Bacak ve Ayak Kasları Alıştırma Soruları — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı

Soru 1Soru →

Ayağını sert bir yere çarpan bir hastanın fizik muayenesinde; ayağın dorsifleksiyon hareketinde belirgin zaafiyet ve birinci ile ikinci parmaklar arasındaki interdigital sahada duyu kaybı saptanmıştır. Bu klinik bulgulara göre, etkilenen sinirin ayak sırtında ( $dorsum\ pedis$ ) motor olarak uyardığı kas aşağıdakilerden hangisidir?

m.\ extensor\ digitorum\ brevis

m.\ abductor\ hallucis

m.\ interossei\ dorsales

m.\ lumbricalis\ primus

m.\ flexor\ digitorum\ brevis

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $m.\ extensor\ digitorum\ brevis$

Cevap

Ayak sırtında m. extensor digitorum brevis kası, bacağın ön kompartman kaslarını da innerve eden n. fibularis profundus tarafından uyarılır.

Hastadaki dorsifleksiyon zaafiyeti ve birinci interdigital sahadaki duyu kaybı tipik bir

n.\ fibularis\ profundus

lezyonunu tanımlar. Bu sinir, bacağın ön kompartmanındaki kasları (m. tibialis anterior, m. extensor hallucis longus, m. extensor digitorum longus ve m. peroneus tertius) innerve ettikten sonra ayak sırtına geçer ve burada motor olarak

m.\ extensor\ digitorum\ brevis

(ve

m.\ extensor\ hallucis\ brevis

) kaslarını uyarır.

Adım Adım Çözüm

1

Klinik bulguların analizi

Ayağın dorsifleksiyon kaybı (düşük ayak) ve birinci interdigital saha (1. ve 2. parmak arası) duyu kaybı n. fibularis profundus hasarını gösterir.

N. fibularis profundus, bacağın ön kompartmanındaki ekstansör kasları ve ayak sırtındaki sınırlı bir deri alanının duyusunu taşır.

2

Sinirin distal motor dallarının belirlenmesi

N. fibularis profundus, retinaculum musculorum extensorum'un altından geçerek ayak sırtına ulaşır ve burada motor dallar verir.

Bu sinir ayakta motor olarak sadece m. extensor digitorum brevis ve m. extensor hallucis brevis kaslarını uyarır.

Anahtar Kavram

N. fibularis profundus'un hem bacak ön kompartman hem de ayak sırtındaki (motor ve duyu) dağılımı.

İpuçları

1

Dorsifleksiyon zaafiyeti ve 1. interdigital saha duyu kaybı hangi sinirin lezyonunu düşündürür?

2

Lezyona uğrayan sinir n. fibularis profundus'tur. Bu sinir bacağın ön kompartmanından gelir.

3

N. fibularis profundus ayak sırtına geçtikten sonra motor olarak kısa ekstansör kasları uyarır.

Daha Fazla Pratik

N. fibularis superficialis hasarında beklenen motor ve duyu kayıplarını bu soruyla karşılaştırarak çalışınız.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 2Soru →

Bir hastanın yapılan fizik muayenesinde; ayak bileği dorsifleksiyon konumundayken ayağa inversiyon yaptırılamadığı, ancak ayak bileği plantar fleksiyon konumuna getirildiğinde ayağın normal bir şekilde inversiyon yapabildiği gözlenmiştir.

Bu klinik bulgulara göre, fonksiyon kaybı olan kas ve bu kasın inervasyonunu sağlayan sinir aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

M.\ tibialis\ anterior

—

N.\ peroneus\ (fibularis)\ profundus

M.\ tibialis\ posterior

—

N.\ tibialis

M.\ extensor\ digitorum\ longus

—

N.\ peroneus\ (fibularis)\ profundus

M.\ peroneus\ (fibularis)\ longus

—

N.\ peroneus\ (fibularis)\ superficialis

M.\ flexor\ digitorum\ longus

—

N.\ tibialis

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $M.\ tibialis\ anterior$ — $N.\ peroneus\ (fibularis)\ profundus$

Cevap

Dorsifleksiyon sırasında inversiyon yaptıran kas

m.\ tibialis\ anterior

olduğu için doğru seçenek

m.\ tibialis\ anterior

ve onu inerve eden

n.\ peroneus\ (fibularis)\ profundus

'dur.

Ayağın inversiyonu, ayak bileğinin bulunduğu konuma göre farklı kaslarca yönetilir. Hasta ayak dorsifleksiyondayken inversiyon yapamıyorsa, bu pozisyonda inversiyonu sağlayan temel kas olan

m.\ tibialis\ anterior

fonksiyonunu yitirmiştir. Bu kas bacağın ön kompartmanında yer alır ve

n.\ peroneus\ (fibularis)\ profundus

tarafından inerve edilir. Plantar fleksiyon sırasındaki inversiyonun korunmuş olması, arka kompartman kası olan

m.\ tibialis\ posterior

'un ve onun siniri olan

n.\ tibialis

'in sağlam olduğunu gösterir.

Adım Adım Çözüm

1

Ayağın inversiyon hareketini gerçekleştiren temel kasları belirle.

M.\ tibialis\ anterior

ve

m.\ tibialis\ posterior

ayağın ana invertörleridir.

İnversiyon hareketi tek bir kas tarafından değil, farklı kompartmanlardaki kasların sinerjisiyle yapılır.

2

Kasların sagital düzlemdeki (dorsifleksiyon/plantar fleksiyon) ikincil fonksiyonlarını analiz et.

M.\ tibialis\ anterior

bir dorsifleksördür;

m.\ tibialis\ posterior

ise bir plantar fleksördür.

Kasın fonksiyonunu test etmek için bulunduğu eklem pozisyonu kritiktir.

3

Klinik bulguyu verilere uyarla.

Plantar fleksiyon sırasında inversiyonun korunması

m.\ tibialis\ posterior

'un sağlam olduğunu; dorsifleksiyon sırasında kaybı ise

m.\ tibialis\ anterior

'un felç olduğunu kanıtlar.

Fonksiyonel testlerde sağlam olan ve olmayan hareketler karşılaştırılarak spesifik kas belirlenir.

4

Hasarlı kasın sinirini tanımla.

M.\ tibialis\ anterior

, anterior kompartman siniri olan

n.\ peroneus\ (fibularis)\ profundus

tarafından uyarılır.

Anatomi sorularında kas ve sinir eşleşmesi tanı koydurucu bileşendir.

Anahtar Kavram

Ayağın inversiyon hareketi; dorsifleksiyon sırasında

m.\ tibialis\ anterior

, plantar fleksiyon sırasında ise

m.\ tibialis\ posterior

tarafından gerçekleştirilir.

Soru 3Soru →

Ayak tabanında (planta pedis), $m.\ flexor\ digitorum\ longus$ ve $m.\ flexor\ hallucis\ longus$ tendonlarının birbirini çaprazladığı bölge ( $chiasma\ plantare$ ) ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Çaprazlaşma noktasında

m.\ flexor\ digitorum\ longus

tendonu,

m.\ flexor\ hallucis\ longus

tendonunun plantar (yüzeysel) tarafında yer alır.

Çaprazlaşma sırasında

m.\ flexor\ hallucis\ longus

tendonu,

m.\ flexor\ digitorum\ longus

tendonunun plantar (yüzeysel) tarafında bulunur.

Söz konusu tendon çaprazlaşması, ayak tabanının üçüncü kas tabakasında,

m.\ adductor\ hallucis

kasının derininde gerçekleşir.

Çaprazlaşma,

calcaneus

üzerindeki

sustentaculum\ tali

çıkıntısının hemen inferiorunda meydana gelir.

Bu seviyede

n.\ plantaris\ medialis

, her iki tendonun arasından geçerek ayağın lateral kompartmanına doğru ilerler.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Çaprazlaşma noktasında $m.\ flexor\ digitorum\ longus$ tendonu, $m.\ flexor\ hallucis\ longus$ tendonunun plantar (yüzeysel) tarafında yer alır.

Cevap

Ayak tabanındaki tendon çaprazlaşmasında (chiasma plantare), m. flexor digitorum longus tendonu m. flexor hallucis longus tendonunun plantar (yüzeysel) tarafında yer alır.

Ayak tabanında, medialden gelen m. flexor digitorum longus (FDL) tendonu, lateralden gelen m. flexor hallucis longus (FHL) tendonunu çaprazlayarak 2-5. parmaklara doğru ilerler. Bu çaprazlaşma (chiasma plantare) sırasında FDL tendonu, FHL tendonunun plantar (yüzeysel) tarafında yer alır. Bu anatomik ilişki, ayak tabanının ikinci kas tabakasının karakteristik bir özelliğidir.

Adım Adım Çözüm

1

Tarsal tüneldeki tendon dizilimini hatırla.

Medialden laterale doğru: M. tibialis posterior, m. flexor digitorum longus (FDL), damar-sinir paketi ve m. flexor hallucis longus (FHL).

Tendonların ayak tabanına giriş sırasını belirlemek için gereklidir.

2

Tendonların ayak tabanındaki sonlanma noktalarını belirle.

FDL lateraldeki dört parmağa (2-5), FHL ise birinci parmağa (hallux) gider.

Tendonların neden çaprazlaşması gerektiğini anlamak için (medialdeki FDL laterale, lateraldeki FHL mediale gitmelidir).

3

Chiasma plantare'deki derinlik ilişkisini (plantar/dorsal) analiz et.

FDL tendonu, FHL tendonunun yüzeyselinden (plantar tarafından) geçerek çaprazlar.

Sorunun kökünde sorulan anatomik ilişkiyi doğrulamak için.

4

Bulunan ilişkiyi seçeneklerle karşılaştır.

FDL'nin FHL'ye göre plantar konumda olduğu seçenek doğrudur.

Doğru seçeneğe ulaşmak için.

Anahtar Kavram

Chiasma plantare'de m. flexor digitorum longus (FDL) tendonu, m. flexor hallucis longus (FHL) tendonunun yüzeyselinden (plantar) geçer.

İpuçları

1

Tarsal tünelde FDL medialde, FHL ise lateralde yer alır. Ayak tabanında ise FDL laterale (2-5. parmaklar), FHL mediale (1. parmak) gider.

2

Tarsal tüneldeki medial-lateral dizilimi ayak tabanında koruyabilmek için bu iki tendonun birbirini çaprazlaması şarttır. Bu çaprazlaşmada hangi tendonun 'üstte' (plantar) olduğunu düşünün.

3

FDL tendonu, m. quadratus plantae ile birleşmeden hemen önce veya birleşme noktasında FHL tendonunun plantar (yüzeysel) yüzünden geçer.

Daha Fazla Pratik

Ayak tabanındaki dört kas tabakasının içeriklerini ve hangi tabakada hangi tendon-sinir ilişkilerinin olduğunu tekrar ediniz.

Alternatif Yöntem

Mnemonic: 'Tom, Dick, and Harry' dizilimini (TP, FDL, VAN, FHL) göz önüne getirin. 'Dick' (FDL), 'Harry'nin (FHL) üzerinden atlayarak (plantar taraftan) parmaklara ulaşır.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 4Soru →

$34$ yaşında bir kadın hasta, topuk ağrısı ve ayak tabanının iç tarafında hissizlik şikayetiyle başvuruyor. Yapılan muayenede tarsal tünel sendromu ön tanısı konuluyor. Patolojinin sadece nervus plantaris medialis’i etkilediği varsayılırsa, aşağıdaki kaslardan hangisinin motor fonksiyonunun korunması beklenir?

M. abductor hallucis

M. flexor digitorum brevis

M. flexor hallucis brevis

M. quadratus plantae

M. lumbricalis I

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. quadratus plantae

Cevap

M. quadratus plantae kasının fonksiyonunun korunması beklenir.

M. quadratus plantae (m. flexor accessorius), nervus tibialis'in bir diğer uç dalı olan nervus plantaris lateralis tarafından inerve edilir. Bu nedenle, izole bir nervus plantaris medialis lezyonunda bu kasın motor fonksiyonu etkilenmez.

Adım Adım Çözüm

1

Nervus plantaris medialis'in inerve ettiği kasları belirleyin.

M. abductor hallucis, M. flexor digitorum brevis, M. flexor hallucis brevis ve birinci lumbrikal kas.

Bu kaslar medial plantar sinirin motor etki alanındadır.

2

Nervus plantaris lateralis'in inerve ettiği kasları belirleyin.

M. quadratus plantae, M. abductor digiti minimi, M. adductor hallucis, interosseöz kaslar ve 2-4. lumbrikal kaslar.

Lateral plantar sinir, medial plantar sinir tarafından inerve edilmeyen diğer intrinsik ayak kaslarını inerve eder.

3

Hasar görmeyen (korunan) kası seçin.

M. quadratus plantae.

Sadece medial plantar sinir etkilendiği için lateral plantar sinir tarafından inerve edilen kasın fonksiyonu korunur.

Anahtar Kavram

Nervus plantaris medialis ve lateralis'in motor inervasyon farkları.

Alternatif Yöntem

Ayaktaki nervus plantaris medialis, eldeki nervus medianus'un fonksiyonel analoğudur. Elde median sinirin inerve ettiği 'Thenar kaslar (AD-hallucis hariç) + 1. ve 2. lumbrikaller' kuralı, ayakta 'M. abductor hallucis, M. flexor hallucis brevis, M. flexor digitorum brevis ve 1. lumbrikal' şeklinde (L-A-F-F: Lumbrical 1, Abductor hallucis, Flexor digitorum brevis, Flexor hallucis brevis) kodlanabilir.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 5Soru →

$32$ yaşında bir erkek hasta, ayağının üst kısmında ağrı ve birinci parmak ile ikinci parmak arasındaki deri bölgesinde (birinci web aralığı) hissizlik şikayetiyle başvuruyor. Yapılan fizik muayenede ayağın dorsifleksiyonu ve inversiyonunun normal olduğu, başparmağın ekstansiyonunun tam güçte yapılabildiği, ancak ayağın lateral dorsumundaki kas kabarıklığının ( $M. \ extensor \ digitorum \ brevis$ ) karşı tarafa göre belirgin derecede atrofik olduğu saptanıyor. Buna göre, bu hastada sinir sıkışmasının gerçekleştiği bölge ve bu seviyedeki bir lezyonda motor fonksiyonunun korunması beklenen kas aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Retinaculum musculorum extensorum inferius – M. extensor hallucis longus

Fibula kollumu – M. tibialis anterior

Malleolus medialis arkası – M. flexor digitorum longus

Sustentaculum tali – M. abductor hallucis

Ligamentum bifurcatum – M. extensor digitorum brevis

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Retinaculum musculorum extensorum inferius – M. extensor hallucis longus

Cevap

Anatomik bölge olarak 'Retinaculum musculorum extensorum inferius' ve korunması beklenen kas olarak 'M. extensor hallucis longus' eşleşmesi doğrudur.

Hastadaki bulgular 'Anterior Tarsal Tünel Sendromu' ile uyumludur. Derin peroneal sinir (

N. \ peroneus \ profundus

), inferior ekstansör retinakulum altından geçerken sıkışabilir. Bu seviyede sinir, bacak kompartmanında yer alan

M. \ tibialis \ anterior

,

M. \ extensor \ hallucis \ longus

ve

M. \ extensor \ digitorum \ longus

gibi kaslara motor dallarını çoktan vermiş durumdadır. Bu nedenle, ayak bileği seviyesindeki bir lezyonda bu kasların fonksiyonları korunur. Basıdan etkilenen yapılar ise sinirin terminal motor dalı tarafından inerve edilen ayağın kısa ekstansörleri (

M. \ extensor \ digitorum \ brevis

ve

M. \ extensor \ hallucis \ brevis

) ile birinci parmak aralığının duyusunu sağlayan terminal duyusal daldır.

Adım Adım Çözüm

1

Klinik semptomları analiz et.

Birinci parmak arası duyu kaybı ve ayak sırtındaki kısa ekstansörlerin (EDB) atrofisi, N. peroneus profundus'un distal kısmının etkilendiğini gösterir.

Sinir ayak bileği seviyesinde sadece terminal duyusal ve kısa motor dallara ayrılır.

2

Dorsifleksiyon ve başparmak ekstansiyon gücünü değerlendir.

Ayağın dorsifleksiyonu (M. tibialis anterior) ve başparmak ekstansiyonunun (M. extensor hallucis longus) korunması, lezyonun bacak seviyesinin (kruris) distalinde olduğunu kanıtlar.

Bu kaslar innervasyonlarını bacağın orta ve alt üçte birlik seviyelerinde alırlar.

3

Spesifik sıkışma bölgesini lokalize et.

Ayak bileği ön yüzündeki retinaculum musculorum extensorum inferius altındaki bası (Anterior Tarsal Tünel Sendromu) bu tabloyu açıklar.

Bu yapı n. peroneus profundus'un terminal dalları için anatomik bir tünel oluşturur.

Anahtar Kavram

Anterior Tarsal Tünel Sendromu ve N. peroneus profundus'un distal seyri

Daha Fazla Pratik

N. peroneus profundus lezyonlarının fibula başı seviyesi ile ayak bileği seviyesi arasındaki motor ve duyusal farklarını karşılaştıran bir tablo hazırlayınız.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 6Soru →

Bacağının dış yan kısmına aldığı sert bir darbe sonrası hastaneye başvuran bir hastanın yapılan fizik muayenesinde; ayağına eversiyon yaptıramadığı, ancak ayak bileği dorsifleksiyon ve ayağa inversiyon hareketlerinin normal olduğu saptanmıştır. Duyu muayenesinde ise bacağın alt-dış yan kısmı ile ayak sırtının (dorsum pedis) büyük kısmında his kaybı olduğu, ancak birinci ve ikinci parmaklar arasındaki interdigital mesafede duyunun korunduğu belirlenmiştir. Bu klinik tabloya göre, hasar görmesi en muhtemel olan sinir aşağıdakilerden hangisidir?

N. fibularis profundus

N. fibularis superficialis

N. fibularis communis

N. tibialis

N. saphenus

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: N. fibularis superficialis

Cevap

Hasar gören sinir n. fibularis superficialis'tir.

Hasar gören sinir n. fibularis superficialis'tir. Bu sinir bacağın lateral kompartmanındaki m. fibularis longus ve m. fibularis brevis kaslarını inerve ederek ayağa eversiyon yaptırır. Ayrıca ayak sırtının (dorsum pedis) büyük kısmının duyusunu taşır. Birinci ve ikinci parmaklar arasındaki küçük bölgenin (birinci interdigital aralık) duyusu ve ayağın dorsifleksiyonu (ön kompartman kasları) n. fibularis profundus tarafından sağlandığı için, bu bölgedeki duyusunun ve dorsifleksiyon hareketinin korunmuş olması hasarın n. fibularis profundus'u kapsamadığını kanıtlar.

Adım Adım Çözüm

1

Motor fonksiyon analizi

Eversiyon kaybı saptanırken dorsifleksiyonun normal olması, hasarın sadece lateral kompartmanı etkilediğini gösterir.

M. fibularis longus ve brevis (eversiyon) n. fibularis superficialis tarafından, ön kompartman kasları (dorsifleksiyon) ise n. fibularis profundus tarafından inerve edilir.

2

Duyu alanı analizi

Ayak sırtında duyu kaybı varken birinci interdigital aralığın korunması n. fibularis profundus'un sağlam olduğunu teyit eder.

N. fibularis superficialis ayak sırtının büyük kısmını, n. fibularis profundus ise sadece birinci ve ikinci parmak arası bölgeyi inerve eder.

3

Sentez ve Karar

Lezyon, n. fibularis communis'in n. fibularis profundus dalını verdikten sonraki yüzeyel dalındadır.

Klinik bulguların tamamı izole n. fibularis superficialis hasarı ile uyumludur.

Anahtar Kavram

N. fibularis (peroneus) superficialis'in motor ve duyusal dağılımı

Soru 7Soru →

Bacak ön kompartmanında ( $compartimentum\ anterius\ cruris$ ) doku içi basınç artışına bağlı olarak gelişen bir 'kompartman sendromu' olgusunda, bu bölgenin anatomik sınırları ve içeriği göz önüne alındığında, aşağıdaki yapılardan hangisinin doğrudan etkilenmesi beklenmez?

M.\ tibialis\ anterior

N.\ fibularis\ profundus

M.\ fibularis\ longus

A.\ tibialis\ anterior

M.\ extensor\ hallucis\ longus

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $M.\ fibularis\ longus$

Cevap

Bacağın lateral kompartmanında yer alan musculus fibularis longus kasının etkilenmesi beklenmez.

Bacak ön kompartmanında musculus tibialis anterior, musculus extensor hallucis longus, musculus extensor digitorum longus ve musculus fibularis tertius kasları ile birlikte arteria tibialis anterior ve nervus fibularis profundus bulunur. Musculus fibularis longus ise musculus fibularis brevis ile birlikte bacağın lateral kompartmanında yer alır ve nervus fibularis superficialis tarafından inerve edilir. Bu nedenle izole bir ön kompartman sendromunda lateral lojdaki bu yapının doğrudan etkilenmesi beklenmez.

Adım Adım Çözüm

1

Klinik tabloyu analiz et

Soru, bacak ön kompartmanındaki yapıların bilinmesini gerektiren bir kompartman sendromu senaryosudur.

Kompartman sendromu, kapalı bir fasial boşluktaki basınç artışının o bölgedeki damar, sinir ve kasları etkilemesidir.

2

Ön kompartman içeriğini listele

M.\ tibialis\ anterior

,

m.\ extensor\ hallucis\ longus

,

m.\ extensor\ digitorum\ longus

,

m.\ fibularis\ tertius

,

a.\ tibialis\ anterior

ve

n.\ fibularis\ profundus

.

Bu yapılar bacağın ön yüzünde, tibia ile fibula arasındaki interosseöz membranın önünde yer alır.

3

Seçenekleri karşılaştır

M.\ fibularis\ longus

bacağın dış yan (lateral) kompartmanında yer alır.

Lateral kompartman içeriği

m.\ fibularis\ longus

,

m.\ fibularis\ brevis

ve

n.\ fibularis\ superficialis

şeklindedir.

Anahtar Kavram

Bacak kompartmanlarının anatomik içeriği ve klinik korelasyonu.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 8Soru →

Yürüme siklusunun itme ( $push-off$ ) fazının sonunda, özellikle ayak başparmağının ( $hallux$ ) yere yaptığı terminal fleksiyon basıncında ve itme kuvvetinde belirgin azalma saptanan bir hastada, bu durumdan sorumlu olan kasın anatomik özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Origo'su fibula'nın arka yüzüdür.

Tendonu medial malleolün hemen arkasında,

M. \ tibialis \ posterior

'un anteriorunda yer alır.

N. \ plantaris \ medialis

tarafından inerve edilir.

Chiasma \ crurale

'yi oluşturan tendonlardan biridir.

Ayak bileği seviyesinde

sustentaculum \ tali

'nin üzerinden geçer.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Origo'su fibula'nın arka yüzüdür.

Cevap

Söz konusu kas

M. \ flexor \ hallucis \ longus

olup, bu kasın origo'su fibula'nın arka yüzüdür.

Yürüme siklusunun itme (

push-off

) fazının sonunda başparmak ucuyla yere uygulanan son kuvveti

M. \ flexor \ hallucis \ longus

sağlar. Bu kas, bacağın derin posterior kompartmanında yer almasına rağmen lateraldeki fibula'nın arka yüzünden köken alır. Tendonu ayak tabanına geçerken çaprazlaşmalar yaparak mediale yönelir.

Adım Adım Çözüm

1

Klinik bulguyu analiz etme

M. \ flexor \ hallucis \ longus

(FHL) kası tanımlandı.

Yürümenin 'push-off' fazının sonunda başparmağa fleksiyon yaptıran temel kas FHL'dir.

2

Kasın başlangıç noktasını (origo) belirleme

Fibula'nın arka yüzü.

Genel kanının aksine, başparmağa giden fleksör kas medialdeki tibia'dan değil, lateraldeki fibula'dan köken alır.

3

Anatomik komşulukları doğrulama

Tarsal tünelde en posterior yerleşimli yapı olduğu ve

sustentaculum \ tali

'nin altından geçtiği teyit edildi.

Ayak bileğindeki yapıların dizilimi (Tom, Dick, And Very Nervous Harry) ve FHL'nin özel seyri ayırıcı tanıda kritiktir.

Anahtar Kavram

M. flexor hallucis longus anatomisi ve fonksiyonel yürüme analizi

İpuçları

1

Bu kas, bacağın derin posterior lojunda yer alan ve en lateralden köken alan kastır.

Daha Fazla Pratik

Ayak tabanındaki çaprazlaşmaları (

chiasma \ crurale

ve

chiasma \ plantare

) ve hangi kasların katıldığını tekrar edin.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 9Soru →

28 yaşında bir hasta, kaval kemiği üzerine aldığı künt bir darbe sonrası acil servise başvuruyor. Yapılan fizik muayenede ayağın dorsifleksiyonunun ileri derecede zayıfladığı ve ayak başparmağına ekstansiyon yaptırılamadığı gözleniyor. Duyu muayenesinde ise yalnızca birinci ve ikinci parmaklar arasındaki boşlukta (birinci interdigital aralık) duyu kaybı saptanıyor. Hastanın ayağına eversiyon yaptırabildiği not edildiğine göre, aşağıdaki kaslardan hangisinin fonksiyonunun korunmuş olması beklenir?

M. tibialis anterior

M. extensor hallucis longus

M. extensor digitorum longus

M. peroneus tertius

M. peroneus longus

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. peroneus longus

Cevap

M. peroneus longus kasının fonksiyonu korunmuştur çünkü bu kas lateral kompartmanda yer alır ve sağlam olan nervus fibularis superficialis tarafından uyarılır.

Hastanın klinik tablosu tipik bir ön kompartman sendromu veya izole nervus fibularis profundus hasarını düşündürmektedir. Ayağın eversiyon yeteneğinin korunmuş olması, lateral loj kaslarının ve bu loju inerve eden nervus fibularis superficialis'in sağlam olduğunu gösterir. Seçenekler arasında lateral lojda yer alan tek kas m. peroneus longus'tur.

Adım Adım Çözüm

1

Klinik bulguları analiz et.

Dorsifleksiyon ve başparmak ekstansiyon kaybı ile birinci interdigital aralıktaki duyu kusuru, nervus fibularis profundus lezyonuna işaret eder.

Bu sinir ön loj kaslarını inerve eder ve belirtilen dar alandan duyu alır.

2

Korunmuş fonksiyonu değerlendir.

Ayağın eversiyon yapabiliyor olması, lateral loj kaslarının (m. peroneus longus ve brevis) ve onları inerve eden nervus fibularis superficialis'in sağlam olduğunu gösterir.

Nervus fibularis communis, fibula boynu hizasında derin ve yüzeysel dallarına ayrılır; bu vakada sadece derin dal (profundus) etkilenmiştir.

3

Seçeneklerdeki kasları lojlarına göre sınıflandır.

M. tibialis anterior, m. extensor hallucis longus, m. extensor digitorum longus ve m. peroneus tertius ön lojdadır. M. peroneus longus ise lateral lojdadır.

Loj bilgisini kullanarak sağlam kalan sinirle eşleşen kas belirlenir.

Anahtar Kavram

Nervus fibularis profundus (ön loj ve 1. interdigital duyu) ile nervus fibularis superficialis (lateral loj ve ayak sırtı duyusu) arasındaki fonksiyonel farklar.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 10Soru →

Ayak tabanı ( $planta\ pedis$ ) yaralanması şüphesiyle cerrahi eksplorasyon yapılan bir hastada, ikinci kas tabakasında yer alan $m.\ flexor\ digitorum\ longus$ tendonunun lateral kenarına tutunan $m.\ quadratus\ plantae$ ( $m.\ flexor\ accessorius$ ) gözlemlenmiştir. Bu kasın fonksiyonu ve inervasyonu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

N. plantaris medialis tarafından inerve edilir ve ayağın birinci anatomik tabakasındaki kaslarla aynı grupta yer alır.

M. flexor digitorum longus tendonuna lateralden tutunarak, bu tendonun oblik olan çekiş yönünü düzelterek parmakların aksiyal fleksiyonuna yardımcı olur.

Kasın felci durumunda, m. flexor digitorum longus'un tek başına kasılması parmakların lateral yöne doğru saptanmasına (deviasyonuna) neden olur.

M. flexor digitorum brevis ile aynı sinir tarafından inerve edilir ve fonksiyonel olarak m. abductor hallucis'in yüzeyelinde bulunur.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. flexor digitorum longus tendonuna lateralden tutunarak, bu tendonun oblik olan çekiş yönünü düzelterek parmakların aksiyal fleksiyonuna yardımcı olur.

Cevap

M. quadratus plantae, m. flexor digitorum longus tendonuna lateralden tutunarak çekiş yönünü düzeltir ve parmakların aksiyal fleksiyonuna yardımcı olur.

M. quadratus plantae, kalkaneustan başlayıp

m.\ flexor\ digitorum\ longus

tendonunun lateral kenarına tutunur. Bu kasın temel görevi, tendonun medialden gelen oblik çekiş açısını kompanse ederek parmakların (özellikle

2.-5.

parmaklar) düz bir hat üzerinde fleksiyon yapmasını sağlamaktır. Bu nedenle, çekiş yönünü düzeltme ifadesi anatomik ve fonksiyonel olarak doğrudur.

Adım Adım Çözüm

1

Kasın anatomik tabakasını belirleyin.

M. quadratus plantae, ayak tabanının

2.

tabakasında (

m.\ lumbricales

ile birlikte) yer alır.

Ayak tabanı anatomik katmanlarının bilinmesi, yapıların birbirine göre konumunu anlamak için gereklidir.

2

Kasın inervasyonunu doğrulayın.

Bu kas

n.\ plantaris\ lateralis

(genellikle ana gövdesinden) tarafından inerve edilir.

Intrinsic ayak kaslarının inervasyonu (medial vs lateral plantar sinir ayrımı) klinik tanı için kritiktir.

3

Kasın tendonla olan fonksiyonel ilişkisini analiz edin.

m.\ flexor\ digitorum\ longus

tendonu ayak tabanına medialden girer;

m.\ quadratus\ plantae

ise bu tendonu lateralden arkaya doğru çekerek parmak ekseniyle hizalar.

Klinik anatomide 'oblik çekişin düzeltilmesi' bu kasın en karakteristik fonksiyonudur.

Anahtar Kavram

Ayak tabanının ikinci tabaka kaslarının fonksiyonel anatomisi ve m. quadratus plantae'nin m. flexor digitorum longus çekiş yönünü düzeltmedeki rolü.

İpuçları

1

M. quadratus plantae'nin diğer adı m. flexor accessorius'tur; bu isim onun fleksiyon hareketine olan desteğini vurgular.

2

Ayak tabanının katmanlarını düşünün; birinci tabakada abduktorlar ve m. flexor digitorum brevis bulunurken, ikinci tabakada uzun fleksör tendonları ve quadratus plantae yer alır.

3

FDL tendonunun medial malleol arkasından ayak tabanına çapraz geçişini ve bu oblikliğin parmak çekişini nasıl etkileyeceğini hayal edin.

Daha Fazla Pratik

Ayak tabanının 1. lumbrikal kası ile diğer lumbrikaller arasındaki inervasyon farkını gözden geçirmek faydalı olacaktır.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 11Soru →

Ayak tabanında ( $planta\ pedis$ ) ikinci tabakada yer alan, $m.\ flexor\ digitorum\ longus$ tendonuna tutunarak bu tendonun oblik çekiş yönünü düzelten ve $n.\ plantaris\ lateralis$ tarafından inerve edilen kas aşağıdakilerden hangisidir?

m.\ quadratus\ plantae

m.\ flexor\ digitorum\ brevis

m.\ lumbricalis\ primus

m.\ adductor\ hallucis

m.\ abductor\ hallucis

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $m.\ quadratus\ plantae$

Cevap

Ayak tabanının ikinci tabakasında bulunan,

m.\ flexor\ digitorum\ longus

tendonunun çekişini düzelten ve

n.\ plantaris\ lateralis

tarafından inerve edilen kas

m.\ quadratus\ plantae

(eski adıyla

m.\ flexor\ accessorius

)'dir.

m.\ quadratus\ plantae

(diğer adıyla

m.\ flexor\ accessorius

),

calcaneus

’tan başlar ve ayak tabanının ikinci tabakasında

m.\ flexor\ digitorum\ longus

tendonuna dış yan taraftan tutunur. Bu pozisyonu sayesinde, tendonun ayağın medialinden gelen oblik çekiş kuvvetini düzelterek parmaklara daha düz bir fleksiyon yaptırılmasını sağlar. Ayrıca

n.\ plantaris\ lateralis

tarafından inerve edilir, bu da sorudaki tüm kriterleri tam olarak karşılar.

Adım Adım Çözüm

1

Ayak tabanındaki (planta pedis) anatomik tabakaların içeriğini değerlendirme.

İkinci tabakada

m.\ flexor\ digitorum\ longus

ve

m.\ flexor\ hallucis\ longus

tendonları ile

m.\ quadratus\ plantae

ve

mm.\ lumbricales

kasları bulunur.

Soruda belirtilen 'ikinci tabaka' kriterine uyan kasları daraltmak için gereklidir.

2

m.\ flexor\ digitorum\ longus

(FDL) tendonu ile olan fonksiyonel ilişkiyi inceleme.

FDL tendonu ayağa oblik bir açıyla girer.

m.\ quadratus\ plantae

, bu tendona tutunarak parmak bükücü kuvveti topuğa (kalkaneus) doğru hizalar.

Kasın spesifik fonksiyonel özelliğini saptamak için gereklidir.

3

Sinirsel innervasyonu (innervatio) doğrulama.

m.\ quadratus\ plantae

,

n.\ plantaris\ lateralis

tarafından uyarılır.

Benzer lokasyondaki diğer kaslardan (örn. birinci lumbrikal kas) ayırt etmek için nihai kriterdir.

Anahtar Kavram

Ayak tabanı kasları dört tabaka halinde incelenir; ikinci tabakada tendonlar ve bu tendonlara tutunan aksesuar kaslar yer alır.

Daha Fazla Pratik

Ayak tabanındaki lumbrikal kasların ve interosseöz kasların innervasyon farklarını ve fonksiyonlarını gözden geçirmek faydalı olacaktır.

Tahmini Süre:50s

Soru 12Soru →

Ayak tabanının derin diseksiyonunda, üçüncü tabaka kasları arasında yer alan, hem 'arcus plantaris profundus' hem de 'nervus plantaris lateralis'in ramus profundus'u ile en yakın komşuluğu bulunan kas aşağıdakilerden hangisidir?

M. adductor hallucis

M. quadratus plantae

M. flexor hallucis brevis

M. opponens digiti minimi

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. adductor hallucis

Cevap

M. adductor hallucis

Ayak tabanının 3. tabakasında yer alan m. adductor hallucis, özellikle oblik başı ile 'arcus plantaris profundus' ve 'n. plantaris lateralis'in ramus profundus'una yataklık eder. Bu anatomik ilişki, derin diseksiyonlarda bu yapıların bulunması için anahtar bir referanstır.

Adım Adım Çözüm

1

Ayak tabanındaki kas tabakalarını ve içeriklerini belirle.

Ayak tabanında 4 tabaka bulunur. 3. tabakada m. flexor hallucis brevis, m. adductor hallucis ve m. flexor digiti minimi brevis yer alır.

Soruda spesifik olarak 3. tabaka kası sorgulanmaktadır.

2

Derin nörovasküler yapıların seyrini analiz et.

Arcus plantaris profundus ve n. plantaris lateralis'in ramus profundus'u, m. adductor hallucis'in oblik başı (caput obliquum) ile interosseöz kaslar arasından geçer.

Derin tabakadaki arter-sinir-kas ilişkisini saptamak için gereklidir.

3

Innervasyon özelliklerini karşılaştır.

M. adductor hallucis lateral plantar sinirin derin dalı ile uyarılırken, m. flexor hallucis brevis medial plantar sinirle uyarılır.

Aynı tabakadaki kasları birbirinden ayırt etmek için inervasyon bilgisi kritiktir.

Anahtar Kavram

Ayak tabanı kaslarının tabakalı anatomisi ve derin nörovasküler komşulukları.

Soru 13Soru →

Klinik muayenesinde ayağın medial longitudinal arkının çöktüğü (pes planus) ve ayağın inversiyon yeteneğinin önemli ölçüde azaldığı saptanan bir hastada, bacağın derin arka kompartmanında yer alan ana invertör kasın tendonunda patoloji olduğu düşünülmektedir. Söz konusu kasın ayak tabanındaki yaygın insersiyo (yapışma) liflerinin aşağıdaki kemiklerden hangisine tutunması beklenmez?

Os talus

Os cuneiforme mediale

Os cuboideum

2-4.

metatarsal kemiklerin tabanı

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Os talus

Cevap

M. tibialis posterior kasının insersiyosu arasında talus kemiği bulunmaz.

M. tibialis posterior, bacağın derin arka lojunda yer alan ve ayağın en güçlü invertörü olan kastır. Bu kasın tendonu malleolus medialis'in hemen arkasından geçerek ayak tabanına ulaşır. Ayak tabanında çok geniş bir yapışma alanına sahiptir; tuberositas ossis navicularis ana yapışma yeri olmakla birlikte, lifleri os cuboideum, üç cuneiform kemik ve

2-4.

metatarsal kemiklerin bazislerine dağılır. Ancak bu lifler os talus'a tutunmaz.

Adım Adım Çözüm

1

Klinik bulguların değerlendirilmesi

Pes planus ve inversiyon kaybı, medial longitudinal arkın en önemli dinamik desteği olan M. tibialis posterior'u işaret eder.

M. tibialis posterior, ayağı hem invert eder hem de arkı alttan bir sapan gibi destekler.

2

Kasın anatomik yapışma yerlerinin (insersiyo) hatırlanması

M. tibialis posterior; os naviculare (tuberositas), tüm cuneiform'lar, os cuboideum ve

2, 3, 4.

metatars kemiklerin tabanına tutunur.

Kasın bu denli geniş bir alana yayılması, ayak kemiklerini bir arada tutarak arkın çökmesini engellemek içindir.

3

Seçeneklerin elenmesi

Os talus dışındaki tüm seçenekler kasın gerçek yapışma noktalarıdır.

M. tibialis posterior talus'a tutunmaz; talus bu kasın tendonu tarafından naviculare üzerinden dolaylı olarak stabilize edilir.

Anahtar Kavram

M. tibialis posterior'un medial longitudinal ark üzerindeki fonksiyonu ve kompleks distal insersiyosu.

İpuçları

1

Bu kas, bacağın derin arka kompartmanında bulunur ve tendonu 'Tom, Dick and Harry' (Tibialis posterior, Flexor Digitorum longus, Artery/Nerve, Flexor Hallucis longus) sıralamasında en öndedir.

2

Kasın ana görevi medial longitudinal arkı alttan desteklemektir. Bu nedenle ayak bileği kemiklerinin çoğuna tutunarak bir 'yelpaze' oluşturur.

3

Bu kas talus dışındaki hemen hemen tüm tarsal kemiklere tutunur. Talus, bu sapan benzeri mekanizmanın üzerinde serbestçe hareket eden bir 'kilit taşı' gibidir.

Daha Fazla Pratik

M. peroneus longus ve M. tibialis anterior kaslarının insersiyo benzerliklerini ve ark üzerindeki zıt etkilerini inceleyiniz.

Tahmini Süre:2m 30s

Soru 14Soru →

Kalkaneus kırığı şüphesiyle değerlendirilen bir hastanın radyolojik tetkiklerinde sustentaculum tali'de deplase bir kırık hattı izlenmektedir. Yapılan fizik muayenede, bu anatomik yapı ile yakın komşuluğu olan bir tendonun zedelenmesine bağlı olarak hastanın ayak başparmağının distal falanksına aktif fleksiyon yaptıramadığı saptanmıştır.

Bu klinik tabloya neden olan tendon aşağıdaki kaslardan hangisine aittir?

M. flexor hallucis longus

M. flexor digitorum longus

M. tibialis posterior

M. flexor hallucis brevis

M. abductor hallucis

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. flexor hallucis longus

Cevap

M. flexor hallucis longus kasının tendonu, kalkaneus üzerindeki sustentaculum tali'nin hemen altındaki oluktan geçtiği için bu bölgedeki kırıklardan doğrudan etkilenir.

M. flexor hallucis longus kası, bacağın arka lojunda derin tabakada yer alır. Tendonu tarsal tünelden geçerken kalkaneus üzerindeki sustentaculum tali'nin alt yüzünde bulunan sulcus tendinis musculi flexoris hallucis longi içerisinden geçer. Bu kemik çıkıntısındaki kırıklar, tendonun sıkışmasına veya kopmasına yol açarak başparmak distal falanks fleksiyonunun kaybına neden olur.

Adım Adım Çözüm

1

Klinik bulguyu analiz etme

Ayak başparmağı distal falanksına fleksiyon yaptıran ana kasın M. flexor hallucis longus olduğu belirlendi.

Başparmağın interfalangeal eklemine fleksiyon yaptıran tek kas budur.

2

Anatomik komşuluğu değerlendirme

M. flexor hallucis longus tendonunun tarsal tüneldeki seyri ve sustentaculum tali ile ilişkisi hatırlandı.

Tarsal tünelden geçen yapılar içinde sustentaculum tali'nin altındaki sulcus'ta seyreden tek yapı bu tendondur.

3

Kırık lokasyonu ile fonksiyon kaybını birleştirme

Sustentaculum tali kırığının bu oluktaki tendonu zedelediği doğrulandı.

Deplase kırıklar komşu kanal ve oluklardaki yumuşak dokuları mekanik olarak zedeleyebilir.

Anahtar Kavram

M. flexor hallucis longus ve Sustentaculum Tali İlişkisi

Daha Fazla Pratik

Tarsal tünelden geçen diğer yapıların (N. tibialis dalları) zedelenme bulgularını ve 'Tom, Dick and Harry' dizilimini tekrar edin.

Tahmini Süre:1m 30s

Soru 15Soru →

Tarsal tünel sendromu gibi klinik durumlar ve ayak tabanının derin diseksiyonu göz önüne alındığında; malleolus medialis'in arkasında yer alan ve retinaculum musculorum flexorum tarafından oluşturulan tarsal tünelin (canalis tarsalis) içeriği ve bu yapıların ayak tabanındaki seyri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

M. flexor hallucis longus tendonu, talus'un processus posterior'unda yer alan sulcus tendinis musculi flexoris hallucis longi içerisinden geçer.

N. plantaris medialis, ayak tabanında m. abductor hallucis ile m. flexor digitorum brevis arasındaki olukta ilerleyerek terminal dallarına ayrılır.

M. tibialis posterior tendonu, tarsal tünel içerisinde m. flexor digitorum longus tendonunun posterolateralinde konumlanır.

N. plantaris lateralis'in ramus profundus'u, m. adductor hallucis'in caput obliquum'unun derininden geçerek ayak tabanındaki derin kasları uyarır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. tibialis posterior tendonu, tarsal tünel içerisinde m. flexor digitorum longus tendonunun posterolateralinde konumlanır.

Cevap

M. tibialis posterior tendonunun m. flexor digitorum longus'un posterolateralinde yer aldığını belirten ifade yanlıştır; aksine bu tendon en anteromedial konumdadır.

Malleolus medialis'in arkasındaki tarsal tünelde yapılar önden arkaya doğru 'M. tibialis posterior (T), M. flexor digitorum longus (D), Arter-Ven (A/V), Sinir (N) ve M. flexor hallucis longus (H)' şeklinde sıralanır. Bu durumda m. tibialis posterior, m. flexor digitorum longus'un arkasında (postero) değil, önünde (antero) yer alır. Dolayısıyla 'posterolateralinde konumlanır' ifadesi anatomik olarak yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1

Tarsal tünel içerisinden geçen yapıların ön-arka (veya iç-dış) dizilimini belirleyin.

Dizilim önden arkaya (veya medialden laterale) şöyledir: M. tibialis posterior, M. flexor digitorum longus, A. tibialis posterior, V. tibialis posterior, N. tibialis ve M. flexor hallucis longus.

Bu yapıların anatomik sırasını bilmek, komşuluk ilişkilerini doğru değerlendirmek için şarttır.

2

M. tibialis posterior ve m. flexor digitorum longus arasındaki ilişkiyi analiz edin.

M. tibialis posterior en önde yer aldığı için m. flexor digitorum longus'un önünde (anteromedialinde) kalır.

Seçenekte verilen 'posterolateral' ifadesi yapının hem arkada hem de daha dışta olduğunu iddia eder ki bu dizilimle çelişir.

3

Diğer yapıların (FHL ve plantar sinirler) ayak tabanındaki seyirlerini doğrulayın.

FHL tendonu talus arkasındaki sulcus'tan geçer. N. plantaris medialis abductor hallucis ile FDB arasında seyreder. N. plantaris lateralis'in derin dalı adductor hallucis'in derininden geçer.

Bu bilgiler doğru anatomik verilerdir ve yanlış seçeneği ekarte etmeye yardımcı olur.

Anahtar Kavram

Tarsal tünel içeriği ve ayak tabanındaki derin anatomik komşuluklar.

İpuçları

1

Tarsal tüneldeki yapıların sırasını hatırlamak için 'Tom, Dick, And Very Nervous Harry' kısaltmasını kullanın.

2

Bu kısaltmada 'Tom' (Tibialis posterior) en önde, 'Dick' (Digitorum longus) ise onun hemen arkasında yer alır.

3

Tibialis posterior'un en medial ve en anterior yapı olduğunu, malleolus medialis'e en yakın tendon olduğunu düşünün.

Daha Fazla Pratik

Ayak tabanındaki kasların tabakalar halindeki dizilimini (1. tabakadan 4. tabakaya) ve hangi kasın hangi sinir dalıyla uyarıldığını (LAFF kuralı) tekrar edin.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 16Soru →

Bacağın lateral tarafına, fibula başı ( $caput \ fibulae$ ) yakınlarına alınan künt bir darbe sonrasında hastada ayağın dorsifleksiyon yapamadığı (düşük ayak) ve parmaklarını ekstansiyona getiremediği saptanmıştır. Bu klinik tabloda, lezyonun $N. \ fibularis \ communis$ gövdesinde değil, sadece bu sinirin $N. \ fibularis \ profundus$ dalında olduğunu gösteren en güçlü klinik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Ayak bileğinin inversiyon hareketinin tamamen kaybolması

Ayak parmaklarının ekstansiyon gücünün korunmuş olması

Ayağın eversiyon hareketinin korunmuş olması

Birinci interdigital aralıkta (1. ve 2. parmak arası) duyu kaybı saptanması

Ayak sırtının lateral kenarında duyu kaybı saptanması

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ayağın eversiyon hareketinin korunmuş olması

Cevap

Ayağın eversiyon hareketinin korunmuş olması

Ayağın eversiyon hareketini gerçekleştiren

M. \ fibularis \ longus

ve

M. \ fibularis \ brevis

kasları

N. \ fibularis \ superficialis

tarafından uyarılır.

N. \ fibularis \ communis

hasarında hem eversiyon hem dorsifleksiyon kaybolurken, sadece

N. \ fibularis \ profundus

hasarında eversiyon hareketi korunur. Bu durum klinik muayenede lezyonun lokalizasyonunu dallanma noktasına göre belirleyen en anlamlı bulgudur.

Adım Adım Çözüm

1

Lezyon seviyesini ve etkilenen siniri belirleyin.

N. \ fibularis \ communis

, fibula başı hizasında yüzeysel seyreder ve burada iki dala ayrılır: derin (

profundus

) ve yüzeysel (

superficialis

).

Sinirin dallanma noktasını bilmek, hangi fonksiyonların hangi dal tarafından kontrol edildiğini anlamak için kritiktir.

2

Bacak kompartmanlarının sinir uyarısını analiz edin.

Ön kompartman (dorsifleksiyon/ekstansiyon)

N. \ fibularis \ profundus

tarafından, dış loj (eversiyon) ise

N. \ fibularis \ superficialis

tarafından uyarılır.

Fonksiyon kaybının hangi dalın hasarına bağlı olduğunu belirlemek için motor dağılımı karşılaştırmak gerekir.

3

Ayırıcı tanıyı yapın.

Eğer hastada dorsifleksiyon kaybı (profundus hasarı) varken eversiyon korunmuşsa, bu durum yüzeysel dalın (

superficialis

) sağlam olduğunu kanıtlar.

Yüzeysel dalın sağlam olması, lezyonun ana gövdede (

communis

) değil, dallanmadan sonra sadece derin dalda olduğunu gösterir.

Anahtar Kavram

Nervus fibularis communis'in bacağın lateral ve ön kompartmanları arasındaki motor dağılımı ve ayırıcı tanısı.

Daha Fazla Pratik

Bacağın arka kompartman derin kasları ile tarsal tünel sendromu klinik bulgularını inceleyiniz.

Tahmini Süre:1m 40s

Soru 17Soru →

Malleolus medialis'in hemen arkasında yer alan tarsal tünel (canalis tarsi) içerisinde gerçekleşen bir sinir sıkışması (kompresyon) sonucunda, ayağın plantar yüzündeki kaslarda atrofi ve duyu kaybı gelişen bir hastada, aşağıdaki kaslardan hangisinin fonksiyonunun etkilenmesi beklenmez?

M. abductor hallucis

M. flexor digitorum brevis

M. extensor digitorum brevis

M. quadratus plantae

M. adductor hallucis

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. extensor digitorum brevis

Cevap

M. extensor digitorum brevis kası ayağın sırtında yer aldığı ve N. peroneus profundus tarafından inerve edildiği için tarsal tünel sendromundan etkilenmez.

Doğru yanıt olan M. extensor digitorum brevis, ayağın sırt bölgesinde (dorsum pedis) yer alır ve bacağın ön kompartmanından aşağı uzanan N. peroneus profundus tarafından inerve edilir. Tarsal tünel, malleolus medialis'in arkasında yer alır ve içinden N. tibialis geçer. N. tibialis'in lezyonları ayağın plantar yüzünü etkilerken, dorsumdaki yapıları etkilemez.

Adım Adım Çözüm

1

Klinik belirtileri ve anatomik bölgeyi analiz edin.

Malleolus medialis arkasındaki tarsal tünelden geçen sinir N. tibialis'tir.

Plantar yüzdeki duyu kaybı ve kas atrofisi, N. tibialis'in uç dalları olan N. plantaris medialis ve lateralis'in etkilendiğini gösterir.

2

Seçeneklerdeki kasların yerleşimini ve innervasyonunu karşılaştırın.

Seçeneklerdeki dört kas plantar yüzdedir, bir kas (M. extensor digitorum brevis) dorsal yüzdedir.

N. tibialis sadece ayağın plantar yüzündeki kasları inerve ederken, ayağın dorsal (üst) yüzündeki kaslar N. peroneus profundus tarafından inerve edilir.

Anahtar Kavram

Tarsal tünel içeriği ve ayak kaslarının sinirsel dağılımı (N. tibialis vs N. peroneus profundus).

Daha Fazla Pratik

N. peroneus profundus ve N. peroneus superficialis'in bacak ve ayaktaki innervasyon alanlarını karşılaştıran soruları çözerek konuyu pekiştirin.

Tahmini Süre:1m 15s

Soru 18Soru →

Ayak bileğine (art. talocruralis) dorsal fleksiyon yaptırmasının yanı sıra ayağa inversiyon da yaptıran en güçlü kas aşağıdakilerden hangisidir?

M. tibialis anterior

M. tibialis posterior

M. fibularis longus

M. gastrocnemius

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. tibialis anterior

Cevap

M. tibialis anterior kası, ayak bileğine dorsal fleksiyon ve ayağa inversiyon yaptıran en güçlü kastır.

M. tibialis anterior, bacağın ön kompartmanında yer alan en hacimli kastır. Ayak bileği ekleminin (art. talocruralis) önünden geçerek ayağı yukarı çeker (dorsal fleksiyon) ve ayağın medial kenarını yukarı kaldırarak inversiyon hareketine katılır. Bu iki hareketi birlikte yapan en kuvvetli kas odur.

Adım Adım Çözüm

1

Fonksiyonel loju belirle

Dorsal fleksiyon yaptıran kaslar bacağın ön (anterior) lojunda bulunur.

Bacağın ön kompartman kasları ayak bileği ekleminin önünden geçerek dorsal fleksiyon sağlar.

2

Ön loj kaslarını ve yan işlevlerini değerlendir

M. tibialis anterior, M. extensor digitorum longus ve M. extensor hallucis longus bu gruptadır. M. tibialis anterior bunlar arasında en güçlü olanıdır.

Kasın büyüklüğü ve yapışma yeri (Os cuneiforme mediale ve 1. metatars) ona hem fleksiyon hem de inversiyon avantajı sağlar.

3

Sinerjist ve antagonistleri ele

M. tibialis posterior ve M. gastrocnemius plantar fleksördür; M. fibularis longus ise eversiyon yaptırır.

Soruda istenen dorsal fleksiyon ve inversiyon kombinasyonu sadece ön lojdaki Tibialis anterior ile eşleşir.

Anahtar Kavram

Bacak ön loj kaslarının (ekstansör grup) temel fonksiyonları ve M. tibialis anterior'un baskın rolü.

İpuçları

1

Dorsal fleksiyon yapan kaslar bacağın ön tarafında yer alır.

2

Tibia kemiğinin hemen dış tarafında elinizle hissedebildiğiniz, ayağınızı yukarı kaldırdığınızda gerilen en büyük kası düşünün.

3

Bu kasın felcinde 'düşük ayak' tablosu görülür ve kişi ayağını dorsal fleksiyona getiremez.

Daha Fazla Pratik

Bu kasın innervasyonunu sağlayan siniri (N. fibularis profundus) ve bu sinirin hasarında ortaya çıkan klinik tabloyu gözden geçirebilirsiniz.

Tahmini Süre:40s

Soru 19Soru →

Bacak kasları, bulundukları lojlara (kompartmanlara) göre belirli fonksiyonlara ve sinir uyarısına sahiptir. Buna göre, bacağın dış lojunda yer alan, ayağa eversiyon yaptıran ve n. fibularis (peroneus) superficialis tarafından inerve edilen kas aşağıdakilerden hangisidir?

M. fibularis longus

M. tibialis anterior

M. tibialis posterior

M. gastrocnemius

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. fibularis longus

Cevap

M. fibularis longus

M. fibularis longus, bacağın dış (lateral) lojunda yer alan iki kastan biridir (diğeri m. fibularis brevis). Bu lojdaki kaslar ayağa eversiyon yaptırır ve n. fibularis superficialis tarafından uyarılırlar. Bu nedenle tüm kriterleri karşılayan doğru seçenek budur.

Adım Adım Çözüm

1

Fonksiyonun belirlenmesi

Eversiyon hareketi

Soruda istenen temel fonksiyon eversiyondur.

2

Lojun (kompartman) belirlenmesi

Dış (lateral) loj

Ayaktaki eversiyon hareketinden bacağın dış lojundaki kaslar sorumludur.

3

İnnervasyonun kontrol edilmesi

N. fibularis superficialis

Dış loj kaslarını (m. fibularis longus ve brevis) uyaran sinir budur.

4

Kasın seçilmesi

M. fibularis longus

Hem dış lojda bulunan hem de belirtilen sinirle uyarılan kas budur.

Anahtar Kavram

Bacak kompartmanları ve dış loj kaslarının fonksiyonu

İpuçları

1

Eversiyon yaptıran kaslar bacağın dış tarafında bulunur.

Daha Fazla Pratik

Bacağın ön lojunda bulunan ve ayağa dorsifleksiyon yaptıran kasları ve sinirlerini gözden geçirebilirsiniz.

Tahmini Süre:45s

Soru 20Soru →

Os cuneiforme mediale ve birinci metatarsal kemiğin tabanına (basis metatarsi primi) tutunarak sonlanan; ancak fonksiyonel olarak biri ayağa dorsifleksiyon ve inversiyon yaptırırken, diğeri plantar fleksiyon ve eversiyon yaptıran antagonist kas çifti aşağıdakilerden hangisidir?

M. tibialis anterior - M. peroneus longus

M. tibialis posterior - M. peroneus brevis

M. extensor hallucis longus - M. flexor hallucis longus

M. tibialis anterior - M. tibialis posterior

M. peroneus longus - M. peroneus brevis

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: M. tibialis anterior - M. peroneus longus

Cevap

M. tibialis anterior ve M. peroneus longus kasları, os cuneiforme mediale ve 1. metatarsal kemiğin tabanına tutunarak sonlanan antagonist kas çiftidir.

Doğru seçenekteki kaslar olan M. tibialis anterior ve M. peroneus longus, ayağın iç yan tarafında os cuneiforme mediale ve basis metatarsi primi'ye tutunarak bir 'askı' sistemi oluştururlar. M. tibialis anterior ayağı yukarı ve içe (dorsifleksiyon/inversiyon) çekerken, M. peroneus longus ayağı aşağı ve dışa (plantar fleksiyon/eversiyon) çekerek ayağın ark yapılarının dengelenmesine yardımcı olur.

Adım Adım Çözüm

1

Os cuneiforme mediale ve 1. metatarsal tabanına tutunan kasları belirleyin.

M. tibialis anterior ve M. peroneus longus.

Anatomik olarak bu iki kasın tendonları ayağın medial tarafında aynı noktada buluşur.

2

Bu kasların yer aldığı kompartmanları ve fonksiyonlarını analiz edin.

M. tibialis anterior ön kompartmanda (dorsifleksiyon/inversiyon), M. peroneus longus lateral kompartmandadır (plantar fleksiyon/eversiyon).

Farklı sinirler tarafından inerve edilen bu kaslar, aynı insersiyoya sahip olmalarına rağmen zıt yönlü kuvvet uygularlar.

Anahtar Kavram

Bacak ve ayak kaslarının insersiyo (tutunma) yerleri ve antagonist fonksiyonları

Daha Fazla Pratik

Ayağın transvers arkının korunmasında M. peroneus longus ve M. tibialis posterior'un rollerini karşılaştırınız.

Tahmini Süre:1m 15s

Bacak ve Ayak Kasları

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Alternatif Yöntem

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

İpuçları

Daha Fazla Pratik

Cevap

Adım Adım Çözüm