Tüm alıştırma soruları

Bir içerik üreticisi, bilgisayarındaki tamamen boş olan bir harici diskin depolama alanının önce $\frac{2}{7}$'sini ham video görüntüleri için ayırmıştır. Daha sonra, diskin kalan boş alanın��n $\frac{3}{5}$'ünü ses dosyaları ve proje yedekleri için tahsis etmiştir. Son aşamada, ham video görüntülerinin $\frac{1}{4}$'ini silerek diskte yeniden boş yer açmıştır.

Bu işlemler sonucunda harici diskteki toplam boş alan $45$ GB olduğuna göre, içerik üreticisinin ses dosyaları ve proje yedekleri için ayırdığı alan kaç GB'tır?

Hızın ve anlık tüketimin kutsandığı dijital çağda, habercilik de kaçınılmaz olarak bir yarışa dönüşmüştür. Tıklama odaklı yayıncılık, olayların derinlemesine analiz edilmesini engellemekte, yüzeysel bilgi yığınları üretmektedir. İşte bu noktada ortaya çıkan 'yavaş gazetecilik' (slow journalism) hareketi, haberi sadece bir ilk duyuru olmaktan çıkarıp onu tarihsel, toplumsal ve insani bağlamıyla ele almayı savunur. Bu yaklaşım, gazeteciye araştırma, doğrulama ve anlatıyı derinleştirme zamanı tanırken okuyucuya da manipülasyondan uzak, nitelikli bir perspektif sunar. Dolayısıyla yavaş gazetecilik, hızın getirdiği bilgi kirliliğine karşı etik ve entelektüel bir direnç odağı olarak konumlanır.

Bu parçanın konusu aşağıdakilerden hangisidir?

Bir dik prizmanın tüm yüzey alanı, yanal alanının $\frac{3}{2}$ katına eşittir. Bu prizmanın yüksekliği $5\text{ cm}$ ve hacmi $125\text{ cm}^3$ olduğuna göre, taban çevresi kaç $\text{cm}$'dir?

Biyofilik tasarım, modern mimaride insan ile doğa arasındaki bağı yeniden kurmayı amaçlayan yenilikçi bir yaklaşımdır. Bu tasarım anlayışı, yalnızca binaların içine bitki yerleştirmekle sınırlı kalmayıp doğal ışık, havalandırma, su ögeleri ve doğal malzemelerin kullanımını da kapsar. Yapılan araştırmalar, biyofilik unsurlarla donatılmış çalışma ortamlarının çalışanların stres seviyesini düşürdüğünü, odaklanma sürelerini artırdığını ve genel esenlik duygusunu güçlendirdiğini göstermektedir. Ayrıca bu yaklaşım, şehir yaşamının getirdiği yapay çevre baskısını azaltarak bireylerin zihinsel olarak yenilenmesine katkı sağlar. Dolayısıyla biyofilik tasarım, estetik bir tercih olmanın ötesinde, insan sağlığını ve üretkenliğini doğrudan destekleyen işlevsel bir gerekliliktir.

Bu parçaya göre biyofilik tasarım ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?

Sinan, Yasemin ve Zeynep adlı üç gurme; İtalyan, Uzak Doğu ve Türk restoranlarından birine gitmiş; buralarda limonata, şerbet ve yeşil çay içeceklerinden birini tercih etmiştir. Gurmelerin gittikleri restoranlar ve tercih ettikleri içeceklerle ilgili şunlar bilinmektedir:

* Her gurme yalnızca bir restorana gitmiş ve bir içecek içmiştir. Her restoran ve içecek yalnızca birer kez tercih edilmiştir.
* Limonata içen kişi Uzak Doğu restoranına gitmiştir.
* Yasemin, İtalyan restoranına gitmiştir.
* Zeynep, şerbet içmemiştir.
* Sinan veya Zeynep'ten biri yeşil çay içmiştir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Bir dilin kelime zenginliği, o dili konuşan toplumun dünyayı algılama biçiminin en doğrudan aynasıdır. Bir toplum, hayatında önem verdiği, sıkça karşılaştığı veya üzerine derinlemesine düşündüğü kavramlar için çok sayıda kelime üretir. Örneğin, kar yağışının günlük hayatı belirlediği kutup bölgelerinde yaşayan halkların dillerinde karın farklı durumlarını anlatan onlarca kelime bulunurken, çöl iklimindeki topluluklarda kumun yapısal özellikleri için ayrı ayrı sözcükler mevcuttur. Bu durum, dilin sadece bir iletişim aracı olmadığını, aynı zamanda o toplumun yaşam pratiklerinin ve çevreyle kurduğu ilişkinin sözlü bir haritası olduğunu kanıtlar.

Bu parçada vurgulanmak istenen ana düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Haritalar, yeryüzünün birebir kopyası değildir; aksine, dünyayı anlaşılır kılmak için yapılan bilinçli bir sadeleştirme ve seçme sürecinin ürünüdür. Bir harita tasarımcısı, kullanıcıya karmaşık coğrafi ayrıntıları sunmak yerine, sadece amaca hizmet eden bilgileri öne çıkarır ve diğerlerini eler. Eğer bir harita, gerçeğin tüm ayrıntılarını barındırsaydı, kendisi kadar büyük bir yüzeyi kaplaması gerekir ve bu durumda kullanışsız bir kâğıt yığınından öteye geçemezdi. Dolayısıyla bir haritanın başarısı, gerçeği ne kadar sadık bir şekilde yansıttığıyla değil, karmaşıklığı ne kadar nitelikli bir biçimde ayıkladığı ve kullanıcıya nasıl bir yön gösterdiğiyle ölçülür.

Bu parçada vurgulanmak istenen temel düşünce aşağıdakilerden hangisidir?

Siber-balkanlaşma, internet kullanıcılarının benzer düşüncelere sahip kapalı gruplar halinde bölünerek diğer görüşlere kapalı dijital gettolar oluşturması durumunu tanımlayan sosyolojik bir kavramdır. Bu eğilim, internetin ilk dönemlerindeki "küresel köy" ve "özgür kamusal alan" gibi iyimser vaatlerin aksine, bireylerin algoritmik filtre balonları ve psikolojik onaylanma arzusu nedeniyle daha da kutuplaştığını savunur. Kullanıcılar, kendi ön kabullerini destekleyen bilgileri seçici bir şekilde tüketirken karşıt argümanları "dezenformasyon" olarak damgalayıp göz ardı etme eğilimi gösterirler. Ortak bir kamusal tartışma zeminini tahrip eden bu durum, toplumun farklı kesimleri arasındaki rasyonel müzakere olanaklarını kısıtlamakta ve demokratik karar alma süreçlerini sekteye uğratmaktadır. Bilgi akışının ve etkileşim hızının tarihte görülmemiş düzeyde artması, paradoksal bir biçimde ortak bir hakikat algısı inşa etmek yerine, toplumun epistemik sınırlarla ayrılmış mikro cemaatlere bölünmesini hızlandırmaktadır.

Bu parçadan hareketle "siber-balkanlaşma" ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine ulaşılamaz?

Bir şirkette çalışan Gizem, Hakan, İlker, Kubilay, Lale ve Murat isimli altı mühendis, geliştirdikleri projeleri sunmak üzere 1'den 6'ya kadar numaralandırılmış bir sırayla ardışık olarak sunum yapacaklerdir. Mühendislerin sunum sıralarına ilişkin bazı bilgiler şu şekildedir:

* Kubilay, İlker'den hemen sonra sunum yapacaktır.
* Hakan ile Lale arasında tam olarak iki kişi sunum yapacaktır.
* Murat, 1. veya 6. sırada sunum yapmayacaktır.
* Eğer Gizem 3. sırada sunum yaparsa, Lale 5. sırada sunum yapacaktır.

Buna göre, Kubilay'ın 3. sırada sunum yaptığı bilindiğine göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Bir çağrı merkezinde; Canan, Demir, Elif, Fatih ve Gamze adlı müşteri temsilcileri Pazartesi, Salı ve Çarşamba günleri çalışmaktadır. Bu günlerde Sabah ve Akşam olmak üzere günde iki farklı vardiya bulunmaktadır.

Müşteri temsilcilerinin çalışma düzenine ilişkin bilinenler şunlardır:
* Her bir çalışan, bu üç gün içinde toplamda iki vardiyada görev almıştır ve hiç kimse aynı gün birden fazla vardiyada çalışmamıştır.
* Her vardiyada en az bir, en fazla iki müşteri temsilcisi çalışmıştır.
* Pazartesi günü akşam vardiyasında sadece Demir çalışmıştır.
* Fatih ve Gamze'nin çalıştığı gün ve vardiyalar tamamen aynıdır.
* Elif sadece Salı ve Çarşamba günleri çalışmıştır ve bu günlerdeki vardiyaları birbirinden farklıdır.
* Canan, Salı günü çalışmamıştır.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Deniz çayırları (Posidonia oceanica), Akdeniz’e özgü endemik bir çiçekli bitki türü olup deniz ekosisteminin sağlığı için kritik bir rol oynamaktadır. Bu bitkiler, fotosentez yoluyla sudaki karbondioksiti emerek organik karbona dönüştürür ve bu karbonu yüzyıllar boyunca kök ile toprak yapılarında depolar. Karasal ormanlara kıyasla birim alan başına on kat daha fazla karbon tutma kapasitesine sahip olan deniz çayırları, küresel ısınmayla mücadelede en etkili doğal karbon yutaklarından biri olarak kabul edilir. Ancak kıyı dolgu çalışmaları, deniz trafiği ve kirlilik gibi insan faaliyetleri bu hassas ekosistemi hızla tahrip etmektedir. Deniz çayırlarının korunması, sadece deniz altı biyoçeşitliliğinin devamlılığı için değil, aynı zamanda küresel iklim krizinin etkilerinin hafifletilmesi açısından da hayati bir öneme sahiptir.

Bu parçada aşağıdakilerin hangisinden söz edilmektedir?

İki basamaklı $AB$ ve $BA$ doğal sayılarının toplamı 132'dir. Buna göre, $A + B$ toplamı kaçtır?

Buna göre, $x \star 2 = 6$ eşitliğini sağlayan $x$ gerçel sayısı kaçtır?

Gerçek bir sanatçı, eserlerinde anlattığı olaylardan ziyade, bu olayları okuyucuya sunuş biçimiyle kendini kabul ettirir.

Bu c��mleye anlamca en yakın cümle aşağıdakilerden hangisidir?

Bir kütüphanedeki Roman, Şiir, Tarih ve Bilim kitaplarının $2025$ yılındaki sayısal dağılımı bir daire grafiği ile gösterilmiştir. Bu daire grafiğindeki merkez açılar şu şekildedir:
- Roman: $140^\circ$
- Şiir: $100^\circ$
- Tarih: $80^\circ$
- Bilim: $40^\circ$

$2026$ yılında bu kütüphanedeki kitap sayılarında aşağıdaki değişimler gerçekleşmiştir:
- Roman kitaplarının sayısı $\%10$ azalmıştır.
- Şiir kitaplarının sayısı $\%15$ artmıştır.
- Tarih kitaplarının sayısı $\%20$ azalmıştır.
- Bilim kitaplarının sayısı ise belirli bir miktarda artmıştır.

$2026$ yılındaki kitap dağılımını gösteren yeni daire grafiğinde Bilim kitaplarını temsil eden daire diliminin merkez açısı $60^\circ$ olduğuna göre, $2026$ yılında kütüphanedeki bilim kitaplarının sayısı $2025$ yılına göre yüzde kaç artmıştır?

Bir daire, merkezinden geçen doğrularla 6 eş dilime ayrılmıştır. Bu dilimler saat yönünde 1'den 6'ya kadar numaralandırılmıştır. Her dilimde, biri dairenin merkezine yakın (iç bölge), diğeri ise dairenin sınırına yakın (dış bölge) olmak üzere ikişer sayı bulunmaktadır.

Tüm dilimlerde; dış bölgede bulunan sayı, o dilimin sağındaki ve solundaki komşu iki dilimin iç bölgesinde bulunan sayıların çarpımına eşittir.

Aşağıdaki tabloda bu dilimlerdeki bazı sayılar verilmiştir:

Buna göre, $x + y$ toplamı kaçtır?

Bir üniversite kampüsündeki akıllı geri dönüşüm makinesi; pet şişe, cam şişe ve alüminyum kutu olmak üzere üç farklı türde atık kabul etmektedir. Makineye atılan her bir pet şişe için $2$, cam şişe için $3$ ve alüminyum kutu için $5$ puan verilmektedir.

Bir gün boyunca bu makineye toplam $120$ adet atık atılmıştır. Bu günle ilgili aşağıdakiler bilinmektedir:
* Atılan cam şişelerin sayısı, alüminyum kutuların sayısının $2$ katından $10$ fazladır.
* Pet şişelerden kazanılan toplam puan, cam şişelerden kazanılan toplam puandan $10$ fazladır.

Buna göre, bu gün boyunca makineye atılan tüm atıklardan kazanılan toplam puan kaçtır?

Gazeteci:
(I) --------------------------------------

Nörobilimci:
- Sanılanın aksine beyin, geçmişteki tüm verileri depolamak üzere tasarlanmış mekanik bir sabit disk değildir. Öğrenme sürecinde yeni sinaptik bağlar kurulurken, önemsiz ya da kullanılmayan bilgilerin elenmesi gerekir. Bu elenme süreci pasif bir aşınma veya sistem hatası değil; beynin yeni ve daha önemli bilgilere yer açmak, onları daha hızlı işlemek için aktif olarak yürüttüğü bir temizlik faaliyetidir. Yani zihinsel kapasitenin verimliliği, ne kadar çok şeyi hatırladığımızla değil, neleri başarıyla elediğimizle doğrudan ilişkilidir.

Gazeteci:
(II) --------------------------------------

Nörobilimci:
- Kesinlikle. Bellek sadece geçmişi kaydetmeye yarasaydı, sürekli aynı senaryoları tekrarlayan durağan bir yapıya hapsolurduk. Unutma eylemi sayesinde zihin, detayların boğucu yükünden kurtularak soyutlama yapabilir, kavramlar arasında beklenmedik köprüler kurabilir. Sıra dışı yaratıcı fikirler veya sanatsal üretimler, tam da bu bilgi eksilmelerinin ve zihinsel boşluklar��n yarattığı serbest çağrışım zemininde filizlenir. Dolayısıyla kusursuz bir hafıza, yaratıcılığın en büyük düşmanı haline gelebilir.

Bu diyalogda boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangisi sırasıyla getirilmelidir?

Ahmet, Burak, Cemil ve Demir adlı kişiler Cuma ve Cumartesi günlerinde işe gitmek için otomobil ya da bisiklet kullanmışlardır. Kişilerin işe gittikleri günler ve kullandıkları araçlara ilişkin bilgiler şu şekildedir:

* Her bir kişi sadece bir gün işe gitmiş ve sadece bir ulaşım aracı kullanmıştır.
* Cuma günü iki, Cumartesi günü iki kişi i��e gitmiştir.
* Toplamda iki kişi otomobil, iki kişi bisiklet kullanmıştır.
* Ahmet ve Burak aynı gün işe gitmiş, fakat farklı ulaşım araçları kullanmışlardır.
* Cuma günü bisiklet kullanan tek kişi Demir'dir.

Buna göre, aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?

Sosyolog Charles Horton Cooley tarafından ortaya atılan "aynalı benlik" kavramı, bireyin kendi kimliğini ve kendilik algısını oluştururken başkalarının onun hakkındaki değerlendirmelerini bir ayna gibi kullanması sürecini açıklar. Bu kurama göre, kendimize dair tasavvurumuz üç temel aşamadan geçer: İlk olarak başkalarının gözünde nasıl göründüğümüzü hayal ederiz; ikinci olarak bu görünüşe dair onların nasıl bir hüküm verdiklerini zihnimizde tasarlarız; son olarak da bu hükme dayanarak gurur ya da utanç gibi bir benlik duygusu geliştiririz. Dolayısıyla benlik, izole bir şekilde değil, sosyal etkileşimlerin ve bireyin bu etkileşimleri yorumlama biçiminin bir ürünü olarak inşa edilir. Cooley'e göre toplumsal çevre, kişiye kim olduğunu söyleyen ve onun davranışlarını şekillendiren dinamik bir geri bildirim mekanizmasıdır.

Bu parçaya göre "aynalı benlik" kavramı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisine değinilmemiştir?