Finansal Planlama ve Kontrol Alıştırma Soruları — KPSS İşletme — Sayfa 2

Soru 21Soru →

Gama Teknoloji A.Ş., piyasaya yeni süreceği bir endüstriyel cihaz için finansal planlama çalışmaları yürütmektedir. Söz konusu cihaza ilişkin öngörülen maliyet ve satış verileri aşağıdaki gibidir:

- Birim satış fiyatı: $1.200$ TL
- Birim değişken maliyet: $800$ TL
- Yıllık toplam sabit maliyetler: $3.200.000$ TL

İşletmenin yıllık toplam sabit maliyetleri içerisinde $800.000$ TL tutarında nakit çıkışı gerektirmeyen amortisman gideri bulunmaktadır.

Buna göre, Gama Teknoloji A.Ş.'nin nakit başabaş noktasına ulaşabilmesi için yıllık kaç adet cihaz üretip satması gerekir?

2.000

3.000

6.000

8.000

10.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 6.000

Cevap

İşletmenin nakit başabaş noktasına ulaşması için üretip satması gereken miktar 6.000 adettir.

Nakit başabaş noktasında sadece nakit çıkışı gerektiren sabit maliyetler dikkate alınır. Toplam sabit maliyetlerden (

3.200.000

TL) nakit çıkışı gerektirmeyen amortisman gideri (

800.000

TL) çıkarıldığında net nakit sabit maliyetler

2.400.000

TL olarak bulunur. Birim katkı payı ise birim satış fiyatından (

1.200

TL) birim değişken maliyetin (

800

TL) çıkarılmasıyla

400

TL olarak hesaplanır. Son olarak nakit sabit maliyetler birim katkı payına bölündüğünde (

2.400.000 / 400

) nakit başabaş üretim ve satış miktarı

6.000

adet olarak bulunur.

Adım Adım Çözüm

1

Birim katkı payını hesaplama

1.200 - 800 = 400

TL

Başabaş noktası analizinde, her bir birim satışın sabit maliyetleri karşılamaya ne kadar katkı sağladığını (Birim Satış Fiyatı - Birim Değişken Maliyet) bulmak gerekir.

2

Nakit çıkışı gerektiren net sabit maliyetleri belirleme

3.200.000 - 800.000 = 2.400.000

TL

Nakit başabaş noktası hesaplanırken, toplam sabit maliyetler içindeki amortisman gibi nakit çıkışı gerektirmeyen giderler dikkate alınmaz ve toplam tutardan düşülür.

3

Nakit başabaş noktası miktarını hesaplama

2.400.000 / 400 = 6.000

adet

Nakit sabit maliyetlerin birim katkı payına bölünmesiyle, işletmenin faaliyetlerinden nakit açığı vermemesi için gereken minimum satış miktarı bulunur.

Anahtar Kavram

Nakit Başabaş Noktası, işletmenin faaliyetlerinden sağladığı nakit girişlerinin, nakit çıkışı gerektiren maliyetleri tam olarak karşıladığı üretim/satış seviyesidir. Formülü: (Toplam Sabit Maliyetler - Nakit Çıkışı Gerektirmeyen Giderler) / (Birim Satış Fiyatı - Birim Değişken Maliyet) şeklindedir.

Soru 22Soru →

Bir üretim işletmesinin Nisan ve Mayıs aylarına ilişkin bazı verileri aşağıdaki gibidir:

* Nisan ayı gerçekleşen satışlar: 400.000 TL
* Mayıs ayı planlanan satışlar: 500.000 TL
* İşletmenin tahsilat politikası: Satışların %40'ı satışın yapıldığı ay içinde peşin, %60'ı ise bir sonraki ay tahsil edilmektedir.
* Mayıs ayı planlanan hammadde alımları ve nakit ödemeleri: 250.000 TL
* Mayıs ayı planlanan faaliyet giderleri: 150.000 TL (Bu tutarın içinde 30.000 TL'lik amortisman gideri bulunmaktadır.)
* Mayıs ayı başı nakit bakiyesi: 20.000 TL
* İşletmenin korumayı hedeflediği minimum nakit bakiyesi: 100.000 TL

Tüm hammadde ve faaliyet gideri ödemelerinin ilgili ay içinde peşin yapıldığı varsayılmaktadır.

Buna göre, işletmenin Mayıs ayı sonundaki kısa vadeli finansman ihtiyacı veya nakit fazlası durumu aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?

10.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

40.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

30.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

20.000 TL nakit fazlası vardır.

50.000 TL nakit fazlası vardır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 10.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

Cevap

İşletmenin 10.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

Doğru sonuca ulaşmak için nakit girişleri tahsilat oranlarına göre hesaplanmalı (440.000 TL), nakit çıkışlarından amortisman düşülmeli (370.000 TL) ve elde edilen 70.000 TL'lik net nakit akışına dönem başı bakiyesi olan 20.000 TL eklenmelidir. Ortaya çıkan 90.000 TL'lik nakit mevcudu, 100.000 TL'lik hedefin 10.000 TL altında kaldığı için 10.000 TL finansman ihtiyacı doğar.

Adım Adım Çözüm

1

Mayıs ayı nakit girişlerinin hesaplanması

Nisan satışlarından tahsilat: 400.000 * 0.60 = 240.000 TL. Mayıs satışlarından tahsilat: 500.000 * 0.40 = 200.000 TL. Toplam nakit girişi: 440.000 TL.

Nakit bütçesinde tahakkuk eden satışlar değil, tahsilat politikasına göre fiilen kasaya giren paralar dikkate alınır.

2

Mayıs ayı nakit çıkışlarının hesaplanması

Hammadde alımları: 250.000 TL. Nakit gerektiren faaliyet giderleri: 150.000 - 30.000 (Amortisman) = 120.000 TL. Toplam nakit çıkışı: 370.000 TL.

Amortisman nakit çıkışı gerektirmeyen bir gider olduğu için nakit bütçesinde hesaplamaya dahil edilmez ve faaliyet giderlerinden düşülmelidir.

3

Mayıs ayı sonu nakit mevcudunun bulunması

Net Nakit Akışı = 440.000 - 370.000 = 70.000 TL. Ay Sonu Nakit Mevcudu = Dönem Başı Bakiyesi + Net Nakit Akışı = 20.000 + 70.000 = 90.000 TL.

Bir dönemin sonundaki nakit mevcudu, o dönemin başındaki nakit tutarına dönem içindeki net nakit akışının eklenmesiyle bulunur.

4

Finansman ihtiyacının belirlenmesi

Hedeflenen Bakiye (100.000 TL) - Ay Sonu Mevcudu (90.000 TL) = 10.000 TL finansman ihtiyacı.

İşletmenin hedeflediği minimum nakit seviyesine ulaşabilmesi için mevcut bakiyesi ile hedef bakiye arasındaki fark kadar dış kaynak (kısa vadeli finansman) bulması gerekir.

Anahtar Kavram

Nakit bütçesinde tahakkuk esası yerine nakit esası kullanımı ve amortisman gibi gayrinakdi giderlerin dışlanması

Soru 23Soru →

XYZ İşletmesi'nin 2026 yılı ilk çeyreğine ilişkin aylık satış tahminleri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Ay	Satış Tutarı
Ocak	100.000 TL
Şubat	150.000 TL
Mart	200.000 TL

İşletmenin geçmiş verilerine göre satış bedellerinin tahsilat seyri şu şekildedir: Satışların %40'ı satışın yapıldığı ay peşin olarak, %50'si bir ay sonra, kalan %10'u ise iki ay sonra tahsil edilmektedir.

İşletmenin Mart ayına ilişkin planlanan nakit çıkışları ve diğer finansal verileri şöyledir:
- Hammadde alım ödemeleri: 90.000 TL
- Faaliyet giderleri: 60.000 TL (Bu tutarın içinde 15.000 TL'lik amortisman gideri yer almaktadır.)
- 1 Mart itibarıyla (ay başı) nakit mevcudu: 20.000 TL
- Yönetimin belirlediği hedef (minimum) nakit bakiyesi: 75.000 TL

Buna göre, XYZ İşletmesi'nin Mart ayı nakit bütçesi hazırlandığında, ay sonu itibarıyla ortaya çıkacak kısa vadeli finansman ihtiyacı veya nakit fazlası durumu aşağıdakilerden hangisidir?

40.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

45.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

25.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

10.000 TL nakit fazlası vardır.

60.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 25.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

Cevap

İşletmenin Mart ayı sonu itibarıyla 25.000 TL finansman ihtiyacı vardır.

Doğru seçenekte finansman ihtiyacı doğru hesaplanmıştır. Nakit girişleri; Mart ayının peşin satışları (

200.000 \times 0,40 = 80.000

), Şubat ayının bir ay vadeli tahsilatları (

150.000 \times 0,50 = 75.000

) ve Ocak ayının iki ay vadeli tahsilatlarından (

100.000 \times 0,10 = 10.000

) oluşarak toplam 165.000 TL'dir. Nakit çıkışları ise; 90.000 TL hammadde ödemesi ve 45.000 TL (60.000 - 15.000 amortisman) faaliyet giderinden oluşarak 135.000 TL'dir. Net nakit artışı 30.000 TL'dir. İşletmenin elindeki 20.000 TL ay başı mevcudu ile ay sonu elinde 50.000 TL nakit toplanır. Hedeflenen minimum tutar 75.000 TL olduğuna göre işletmenin

75.000 - 50.000 = 25.000

TL ek finansman bulması gerekmektedir.

Adım Adım Çözüm

1

Mart ayı nakit girişlerinin (tahsilatların) hesaplanması

Mart tahsilatı =

80.000 + 75.000 + 10.000 = 165.000

TL

Nakit bütçesinde satışlar değil, gerçekleşen nakit girişleri dikkate alınır. Mart ayı satışlarının %40'ı (

200.000 \times 0,40 = 80.000

), Şubat satışlarının %50'si (

150.000 \times 0,50 = 75.000

) ve Ocak satışlarının %10'u (

100.000 \times 0,10 = 10.000

) Mart ayında tahsil edilir.

2

Mart ayı nakit çıkışlarının (ödemelerin) hesaplanması

Nakit çıkışları =

90.000 + (60.000 - 15.000) = 135.000

TL

Hammadde ödemesi (90.000 TL) doğrudan nakit çıkışıdır. Faaliyet giderlerinden nakit çıkışı gerektirmeyen amortisman (15.000 TL) düşülerek, fiili nakit çıkışı (45.000 TL) bulunur.

3

Net nakit akışının bulunması

Net nakit akışı =

165.000 - 135.000 = 30.000

TL (Pozitif)

Aylık toplam nakit girişlerinden aylık toplam nakit çıkışları çıkarılarak o dönemin net nakit yaratma kapasitesi hesaplanır.

4

Ay sonu kümülatif nakit mevcudunun (finansman öncesi) ve finansman ihtiyacının hesaplanması

Finansman ihtiyacı =

75.000 - (20.000 + 30.000) = 25.000

TL

Ay başı bakiyesi (20.000 TL) net nakit akışına (30.000 TL) eklenir ve finansman öncesi 50.000 TL bulunur. Hedef nakit seviyesi (75.000 TL) ile bu tutar arasındaki fark, dışarıdan sağlanması gereken kısa vadeli finansman ihtiyacını verir.

Anahtar Kavram

Nakit bütçesi hazırlamada tahakkuk ve tahsilat esaslarının farkı ile nakit çıkışı gerektirmeyen giderlerin (amortisman) ayrıştırılması.

Soru 24Soru →

Zirve Polimer Endüstrisi'nin 2025 yılına ait temel finansal ve operasyonel verileri aşağıda özetlenmiştir:

- Yıllık Satış Gelirleri: $8.000.000$ TL
- Katkı Payı Oranı: $\%40$
- Sabit Faaliyet Giderleri: $1.200.000$ TL
- Finansman Giderleri: $500.000$ TL

İşletme yönetimi, pazardaki dalgalanmaların işletmenin Faiz ve Vergi Öncesi Kârı (operasyonel kâr) üzerindeki duyarlılığını ölçmek ve risk analizi yapmak istemektedir.

Buna göre, işletmenin faaliyet kaldıracı derecesi (DOL) ve satış hacminde yaşanacak $\%10$ 'luk bir artışın operasyonel kâr üzerindeki tahmini etkisi aşağıdakilerden hangisinde doğru olarak ifade edilmiştir?

İşletmenin faaliyet kaldıracı derecesi

1,60

olup satışlardaki

\%10

'luk bir artış operasyonel kârı

\%16,0

oranında artıracaktır.

İşletmenin faaliyet kaldıracı derecesi

1,33

olup satışlardaki

\%10

'luk bir artış operasyonel kârı

\%13,3

oranında artıracaktır.

İşletmenin faaliyet kaldıracı derecesi

2,13

olup satışlardaki

\%10

'luk bir artış operasyonel kârı

\%21,3

oranında artıracaktır.

İşletmenin faaliyet kaldıracı derecesi

2,67

olup satışlardaki

\%10

'luk bir artış operasyonel kârı

\%26,7

oranında artıracaktır.

İşletmenin faaliyet kaldıracı derecesi

0,63

olup satışlardaki

\%10

'luk bir artış operasyonel kârı

\%6,3

oranında artıracaktır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İşletmenin faaliyet kaldıracı derecesi $1,60$ olup satışlardaki $\%10$ 'luk bir artış operasyonel kârı $\%16,0$ oranında artıracaktır.

Cevap

İşletmenin faaliyet kaldıracı derecesi 1,60 olup satışlardaki %10'luk bir artış operasyonel kârı %16,0 oranında artıracaktır.

Faaliyet Kaldıracı Derecesi (DOL), işletmenin sabit faaliyet maliyetlerinin varlığı nedeniyle satış hacmindeki değişimin faaliyet kârına (FVÖK) olan duyarlılığını gösterir. Formülü 'Katkı Payı / FVÖK' şeklindedir. Sorudaki verilere göre Katkı Payı = Satışlar

\times

Katkı Payı Oranı (

8.000.000 \times 0,40 = 3.200.000

TL) olarak bulunur. FVÖK = Katkı Payı - Sabit Faaliyet Giderleri (

3.200.000 - 1.200.000 = 2.000.000

TL) değerine eşittir. Buradan DOL =

3.200.000 / 2.000.000 = 1,60

hesaplanır. Bu durum, satışlardaki her

\%1

'lik değişimin FVÖK'te

\%1,60

'lık bir değişime yol açacağı anlamına gelir. Satışlar

\%10

artarsa, FVÖK

1,60 \times \%10 = \%16,0

oranında artacaktır.

Adım Adım Çözüm

1

İşletmenin Katkı Payını hesaplamak

Katkı Payı =

8.000.000 \times 0,40 = 3.200.000

TL

Faaliyet kaldıracını bulmak için öncelikle işletmenin değişken maliyetler sonrası yarattığı toplam katkı marjına ihtiyaç vardır.

2

Faiz ve Vergi Öncesi Kârı (FVÖK) hesaplamak

FVÖK =

3.200.000 - 1.200.000 = 2.000.000

TL

DOL formülünün paydası işletmenin operasyonel kârından (FVÖK) oluşur.

3

Faaliyet Kaldıracı Derecesini (DOL) hesaplamak

DOL =

3.200.000 / 2.000.000 = 1,60

Faaliyet kaldıracı, Katkı Payı'nın FVÖK değerine bölünmesiyle bulunur.

4

Satışlardaki artışın FVÖK üzerindeki yüzdesel etkisini bulmak

\%10 \times 1,60 = \%16,0

artış

DOL çarpanı, satış hacmindeki yüzde değişimin operasyonel kâra kaç katı yansıyacağını gösterir.

Anahtar Kavram

Faaliyet Kaldıracı (DOL) Formülü ve Operasyonel Kârlılığa Yansıması

Soru 25Soru →

Bir teknoloji firmasının 2026 yılı sonu itibarıyla hazırlanan yönetim raporunda yer alan gelir ve gider kalemleri aşağıda özetlenmiştir:

* Yıllık Satış Hasılatı: $20.000.000$ TL
* Toplam Değişken Giderler: $10.000.000$ TL
* Toplam Sabit Faaliyet Giderleri: $4.000.000$ TL
* Yıllık Faiz Giderleri: $2.000.000$ TL

Bu firmanın sermaye yapısında imtiyazlı hisse senedi yer almamaktadır.

Verilen bilgilere göre, teknoloji firmasının Finansal Kaldıraç Derecesi (DFL) aşağıdakilerden hangisidir?

1,25

1,50

1,67

2,50

3,00

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 1,50

Cevap

İşletmenin Finansal Kaldıraç Derecesi (DFL) 1,50'dir.

Finansal Kaldıraç Derecesi (DFL), işletmenin hisse başına kârının, FVÖK'teki değişimlere karşı ne kadar duyarlı olduğunu ölçer. İmtiyazlı hisse senedi bulunmayan durumlarda DFL, FVÖK tutarının VÖK tutarına (FVÖK - Faiz) bölünmesiyle bulunur. FVÖK =

20.000.000 - 10.000.000 - 4.000.000 = 6.000.000

TL ve VÖK =

6.000.000 - 2.000.000 = 4.000.000

TL'dir. Buradan DFL =

\frac{6.000.000}{4.000.000} = 1,50

olarak doğru hesaplanır.

Adım Adım Çözüm

1

Faaliyet kârı olarak da bilinen Faiz ve Vergi Öncesi Kârı (FVÖK) hesaplamak

FVÖK = Satışlar - Değişken Giderler - Sabit Faaliyet Giderleri =

20.000.000 - 10.000.000 - 4.000.000 = 6.000.000

TL

Finansal kaldıraç, işletmenin ana faaliyetlerinden elde ettiği kâr üzerinden hesaplanır, bu nedenle ilk adımda FVÖK bulunmalıdır.

2

Vergi Öncesi Kârı (VÖK) bulmak

VÖK = FVÖK - Faiz Giderleri =

6.000.000 - 2.000.000 = 4.000.000

TL

Finansal kaldıraç derecesinin hesaplanmasında formülün paydası olan FVÖK - Faiz (yani VÖK) değeri gereklidir.

3

Finansal Kaldıraç Derecesi (DFL) formülünü uygulamak

DFL =

\frac{FVÖK}{VÖK} = \frac{6.000.000}{4.000.000} = 1,50

İmtiyazlı hisse senedi olmadığından DFL formülü FVÖK / VÖK şeklinde doğrudan uygulanarak sonuca ulaşılır.

Anahtar Kavram

Finansal Kaldıraç (DFL)

Soru 26Soru →

Beta Endüstri A.Ş., $2026$ yılı Ağustos ayına ilişkin nakit bütçesini hazırlamaktadır. Şirketin faaliyetlerine ve finansal politikalarına ilişkin veriler aşağıda verilmiştir:

* Temmuz ayında gerçekleşen toplam satış tutarı $500.000$ TL'dir.
* Ağustos ayı için planlanan toplam satış tutarı $600.000$ TL'dir.
* Şirketin satış politikasına göre, satış bedellerinin $\%30$ 'u peşin, kalan $\%70$ 'i ise bir sonraki ayda tahsil edilmektedir.
* Ağustos ayında yapılması planlanan toplam faaliyet giderleri $550.000$ TL'dir. Bu tutarın içerisinde $90.000$ TL amortisman gideri bulunmaktadır.
* Şirket, Ağustos ayı içerisinde $120.000$ TL tutarında banka kredisi anapara ve faiz ödemesi gerçekleştirecektir.
* Şirketin Ağustos ayı başındaki nakit mevcudu $60.000$ TL'dir.
* İşletme yönetiminin ihtiyatlılık politikası gereği, ay sonlarında kasada bulundurulması hedeflenen minimum nakit tutarı $80.000$ TL'dir.

Buna göre, Beta Endüstri A.Ş.'nin Ağustos ayı sonu itibarıyla ortaya çıkacak dış finansman ihtiyacı ne kadardır?

0

TL

10.000

TL

70.000

TL

130.000

TL

160.000

TL

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $70.000$ TL

Cevap

Doğru cevap

70.000

TL'dir.

Ağustos ayında işletmenin toplam nakit girişleri (peşin satışlar ve önceki ay tahsilatları)

530.000

TL olarak gerçekleşecektir. Nakit çıkışları hesaplanırken amortisman (

90.000

TL) düşülmeli ve fiili çıkış olan

460.000

TL faaliyet gideri ile

120.000

TL kredi ödemesi toplanarak

580.000

TL bulunmalıdır. Bu durumda net nakit akışı

-50.000

TL olmaktadır. Ay başında var olan

60.000

TL nakit ile bu açık finanse edildiğinde ay sonunda elde

10.000

TL kalır. Şirket politikasının gerektirdiği minimum

80.000

TL tutarına ulaşmak için

80.000 - 10.000 = 70.000

TL dış finansman sağlanması gerekir.

Kalem	Tutar (TL)
Nakit Girişleri
Peşin Satışlar ( $600.000 \times \%30$ )	$180.000$
Önceki Ay Tahsilatı ( $500.000 \times \%70$ )	$350.000$
Toplam Nakit Girişi	$530.000$
Nakit Çıkışları
Faaliyet Giderleri ( $550.000 - 90.000$ )	$460.000$
Kredi Ödemesi	$120.000$
Toplam Nakit Çıkışı	$580.000$
Net Nakit Akışı ( $530.000 - 580.000$ )	$-50.000$
Dönem Başı Nakit Bakiyesi	$60.000$
Finansman Öncesi Nakit Bakiyesi	$10.000$
Minimum Nakit Hedefi	$80.000$
Dış Finansman İhtiyacı ( $80.000 - 10.000$ )	$70.000$

Adım Adım Çözüm

1

Ağustos ayı nakit girişlerini hesaplayın.

Peşin satışlar (

600.000 \times \%30 = 180.000

TL) ile Temmuz ayından gelen vadeli tahsilat (

500.000 \times \%70 = 350.000

TL) toplanarak

530.000

TL bulunur.

Bir dönemin nakit girişi, o dönemin peşin satışları ile önceki dönemlerden sarkan tahsilatların toplamından oluşur.

2

Ağustos ayı nakit çıkışlarını hesaplayın.

Amortisman düşülmüş faaliyet gideri (

550.000 - 90.000 = 460.000

TL) ve kredi ödemesi (

120.000

TL) toplanarak

580.000

TL bulunur.

Amortisman nakit çıkışı gerektirmeyen bir gider olduğundan nakit bütçesine dahil edilmez. Gerçek nakit çıkışları dikkate alınmalıdır.

3

Net nakit akışını ve finansman öncesi dönemsel nakit bakiyesini bulun.

Net Nakit Akışı:

530.000 - 580.000 = -50.000

TL. Ay sonu bakiyesi:

60.000 + (-50.000) = 10.000

TL.

Dönem başı nakit ile o dönemin net nakit akışı toplanarak dış kaynak kullanılmadan önceki kümülatif nakit durumu tespit edilir.

4

Hedeflenen minimum nakit kısıtını dikkate alarak dış finansman ihtiyacını hesaplayın.

80.000 - 10.000 = 70.000

TL dış finansman ihtiyacı olduğu tespit edilir.

Firmanın

80.000

TL'lik asgari kasa hedefine ulaşabilmesi için eksik kalan tutar dış kaynaklardan temin edilmelidir.

Anahtar Kavram

Nakit Bütçesi Hazırlama ve Dış Finansman İhtiyacının Hesaplanması

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 27Soru →

Marmara İmalat A.Ş.'nin belirli bir döneme ait özet finansal verileri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Finansal Kalem	Tutar (TL)
Net Satışlar	1.000.000
Değişken Maliyetler	400.000
Sabit Faaliyet Giderleri	300.000
Faiz Giderleri	200.000

İşletme yönetimi, gelecek faaliyet döneminde satış hacmini $\%10$ oranında artırmayı hedeflemektedir.

Buna göre, işletmenin birleşik (toplam) kaldıraç derecesi ( $DCL$ ) kaçtır ve hedeflenen bu satış artışının hisse başına kazanca ( $HBK$ ) etkisi ne yönde olur?

DCL

değeri

6

'dır,

HBK

ise

\%60

oranında artar.

DCL

değeri

5

'tir,

HBK

ise

\%50

oranında artar.

DCL

değeri

2

'dir,

HBK

ise

\%20

oranında artar.

DCL

değeri

3

'tür,

HBK

ise

\%30

oranında artar.

DCL

değeri

10

'dur,

HBK

ise

\%100

oranında artar.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $DCL$ değeri $6$ 'dır, $HBK$ ise $\%60$ oranında artar.

Cevap

İşletmenin birleşik kaldıraç derecesi 6 olarak hesaplanır ve satışlardaki artış hisse başına kazancı %60 oranında artırır.

Birleşik kaldıraç derecesi (

DCL

), katkı payının vergi öncesi kâra (

V\ddot{O}K

) bölünmesiyle (veya

DOL \times DFL

ile) bulunur. Verilen tablodan katkı payı

600.000

TL, Vergi Öncesi Kâr ise

100.000

TL olarak bulunur. Buradan

DCL = 600.000 / 100.000 = 6

olarak hesaplanır. Satışlardaki

\%10

'luk artış, hisse başına kazancı (

HBK

) kaldıraç derecesi oranında (

6 \times \%10 = \%60

) artırır.

Adım Adım Çözüm

1

Katkı Payının (CM) Hesaplanması

Net Satışlar - Değişken Maliyetler =

1.000.000 - 400.000 = 600.000

TL

Kaldıraç hesaplamalarının temelini oluşturan faaliyet marjını bulmak için.

2

Vergi Öncesi Kârın (VÖK) Hesaplanması

Katkı Payı - Sabit Giderler - Faiz =

600.000 - 300.000 - 200.000 = 100.000

TL

Birleşik kaldıraç oranının paydasına ulaşmak için.

3

Birleşik Kaldıraç Derecesinin (DCL) Hesaplanması

Katkı Payı / VÖK =

600.000 / 100.000 = 6

Satışlardaki değişimin nihai kârlılığa olan toplam etkisini (çarpanını) belirlemek için.

4

Hisse Başına Kazançtaki (HBK) Artışın Bulunması

Satışlardaki Artış Oranı

\times DCL = \%10 \times 6 = \%60

Kaldıraç derecesini kullanarak planlanan satış artışının net etkisini ölçmek için.

Anahtar Kavram

Birleşik Kaldıraç (DCL), hem faaliyet hem de finansal kaldıracın ortak etkisini ölçer ve satışlardaki belirli bir oransal değişimin Hisse Başına Kazanç (HBK) üzerindeki etkisini gösterir.

Soru 28Soru →

Zeta Üretim A.Ş.'nin belirli bir faaliyet dönemine ait bazı finansal bilgileri aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Finansal Kalem	Tutar (TL)
Net Satışlar	1.200.000
Değişken Maliyetler	720.000
Sabit Faaliyet Maliyetleri	240.000
Faiz Giderleri	160.000

İşletme yönetimi, makroekonomik koşullardaki iyileşmeye bağlı olarak önümüzdeki faaliyet döneminde satış hacminde $\%10$ 'luk bir artış beklemektedir.

Buna göre, beklenen bu satış artışının işletmenin hisse başına kârında (HBK) yaratacağı oransal artış aşağıdakilerden hangisidir?

\%20

\%30

\%50

\%60

\%120

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $\%60$

Cevap

Beklenen satış artışının hisse başına kârda yaratacağı oransal artış

\%60

'tır.

Doğru yanıt, birleşik kaldıraç derecesinin (DCL) formüle uygun şekilde doğru hesaplanıp satışlardaki artış oranıyla çarpılmasını içerir. DCL, toplam Katkı Payının Vergi Öncesi Kâra (VÖK) bölünmesiyle bulunur. İşletmenin Katkı Payı

1.200.000 - 720.000 = 480.000

TL; VÖK ise

480.000 - 240.000 - 160.000 = 80.000

TL'dir. Buradan

DCL = 480.000 / 80.000 = 6

çıkar. Satışlarda

\%10

artış beklendiğine göre, HBK'daki artış

6 \times \%10 = \%60

olacaktır.

Adım Adım Çözüm

1

İşletmenin Katkı Payını hesaplayınız.

Katkı Payı = Net Satışlar - Değişken Maliyetler =

1.200.000 - 720.000 = 480.000

TL

Kaldıraç oranlarının bulunabilmesi için öncelikle satışlardan değişken maliyetlerin düşülmesiyle elde edilen katkı payının bilinmesi gerekir.

2

İşletmenin Vergi Öncesi Kârını (VÖK) hesaplayınız.

VÖK = Katkı Payı - Sabit Faaliyet Maliyetleri - Faiz Giderleri =

480.000 - 240.000 - 160.000 = 80.000

TL

Birleşik (toplam) kaldıracın temel bileşenlerinden olan net finansal sonuç (vergi öncesi kâr) bulunmalıdır.

3

Birleşik (Toplam) Kaldıraç Derecesini (DCL) hesaplayınız.

DCL = \frac{\text{Katkı Payı}}{\text{VÖK}} = \frac{480.000}{80.000} = 6

DCL, satışlardaki yüzde değişimin hisse başına kâra ne oranda yansıyacağını gösteren katsayıdır.

4

Satışlardaki

\%10

'luk artışın Hisse Başına Kâra (HBK) etkisini hesaplayınız.

\Delta HBK (\%) = DCL \times \Delta \text{Satışlar} (\%) = 6 \times \%10 = \%60

Birleşik kaldıraç derecesi, satışlardaki oransal değişimin HBK üzerindeki kaldıraçlı etkisini (çarpanını) verir.

Anahtar Kavram

Birleşik (Toplam) Kaldıraç (DCL), işletmenin hem sabit faaliyet hem de sabit finansman giderlerine sahip olmasından dolayı, satış hacmindeki belirli bir değişimin hisse başına kârda (HBK) yaratacağı toplam etkiyi ölçer.

Soru 29Soru →

Teknoloji sektöründe faaliyet gösteren bir işletme, piyasada daha önce hiç bulunmayan, tamamen yenilikçi ve inovatif bir ürün tasarlamıştır. Ürünün geçmişe dönük herhangi bir satış verisi bulunmadığı için işletme, gelecekteki satış hacmini tahmin etmek amacıyla alanında uzman kişilerden oluşan bir gruba başvurmaya karar vermiştir. Uzmanların birbirlerinden etkilenmesini ve baskın karakterlerin grubu yönlendirmesini engellemek amacıyla, uzmanlar fiziksel olarak bir araya getirilmeden anketler aracılığıyla bağımsız görüşleri alınmış ve bu işlem uzmanlar arasında bir uzlaşma sağlanana kadar birkaç tur tekrarlanmıştır.

Buna göre, işletmenin satış tahmininde kullandığı yöntem aşağıdakilerden hangisidir?

Delphi yöntemi

Yönetici değerlemesi (Jüri) yöntemi

Satış gücü karması yöntemi

Zaman serileri analizi

Pazar testi yöntemi

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Delphi yöntemi

Cevap

İşletmenin uzmanların bağımsız görüşlerini turlar halinde alarak baskın karakter etkisini kırmak suretiyle uzlaşma sağladığı yöntem Delphi yöntemidir.

Senaryoda özellikleri vurgulanan yöntem Delphi yöntemidir. Bu yöntemin en belirgin karakteristik özelliği; konunun uzmanlarından oluşan bir grubun fiziksel olarak bir araya gelmeden, yönlendirici veya baskın karakterlerin etkisinden uzak bir şekilde (genellikle anketler yoluyla) turlar halinde görüş belirtmesi ve sonuçta bir konsensüse (uzlaşmaya) varılmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Senaryodaki temel kısıtların ve özelliklerin belirlenmesi.

Geçmiş verinin olmaması, uzman görüşlerine başvurulması, yüz yüze iletişimin olmaması ve anket turlarıyla uzlaşma aranması özellikleri tespit edilir.

Kullanılan tahmin yönteminin karakteristik özelliklerini ortaya çıkarmak için.

2

Geçmiş veri gerekliliğine göre yöntemlerin elenmesi.

Geçmiş verisi olmayan durumlarda kantitatif bir yöntem olan zaman serileri analizi kullanılamayacağı için elenir.

Kantitatif modeller istatistiksel trend ve geçmiş satış hacimlerine ihtiyaç duyar.

3

Kalan kalitatif yöntemlerin senaryodaki 'baskın karakter etkisini önleme' ve 'uzmanların bir araya gelmemesi' kriterleriyle eşleştirilmesi.

Yönetici değerlemesinde yüz yüze etkileşim vardır; pazar testinde fiili bir satış denemesi yapılır. Uzmanların anonim olarak anketlerle uzlaşması sağlanan tek yöntem tespit edilir.

Farklı kalitatif yöntemleri birbirlerinden ayıran en önemli özellikleri belirlemek için.

Anahtar Kavram

Kalitatif Satış Tahmin Yöntemleri (Özellikle Delphi Yöntemi)

Tahmini Süre:1m 0s

Soru 30Soru →

Ulusal çapta dağıtım ağına sahip bir dayanıklı tüketim malları üreticisi, gelecek yıla ait pazar talebini öngörebilmek için salt geçmiş dönem satış verilerinin yetersiz kalacağını düşünmektedir. Pazardaki yerel dalgalanmaları ve tüketici davranışlarındaki anlık değişimleri en iyi gözlemleyenlerin, sahada müşterilerle birebir temas halinde olan çalışanlar olduğuna karar verilmiştir. Bu doğrultuda, her bir coğrafi bölgedeki müşteri temsilcilerinden kendi sorumluluk alanlarına ilişkin talep öngörüleri toplanmış ve bu yerel veriler merkezde bir araya getirilerek işletmenin toplam satış bütçesi oluşturulmuştur.

Buna göre, işletmenin başvurduğu satış tahmin tekniği aşağıdakilerden hangisidir?

Satış gücü birleşimi

Yönetici jürisi

Delphi tekniği

Pazar araştırması

Trend analizi

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Satış gücü birleşimi

Cevap

İşletmenin uyguladığı yöntem Satış gücü birleşimi (veya satış kadrosu tahmini) olarak adlandırılır.

Doğru seçenek, pazarı ve tüketici davranışlarını en yakından gözlemleyen saha personelinin (satış gücünün) öngörülerinin merkeze aktarılıp toplanmasına dayanan yöntemi ifade etmektedir. İşletme, kantitatif veri eksikliğini sahadaki uzmanlığı kullanarak aşağıdan yukarıya bir bütçeleme yaklaşımıyla çözmüştür.

Adım Adım Çözüm

1

Senaryodaki veri toplama kaynağını analiz etme.

Veriler doğrudan sahada müşterilerle temas halinde olan 'müşteri temsilcilerinden' (satış personelinden) elde edilmektedir.

Tahmin yöntemini belirleyen en temel unsur, öngörülerin kimden veya hangi veriden sağlandığıdır.

2

Verinin işlenme sürecini değerlendirme.

Yerel öngörülerin merkezde birleştirilerek (konsolide edilerek) toplam satış bütçesinin oluşturulduğu görülmektedir.

Yöntemin aşağıdan yukarıya doğru mu yoksa yukarıdan aşağıya doğru mu ilerlediğini tespit etmek kalitatif yöntemleri ayrıştırır.

3

Bulguları kavramsal çerçeve ile eşleştirme.

Satış personelinin sahadan getirdiği öngörülerin toplanıp harmanlanmasına dayanan kalitatif yaklaşım 'Satış gücü birleşimi'dir.

Diğer yöntemler (yönetici jürisi, Delphi vb.) farklı uzman veya yönetici profillerine dayanır.

Anahtar Kavram

Kalitatif Satış Tahmin Yöntemleri

Soru 31Soru →

Marmara Perakende A.Ş., $2026$ yılı üçüncü çeyreği için nakit bütçesi hazırlıklarını sürdürmektedir. İşletmenin satış ve tahsilat politikalarına ilişkin veriler şöyledir:

* Temmuz ayı gerçekleşen satışlar: $900.000$ TL
* Ağustos ayı beklenen satışlar: $1.200.000$ TL

İşletme, satış bedellerinin $\%40$ 'ını peşin, kalan $\%60$ 'ını ise bir sonraki ay tahsil etmektedir.

Ağustos ayında yapılması planlanan nakit çıkışları; mal alım ve faaliyet giderleri için $950.000$ TL, kurumlar vergisi taksiti için ise $150.000$ TL'dir. Ayrıca işletmenin Ağustos ayına ait amortisman gideri $120.000$ TL olarak hesaplanmıştır.

Ağustos ayı başı nakit mevcudu $50.000$ TL olan işletme, ihtiyat amacıyla her ay sonunda minimum $100.000$ TL nakit bakiyesi bulundurmayı hedeflemektedir.

Verilen bilgilere göre, Marmara Perakende A.Ş.'nin Ağustos ayı sonundaki net finansman durumu (ihtiyacı veya fazlası) aşağıdakilerden hangisidir?

130.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

250.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

180.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

70.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

50.000

TL atıl nakit fazlası oluşur.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $130.000$ TL ek finansman ihtiyacı vardır.

Cevap

İşletmenin

130.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

Nakit bütçesi hazırlanırken fiili tahsilat ve ödemeler esas alınır. Ağustos ayındaki tahsilat, Ağustos satışlarının

\%40

'ı (

480.000

TL) ve Temmuz satışlarının

\%60

'ından (

540.000

TL) oluşur, toplam nakit girişi

1.020.000

TL'dir. Nakit çıkışları hesaplanırken amortisman (

120.000

TL) nakit hareketi yaratmadığından hariç tutulur, dolayısıyla geçerli nakit çıkışı

1.100.000

TL'dir. Net nakit değişimi

-80.000

TL olur. Dönem başı mevcut olan

50.000

TL ile bu değişim toplandığında kasada

-30.000

TL bakiye oluşur. İşletmenin hedefi en az

100.000

TL bulundurmak olduğu için, eksilen tutarı da kapatacak şekilde toplam

130.000

TL finansman bulunması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1

Ağustos ayı nakit girişlerinin (tahsilatların) hesaplanması

Peşin tahsilat:

1.200.000 \times 0,40 = 480.000

TL. Geçmiş ay tahsilatı:

900.000 \times 0,60 = 540.000

TL. Toplam Nakit Girişi =

1.020.000

TL.

Nakit bütçesinde tahakkuk eden satış tutarları değil, fiilen kasaya giren tahsilat tutarları dikkate alınmalıdır.

2

Ağustos ayı geçerli nakit çıkışlarının belirlenmesi

Mal alımı ve faaliyet gideri (

950.000

TL) + Vergi ödemesi (

150.000

TL) = Toplam Nakit Çıkışı

1.100.000

TL.

Amortisman gideri nakit çıkışı gerektirmeyen (gayrinakdi) bir gider olduğu için nakit bütçesine dahil edilmez.

3

Net nakit akışı ve dönem sonu kümülatif nakit bakiyesinin bulunması

Net Nakit Akışı:

1.020.000 - 1.100.000 = -80.000

TL. Kümülatif Bakiye:

50.000

(Dönem Başı) +

(-80.000) = -30.000

TL.

Dönem içindeki faaliyetlerin kasaya net etkisi bulunduktan sonra, dönem başı mevcut ile toplanarak asıl kasa durumu tespit edilir.

4

Finansman ihtiyacının hesaplanması

Finansman İhtiyacı:

100.000

(Hedeflenen Minimum) -

(-30.000)

(Mevcut Durum) =

130.000

TL.

İşletme kasasında

100.000

TL bulunmasını istiyor. Mevcut durumda

-30.000

TL açık olduğundan aradaki fark kadar dış kaynak (kredi vb.) bulunmalıdır.

Anahtar Kavram

Nakit bütçesi hazırlanırken tahakkuk esasına göre değil nakit akış esasına göre işlem yapılır; ayrıca gayrinakdi giderler (amortisman vb.) hesaplamaya katılmaz.

Soru 32Soru →

Delta Üretim A.Ş., 2026 yılı Kasım ayına ilişkin nakit bütçesini hazırlamaktadır. İşletmenin satış ve tahsilat politikaları ile tahmini giderlerine ilişkin veriler aşağıda verilmiştir:

* Eylül ayı gerçekleşen satışlar: $400.000$ TL
* Ekim ayı gerçekleşen satışlar: $500.000$ TL
* Kasım ayı planlanan satışlar: $600.000$ TL
* İşletmenin satışlarının %20'si peşin (satışın yapıldığı ay), %50'si bir ay sonra, %30'u ise iki ay sonra tahsil edilmektedir.
* Kasım ayında yapılması planlanan hammadde alımları ve diğer ticari borç ödemeleri toplamı $450.000$ TL'dir.
* Kasım ayı faaliyet giderleri bütçesi $80.000$ TL olup, bu tutarın içinde $20.000$ TL'lik amortisman gideri bulunmaktadır.
* İşletmenin 1 Kasım 2026 tarihindeki başlangıç nakit bakiyesi $50.000$ TL'dir.
* İşletme yönetimi, ihtiyatlılık politikası gereği her ay sonunda en az $150.000$ TL minimum nakit bakiyesi bulundurulmasını zorunlu kılmıştır.

Verilen bu bilgilere göre, Delta Üretim A.Ş.'nin 2026 yılı Kasım ayında hedeflediği minimum nakit bakiyesine ulaşabilmesi için ihtiyaç duyacağı ek finansman (kredi) tutarı aşağıdakilerden hangisidir?

120.000

TL

140.000

TL

170.000

TL

10.000

TL

30.000

TL

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $120.000$ TL

Cevap

İşletmenin Kasım ayındaki ek finansman ihtiyacı

120.000

TL'dir.

Doğru sonuca ulaşmak için öncelikle nakit girişleri tahsilat oranlarına göre hesaplanmalıdır: Kasım peşin (

120.000

), Ekim %50 (

250.000

) ve Eylül %30 (

120.000

) toplamı olan

490.000

TL nakit girişidir. Nakit çıkışları hesaplanırken amortisman (

20.000

TL) düşülerek faaliyet gideri

60.000

TL alınmalı, toplam nakit çıkışı

510.000

TL olarak bulunmalıdır. Dönem başı

50.000

TL bakiye ile birlikte ay sonu nakit mevcudu

30.000

TL olur. Hedeflenen

150.000

TL'ye ulaşmak için

120.000

TL ek finansmana ihtiyaç vardır.

Adım Adım Çözüm

1

Kasım ayı nakit girişlerinin (tahsilatların) hesaplanması

Kasım tahsilatı = (600.000 * 0,20) + (500.000 * 0,50) + (400.000 * 0,30) = 120.000 + 250.000 + 120.000 = 490.000 TL

Nakit bütçesinde tahakkuk eden satışlar değil, satışların tahsilat politikasına göre fiili nakit girişleri dikkate alınır.

2

Kasım ayı nakit çıkışlarının hesaplanması

Nakit çıkışları = 450.000 (Hammadde) + (80.000 - 20.000) (Nakit Faaliyet Gideri) = 510.000 TL

Amortisman nakit çıkışı gerektirmeyen bir gider olduğu için nakit bütçesine dahil edilemez; toplam faaliyet giderlerinden düşülmelidir.

3

Kasım ayı sonu (finansman öncesi) nakit bakiyesinin bulunması

Dönem Sonu Bakiyesi = Dönem Başı Bakiyesi + Nakit Girişleri - Nakit Çıkışları = 50.000 + 490.000 - 510.000 = 30.000 TL

Net nakit akışının başlangıç bakiyesine eklenmesiyle ay sonundaki fiili kasa durumu tespit edilir.

4

Gerekli ek finansman tutarının belirlenmesi

Ek Finansman İhtiyacı = Minimum Nakit Bakiyesi - Dönem Sonu Bakiyesi = 150.000 - 30.000 = 120.000 TL

İşletmenin 150.000 TL nakit bulundurma zorunluluğu olduğundan, eksik kalan tutar dış kaynaklarla (kredi) finanse edilmelidir.

Anahtar Kavram

Nakit bütçesi hazırlık sürecinde nakit giriş ve çıkışlarının tahakkuk esasına göre değil nakit esasına göre belirlenmesi ve amortisman gibi nakit çıkışı gerektirmeyen kalemlerin bütçe dışı bırakılması.

Tahmini Süre:2m 0s

Soru 33Soru →

Lojistik sektöründe faaliyet gösteren Delta Taşımacılık A.Ş.'nin mevcut yıl ( $S_0$ ) net satışları $100.000.000 \text{ TL}$ 'dir. Şirket yönetiminin gelecek yıl ( $S_1$ ) için öngördüğü net satış tutarı $120.000.000 \text{ TL}$ 'dir.

İşletmenin mevcut bilançosunda, satışlarla tam duyarlı (oransal olarak değişen) varlıkların toplamı $80.000.000 \text{ TL}$ , yine satışlara tam duyarlı olan kısa vadeli yabancı kaynakların (kendiliğinden oluşan pasiflerin) toplamı ise $30.000.000 \text{ TL}$ 'dir.

Şirketin net kâr marjı $\%10$ olup, elde edilen kârın $\%30$ 'unu ortaklarına temettü (kâr payı) olarak dağıtma politikası bulunmaktadır.

Bu bilgilere göre, satışların yüzdesi yöntemi kullanılarak hesaplanan gelecek yıla ait Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) kaç TL'dir?

1.600.000 \text{ TL}

3.000.000 \text{ TL}

6.400.000 \text{ TL}

7.600.000 \text{ TL}

8.600.000 \text{ TL}

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1.600.000 \text{ TL}$

Cevap

Şirketin dış kaynak ihtiyacı

1.600.000 \text{ TL}

olarak hesaplanmaktadır.

Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ), gereken ek varlık yatırımlarından, satışlarla birlikte kendiliğinden artan borçların ve şirketin faaliyetlerinden yaratıp bünyesinde tuttuğu net kârın çıkarılmasıyla bulunur. Fon kullanımı

16.000.000 \text{ TL}

(varlık artışı), kendiliğinden oluşan kaynak

6.000.000 \text{ TL}

ve dağıtılmayan kâr

8.400.000 \text{ TL}

'dir.

16.000.000 - 6.000.000 - 8.400.000 = 1.600.000 \text{ TL}

doğru fon açığıdır.

Adım Adım Çözüm

1

Satışlardaki artış tutarını (

\Delta S

) bulunuz.

\Delta S = 120.000.000 - 100.000.000 = 20.000.000 \text{ TL}

Varlık ve pasif kalemlerindeki oransal artışı bulabilmek için satışlardaki değişime ihtiyaç vardır.

2

Varlıklardaki ve kendiliğinden oluşan pasiflerdeki artış ihtiyacını hesaplayınız.

Gerekli Varlık Artışı =

(80.000.000 / 100.000.000) \times 20.000.000 = 16.000.000 \text{ TL}

.
Kendiliğinden Oluşan Pasif Artışı =

(30.000.000 / 100.000.000) \times 20.000.000 = 6.000.000 \text{ TL}

.

Satışların belirli bir yüzdesi olarak büyüyen kalemlerin, 20 Milyon TL'lik satış artışı sonucunda yaratacağı fon kullanım ve kaynağı bulunur.

3

Gelecek yıl elde edilecek net kârı ve işletmede bırakılacak kısmı (otofinansman) bulunuz.

Beklenen Net Kâr =

120.000.000 \times \%10 = 12.000.000 \text{ TL}

.
İşletmede Kalan (Dağıtılmayan) Oran =

1 - 0,30 = 0,70

.
Otofinansman =

12.000.000 \times 0,70 = 8.400.000 \text{ TL}

.

Elde edilen net kârın sadece dağıtılmayan kısmı işletmede fon kaynağı (iç kaynak) olarak yaratılır.

4

Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) formülünü uygulayınız.

\text{DKİ} = 16.000.000 - 6.000.000 - 8.400.000 = 1.600.000 \text{ TL}

.

Gereken varlık artışından, kendiliğinden oluşan pasifler ve içeride yaratılan kâr düşüldüğünde dışarıdan bulunması gereken net finansman ihtiyacı tespit edilir.

Anahtar Kavram

Satışların Yüzdesi Yöntemi ve DKİ Formülü

Soru 34Soru →

Zirve Teknoloji A.Ş.'nin $2026$ yılı son çeyreğine ilişkin nakit bütçesi hazırlık çalışmaları kapsamında bazı tahminleri aşağıdaki gibidir:

- Satış tahminleri: Ağustos ayında $200.000$ TL, Eylül ayında $300.000$ TL ve Ekim ayında $400.000$ TL'dir.
- İşletmenin satışlarının $\%40$ 'ı peşin (satışın yapıldığı ayda), $\%50$ 'si bir ay sonra, kalan $\%10$ 'u ise iki ay sonra tahsil edilmektedir.
- Ekim ayı için planlanan nakit çıkışı gerektiren faaliyet giderleri ve ödemeler toplamı $310.000$ TL'dir.
- İşletmenin Ekim ayı içinde ayıracağı amortisman gideri $40.000$ TL'dir.
- Ekim ayı başı nakit mevcudu $15.000$ TL olup, işletme her ay sonunda en az $60.000$ TL minimum nakit bakiyesi bulundurmayı hedeflemektedir.

Bu verilere göre, Zirve Teknoloji A.Ş.'nin Ekim ayı sonundaki nakit durumu ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

45.000

TL nakit fazlası vardır.

65.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

25.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

45.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

40.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $25.000$ TL ek finansman ihtiyacı vardır.

Cevap

İşletmenin Ekim ayı sonunda

25.000

TL ek finansman (kısa vadeli borçlanma) ihtiyacı vardır.

Doğru yanıtta, Ekim ayı tahsilatları geçmiş aylar dikkate alınarak

330.000

TL hesaplanmış, amortisman hariç nakit çıkışları olan

310.000

TL çıkarılarak

20.000

TL net nakit akışı bulunmuştur. Dönem başı mevcudu (

15.000

TL) ile toplandığında

35.000

TL nakde ulaşılır. Hedeflenen

60.000

TL bakiyeye ulaşmak için

25.000

TL ek finansman (kredi) ihtiyacı doğar.

Adım Adım Çözüm

1

Ekim ayı nakit girişlerinin (tahsilatların) hesaplanması.

Ekim tahsilatı = (Ekim Satışları x 0,40) + (Eylül Satışları x 0,50) + (Ağustos Satışları x 0,10) = (

400.000 \times 0,40

) + (

300.000 \times 0,50

) + (

200.000 \times 0,10

) =

160.000 + 150.000 + 20.000 = 330.000

TL.

Nakit bütçesinde satışların tahakkuk ettiği tutar değil, tahsilat politikasına göre o ay içinde fiilen kasaya giren tutarlar dikkate alınır.

2

Ekim ayı nakit çıkışlarının belirlenmesi.

Nakit Çıkışları =

310.000

TL.

Amortisman (

40.000

TL), fon çıkışı gerektirmeyen (nakdi olmayan) bir gider olduğundan nakit bütçesinde ödeme olarak gösterilemez.

3

Ekim ayı net nakit akışı ve finansman öncesi nakit mevcudunun bulunması.

Net Nakit Akışı =

330.000 - 310.000 = 20.000

TL. Finansman Öncesi Nakit Mevcudu =

15.000

(Dönem Başı) +

20.000 = 35.000

TL.

Ay sonundaki gerçek nakit pozisyonunu görmek için devreden başlangıç bakiyesi ile o ayın net hareketleri toplanmalıdır.

4

Finansman ihtiyacı veya nakit fazlasının tespit edilmesi.

60.000

TL (Minimum Hedef) -

35.000

TL (Mevcut) =

25.000

TL ek finansman ihtiyacı.

İşletme minimum

60.000

TL nakit bulundurmak istediği için elindeki bakiyenin yetmediği tutar kadar kısa vadeli borçlanmaya gitmelidir.

Anahtar Kavram

Nakit bütçesinde nakdi olmayan giderlerin (amortisman vb.) dışlanması ve gecikmeli tahsilatların doğru döneme yansıtılarak ek finansman ihtiyacının bulunması.

Soru 35Soru →

Zirve Teknoloji Ürünleri A.Ş., $2026$ yılı Aralık ayına ilişkin nakit bütçesini hazırlamaktadır. İşletmenin satış tahminleri, tahsilat politikası ve öngörülen nakit çıkışlarına ilişkin veriler aşağıda verilmiştir:

* Satış Tahminleri: Ekim ayı $600.000$ TL, Kasım ayı $800.000$ TL, Aralık ayı ise $1.000.000$ TL'dir.
* Tahsilat Politikası: Satış bedellerinin $\%40$ 'ı satışın yapıldığı ay içinde peşin olarak, kalan $\%60$ 'lık kısmı ise bir sonraki ay tahsil edilmektedir.
* Aralık Ayı Gider ve Ödemeleri: Ticari mal alımlarına ilişkin nakit ödemeler $650.000$ TL, ödenecek kurumlar vergisi taksidi $50.000$ TL'dir. İşletmenin Aralık ayı toplam faaliyet giderlerinin $250.000$ TL olması beklenmekte olup, bu tutarın içinde $60.000$ TL'lik amortisman gideri de yer almaktadır.
* Nakit Bakiyeleri: İşletmenin Aralık ayı başındaki nakit mevcudu $70.000$ TL'dir. İşletme yönetimi, ihtiyat amacıyla her ay sonunda en az $100.000$ TL minimum nakit bakiyesi bulundurmayı politika olarak benimsemiştir.

Buna göre, Zirve Teknoloji Ürünleri A.Ş.'nin $2026$ yılı Aralık ayındaki finansman ihtiyacı (veya nakit fazlası) kaç TL'dir?

40.000

TL finansman ihtiyacı

100.000

TL finansman ihtiyacı

80.000

TL nakit fazlası

110.000

TL finansman ihtiyacı

60.000

TL nakit fazlası

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $40.000$ TL finansman ihtiyacı

Cevap

İşletmenin Aralık ayında

40.000

TL finansman ihtiyacı ortaya çıkacaktır.

Nakit bütçesi hazırlanırken tahakkuk esasına değil, nakit esasına bakılır. Öncelikle ilgili ayın nakit girişleri belirlenir: Aralık ayı satışlarının

\%40

'ı (

400.000

TL) ve Kasım satışlarının

\%60

'lık ertelenmiş tahsilatı (

480.000

TL) toplanarak

880.000

TL nakit girişi bulunur. Nakit çıkışlarında ise mal alımı (

650.000

TL) ve vergi (

50.000

TL) ödemelerinin yanı sıra faaliyet giderleri alınır. Ancak

250.000

TL'lik faaliyet giderinin

60.000

TL'si amortisman olduğu için bu tutar düşülür ve net nakit faaliyet gideri

190.000

TL olarak dikkate alınır. Toplam nakit çıkışı

890.000

TL olur. Dönem başı

70.000

TL nakdin üzerine

880.000

TL giriş eklenip

890.000

TL çıkış düşüldüğünde dönem sonu nakit mevcudu

60.000

TL olarak gerçekleşir. İşletmenin hedeflediği minimum nakit seviyesi

100.000

TL olduğundan,

100.000 - 60.000 = 40.000

TL dışarıdan sağlanması gereken ek finansman ihtiyacını gösterir.

Adım Adım Çözüm

1

Aralık ayına ait nakit girişlerini hesaplayınız.

Aralık peşin tahsilatı:

1.000.000 \times 0,40 = 400.000

TL. Kasım satışlarının vadeli tahsilatı:

800.000 \times 0,60 = 480.000

TL. Toplam Nakit Girişi =

400.000 + 480.000 = 880.000

TL.

Nakit bütçesinde satışların tahakkuk ettiği tarih değil, fiilen tahsil edildiği tarihteki nakit girişleri dikkate alınır.

2

Aralık ayına ait nakit çıkışlarını hesaplayınız.

Mal alımları ödemesi (

650.000

) + Nakit faaliyet giderleri (

250.000 - 60.000 = 190.000

) + Vergi ödemesi (

50.000

) = Toplam Nakit Çıkışı

890.000

TL.

Amortismanlar gider tablosunda yer almasına rağmen nakit çıkışı gerektirmeyen kalemler oldukları için nakit bütçesinden düşülmelidir.

3

Dönem sonu nakit bakiyesini bulunuz.

Dönem Başı Nakit (

70.000

) + Nakit Girişleri (

880.000

) - Nakit Çıkışları (

890.000

) = Aralık Sonu Nakit Bakiyesi

60.000

TL.

Bir dönemin nakit açığı veya fazlası bulunurken devreden dönem başı nakit tutarı ile net nakit akışı toplanmalıdır.

4

Finansman ihtiyacı veya nakit fazlasını belirleyiniz.

Hedeflenen Minimum Bakiye (

100.000

) - Dönem Sonu Bakiye (

60.000

) =

40.000

TL.

İşletmenin elinde

60.000

TL bulunmasına rağmen, politika gereği kasada

100.000

TL tutulması gerektiğinden aradaki fark kadar dış finansmana ihtiyaç vardır.

Anahtar Kavram

Nakit Bütçesi ve Amortismanların Etkisi

Soru 36Soru →

Zirve Mağazacılık A.Ş., önümüzdeki yıl açacağı yeni şubelerle pazar payını genişletmeyi planlamaktadır. Şirketin içinde bulunduğumuz yıla ait net satış tutarı $100.000.000 \text{ TL}$ olarak gerçekleşmiş olup, gelecek yıl için öngörülen net satış tutarı $125.000.000 \text{ TL}$ 'dir.

Şirketin mevcut bilançosunda satışlarla birlikte kendiliğinden değişen (satışlara tam duyarlı) dönen varlıklar $60.000.000 \text{ TL}$ , yine satışlarla birlikte kendiliğinden değişen kısa vadeli yabancı kaynaklar ise $20.000.000 \text{ TL}$ düzeyindedir. İşletmenin net kâr marjı $\%8$ 'dir ve elde edilen net kârın $\%40$ 'ını temettü (kâr payı) olarak dağıtma politikası izlenmektedir.

Buna göre, satışların yüzdesi yöntemi dikkate alındığında, Zirve Mağazacılık A.Ş.'nin planlanan büyüme hedefini gerçekleştirebilmesi için ihtiyaç duyacağı Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) kaç TL olmalıdır?

5.200.000

6.000.000

4.000.000

6.800.000

9.000.000

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $4.000.000$

Cevap

Doğru yanıt, hesaplamalar sonucu 4.000.000 TL olarak bulunan seçenektir.

Zirve Mağazacılık A.Ş.'nin satışlarındaki 25.000.000 TL'lik artış, aktiflerde 15.000.000 TL (%60), kendiliğinden oluşan pasiflerde ise 5.000.000 TL (%20) artışa neden olacaktır. Bu durum, büyüme hedefleri için işletmenin 10.000.000 TL net fona ihtiyaç duyduğunu gösterir. Şirketin yeni dönemde öngörülen net kârı ise hedeflenen satışlar üzerinden 10.000.000 TL (125M × %8) olacaktır. Dağıtılmayan kâr oranı %60 (1 - 0,40) olduğundan, bu kârdan işletme içinde 6.000.000 TL'lik oto-finansman sağlanacaktır. Gerekli net fondan bu oto-finansman tutarı düşüldüğünde Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ) 4.000.000 TL olarak hesaplanmaktadır.

Adım Adım Çözüm

1

Satışlardaki değişimi (ΔS) hesaplama

125.000.000 - 100.000.000 = 25.000.000 \text{ TL}

Varlık ve kaynaklardaki artışı bulabilmek için satışlardaki mutlak değişime ihtiyaç vardır.

2

Varlık ve kaynakların mevcut satışlara oranını bularak net fon ihtiyacını hesaplama

(\frac{60M}{100M} - \frac{20M}{100M}) \times 25.000.000 = (0,60 - 0,20) \times 25.000.000 = 10.000.000 \text{ TL}

Satışlar arttığında varlıklar %60 oranında artarken, kendiliğinden oluşan yabancı kaynaklar %20 oranında artarak fon ihtiyacının bir kısmını karşılar.

3

Gelecek yılın net kârını hesaplama

125.000.000 \times 0,08 = 10.000.000 \text{ TL}

Oto-finansman tutarını belirleyebilmek için gelecek yılın öngörülen satışları üzerinden elde edilecek net kâr bulunmalıdır.

4

Dağıtılmayan kâr (oto-finansman) tutarını hesaplama

10.000.000 \times (1 - 0,40) = 6.000.000 \text{ TL}

Elde edilen net kârın %40'ı dağıtılacağı için şirket içinde kalan %60'lık kısım (b) iç kaynak olarak kullanılır.

5

Dış Kaynak İhtiyacını (DKİ) hesaplama

10.000.000 - 6.000.000 = 4.000.000 \text{ TL}

Net fon ihtiyacından işletme içinde yaratılan kaynak (dağıtılmayan kâr) çıkarılarak nihai dış kaynak ihtiyacına ulaşılır.

Anahtar Kavram

Satışların Yüzdesi Yöntemi ve Dış Kaynak İhtiyacı (DKİ)

Soru 37Soru →

Sınai gaz üretimi yapan bir tesisin yıllık bütçe çalışmalarında yer alan öngörüler şu şekildedir:

- Birim Satış Fiyatı: $4.000 \text{ TL}$
- Birim Değişken Maliyet: $2.400 \text{ TL}$
- Yıllık Sabit Maliyetler: $8.000.000 \text{ TL}$
- Planlanan Satış Hacmi: $8.000 \text{ birim}$

Buna göre, tesisin planlanan satış düzeyindeki güvenlik marjı oranı yüzde kaçtır?

25

37,5

40

60

62,5

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: 37,5

Cevap

Doğru cevap, güvenlik marjı oranının %37,5 olduğunu belirten seçenektir.

Güvenlik marjı, işletmenin planlanan veya gerçekleşen satışlarının, zarar etmemesi için gereken asgari satış düzeyini (başabaş noktasını) ne kadar aştığını gösterir. Öncelikle başabaş noktası hesaplanır: Toplam Sabit Maliyetler / Birim Katkı Payı = 8.000.000 / (4.000 - 2.400) = 5.000 birim. İşletmenin planlanan satışı 8.000 birimdir. Bu durumda güvenlik marjı 8.000 - 5.000 = 3.000 birimdir. Güvenlik marjı oranı ise bu tutarın planlanan satışlara oranlanmasıdır: 3.000 / 8.000 = %37,5.

Adım Adım Çözüm

1

Birim katkı payını hesaplayın.

4.000 - 2.400 = 1.600 \text{ TL}

Başabaş noktasını bulmak için her bir ürünün sabit maliyetleri karşılamaya ne kadar katkı sağladığı bilinmelidir.

2

Başabaş noktası satış miktarını hesaplayın.

\frac{8.000.000}{1.600} = 5.000 \text{ birim}

Güvenlik marjını bulabilmek için öncelikle kâra geçiş noktasının (başabaş) kaç birimde gerçekleştiği tespit edilmelidir.

3

Güvenlik marjı miktarını bulun.

8.000 - 5.000 = 3.000 \text{ birim}

Planlanan satış hacminin başabaş noktasını aşan kısmı işletmenin güvenlik marjıdır.

4

Güvenlik marjı oranını hesaplayın.

\frac{3.000}{8.000} = 0,375 \Rightarrow \%37,5

Güvenlik marjı oranı, güvenlik marjı miktarının toplam planlanan (veya gerçekleşen) satış hacmine bölünmesiyle elde edilir.

Anahtar Kavram

Güvenlik Marjı ve Güvenlik Oranı Hesaplamaları

Soru 38Soru →

Lodos Tekstil A.Ş., $2026$ yılı Mayıs ayına ilişkin nakit bütçesini hazırlamaktadır. İşletmenin satış tahminleri ve satışların tahsilat politikasına ilişkin verileri aşağıdaki gibidir:

- Mart ayı gerçekleşen satışlar: $400.000$ TL
- Nisan ayı gerçekleşen satışlar: $500.000$ TL
- Mayıs ayı tahmini satışlar: $700.000$ TL

İşletme, satış bedellerinin $\%30$ 'unu satışın yapıldığı ayda peşin, $\%50$ 'sini izleyen ayda, kalan $\%20$ 'sini ise satıştan sonraki ikinci ayda tahsil etmektedir.

Mayıs ayına ilişkin beklenen nakit çıkışları ve diğer bilgiler şöyledir:
- Malzeme alımları için yapılacak nakit ödemeler: $380.000$ TL
- Faaliyet giderleri ( $40.000$ TL'lik amortisman gideri dahildir): $140.000$ TL
- Kar payı ödemesi: $50.000$ TL
- $1$ Mayıs itibarıyla beklenen dönem başı nakit bakiyesi: $15.000$ TL
- Şirket politikası gereği her ay sonu bulundurulması zorunlu minimum nakit bakiyesi: $60.000$ TL

Buna göre, Lodos Tekstil A.Ş.'nin $2026$ yılı Mayıs ayı sonunda ortaya çıkacak olan finansman ihtiyacı veya nakit fazlası durumu aşağıdakilerden hangisidir?

35.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır

75.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır

50.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır

25.000

TL nakit fazlası vardır

15.000

TL nakit fazlası vardır

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $35.000$ TL ek finansman ihtiyacı vardır

Cevap

35.000

TL ek finansman ihtiyacı vardır.

Nakit bütçesi hazırlanırken tahsilatlar ilgili aylara göre oranlanarak toplanır. Nakit çıkışlarında ise sadece fiili ödeme gerektiren kalemler dikkate alınır ve amortisman gibi tahakkuk esasına dayalı kayıtlar dışarıda bırakılır. Buna göre; Mayıs ayındaki toplam tahsilatlar

540.000

TL, nakit çıkışları (amortisman hariç)

530.000

TL'dir. İlgili ayın net nakit akışı

10.000

TL olup, dönem başındaki

15.000

TL ile birleştiğinde

25.000

TL'lik dönem sonu bakiyesine ulaşılır. Şirketin hedeflediği

60.000

TL minimum bakiye şartını sağlamak için

60.000 - 25.000 = 35.000

TL tutarında ek finansman bulunması zorunludur.

Adım Adım Çözüm

1

Mayıs ayındaki nakit girişlerinin (tahsilatların) hesaplanması

Toplam nakit girişi

540.000

TL olarak bulunur.

Mayıs satışlarının %30'u (

700.000 \times 0,30 = 210.000

TL), Nisan satışlarının %50'si (

500.000 \times 0,50 = 250.000

TL) ve Mart satışlarının %20'si (

400.000 \times 0,20 = 80.000

TL) toplanarak o ayki tüm tahsilatlar belirlenir.

2

Mayıs ayındaki nakit çıkışlarının belirlenmesi

Toplam nakit çıkışı

530.000

TL olarak bulunur.

Malzeme alımları (

380.000

TL), kar payı ödemesi (

50.000

TL) ve amortisman hariç faaliyet giderleri (

140.000 - 40.000 = 100.000

TL) toplanır. Amortisman nakit çıkışı gerektiren bir gider değildir.

3

Net nakit akışı ve dönem sonu beklenen nakit bakiyesinin hesaplanması

Dönem sonu nakit bakiyesi

25.000

TL olarak bulunur.

Nakit girişlerinden çıkışlar çıkarılarak o aya ait net nakit akışı bulunur (

540.000 - 530.000 = 10.000

TL). Bu değer dönem başı nakit bakiyesine eklenir (

15.000 + 10.000 = 25.000

TL).

4

Ek finansman ihtiyacının tespit edilmesi

35.000

TL finansman ihtiyacı olduğu tespit edilir.

Bulundurulması zorunlu minimum nakit bakiyesinden (

60.000

TL), beklenen dönem sonu bakiyesi (

25.000

TL) çıkarılarak açık saptanır.

Anahtar Kavram

Nakit Bütçesi Hazırlama ve Analizi

Soru 39Soru →

Endüstriyel ambalaj malzemeleri üreten bir işletmenin gelecek yıla ilişkin bütçelenmiş finansal verileri aşağıdaki gibidir:

Kalem	Tutar
Beklenen Satış Tutarı	$2.500.000 \text{ TL}$
Toplam Değişken Maliyetler	$1.500.000 \text{ TL}$
Toplam Sabit Maliyetler	$600.000 \text{ TL}$

Buna göre, işletmenin bütçelenen bu satış düzeyindeki güvenlik marjı tutarı ve güvenlik oranı sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?

1.000.000 \text{ TL}

ve

\%40

1.500.000 \text{ TL}

ve

\%60

1.000.000 \text{ TL}

ve

\%66,67

600.000 \text{ TL}

ve

\%24

1.500.000 \text{ TL}

ve

\%40

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $1.000.000 \text{ TL}$ ve $\%40$

Cevap

İşletmenin güvenlik marjı

1.000.000 \text{ TL}

ve güvenlik oranı

\%40

olmalıdır.

Güvenlik marjı, bütçelenen satışlardan başabaş noktası satışlarının çıkarılmasıyla bulunur. İşletmenin katkı payı oranı (1.000.000 / 2.500.000) %40'tır. Başabaş noktası (600.000 / 0,40) 1.500.000 TL'dir. Buna göre güvenlik marjı (2.500.000 - 1.500.000) 1.000.000 TL'dir. Güvenlik oranı ise bu marjın beklenen satışlara oranlanmasıyla (1.000.000 / 2.500.000) %40 olarak hesaplanır. Dolayısıyla doğru seçenek 1.000.000 TL tutarını ve %40 oranını gösteren seçenektir.

Adım Adım Çözüm

1

Katkı payı tutarını ve katkı payı oranını hesaplayınız.

Katkı Payı =

2.500.000 - 1.500.000 = 1.000.000 \text{ TL}

. Katkı Payı Oranı =

1.000.000 / 2.500.000 = 0,40

(\%40).

Başabaş noktasını bulabilmek için satışların ne kadarının sabit maliyetleri karşılamaya (katkı payı) ayrıldığının bulunması gerekir.

2

Başabaş noktası satış tutarını hesaplayınız.

Başabaş Noktası = Toplam Sabit Maliyetler / Katkı Payı Oranı =

600.000 / 0,40 = 1.500.000 \text{ TL}

.

Güvenlik marjı, mevcut veya beklenen satışların başabaş noktasını ne kadar aştığını ifade eder. Bu nedenle önce sıfır kâr noktası olan başabaş satış tutarı bulunmalıdır.

3

Güvenlik marjı tutarını hesaplayınız.

Güvenlik Marjı = Beklenen Satışlar - Başabaş Noktası Satışları =

2.500.000 - 1.500.000 = 1.000.000 \text{ TL}

.

Satışların kâra geçtikten sonraki kısmı, işletmenin olası bir satış düşüşüne karşı sahip olduğu güvenlik payıdır (marjıdır).

4

Güvenlik oranını hesaplayınız.

Güvenlik Oranı = Güvenlik Marjı / Beklenen Satışlar =

1.000.000 / 2.500.000 = 0,40

(\%40).

Güvenlik oranını bulmak için elde edilen marj, başabaş noktasına değil, toplam beklenen satışlara oranlanmalıdır.

Anahtar Kavram

Güvenlik Marjı ve Güvenlik Oranı Hesaplamaları

Soru 40Soru →

Anadolu Mobilya Sanayi A.Ş., $2026$ yılı Mart ayına ilişkin nakit bütçesini hazırlamaktadır. İşletmenin satış tahminleri, tahsilat politikası ve nakit çıkışlarına ilişkin veriler aşağıda verilmiştir:

- Ocak ayı gerçekleşen satışlar: $800.000$ TL
- Şubat ayı gerçekleşen satışlar: $1.000.000$ TL
- Mart ayı tahmini satışlar: $1.200.000$ TL
- Tahsilat Politikası: Satışların $\%40$ 'ı satışın yapıldığı ay peşin, $\%50$ 'si bir ay sonra, kalan $\%10$ 'luk kısmı ise iki ay sonra tahsil edilmektedir.
- Mart ayı hammadde alımları: $600.000$ TL (Tamamı peşin ödenmektedir).
- Mart ayı faaliyet giderleri: $300.000$ TL (Bu tutarın içinde $50.000$ TL tutarında amortisman gideri bulunmaktadır).
- Mart ayında ödenecek vergi: $100.000$ TL

İşletmenin Mart ayı başındaki nakit mevcudu $40.000$ TL olup, yönetimin belirlediği aylık asgari nakit bakiyesi hedefi $200.000$ TL'dir.

Buna göre, Anadolu Mobilya Sanayi A.Ş.'nin $2026$ yılı Mart ayı sonundaki finansman durumu (ek finansman ihtiyacı veya nakit fazlası) aşağıdakilerden hangisidir?

50.000

TL ek finansman ihtiyacı

100.000

TL ek finansman ihtiyacı

90.000

TL ek finansman ihtiyacı

40.000

TL nakit fazlası

150.000

TL nakit fazlası

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: $50.000$ TL ek finansman ihtiyacı

Cevap

İşletmenin Mart ayı sonunda

50.000

TL ek finansman ihtiyacı ortaya çıkacaktır.

Nakit bütçesi hazırlanırken tahsilat politikası gereği Mart ayında kasaya girecek tutar (

1.060.000

TL) ve nakit çıkışı gerektirmeyen amortisman düşüldükten sonraki ödemeler (

950.000

TL) bulunur. Dönem başındaki

40.000

TL hesaba katıldığında işletmenin ay sonunda

150.000

TL nakdi olur. Yönetimin hedefi

200.000

TL olduğu için

50.000

TL ek finansman (kredi) bulması gerekir.

Adım Adım Çözüm

1

Mart ayı nakit girişlerinin (tahsilatların) hesaplanması

Mart satışlarından (peşin):

1.200.000 \times 0,40 = 480.000

TL. Şubat satışlarından (1 ay gecikmeli):

1.000.000 \times 0,50 = 500.000

TL. Ocak satışlarından (2 ay gecikmeli):

800.000 \times 0,10 = 80.000

TL. Toplam Nakit Girişi =

480.000 + 500.000 + 80.000 = 1.060.000

TL.

Nakit bütçesinde tahakkuk eden satışlar değil, tahsilat politikasına göre fiilen kasaya giren nakit dikkate alınır.

2

Mart ayı nakit çıkışlarının (ödemelerin) hesaplanması

Hammadde:

600.000

TL. Faaliyet giderleri (Amortisman hariç):

300.000 - 50.000 = 250.000

TL. Vergi:

100.000

TL. Toplam Nakit Çıkışı =

600.000 + 250.000 + 100.000 = 950.000

TL.

Amortismanlar nakit çıkışı gerektirmeyen (gayrinakdi) giderler olduğu için nakit bütçesinde faaliyet giderlerinden düşülmelidir.

3

Net nakit akışı ve dönem sonu nakit bakiyesinin bulunması

Net Nakit Akışı =

1.060.000 - 950.000 = 110.000

TL. Finansman Öncesi Ay Sonu Nakit = Dönem Başı Nakit + Net Nakit Akışı =

40.000 + 110.000 = 150.000

TL.

Bir dönemin sonundaki nakit mevcudu, o dönemin başındaki nakit ile dönem içindeki net nakit akışının toplamıdır.

4

Finansman ihtiyacı veya nakit fazlasının tespit edilmesi

Finansman İhtiyacı = Hedeflenen Asgari Bakiye - Ay Sonu Nakit =

200.000 - 150.000 = 50.000

TL.

İşletmenin hedeflediği asgari nakit tutarı, eldeki mevcut nakitten büyükse aradaki fark kadar dışarıdan ek finansman (kredi vb.) sağlanması gerekir.

Anahtar Kavram

Nakit Bütçesi Hazırlama İlkeleri ve Amortismanın Etkisi

Finansal Planlama ve Kontrol

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram

Sık Yapılan Hatalar

Cevap

Adım Adım Çözüm

Anahtar Kavram