Mikoloji

Mantar hücre membranının biyosentez aşamaları incelendiğinde; ergosterol yolunda yer alan **$\Delta^{14}$-redüktaz ve $\Delta^{7,8}$-izomeraz** enzimlerini eş zamanlı olarak inhibe ederek "çift etkili" bir mekanizma sergileyen antifungal ilaç aşağıdakilerden hangisidir?

Uzun süreli immünsüpresif tedavi alan bir hastanın balgam örneğinden yapılan mikolojik incelemede; septalı hifler, hiflerden tek tek çıkan konidiyoforlar ve bunların ucunda armut biçimli (piriform) annellokonidiyalar gözlenmiştir. Kültürün inkübasyon süresi uzatıldığında, hifler arasında $50-200$ $\mu m$ çapında, koyu renkli, kalın duvarlı ve kapalı bir meyve cisimciği olan kleistotesyumlar (cleistothecia) saptanmıştır. Amfoterisin B'ye yapısal dirençli olduğu bilinen bu mantar aşağıdakilerden hangisidir?

Sistematik Lupus Eritematozus (SLE) tanısıyla takip edilen ve lupus nefriti atağı nedeniyle 3 gün $1 \text{ g/gün}$ metilprednizolon "pulse" tedavisi sonrası $1 \text{ mg/kg/gün}$ oral prednizolon tedavisine geçilen $32$ yaşında kadın hasta; tedavinin dördüncü haftasında giderek artan nefes darlığı, kuru öksürük ve ateş şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenede takipne ve belirgin hipoksemi ($PaO_2: 62 \text{ mmHg}$) saptanıyor. Toraks BT'de bilateral perihiler yerleşimli yaygın buzlu cam dansiteleri izleniyor. Bronkoalveoler lavaj (BAL) örneğinin Gomori Methenamin Gümüş (GMS) boyamasında "ezilmiş ping-pong topu" görünümünde kistik yapılar saptanıyor. Bu enfeksiyona neden olan etken ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

22 yaşında kadın hasta, çocukluktan beri devam eden ve son zamanlarda kontrol altına alınamayan bronşiyal astım şikayetleri ile başvuruyor. Öksürükle birlikte kahverengi renkli ve yoğun kıvamlı balgam çıkardığını belirtiyor. Laboratuvar tetkiklerinde periferik kanda eozinofili ($1500/\mu L$) ve serum total IgE düzeyinde belirgin artış ($>1000$ IU/mL) saptanıyor. Bilgisayarlı tomografide santral bronşektazi ve mukus tıkaçları izleniyor. Bu klinik tabloya neden olan etkenin mikroskobik incelemesinde görülmesi beklenen tipik yapı aşağıdakilerden hangisidir?

Klinik mikrobiyoloji laboratuvarında bir hastadan alınan deri kazıntısı örneği %10'luk potasyum hidroksit ($KOH$) preparatı ile incelenmektedir. Bu inceleme sırasında, alkali ortamda diğer hücresel yapıların erimesine rağmen mantar hücrelerinin yapısal bütünlüğünü koruyan, $N$-asetilglukozamin ünitelerinin $\beta$-(1,4) bağları ile dizilmesi sonucu oluşan rijit hücre duvarı bileşeni aşağıdakilerden hangisidir?

Nötropenik bir hastanın paranazal sinüs aspirat örneğinden hazırlanan potasyum hidroksit ($KOH$) preparatının direkt mikroskobik incelemesinde; hiflerin oldukça geniş olduğu ($10-20 \mu m$), belirgin bir septum içermediği (aseptat) ve dallanmaların çoğunlukla ana hife dik açı ($90^{\circ}$) ile gerçekleştiği gözlenmiştir. Kültürde ise $37^{\circ}C$'de $48$ saat içinde petri kutusunun kapağını yukarı itecek kadar (lid-lifter) hızlı ve yaygın gri-pamuksu koloniler saptanmıştır. Bu hastada enfeksiyona neden olan en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

Mantar hücresinde protein sentezi aşamasını hedefleyen; lösil-tRNA sentetaz ($LeuRS$) enziminin düzenleme (editing) bölgesine kovalent olarak bağlanıp aminoaçil-tRNA sentezini durdurarak etki gösteren ve yapısında boron (bor) atomu bulunduran antifungal ilaç aşağıdakilerden hangisidir?

Vücudunda yaygın üçüncü derece yanıklar bulunan 40 yaşındaki erkek hastanın yoğun bakım ünitesindeki takibi sırasında, yanık sahasında hızla gelişen siyah renkli nekrotik alanlar fark edilmiştir. Bu alanlardan alınan biyopsi örneğinin mikolojik kültüründe; 24-48 saat içinde besiyeri yüzeyini hızla kaplayan, pamuksu görünümde ve petri kutusunun kapağını yukarı itecek kadar güçlü üreyen ('lid-lifter') bir küf mantarı izole edilmiştir. Bu etkenin doku örneklerindeki histopatolojik incelemesinde aşağıdakilerden hangisinin görülmesi beklenir?

Besi hayvancılığı ile uğraşan $34$ yaşında erkek hasta, sakal bölgesinde ani gelişen, ağrılı, pürülan akıntılı ve oldukça enflamatuvar karakterde, nodüler bir lezyon (kerion) şikayetiyle başvuruyor. Hastadan alınan kıl örneğinin potasyum hidroksit ($KOH$) ile yapılan direkt mikroskobik incelemesinde, kıl şaftının dışında büyük sporlardan ($>8 \mu m$) oluşan kılıf yapısı ($ektotriks$ dizilimi) gözleniyor. Sabouraud dekstroz agarda ($SDA$) oda ısısında oldukça yavaş üreme gösteren bu etkenin kesin tanısı için aşağıdakilerden hangisi en yol göstericidir?

Özellikle tropikal bölgelerde görülen, avuç içi veya ayak tabanında ağrısız, kaşıntısız, koyu kahverengi veya siyah renkli maküler lezyonlarla karakterize tinea nigra tablosuna neden olan ve mikroskobik incelemesinde koyu renkli (dematiyöz) septalı hifler görülen mantar aşağıdakilerden hangisidir?

$35$ yaşında, daha önce bilinen bir kronik hastalığı ve immünsupresyonu bulunmayan kadın hasta; hafif öksürük ve göğüs ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Çekilen toraks BT'de sağ alt lobda $4\ cm$ çapında, düzgün sınırlı kitle lezyonu (kriptokokom) saptanıyor. Kitle biyopsi örneğinin mikroskobik incelemesinde geniş kapsüllü maya hücreleri görülüyor. Etkenin tür ayrımı amacıyla yapılan L-kanavanin-glisin-bromtimol mavisi (CGB) agar ekiminde, $48-72$ saat sonra besiyeri renginin sarıdan maviye döndüğü gözleniyor. Bu klinik tabloya neden olan etken ve bu etkenin $Cryptococcus\ neoformans$'tan ayrılmasını sağlayan temel biyokimyasal özellik aşağıdakilerin hangisinde doğru olarak verilmiştir?

Kontrolsüz diyabetik ketoasidoz ($DKA$) tanısıyla izlenen bir hastada gelişen rinoserebral enfeksiyon odağından alınan klinik örneğin mikroskobik incelemesinde; geniş çaplı, nadir bölmeli ($pauciseptat$) hifler ve $90^\circ$ lik açı ile dallanma görülmüştür. Bu klinik ve laboratuvar bulguları temelinde en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

Böbrek nakli sonrası $6$. ayında olan $45$ yaşında erkek hasta; son iki haftadır giderek artan efor dispnesi, kuru öksürük ve halsizlik şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenede taşipneik saptanan hastanın toraks bilgisayarlı tomografisinde ($BT$) bilateral perihiler buzlu cam dansiteleri izleniyor. Bronkoalveolar lavaj ($BAL$) sıvısının Gümüşleme ($GMS$) yöntemiyle boyanmasında "ezilmiş pinpon topu" görünümünde kist yapıları saptanıyor.

Bu hastada saptanan etkene bağlı enfeksiyonun tedavisinde amfoterisin B ve azol grubu antifungallere yanıt alınamamasının temel yapısal nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Mantar hücre duvarı sentezini, $1,3-\beta$-D-glukan sentetaz enzim kompleksini non-kompetitif olarak inhibe ederek bozan ve klinik kullanımda kaspofungin, mikafungin gibi üyeleri bulunan antifungal ilaç grubu aşağıdakilerden hangisidir?

Bronkoalveoler lavaj örneğinde Gomori Methenamin Gümüş (GMS) boyası ile 'ezilmiş ping-pong topu' görünümünde kistler saptanan $Pneumocystis$ $jirovecii$'nin, laboratuvar tanısı açısından diğer fırsatçı mantarlardan (örneğin $Candida$, $Aspergillus$) en temel farkı aşağıdakilerden hangisidir?

Mantar enfeksiyonlarının tedavisinde kullanılan ekinokandin grubu antifungal ilaçların (örneğin kaspofungin) temel etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

7 yaşında bir erkek çocuk, saçlı deride kaşıntılı, kepekli ve dairesel bir alanda saç dökülmesi şikayetiyle polikliniğe getirilmiştir. Yapılan fizik muayenede Wood lambası altında lezyonlu bölgede parlak yeşil-sarı floresans saptanmıştır. Saç tellerinin direkt mikroskobik incelemesinde ektotriks yerleşimli küçük sporlar (mikrokonidiler) izlenmiştir. Sabouraud dekstroz agarda (SDA) üretilen etkenin mikroskobik incelemesinde ise mekik (iğ) şeklinde, kalın ve pürüzlü duvarlı, 6'dan fazla bölmeli (septalı) makrokonidiler gözlenmiştir. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan en olası mikroorganizma aşağıdakilerden hangisidir?

Özgeçmişinde $10$ yıl önce tüberküloz tedavisi öyküsü bulunan $55$ yaşında erkek hasta, tekrarlayan hemoptizi yakınması ile başvuruyor. Akciğer tomografisinde sağ üst lobda yer alan eski bir tüberküloz kavitesinin içerisinde, hastanın pozisyonuyla yer değiştiren yumuşak doku dansitesinde solid bir kitle (hava hilali belirtisi) saptanıyor. Bu klinik tabloda tanıyı desteklemek amacıyla başvurulacak en karakteristik laboratuvar bulgusu aşağıdakilerden hangisidir?

$38$ yaşında, $CD4+$ T-lenfosit sayısı $45/mm^3$ olan HIV pozitif bir erkek hasta, son iki haftadır devam eden künt baş ağrısı ve hafif ateş şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde ense sertliği saptanmayan hastanın lomber ponksiyonunda BOS açılış basıncı $300$ $mmH_2O$ ölçülüyor. BOS'un çini mürekkebi (India Ink) incelemesinde geniş kapsüllü maya hücreleri izleniyor. Bu hastada menenjit etkeni olan mantarın laboratuvar tanısında kullanılan aşağıdaki özelliklerden hangisi, etkenin aynı zamanda önemli bir virülans faktörü olan "melanin" üretim kapasitesini doğrudan gösterir?

Mantarların biyokimyasal yapısal bileşenleri ve bu bileşenlerin laboratuvar tanısı ile tedavi yaklaşımlarındaki önemi dikkate alındığında, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?