Endokrinoloji

64 yaşında erkek hasta, 12 yıldır Tip 2 Diabetes Mellitus tanısı ile takip edilmektedir. Tedavi olarak günde 2000 mg metformin ve 4 mg glimepirid kullanmaktadır. Hasta son 6 aydır giderek artan halsizlik, unutkanlık ve ayak tabanlarında uyuşma, karıncalanma şikayetleri ile polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenede konjonktivalar hafif soluk, nörolojik muayenede bilateral distal vibrasyon duyusu azalmış olarak saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde HbA1c %7.4 olarak ölçülüyor. Bu hastada mevcut klinik tablonun etiyolojisini aydınlatmak için öncelikle istenmesi gereken tetkik aşağıdakilerden hangisidir?

$48$ yaşında bir erkek hastanın fizik muayene ve laboratuvar incelemelerinde saptanan aşağıdaki bulgulardan hangisi, $NCEP$ $ATP$ $III$ ($2001$) kriterlerine göre tek başına metabolik sendromun tanısal bileşenlerinden biri olarak kabul edilir?

$34$ yaşında kadın hasta, son birkaç aydır tekrarlayan çarpıntı, terleme ve şiddetli baş ağrısı şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $175/105$ mmHg, nabız $110$/dakika ve tiroid sağ lobda yaklaşık $2.5$ cm çapında sert bir nodül saptanıyor. Hastanın tıbbi öyküsünde $3$ yıl önce nefrolitiazis nedeniyle opere edildiği ve o dönemde bakılan serum kalsiyum düzeyinin $11.4$ mg/dL olduğu öğreniliyor. Yapılan tiroid ince iğne aspirasyon biyopsisi ($İİAB$) "medüller tiroid karsinomu" ile uyumlu gelmektedir. Bu hasta için planlanacak tedavi sürecinde bir sonraki en uygun adım hangisidir?

$36$ yaşında kadın hasta, polidipsi ve kilo kaybı şikayetleri ile başvurmuş; açlık plazma glukozu $148$ $mg/dL$ ve $HbA1c$ $\%7,8$ saptanması üzerine Tip 2 Diyabetes Mellitus tanısı almıştır. Hastaya metformin başlanmış ve yaşam tarzı düzenlemesi önerilmiştir. Tedavi uyumu tam olan ve vücut kitle indeksi ($VKİ$) $23$ $kg/m^2$ olan hastanın, $6$ ay sonraki kontrolünde $HbA1c$ değeri $\%8,6$ olarak ölçülmüştür. Özgeçmişinde Hashimoto tiroiditi bulunan hastanın fizik muayenesinde akantozis nigrikans saptanmamıştır.

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$44$ yaşında erkek hasta, son $2$ yıldır giderek belirginleşen bilateral jinekomasti, cinsel istekte azalma ve çocuk sahibi olamama şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın özgeçmişinde son zamanlarda merdiven çıkarken zorlandığı, ellerinde ve bacaklarında ara ara kramplar olduğu öğreniliyor. Fizik muayenede; bilateral jinekomasti, perioral fasikülasyonlar, proksimal kaslarda hafif atrofi ve derin tendon reflekslerinde azalma saptanıyor. Testis boyutları bilateral $8$ mL (normal $>15$ mL) ölçülüyor.

Hastanın laboratuvar bulguları aşağıdadır:

Bu klinik ve laboratuvar bulgularına göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

44 yaşında kadın hasta, kilo fazlalığı şikayetiyle polikliniğe başvuruyor. Özgeçmişinde remisyonda bulimia nervosa öyküsü olan hastanın fizik muayenesinde; boy $160$ $cm$, ağırlık $93$ $kg$, bel çevresi $92$ $cm$, kan basıncı $136/88$ $mmHg$ ölçülüyor. Laboratuvar tetkiklerinde; açlık plazma glukozu $112$ $mg/dL$, trigliserid $142$ $mg/dL$, HDL kolesterol $43$ $mg/dL$ saptanıyor.

Bu hastanın değerlendirilmesi ve yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Medüller tiroid karsinomu ve feokromositoma saptanan bir hastada, bu klinik tabloya aşağıdaki bulgulardan hangisinin eklenmesi Multiple Endokrin Neoplazi Tip 2A (MEN 2A) tanısını destekler?

$52$ yaşında kronik böbrek yetmezliği (Evre 4) nedeniyle takip edilen erkek hasta, yaygın kemik ağrısı ve halsizlik şikayetiyle başvuruyor. Hastanın yapılan ilk değerlendirmesindeki laboratuvar bulguları aşağıdadır:

Hastaya kalsitriol ve kalsiyum asetat tedavisi başlanıyor. Altı ay sonraki kontrolünde hastanın kemik ağrılarının daha da arttığı ve proksimal kas güçsüzlüğünün eklendiği gözleniyor. Bu dönemdeki laboratuvar tetkiklerinde kalsiyum $10.6$ $mg/dL$, fosfor $5.4$ $mg/dL$, intakt PTH $35$ $pg/mL$ ve ALP $75$ $U/L$ olarak ölçülüyor.

Bu hastada gelişen yeni klinik tablo için en olası patolojik tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Klasik hiperglisemi semptomları (poliüri, polidipsi, açıklanamayan kilo kaybı) olmayan bir bireyde, aşağıdakilerin hangisinin saptanması Diabetes Mellitus tanısı koymak için tek başına (ek bir doğrulama testi olmaksızın) yeterli değildir?

19 yaşında erkek hasta, yaşıtlarına göre gelişiminin geride olması ve koku alamama şikayeti ile endokrinoloji polikliniğine başvuruyor. Fizik muayenesinde boyu $178$ cm, kulaç mesafesi $182$ cm, testis hacimleri bilateral $2$ mL ve pubik kıllanma Tanner evre 2 olarak saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde FSH: $1,2$ mIU/mL (N: $1,5-12,4$), LH: $0,8$ mIU/mL (N: $1,7-8,6$) ve total testosteron: $45$ ng/dL (N: $240-870$) bulunuyor. Bu klinik tabloya göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında erkek hasta, $2$ yıldır devam eden çocuk sahibi olamama ve her iki memesinde büyüme (jinekomasti) şikayetiyle endokrinoloji polikliniğine başvuruyor. Yapılan fizik muayenesinde boyu $190\text{ cm}$, kulaç mesafesi boyundan $6\text{ cm}$ uzun, sakal ve bıyık gelişimi seyrek, aksiller ve pubik kıllanma azalmış olarak saptanıyor. Testis muayenesinde bilateral testis hacmi $3\text{ mL}$ ölçülüyor ve kıvamı "sert" olarak değerlendiriliyor.

Laboratuvar bulguları şöyledir:
- Total Testosteron: $150\text{ ng/dL}$ (N: $300-1000$)
- LH: $18\text{ mIU/mL}$ (N: $2-12$)
- FSH: $28\text{ mIU/mL}$ (N: $1-12$)
- Estradiol: $55\text{ pg/mL}$ (N: $<40$)
- Prolaktin: $9\text{ ng/mL}$ (N: $<20$)

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$48$ yaşında erkek hasta, son $3$ aydır bacaklarında ve kasık bölgesinde kaşıntılı, ağrılı, üzerinde bül ve erozyonlar bulunan, iyileşirken hiperpigmentasyon bırakan döküntüler şikayetiyle başvuruyor. Özgeçmişinde $2$ yıl önce hiperkalsemi nedeniyle subtotal paratirodektomi öyküsü mevcuttur. Fizik muayenesinde döküntülerin nekrolitik migratuar eritem ile uyumlu olduğu görülüyor. Laboratuvar incelemesinde hafif anemi, yeni saptanmış hiperglisemi ($145$ mg/dL) ve serum aminoasit düzeylerinde belirgin azalma saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$19$ yaşında kistik fibrozis tanısıyla izlenen erkek hasta, son $6$ aydır akciğer fonksiyonlarında belirgin azalma ve açıklanamayan kilo kaybı nedeniyle kontrole geliyor. Hastanın yapılan laboratuvar incelemelerinde açlık plazma glukozu $112$ $mg/dL$, $HbA1c$ değeri ise $\%5.9$ olarak saptanıyor.

Bu hastada kistik fibrozis ile ilişkili diyabet ($CFRD$) tanısını koymak veya dışlamak için uygulanması gereken en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?

Metabolik sendrom, kardiyovasküler hastalık ve tip 2 diyabet riskini artıran metabolik bozuklukların bir arada bulunduğu bir tablodur. Uluslararası Diyabet Federasyonu (IDF) tarafından belirlenen tanı kriterlerine göre, bir hastaya metabolik sendrom tanısı konulabilmesi için aşağıdakilerden hangisinin bulunması 'zorunlu' kriter olarak kabul edilmektedir?

$58$ yaşında erkek hasta, $12$ yıldır son dönem böbrek yetmezliği nedeniyle hemodiyaliz programındadır. Belirgin kemik ağrıları, proksimal kas güçsüzlüğü ve medikal tedaviye dirençli şiddetli sekonder hiperparatiroidizm ($PTH: 1650$ $pg/mL$, Kalsiyum: $10.8$ $mg/dL$, Fosfor: $7.2$ $mg/dL$) nedeniyle subtotal paratirodektomi uygulanıyor. Operasyon sonrası $36.$ saatte hastada ellerde kasılma ve ağız çevresinde uyuşma gelişiyor. Laboratuvar incelemesinde; serum kalsiyumu $5.8$ $mg/dL$, fosfor $1.8$ $mg/dL$, magnezyum $1.3$ $mg/dL$ ve alkalen fosfataz (ALP) $580$ $U/L$ saptanıyor. Bu klinik tabloyu açıklayan en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Hiperkolesterolemi tedavisinde kullanılan ve ince bağırsak fırçamsı kenarında yer alan $NPC1L1$ ($Niemann-Pick$ $C1-Like$ $1$) taşıyıcı proteinini inhibe ederek intestinal kolesterol emilimini azaltan ilaç aşağıdakilerden hangisidir?

$21$ yaşında kadın hasta, hiç adet görmeme şikayetiyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenede boyu $180$ cm, meme gelişimi Tanner evre $1$, pubik ve aksiller kıllanması Tanner evre $2$ olarak saptanıyor. Kan basıncı $115/75$ mmHg ölçülüyor. Pelvik ultrasonografide hipoplazik bir uterus ve bilateral fallopian tüpler izleniyor; ancak her iki over lojunda over dokusu saptanamıyor. Laboratuvar tetkiklerinde FSH: $98$ U/L, LH: $45$ U/L ve estradiol: $<10$ pg/mL olarak bulunuyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

34 yaşında kadın hasta, son bir haftadır devam eden çarpıntı, terleme ve boynun ön bölgesinde yutkunmakla artan ağrı şikayeti ile başvuruyor. Fizik muayenede tiroid bezi palpasyonla hassas ve diffüz olarak hafif büyümüş saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde TSH: $0.01$ $mIU/L$ (N: $0.4-4.0$), serbest T4: $2.8$ $ng/dL$ (N: $0.8-1.8$) ve eritrosit sedimentasyon hızı ($ESH$): $85$ $mm/saat$ olarak saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$35$ yaşında kadın hasta; son $2$ aydır ataklar halinde gelen şiddetli baş ağrısı, çarpıntı, terleme ve yüzde solukluk şikayetleriyle başvuruyor. Kan basıncı atak sırasında $210/120$ mmHg, atak dışında ise $140/90$ mmHg olarak ölçülüyor. Fizik muayenesinde ek patolojik bulgu saptanmıyor. Bu hastada tanıyı doğrulamak amacıyla istenmesi gereken, duyarlılığı en yüksek olan laboratuvar testi aşağıdakilerden hangisidir?

$38$ yaşında erkek hasta, son bir yılda belirginleşen göbek çevresi yağlanması ve gündüz aşırı uykululuk hali şikayetleri ile polikliniğe başvuruyor. Yapılan fizik muayenede bel çevresi $100$ cm, kan basıncı $135/85$ mmHg ve vücut kitle indeksi (VKİ) $37$ kg/m² olarak hesaplanıyor. Laboratuvar incelemesinde açlık kan şekeri $98$ mg/dL, trigliserid $165$ mg/dL ve HDL kolesterol $38$ mg/dL saptanıyor. Öyküsünden ağır obstrüktif uyku apne sendromu (OUAS) nedeniyle CPAP cihazı kullandığı öğrenilen bu hasta ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?