Sestodlar (Şeritler)

Az pişmiş sığır eti tüketim öyküsü olan bir hastanın dışkısında hareketli proglottidler (şerit halkaları) saptanmıştır. Yapılan mikroskobik incelemede, parazitin skoleksinde (baş kısmında) $4$ adet çekmen bulunduğu, ancak rostellum ve çengellerin bulunmadığı gözlenmiştir. Bu özelliklere sahip olan ve tıpta 'silahsız şerit' olarak adlandırılan parazit aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında kadın hasta, son birkaç aydır giderek artan halsizlik, çabuk yorulma ve çarpıntı şikayetleri ile doktora başvuruyor. Fizik muayenesinde konjonktivalarda ve ağız mukozasında belirgin solukluk saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde hemoglobin $9,2$ $g/dL$, $MCV$ $112$ $fL$ ve serum $B_{12}$ vitamini düzeyi düşük bulunuyor. Hastanın anamnezinden düzenli olarak çiğ balık içeren "ceviche" ve "sushi" tükettiği öğreniliyor. Yapılan dışkı incelemesinde $75 \times 45$ $\mu m$ boyutlarında, altın sarısı-kahverengi renkte, bir kutbu operkulumlu (kapaklı), diğer kutbu ise küçük bir çıkıntı içeren yumurtalar görülüyor. Bu hastada saptanan parazitin yaşam döngüsü değerlendirildiğinde, birinci ara konak olan kopepodlar (Cyclops spp.) tarafından yutularak enfeksiyona neden olan evre aşağıdakilerden hangisidir?

Kreş eğitimi gören $6$ yaşındaki bir çocukta karın ağrısı ve ishal şikayetleri görülüyor. Yapılan dışkı incelemesinde; yaklaşık $45 \mu m$ çapında, renksiz ve ince çeperli, içerisinde $6$ çengelli onkosfer bulunan yumurtalar saptanıyor. Onkosfer ile dış çeper arasındaki boşlukta her iki kutuptan çıkan $4-8$ adet ince filaman (kutup filamanları) dikkati çekiyor. Bu morfolojik özelliklere sahip olan parazit aşağıdakilerden hangisidir?

$55$ yaşında erkek hasta; son aylarda gelişen halsizlik, iştahsızlık ve karın sağ üst kadranda dolgunluk hissiyle başvuruyor. Çekilen abdominal BT'de karaciğer sağ lobunda, sınırları düzensiz, yer yer kalsifikasyonlar içeren, çevre parankime ve vasküler yapılara invazyon gösteren litik bir kitle izleniyor. Başlangıçta hepatosellüler karsinom düşünülen hastadan alınan biyopsi örneğinde; çok sayıda küçük, birbirine bitişik veziküler yapılar görülüyor. Bu veziküllerin çevre doku ile arasında belirgin bir konak kaynaklı fibröz kapsül (perikist) bulunmadığı ve parazite ait germinal tabakanın dışa doğru tomurcuklanma yaptığı saptanıyor. Bu klinik ve patolojik tabloya neden olan parazit ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Karın ağrısı ve dışkıda şerit düşürme şikayetiyle başvuran bir hastanın dışkı mikroskobisinde; yaklaşık $35-40$ $\mu$ m çapında, kalın ve radyiner çizgili çeperli, içinde altı çengelli onkosfer bulunan yumurtalar saptanmıştır. Hastanın yakın zamanda bir aile bireyinin 'nörosistiserkoz' tanısı aldığı ve bu nedenle hastanın ailesi için potansiyel bir enfeksiyon kaynağı olduğu düşünülmektedir. Buna göre, bu hastada saptanan etkenin tür düzeyinde tanısını kesinleştirmek için aşağıdaki morfolojik özelliklerden hangisinin gösterilmesi gerekir?

Helmintlerin genel morfolojik özellikleri ve biyolojik yapıları dikkate alındığında, sestodlar (şeritler) ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

$45$ yaşında bir erkek hasta, son birkaç aydır giderek artan halsizlik, çabuk yorulma ve ayak parmaklarında uyuşma şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Laboratuvar incelemelerinde hemoglobin $9$ $g/dL$, $MCV$ $115$ $fL$ ve serum $B_{12}$ vitamini düzeyi çok düşük saptanıyor. Hastanın beslenme öyküsünde özellikle hafta sonları tatlı su kenarında kamp yaptığı ve yakaladığı balıkları çiğ/az pişmiş tükettiği öğreniliyor. Bu hastada klinik tabloya neden olan parazitin dışkı incelemesinde saptanması beklenen morfolojik özellik aşağıdakilerden hangisidir?

Çiğ veya az pişmiş balık tüketimi öyküsü olan bir hastanın dışkı incelemesinde; yaklaşık $70 \times 45$ $\mu m$ boyutlarında, oval yapıda, kalın çeperli, bir kutbunda belirgin bir kapakçık (operkulum) bulunan ve henüz embriyonize olmamış (segmentasyona uğramamış) yumurtalar saptanmıştır. Bu morfolojik özelliklere sahip yumurta aşağıdaki parazitlerden hangisine aittir?

Altı yaşında bir çocukta karın ağrısı ve ishal şikayetleri üzerine yapılan mikroskobik dışkı incelemesinde; yaklaşık $70-80$ $\mu$ m çapında, küresel, kalın çeperli ve onkosfer (heksakant embriyo) ile dış çeper arasında polar flamanları (kutup iplikçikleri) bulunmayan yumurtalar görülmüştür. Hastanın öyküsünden, evdeki tahıl ambarlarında bulunan böceklerle (un böceği gibi) temas etmiş olabileceği öğrenilmiştir. Bu hastada en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

Karaciğerinde kistik bir lezyon saptanan hastanın yapılan radyolojik ve serolojik incelemeleri sonucunda kist hidatik ($Echinococcus \ granulosus$) tanısı konulmuştur. Bu parazitin insan vücudunda oluşturduğu kist yapısı, hem parazit hem de konak kökenli farklı tabakalardan meydana gelmektedir. Buna göre, kist yapısında yer alan tabakalardan hangisi tamamen konak dokusunun parazite karşı verdiği reaksiyon sonucu oluşan, bağ dokusu karakterindeki en dış tabakadır?

$35$ yaşında, dini nedenlerle hiçbir şekilde domuz eti tüketmediğini belirten bir hasta, epileptik nöbet şikayetiyle başvurmuştur. Kraniyal görüntülemede beyin parankiminde multipl kistik lezyonlar saptanmış ve nörosistiserkozis tanısı konulmuştur. Bu hastadaki klinik tablonun gelişimi ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$3$ yaşında bir çocuk, annesi tarafından bezinde ve dışkısında hareketli, pirinç tanesine benzeyen beyaz renkli şerit parçaları fark edilmesi üzerine doktora getiriliyor. Makroskobik incelemede segmentlerin taze hallerinin hıyar çekirdeğine benzediği, mikroskobik incelemede ise her bir segmentin her iki lateral kenarında simetrik yerleşimli birer adet ($2$ adet/segment) genital por içerdiği saptanıyor. Bu parazit ile enfeksiyonun insanlardaki temel bulaşma mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında kadın hasta, karın bölgesinde şişkinlik ve ara ara gelen epigastrik ağrı şikayetiyle başvuruyor. Hastanın anamnezinde dışkısında "hareketli beyaz parçalar" gördüğü öğreniliyor. Yapılan parazitolojik incelemede dışkıda yaklaşık $35$ $\mu m$ çapında, kalın çeperli, radyal çizgilenme gösteren kahverengi yumurtalar saptanıyor. Tanıyı kesinleştirmek amacıyla incelenen bir halkadaki (proglottid) uterusun ana kanaldan ayrılan lateral dal sayısı $9$ olarak sayılıyor.

Bu klinik tablo ve etken parazit ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

$28$ yaşında erkek hasta, yeni başlayan epileptik nöbetler ve kollarında saptanan ağrısız, sert, subkutan nodüller nedeniyle nöroloji polikliniğine başvuruyor. Çekilen kranial MR görüntülemesinde beyin parankiminde çok sayıda kistik lezyon ve kalsifikasyonlar izleniyor. Hastanın öyküsünden hijyen koşullarının yetersiz olduğu bir bölgede yaşadığı öğreniliyor.

Bu hastadaki klinik tablonun (sistiserkozis) gelişmesine neden olan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

6 yaşında bir çocuk, karın ağrısı ve ishal şikayetiyle polikliniğe getiriliyor. Yapılan dışkı incelemesinde $75-80$ $\mu$ m çapında, sarı-kahverengi renkli, küresel formda yumurtalar saptanıyor. Mikroskobik incelemede yumurta içerisinde altı çengelli bir onkosfer izlenmesine rağmen, onkosferi çevreleyen iç membranın kutuplarında filament yapılarına rastlanmıyor. Aile, çocuklarının evdeki tahıl ambarlarında ve açıkta bırakılan unların çevresinde sık sık küçük böceklerle temas ettiğini ifade ediyor. Bu parazit ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

İnsanlarda kistik ekokokkozis (kist hidatik) tablosuna neden olan $Echinococcus$ $granulosus$'un yaşam döngüsü dikkate alındığında, parazitin erişkin (adult) formuna ev sahipliği yapan son konak aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında bir erkek hasta, yeni başlayan jeneralize tonik-klonik nöbet şikayetiyle nöroloji polikliniğine başvuruyor. Çekilen kranial MR görüntülemesinde beyin parankiminde yaygın yerleşimli, içerisinde küçük kalsifiye odaklar bulunan çok sayıda kistik lezyon saptanıyor. Hastanın anamnezinden daha önce benzer bir şikayetinin olmadığı ve hijyen koşullarının yetersiz olduğu bir bölgeye seyahat öyküsü olduğu öğreniliyor.

Bu hastadaki klinik tablonun (nörosistiserkoz) gelişiminden sorumlu olan bulaş yolu ve parazit evresi aşağıdakilerden hangisidir?

Dışkısında hareketli ve beyaz renkli parçalar görme şikayetiyle başvuran bir hastadan alınan örneğin mikroskobik incelemesinde; uterusunda 15'ten fazla (genellikle 15-30 arası) lateral dal içeren halkalar ve dört çekmenli ancak çengelsiz bir skoleks saptanmıştır. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

$62$ yaşında erkek hasta, sağ üst kadran ağrısı, halsizlik ve kilo kaybı şikayetleriyle başvurmuştur. Yapılan ultrasonografik incelemede karaciğerde sınırları net seçilemeyen, infiltratif ve kavitasyonlu bir kitle saptanmıştır. Bilgisayarlı tomografide kitlenin karaciğer dokusunu malign bir tümör gibi harap ettiği ve kalsifikasyonlar içerdiği görülmüştür. Alınan biyopsi örneğinde germinal membranın dışa doğru tomurcuklandığı ve çevre dokuya yayıldığı gözlenmiştir. Bu hastadaki klinik tabloya neden olan parazit ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$4$ yaşındaki bir çocuk, dışkısında ve iç çamaşırında hareketli, taze haldeyken hıyar çekirdeğine benzeyen beyaz renkli segmentler görülmesi üzerine polikliniğe getiriliyor. Ailenin evde köpek beslediği ve çocuğun köpekle sıkı temasta olduğu öğreniliyor. Yapılan makroskobik incelemede segmentlerin proglottid olduğu, mikroskobik incelemede ise bu proglottidlerin içinde çok sayıda yumurta içeren paketlerin (egg capsules) bulunduğu görülüyor.

Bu klinik tabloya neden olan parazitin yaşam döngüsünde zorunlu ara konak olarak görev yapan canlı aşağıdakilerden hangisidir?