 ifadelerini x cinsinden bulun.
|AB|^2 = 34 + 6x ve |AC|^2 = 50 + 10x elde edilir.
ABC büyük dik üçgeninin dik kenarlarının karelerini x cinsinden elde etmek için.
6
ABC dik üçgeninde |AB|^2 + |AC|^2 = |BC|^2 bağıntısını kurun.
(34 + 6x) + (50 + 10x) = (2x + 8)^2 denkleminden x^2 + 4x - 5 = 0 elde edilir.
Büyük üçgenin dik üçgen olmasından dolayı Pisagor bağıntısını tamamlamak için.
7
Elde edilen denklemi çözün ve |DE| uzunluğunu hesaplayın.
x = 1 (x > 0 olmalıdır) ve buradan |DE| = 2x = 2 birim bulunur.
Denklemin pozitif kökünü bulup istenen uzunluğa ulaşmak için.

Anahtar Kavram

İkizkenar ve dik üçgenlerde Pisagor bağıntılarının ortak çözümü
Soru 1576Soru

Bir şirkette iş görüşmesi için başvuran Arda, Burcu, Cem, Defne, Emre ve Fatih adlı altı aday, gün içinde teker teker mülakata alınmıştır. Adayların m��lakata alınma sıralarıyla ilgili aşağıdaki bilgiler verilmiştir:

* Cem, mülakata dördüncü sırada girmiştir.
* Arda, Burcu'dan daha önce mülakata girmiştir.
* Fatih, Cem'den daha sonra mülakata girmiştir.
* Defne ile Emre'nin mülakata giriş sıraları arasında tam olarak bir kişi vardır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Cem'den hemen önce mülakata giren kişi Defne veya Emre'dir.

Cevap

Cem'den hemen önce mülakata giren kişi Defne veya Emre'dir.
Kurulan iki farklı olası sıralama düzeninde de mülakatın 3. sırasında kesinlikle Defne veya Emre yer almaktadır. Cem 4. sırada mülakata girdiğine göre, ondan hemen önceki sırada (3. sırada) mülakata giren kişi kesinlikle Defne veya Emre'dir.

Adım Adım Çözüm

1
Kesin olan bilgiyi tabloya yerleştirin.
M��lakat sırası 1'den 6'ya kadardır ve Cem 4. sıradadır: [_, _, _, Cem, _, _]
Kesin konumlar tablonun temelini oluşturur.
2
Defne ile Emre arasındaki ilişkiyi analiz edin.
Defne (D) ve Emre (E) arasında tam bir kişi bulunmalıdır. Bu durum, onların (1, 3) veya (3, 5) konumlarında olmasını gerektirir. 4. sırada Cem olduğu için (2, 4) ve (4, 6) konumları elenir.
Kısıtlayıcı koşul üzerinden alternatif senaryolar oluşturulur.
3
Birinci olasılığı (D ve E'nin 1. ve 3. sırada olması) inceleyin.
Geriye kalan konumlar 2, 5 ve 6'dır. Fatih, Cem'den (4) sonra girdiğinden 5 veya 6'da olmalıdır. Bu durumda 2. sıraya sadece Arda gelebilir. Arda Burcu'dan önce girdiğine göre Burcu ve Fatih 5 ve 6. sıraları paylaşır. Sıralama: [D/E, Arda, E/D, Cem, B/F, F/B]
İlk olasılık altındaki tüm değişkenlerin yerleşimini belirlemek için.
4
İkinci olasılığı (D ve E'nin 3. ve 5. sırada olması) inceleyin.
Geriye 1, 2 ve 6. sıralar kalır. Fatih, Cem'den (4) sonra ve 5. sıra dolu olduğundan kesinlikle 6. sırada olmalıdır. Arda, Burcu'dan önce mülakata girdiğinden Arda 1, Burcu 2. sırada yer alır. Sıralama: [Arda, Burcu, D/E, Cem, E/D, Fatih]
İkinci olasılık altındaki tüm değişkenlerin yerleşimini belirlemek için.
5
Elde edilen iki durumu karşılaştırarak ortak ve kesin doğru olan yargıyı bulun.
Her iki durumda da 3. sırada kesinlikle Defne veya Emre yer almaktadır. 3. sıra, 4. sıradaki Cem'den hemen önceki sıradır. Dolayısıyla Cem'den hemen önce mülakata giren kişi kesinlikle Defne veya Emre'dir.
Seçeneklerdeki ifadelerin kesinliğini test etmek için.

Anahtar Kavram

Basit sıralama kurgularında kesin konumlar ve aralıklı konum koşullarının senaryolaştırılması.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 1577Soru

Bir butik, ürettiği tişörtleri %40\%40 kârla satmayı planlamaktadır. Ancak üretilen tişörtlerin %10\%10'unun defolu olduğu fark edilmiş ve bu defolu tişörtler maliyet fiyatı üzerinden %20\%20 zararla satılmıştır.

Sağlam tişörtlerin tamamı planlanan satış fiyatından satıldığına göre, butiğin tüm tişörtlerin satışından elde ettiği kâr oranı yüzde kaçtır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 34

Cevap

Tişörtlerin tamamının satışından elde edilen kâr oranı yüzde 34'tür.
Sağlam ürünlerden elde edilen ciro ile defolu ürünlerden elde edilen cironun toplamının, başlangıçtaki toplam maliyete oranı hesaplandığında net kâr oranının yüzde 34 olduğu görülür.

Adım Adım Çözüm

1
Maliyet ve miktar hesab�� için başlangıç değerleri belirleme
Toplam tişört sayısı 100100 ve bir tişörtün maliyeti 100 TL100\text{ TL} olsun. Toplam maliyet 100×100=10.000 TL100 \times 100 = 10.000\text{ TL} olur.
Yüzde hesabı yaparken başlangıç değerlerini 100 seçmek işlemleri basitleştirir.
2
Farklı ürün gruplarının satış fiyatların�� belirleme
Sağlam tişörtün satış fiyatı 100×1,40=140 TL100 \times 1,40 = 140\text{ TL}, defolu tişörtün satış fiyatı 100×0,80=80 TL100 \times 0,80 = 80\text{ TL} olur.
Sağlamlar %40\%40 kârla, defolular ise %20\%20 zararla satılmaktadır.
3
Gruplardan elde edilen gelirleri ve toplam geliri hesaplama
Sağlam tişört sayısı 9090, defolu tişört sayısı 1010'dur. 9090 sağlam tişörtten 90×140=12.600 TL90 \times 140 = 12.600\text{ TL}; 1010 defolu tişörtten 10×80=800 TL10 \times 80 = 800\text{ TL} elde edilir. Toplam gelir 12.600+800=13.400 TL12.600 + 800 = 13.400\text{ TL} olur.
Tişörtlerin %10\%10'u defolu, %90\%90'ı sağlamdır.
4
Toplam kâr oranını bulma
Toplam kâr 13.40010.000=3.400 TL13.400 - 10.000 = 3.400\text{ TL}'dir. Kâr oranı ise 3.400/10.000=%343.400 / 10.000 = \%34 olarak hesaplanır.
Elde edilen toplam kârın başlangıçtaki toplam maliyete oranı net kâr oranını verir.

Anahtar Kavram

Kâr ve zarar problemlerinde yüzde hesaplamaları, maliyet ve satış fiyatı ilişkisi ile ağırlıklı ortalama mantığı.

İpuçları

1
Sorudaki adet ve maliyetleri somutlaştırmak için toplam tişört sayısını 100, bir tişörtün maliyetini ise 100 TL olarak kabul edebilirsiniz.
2
Sağlam tişörtlerin satış fiyatını (100 TL maliyet üzerinden %40 kârla) ve defolu tişörtlerin satış fiyatını (100 TL maliyet üzerinden %20 zararla) hesaplayın.
3
90 adet sağlam tişörtü tanesi 140 TL'den, 10 adet defolu tişörtü ise tanesi 80 TL'den satarak toplam geliri bulun ve bu geliri ilk baştaki 10.000 TL maliyetle karşılaştırın.

Daha Fazla Pratik

Benzer mantıkla çalışan fakat enflasyon oranının da maliyete etki ettiği durumları içeren kâr-zarar sorularını inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Ağırlıklı kâr/zarar formülü kullanılarak da çözülebilir. Toplam kâr/zarar oranı = (Birinci grubun oranı × Birinci grubun ağırlığı) + (İkinci grubun oranı × İkinci grubun ağırlığı) şeklinde hesaplanır. Bu durumda: %40×0,90+(%20)×0,10=%36%2=%34\%40 \times 0,90 + (-\%20) \times 0,10 = \%36 - \%2 = \%34 kâr elde edilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 1578Soru

Aylin, Berker ve Ceyda adlı üç arkadaş; tenis, yüzme ve okçuluk sporlarından farklı birini yapmaktadır. Bu kişilerin yaptıkları sporlarla ilgili bilinenler şunlardır:

* Aylin, yüzme sporuyla ilgilenmektedir.
* Berker, tenis oynamamaktadır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Berker okçuluk yapmaktadır.

Cevap

Berker'in okçuluk yapması ifadesi kesinlikle doğrudur.
Aylin'in yüzme sporuyla ilgilendiği bilindiğinden geriye tenis ve okçuluk kalmaktadır. Berker'in tenis oynamadığı belirtildiği için Berker kesinlikle okçuluk sporuyla ilgilenmektedir. Bu durumda Ceyda ise tenis oynamaktadır. Dolayısıyla Berker'in okçuluk yaptığı ifadesi kesinlikle doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1
Verilen öncülleri analiz ederek her kişinin sporunu belirleyin.
Aylin'in yüzme sporuyla ilgilendiği belirtilmiştir. Geriye kalan tenis ve okçuluk sporları Berker ve Ceyda'ya aittir.
Her bir kişinin farklı bir spor dalıyla ilgilendiği belirtildiği için Aylin'in sporu sabittir.
2
Berker'in durumunu değerlendirin.
Berker tenis oynamadığına göre, geriye kalan sporlardan okçuluk sporuyla ilgilenmek zorundadır.
Kalan spor dalları tenis ve okçuluktur; Berker tenis oynamıyorsa tek seçenek okçuluktur.
3
Ceyda'nın durumunu belirleyin ve seçenekleri kontrol edin.
Ceyda tenis oynamaktadır. Seçenekler incelendiğinde 'Berker okçuluk yapmaktadır' ifadesinin kesinlikle doğru olduğu görülür.
Aylin yüzme, Berker okçuluk ve Ceyda tenis oynadığı için doğru seçeneğe ulaşılır.

Anahtar Kavram

Tablo ve mantıksal eşleştirme kuralları kullanarak eldeki verilerden kesin sonuçlara ulaşma.
Soru 1579Soru

Bir hastanede görev yapan Alp, Banu ve Cem adlı üç doktor; Dahiliye, Pediatri ve Kardiyoloji bölümlerinde çalışmaktadır. Bu doktorların nöbet günleri Pazartesi, Çarşamba ve Cuma'dır. Doktorların bölümleri ve nöbet günleriyle ilgili bilinenler şunlardır:

* Dahiliye doktorunun nöbet günü Pazartesi'dir.
* Cem'in nöbet günü Cuma değildir.
* Banu'nun nöbet günü Çarşamba'dır.
* Alp, Pediatri bölümünde çalışmamaktadır.

Buna göre, Pediatri bölümünde çalışan doktor ve bu doktorun nöbet günü aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Banu - Çarşamba

Cevap

Pediatri bölümünde çalışan doktor Banu'dur ve nöbet günü Çarşamba'dır.
Pediatri bölümünde çalışan doktor Banu'dur ve nöbet günü Çarşamba'dır. Öncüller sırasıyla uygulandığında; Banu'nun günü Çarşamba, Cem'in Cuma olamadığı için Pazartesi, Alp'in ise Cuma olduğu bulunur. Pazartesi nöbetçi olan Dahiliye doktoru Cem'dir. Alp Pediatri'de çalışmadığı için Kardiyoloji'dedir. Geriye kalan Banu ise Pediatri bölümündedir.

Adım Adım Çözüm

1
Nöbet günlerini doktorlarla eşleştirelim.
Banu'nun nöbet günü Çarşamba, Cem'in nöbet günü Pazartesi ve Alp'in nöbet günü Cuma'dır.
Banu'nun nöbet günü Çarşamba olarak verilmiştir. Kalan günler Pazartesi ve Cuma'dır. Cem'in nöbet günü Cuma olmadığı için Cem'in nöbet günü Pazartesi olmalıdır. Geriye kalan Alp'in nöbet günü ise Cuma olur.
2
Dahiliye bölümünü doktorlarla eşleştirelim.
Cem, Dahiliye doktorudur.
Dahiliye doktorunun nöbet gününün Pazartesi olduğu verilmiştir. Pazartesi günü nöbet tutan doktor Cem olduğu için Cem, Dahiliye doktorudur.
3
Kalan bölümleri (Pediatri ve Kardiyoloji) Alp ve Banu ile eşleştirelim.
Alp Kardiyoloji bölümünde, Banu ise Pediatri bölümünde çalışmaktadır.
Alp'in Pediatri bölümünde çalışmadığı bilgisi verilmiştir. Bu durumda Alp, Kardiyoloji bölümünde çalışmalıdır. Geriye kalan tek bölüm olan Pediatri ise Banu ile eşleşir. Böylece Banu'nun Pediatri bölümünde çalıştığı ve nöbet gününün Çarşamba olduğu kesinleşir.

Anahtar Kavram

Öncüllerden hareketle dışlayıcı mantık kurarak tablo oluşturma ve verileri eşleştirme.

İpuçları

1
Banu'nun nöbet gününü biliyoruz. Cem'in nöbet günü Cuma değilse, Alp ve Cem'in nöbet günlerini nasıl bulabiliriz?
2
Cem'in nöbet günü Pazartesi'dir. Pazartesi günü nöbet tutan doktorun Dahiliye uzmanı olduğunu kullanarak Cem'in bölümünü bulabilirsiniz.
3
Cem Dahiliye doktorudur. Geriye Alp ve Banu ile Pediatri ve Kardiyoloji bölümleri kalır. Alp Pediatri'de çalışmadığına göre Banu hangi bölümde çalışmalıdır?

Daha Fazla Pratik

Benzer mantık yürütme süreçlerini pekiştirmek için 4 değişkenli daha karmaşık eşleştirme sorularını çözebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

3x3'lük bir tablo oluşturarak satırlara doktorları (Alp, Banu, Cem), sütunlara ise günleri ve bölümleri yazıp verilen bilgileri 'X' veya 'O' koyarak eleme yöntemiyle yerleştirebilirsiniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 1580Soru

Hızın ve sürekli erişilebilir olmanın mutlak bir başarı kriteri olarak sunulduğu modern iş dünyasında, her an bir iş üretmek ya da bir mesaja anında yanıt vermek profesyonelliğin temel gereği sayılmaktadır. Ancak bu dur durak bilmeyen hareketlilik ve sürekli bir şeylerle meşgul olma hâli, zihnin derinlemesine d��şünme, odaklanma ve bilgiyi sindirme süreçlerini baltalamaktadır. Bir problem üzerine günlerce kafa yormak yerine anlık ve pratik çözümlere yönelmek, uzun vadede özgün ve kalıcı başarıların önünü tıkamaktadır. Durup düşünmeye, zihni serbest bırakmaya yani bilinçli bir yavaşlamaya alan açılmadığında, üretilen işler sadece mevcut olanın yüzeysel birer tekrarı olmaktan öteye geçemez. Çünkü gerçek yaratıcılık ve yenilikçi fikirler, kesintisiz bir koşturmacanın içinde değil, zihnin kendi doğal ritminde demlenebildiği o sessiz boşluklarda filizlenir.

Bu parçada asıl anlat��lmak istenen aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Özgün ve yaratıcı işler ortaya koyabilmenin yolu, sürekli hareket hâlinde olmak yerine zihne derinlemesine odaklanabileceği yavaşlama anları sunmaktır.

Cevap

Özgün ve yaratıcı işler ortaya koyabilmenin yolu, sürekli hareket hâlinde olmak yerine zihne derinlemesine odaklanabileceği yavaşlama anları sunmaktır.
Parçada modern iş yaşamının getirdiği hız ve sürekli erişilebilirlik baskısının yaratıcılığı ve derinlemesine düşünmeyi olumsuz etkilediği vurgulanmaktadır. Yazar, özgün ve kalıcı başarıların, kesintisiz bir koşturma içinde değil, zihnin kendi hızında demlenebildiği yavaşlama anlarında ortaya çıkabileceğini savunmaktadır. Dolayısıyla, yaratıcılığın ve özgünlüğün ancak bilinçli duraklama ve derinlemesine odaklanma ile mümkün olduğunu belirten seçenek doğru yanıtı içerir.

Adım Adım Çözüm

1
Parçayı okuyarak yazarın savunduğu temel tezi ve üzerinde durulan ana düşünceyi belirlemek.
Modern iş hayatındaki hız baskısının yaratıcılığı engellediği ve asıl yaratıcı fikirlerin zihinsel yavaşlama ve odaklanma anlarında ortaya çıktığı saptanmıştır.
Ana düşünce sorularında yazarın parçayı yazma amacını bulmak doğru yanıta ulaşmayı sağlar.
2
Seçenekleri analiz ederek parçadaki ana düşünceyle doğrudan örtüşen ifadeyi bulmak.
Sürekli hareket yerine zihne yavaşlama anları tanımanın yaratıcı işler için gerekli olduğunu belirten seçeneğin doğru cevap olduğu belirlenmiştir.
Ana düşünce, parçadaki tüm yargıları kapsayan ve yazarın okuyucuya iletmek istediği asıl mesajı içeren genel yargıdır.

Anahtar Kavram

Paragrafta Ana Düşünce
ÖncekiSayfa 79 / 129Sonraki