Tüm alıştırma soruları

Bâkî’ye ait aşağıdaki beyit verilmiştir:

<i>Yollarında çâk olan dâmân-ı sahrâdır velî
Ceyb-i p��k-i pâdişâh-ı âleme ermez eli</i>

Bu beyitteki edebi sanatlar ve bunların dizelerdeki yansımalarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Cumhuriyet Dönemi Türk şiirine ait üç farklı şiir örneği aşağıda verilmiştir:

I.
*Daha deniz görmemiş bir çoban çocuğuyum.*
*Bu dağların eskiden aşinasıdır soyum.*
*Bekçileri gibiyiz ebenced bu derelerin,*
*Bu yakıcı sürülerin, bu vahşi kayaların.*

II.
*Ne içindeyim zamanın,*
*Ne de büsbütün dışında;*
*Yekpare, geniş bir anın*
*Parçalanmaz akışında.*

III.
*Hava kurşun gibi ağır!!*
*Bağır*
*bağır*
*bağır*
*ba��ırıyorum.*
*Koşun*
*kurşun*
*eritmeğe*
*çağırıyorum...*

Bu şiirlerin temsil ettiği şiir anlayışları ve bu anlayışların estetik/tematik özellikleri ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

Aşağıda sol sütunda karışık olarak verilen âşık edebiyatı temsilcilerini, sağ sütunda verilen kendilerine özgü edebi nitelikleri ve sanat anlayışlarıyla doğru şekilde eşleştiriniz.

Aşağıda sol sütunda verilen Servet-i Fünun dönemi eserlerini, sağ sütunda yer alan ve bu eserlerin tür, içerik veya yazılış arka planı özelliklerini açıklayan doğru ifadelerle eşleştiriniz.

Aşağıdaki dizelerde öne çıkan edebi sanatları, verilen kavramlarla eşleştiriniz.

Aşağıdaki beyitler, 17. ve 18. yüzyıl Divan edebiyatına yön veren farklı şairlerin sanat anlayışlarını ve edebi eğilimlerini yansıtmaktadır:

I. Beyit:
*Etdi o kadar eser-i hayret-i hüsnün*
*Kim âyinede sûret-i dükkân-ı hayâliz*

II. Beyit:
*Sözde kanun-ı edeb hıfz olunmak elzemdir*
*Lâf-ı bî-hûde ile kadrini dûn eyleme sözün*

III. Beyit:
*Gidelim serv-i revânım yürü Sa'd-âbâd'a*
*Bir iki gün edelim zevk ü safâ dünyâda*

Bu beyitlerin dil, üslup ve içerik özellikleri dikkate alındığında; temsil ettikleri edebi akım/eğilim ve ait oldukları yüzyıl eşleştirmesi aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru olarak verilmiştir?

Tanzimat II. Dönem Türk edebiyatı, sanatçıların kaleme aldığı mukaddimeler (önsözler) ve teorik yazılar aracılığıyla yeni edebi yönelimlerin sistemleştirildiği bir dönemdir. Sanat��ıların estetik anlayışlarını ortaya koydukları bu metinlerle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

İlk ve Orta Çağlarda kurulan Türk devletleri ve toplulukları, gerek hüküm sürdükleri coğrafyalarda gerekse göç ettikleri bölgelerde dünya tarihi üzerinde derin izler bırakmışlardır. Sol sütunda verilen Türk devlet/topluluklarını, sağ sütunda verilen kendilerine özgü tarihi ve askeri-siyasi özellikleri ile doğru biçimde eşleştiriniz.

Bir sucul ekosistemde biyoçeşitlilik; besin maddesi miktarı, güneş ışığın��n erişebilirliği ve suyun fiziksel-kimyasal özellikleri gibi birçok faktöre bağlı olarak dikey ve yatay doğrultuda değişkenlik gösterir. Derin bir göl ekosistemindeki ekolojik bölgeler ve su döngüsü süreçleriyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Karahanlılar ve Gazneliler Dönemi'ne ait idari, sosyal ve askeri yapılar incelendiğinde şu özellikler dikkat çekmektedir:
- Karahanlılar, Maveraünnehir bölgesinde ribat adı verilen kervansaraylar in��a ederek ticareti canlandırmış, ikili devlet teşkilatını sürdürmüş ve resmi dil olarak Türkçeyi benimsemişlerdir.
- Gazneliler, geniş bir coğrafyada çok uluslu bir yapı yönetmiş, saray ve orduda gulam sistemine ağırlık vermiş, devlet idaresinde divan teşkilatını Fars bürokrasisiyle harmanlayarak kurumsallaştırmışlardır.

Buna göre, Karahanlılar ve Gazneliler'in belirtilen kurumsal ve kültürel yapılanma modelleri dikkate alındığında, devletlerin izledikleri politikalar hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?

Aşağıda sol sütunda Divan edebiyatı şairlerine ait beyitler, sağ sütunda ise Divan edebiyatı naz��m türleri karışık olarak verilmiştir. Bu beyitleri işledikleri temalara göre uygun nazım türleriyle eşleştiriniz.

Tanzimat Dönemi Türk şiiri, hem biçimsel hem de tematik açıdan ciddi bir dönüşümün ve Doğu-Batı çatışmasının izlerini taşır. Bu dönem şairleri, geleneksel ile modern arasında farklı estetik ve felsefi tutumlar geliştirmişlerdir.

Aşağıda verilen Tanzimat Dönemi şiirlerinden alınmış beyit ve bent örneklerini, bu şiirlerin temsil ettiği estetik, felsefi veya tematik dönüşümü açıklayan ifadelerle doğru bir şekilde eşleştiriniz.

Aşağıda verilen beyitler ile bu beyitlerin üslup, tema ve zihniyet bakımından temsilcisi olan 17. ve 18. yüzyıl Divan şairlerini doğru şekilde eşleştiriniz.

Aşağıdaki sol sütunda yer alan beyitler ile sağ sütunda verilen edebi sanatlar eşleştirilmek istenmektedir. Buna göre, hangi beyit hangi edebi sanatla eşleşmelidir?

Cumhuriyet Dönemi Türk şiirinde farklı eğilimleri (Saf Şiir, Toplumcu Şiir, Millî Edebiyat Zevk ve Anlayışını Sürdüren Şiir) temsil eden sanatçılar ile bu sanatçıların şiir anlayışlarına ve poetikalarına dair açıklamaları eşleştiriniz.

Tekke (dinî-tasavvufî) Türk edebiyatı temsilcilerinin ve eserlerinin ele alındığı aşağıdaki yargıların hangisinde bir bilgi yanlışı yapılmıştır?

İslamiyet öncesi Türk destanlarının oluşumu, yayılması ve yazıya geçirilmesi üzerine araştırma yapan bir edebiyat tarihçisi, incelediği destanlarla ilgili şu notları almıştır:

* I. Destan: Bir hükümdarın kızlarını insanlardan uzak tutarak göksel bir güçle (kurt şeklinde tecelli eden tanrıyla) evlendirmesi ve bu birliktelikten yeni nesillerin türemesini anlatır.
* II. Destan: ��inlilerle yapılan barış karşılığında kutsal sayılan bir kaya parçasının verilmesi üzerine tanrının gazabıyla ülkeye çöken kıtlığı ve halkın güneye doğru göç etmek zorunda kalışını işler.
* III. Destan: Boyun uğradığı büyük bir kıyım sonrası hayatta kalan son çocuk ile onu besleyip büyüten dişi kurdun sığındıkları bir dağda soylarını devam ettirmesini konu edinir.
* IV. Destan: Hun hükümdarı Mete Han'ın hayatı çevresinde şekillenen, onun doğumundan başlayarak dünyayı fethetme ülküsünü ve boy teşkilatını kurmasını sembolik unsurlarla aktarır.

Bu parçada özellikleri verilen destanlar ve ait oldukları Türk toplulukları/devletleri göz önüne alındığında, aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?

13. ve 14. yüzyıllarda Anadolu sahasında gelişen Divan edebiyatı ve bu dönemin şairleriyle ilgili aşağıda verilen bilgilerden hangisi yanlıştır?

Milli Edebiyat Dönemi romanlarında bireysel bunalımlardan sıyrılarak toplumsal ve millî bir ülküye yönelen veya bu idealler doğrultusunda sarsıcı gerçeklerle yüzleşen aydın karakterlerin dönüşümü önemli bir yapısal unsurdur. Örneğin Yakup Kadri Karaosmanoğlu'nun *Kiralık Konak* romanındaki ----, başlangıçta bireysel ve estetik kaygılar güden, aşk acısıyla kıvranan bir şairken savaşın ve işgalin etkisiyle millî duygularla kuşanıp cepheye koşar ve orada şehit olur. Aynı yazarın *Yaban* romanındaki ---- ise I. Dünya Savaşı'nda kolunu kaybetmiş bir gazi olarak sığındığı Anadolu köyünde köylüyü aydınlatmayı ve onlarla bütünleşmeyi hedeflerken aradaki derin zihniyet uçurumu nedeniyle dışlanır ve bir yabancı olarak kalır. Halide Edip Adıvar'ın *Ateşten Gömlek* romanında ise eşini ve çocuğunu İzmir'in işgalinde kaybettikten sonra İstanbul'a gelerek millî bilinci uyandıran mitinglerin odağında yer alan ----, daha sonra Anadolu'ya geçerek hastanelerde hemşirelik yapar ve cephe gerisinde Millî Mücadele'nin sembol isimlerinden biri olur.

Bu parçada boş bırakılan yerlere sırasıyla aşağıdekilerin hangisinde verilen karakterler getirilmelidir?

Kutadgu Bilig'de yer alan;

*"Cihan terk etipen tapug kılmakı / Manga yeg katıglanıp udmakı"*
(Dünyayı terk edip sadece ibadetle meşgul olmak, benim i��in çabalayıp dünyaya uymaktan daha iyidir.)

beyitiyle kendi hayat felsefesini özetleyen şahsiyet ile onun bu inziva tercihine karşı çıkarak insanlara karışıp devlet hizmetinde bulunmanın ve topluma akıl yoluyla fayda sağlamanın daha doğru olduğunu savunan şahsiyet aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?