Toraks Travmaları

37 soru

Soru 1Soru

4242 yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Kan basıncı 75/4575/45 mmHg, nabız 130130/dakika ve solunum sayısı 3030/dakika olan hastanın ciddi solunum sıkıntısı olduğu gözleniyor. Fizik muayenesinde sol hemitoraksta solunum sesleri alınamıyor, perküsyonla bu bölgede matite saptanıyor ve boyun venlerinin çökük (flat) olduğu görülüyor. Bu hasta için en uygun yaklaşım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sol hemitoraksa tüp torakostomi uygulanması

Cevap

Masif hemotoraks tanısı alan instabil hastada en uygun yaklaşım tüp torakostomi uygulanmasıdır.
Vakada sunulan hipotansiyon, solunum seslerinin alınamaması, perküsyonda matite (donukluk) ve çökük boyun venleri masif hemotoraks için klasiktir. Masif hemotoraks yönetiminde ilk adım büyük kalibreli göğüs tüpü takılarak hemorajik şokun yönetilmesi ve drenajın sağlanmasıdır. İlk drenajın >1500>1500 ml olması veya saatlik >200>200 ml kanama devam etmesi durumunda ise acil torakotomi endikasyonu doğar.

Adım Adım Çözüm

1
Hemodinamik durumun ve fizik muayene bulgularının değerlendirilmesi
Hipotansiyon (75/4575/45 mmHg), taşikardi (130130/dakika), solunum seslerinin kaybı, matite ve çökük boyun venleri saptanmıştır.
Bu bulgular hipovolemik şok tablosuyla birlikte masif hemotoraksı işaret eder.
2
Tansiyonlu pnömotoraks ve kardiyak tamponad ile ayırıcı tanı yapılması
Boyun venlerinin çökük olması ve perküsyonda matite saptanması, tansiyonlu pnömotoraksı (dolgun ven, hipersonorite) ve tamponadı (doğal akciğer sesleri) dışlar.
Doğru müdahale için hayatı tehdit eden toraks yaralanmalarının ayırt edilmesi kritiktir.
3
Acil tüp torakostomi uygulanması
Sol hemitorakstan büyük miktarda kan drenajı başlar ve akciğer ekspansiyonu hedeflenir.
Masif hemotoraksta hem tanı hem de başlangıç tedavisi göğüs tüpü takılmasıdır.

Anahtar Kavram

Masif Hemotoraks ve Tansiyonlu Pnömotoraks Ayırıcı Tanısı

İpuçları

1
Boyun venlerinin çökük (flat) olması hastanın hipovolemik durumda olduğunu gösterir.
2
Perküsyonda 'matite' duyulması plevral boşlukta hava yerine sıvı (kan) toplandığına işaret eder.
3
Tansiyonlu pnömotoraks ile masif hemotoraks arasındaki en belirgin fark perküsyon bulgusu ve boyun venlerinin dolgunluğudur.

Daha Fazla Pratik

Masif hemotoraksta acil torakotomi endikasyonlarını (ilk drenaj >1500>1500 ml veya >200>200 ml/saat takip eden kanama) tekrar edin.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 2Soru

2828 yaşında erkek hasta, iş kazası sonrası göğüs kafesine aldığı künt darbe nedeniyle acil servise getiriliyor. Hastanın belirgin solunum sıkıntısı olduğu ve boyun venöz dolgunluğunun belirginleştiği gözleniyor. Fizik muayenede sol hemitoraksta solunum sesleri alınamıyor ve perküsyonda hipersonorite saptanıyor. Kan basıncı 75/4575/45 mmHg, nabız 130130/dakika ve solunum sayısı 3434/dakika olan hastada bu aşamada yapılması gereken en uygun ilk müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İğne torakostomi (dekompresyon)

Cevap

Tansiyonel pnömotoraks tanısı klinik olarak konulmalı ve radyolojik tetkik beklenmeden iğne torakostomi ile acil dekompresyon sağlanmalıdır.
Vakadaki hipotansiyon, venöz dolgunluk, tek taraflı solunum sesi kaybı ve hipersonorite bulguları tansiyonel pnömotoraks için klasiktir. ATLS protokollerine göre bu durum klinik bir tanıdır ve hasta stabil hale getirilene kadar (dekompresyon sağlanana kadar) radyolojik tetkik beklenmemelidir. İğne torakostomi, tansiyonel pnömotoraksı basit pnömotoraksa çevirerek hemodinamik düzelme sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın vital bulgularını ve fizik muayene bulgularını değerlendir.
Hipotansiyon (75/4575/45 mmHg), taşikardi (130130/dak), tek taraflı solunum sesi kaybı, hipersonorite ve venöz dolgunluk saptandı.
Bu klinik tablo tıkayıcı şok (obstrüktif şok) nedenlerinden biri olan tansiyonel pnömotoraksı işaret eder.
2
Ayırıcı tanı yap.
Hipersonorite pnömotoraksı desteklerken, boyun venöz dolgunluğu masif hemotoraksı dışlar.
Kardiyak tamponadda solunum sesleri alınırken, pnömotoraksta alınmaz.
3
Acil müdahaleyi uygula.
İğne torakostomi (dekompresyon) yapılır.
Tanı kesinleştiğinde akciğer grafisi beklemek hastanın kaybedilmesine neden olabilir.

Anahtar Kavram

Tansiyonel pnömotoraks klinik tanısı ve acil yönetimi

Daha Fazla Pratik

Tansiyonel pnömotoraksın iğne dekompresyonu sonrası kesin tedavisi tüp torakostomidir.
Tahmini Süre:45s
Soru 3Soru

6262 yaşında kadın hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan ilk değerlendirmede kan basıncı 90/6090/60 mmHgmmHg, nabız 110110/dakika, solunum sayısı 2626/dakika saptanıyor. Sol hemitoraksta solunum seslerinin ileri derecede azaldığı ve perküsyonla bu bölgede matite saptandığı görülüyor. Hastaya sol tüp torakostomi uygulanıyor ve başlangıçta 800800 mlml hemorajik sıvı drene oluyor. Takipte ilk 33 saat boyunca saatlik kanama miktarı sırasıyla 300300 mlml, 250250 mlml ve 250250 mlml olarak kaydediliyor. Bu aşamada yapılması gereken en uygun müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kanamayı kontrol altına almak amacıyla acil torakotomi uygulanması

Cevap

Kanamayı kontrol altına almak amacıyla acil torakotomi uygulanması
Doğru seçenek olan acil torakotomi kararı, hastanın takipteki kanama hızına dayanmaktadır. Masif hemotoraks nedeniyle tüp torakostomi uygulanan hastalarda, başlangıç drenajının >1500>1500 mlml olması veya takipte ardışık 242-4 saat boyunca saatlik 200200 mlml'nin üzerinde kanama olması mutlak cerrahi endikasyondur. Bu vakada kanama hızı kriteri (300,250,250300, 250, 250 mlml) karşılanmıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik bulgularının ve drenaj miktarının değerlendirilmesi
Hastada hipotansiyon, taşikardi, tek taraflı solunum sesi azalması ve matite mevcuttur (Masif Hemotoraks).
Tanıyı doğrulamak ve şiddetini belirlemek için gereklidir.
2
Cerrahi torakotomi endikasyonlarının kontrol edilmesi
Saatlik drenaj miktarı sırasıyla 300,250300, 250 ve 250250 mlml (hepsi >200>200 ml/saatml/saat) olarak saptanmıştır.
Takipteki kanama hızı cerrahi müdahale gerekliliğini belirler.
3
Acil cerrahi planlamasının yapılması
Torakotomi endikasyonu oluştuğu için hasta ameliyathaneye alınır.
Devam eden kanama hayatı tehdit edici olduğundan kesin kanama kontrolü gereklidir.

Anahtar Kavram

Masif Hemotoraksta Acil Torakotomi Endikasyonları
Soru 4Soru

3030 yaşında erkek hasta, sol parastemal bölge 44. interkostal aralıktan delici aletle yaralanma sonrası acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde hastanın şuuru açık ancak huzursuz olduğu gözleniyor. Kan basıncı 85/5585/55 mmHg, nabız 125125/dakika, solunum sayısı 2626/dakika ve juguler venöz dolgunluğu mevcut. Akciğer oskültasyonunda her iki hemitoraksta solunum sesleri eşit ve doğal olarak alınıyor. Bu hastada tanıyı doğrulamak için yapılması gereken en uygun ilk işlem aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Odaklanmış travma ultrasonografisi (FAST)

Cevap

Tanıyı doğrulamak için öncelikle odaklanmış travma ultrasonografisi (FAST) yapılmalıdır.
Hastada görülen hipotansiyon, taşikardi ve juguler venöz dolgunluk (venöz distansiyon), 'Beck Triadı' olarak bilinen kardiyak tamponadın klasik bulgularıdır. Akciğer seslerinin her iki tarafta eşit ve doğal olması, bu tabloya benzer klinik veren tansiyonlu pnömotoraksı dışlamaktadır. Odaklanmış travma ultrasonografisi (FAST), perikardiyal boşlukta sıvı (kan) birikimini göstermede %90'ın üzerinde duyarlılığa sahiptir ve acil serviste en uygun ilk tanısal adımdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın vital bulgularını ve fizik muayenesini değerlendir
Hipotansiyon (85/5585/55 mmHg), taşikardi (125125/dak) ve juguler venöz dolgunluk (Beck Triadı'nın iki bileşeni) saptandı.
Şok tablosundaki bir travma hastasında etiyolojiyi belirlemek hayati önem taşır.
2
Akciğer oskültasyon bulgularını yorumla
Solunum seslerinin eşit ve doğal olması tansiyonlu pnömotoraksı dışlar.
Tansiyonlu pnömotoraks ve kardiyak tamponad benzer şekilde juguler venöz dolgunluk ve hipotansiyon yapar; ayırıcı tanı oskültasyon ile yapılır.
3
En hızlı tanısal aracı seç
Yatak başı ultrasonografi (FAST) ile perikardiyal alandaki sıvı varlığı gösterilir.
ATLS protokolüne göre hemodinamik instabilitesi olan hastada kardiyak tamponad şüphesinde ilk adım FAST'tir.

Anahtar Kavram

Kardiyak Tamponad ve Tansiyonlu Pnömotoraks Ayırıcı Tanısı

Daha Fazla Pratik

Kardiyak tamponad tanısı kesinleşen ve sıvı resüsitasyonuna yanıt vermeyen penetran yaralanmalı hastada bir sonraki adımın acil torakotomi olacağını unutmayın.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 5Soru

3434 yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. İlk bakıda hastanın kan basıncı 80/50 mmHg80/50\ mmHg, nabzı 128/dk128/dk ve solunum sayısı 30/dk30/dk olarak ölçülüyor. Fizik muayenede sağ göğüs duvarında inspiryumda içeri doğru çöken bir segment (paradoksal solunum) izleniyor. Aynı tarafta solunum seslerinin ileri derecede azaldığı ve perküsyonda matite olduğu saptanıyor. Hastaya sağ tüp torakostomi uygulanıyor ve anında 1650 mL1650\ mL kan drene oluyor. Bu hasta için en uygun sonraki adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Acil torakotomi uygulanması

Cevap

Başlangıç drenajı 1500 mL1500\ mL üzerinde olan masif hemotoraks vakalarında en uygun yaklaşım acil torakotomi uygulanmasıdır.
Hastada saptanan 1650 mL1650\ mL lik anlık drenaj, masif hemotoraks tanısı ve acil torakotomi endikasyonu için yeterlidir. ATLS rehberlerine göre bir göğüs tüpünden başlangıçta 1500 mL1500\ mL ve üzeri kan gelmesi veya takipte saatlik 200 mL200\ mL üzerinde kanamanın devam etmesi cerrahi müdahale gerektirir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın hemodinamik stabilitesini ve toraks bulgularını değerlendir.
Hipotansiyon (80/50 mmHg80/50\ mmHg), taşikardi (128/dk128/dk) ve sağda matite saptanması masif hemotoraksı düşündürür.
Şok tablosundaki travma hastasında yaşamı tehdit eden toraks yaralanmalarını dışlamak gerekir.
2
Tüp torakostomi sonrası drenaj miktarını ölç.
Anlık 1650 mL1650\ mL kan drenajı.
Drenaj miktarı, cerrahi müdahale (torakotomi) gerekliliğini belirleyen temel kriterdir.
3
Torakotomi kriterlerini kontrol et.
Drenaj miktarının 1500 mL1500\ mL üzerinde olduğu görülür.
ATLS protokolüne göre masif hemotoraksta başlangıç drenajının >1500 mL>1500\ mL olması veya saatlik >200 mL>200\ mL (2-4 saat) kanama olması cerrahi endikasyondur.

Anahtar Kavram

Masif Hemotoraks ve Acil Torakotomi Endikasyonları

Daha Fazla Pratik

Kardiyak tamponad ve tansiyonlu pnömotoraks arasındaki fizik muayene farklarını (akciğer sesleri ve perküsyon bulguları) tekrar ediniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 6Soru

2424 yaşında erkek hasta, sağ toraks alt bölgesinden (77. interkostal aralık, ön aksiller hat) ateşli silahla yaralanma sonucu acil servise getiriliyor. İlk bakıda hastanın bilinci açık ancak ajite; cildi soğuk ve nemli. Vital bulguları: Kan basıncı 75/45 mmHg75/45\ mmHg, nabız 135/dk135/dk, solunum sayısı 30/dk30/dk. Fizik muayenede sağ hemitoraks bazalinde solunum sesleri azalmış ve perküsyonla matite saptanıyor. Hastaya sağ tüp torakostomi uygulanıyor ve hemen 1100 mL1100\ mL taze kan drene oluyor. FAST (Odaklanmış Travma Sonografisi) incelemesinde perihepatik alanda serbest sıvı izleniyor. Agresif sıvı ve kan resüsitasyonuna rağmen hastanın kan basıncı 85/50 mmHg85/50\ mmHg üzerine çıkmıyor. Bu aşamada yapılması gereken en uygun müdahale hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Acil laparotomi

Cevap

Hemodinamik instabilitenin devam ettiği, FAST pozitifliği olan ve masif hemotoraks kriterlerini karşılamayan bu hastada en uygun yaklaşım acil laparotomidir.
Correct answer correctly identifies the need for immediate laparotomy in an unstable patient with a non-massive hemothorax (1100 mL) and positive FAST findings following a right-sided thoracoabdominal penetrating injury (7th ICS). Given the mechanism of injury and the lack of massive chest drainage, the source of ongoing hemorrhage is most likely intra-abdominal (e.g., liver injury).

Adım Adım Çözüm

1
Hemodinamik durum ve fizik muayene bulgularını değerlendir.
Hastanın şok tablosunda (hipotansiyon, taşikardi) olduğu ve sağda hemotoraks (matite, solunum sesi azalması) olduğu saptandı.
Sıvı resüsitasyonuna yanıt vermeyen şok, aktif bir kanama odağını gösterir.
2
Göğüs tüpü drenaj miktarını analiz et.
Drenajın 1100 mL1100\ mL olduğu görüldü.
Acil torakotomi endikasyonu için başlangıç drenajının >1500 mL>1500\ mL olması gerekir; 1100 mL1100\ mL masif hemotoraks tanımı için yetersizdir.
3
FAST bulgularını ve anatomik yaralanma bölgesini yorumla.
7. interkostal aralık diyafram seviyesindedir ve FAST pozitiftir.
Torako-abdominal yaralanmalarda diyafram altı yaralanmalar (karaciğer) unstabiliteye daha sık yol açar.
4
Cerrahi önceliği belirle.
Laparotomi kararı verildi.
Hemototaks kriterleri karşılanmadığı ancak karın içi kanama kanıtlandığı için öncelik abdomendedir.

Anahtar Kavram

Torako-abdominal yaralanmalarda cerrahi öncelik ve masif hemotoraks cerrahi endikasyonları.

Daha Fazla Pratik

Penetran göğüs yaralanmalarında acil torakotomi endikasyonlarını tekrar gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 7Soru

3838 yaşında erkek hasta, araç içi yüksek hızlı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Belirgin solunum sıkıntısı olan hastanın geliş vital bulguları; kan basıncı 75/45 mmHg75/45\ mmHg, nabız 132/dakika132/dakika, solunum sayısı 34/dakika34/dakika ve maske ile O2O_2 desteği altında SpO2SpO_2 %8484 olarak saptanıyor. Fizik muayenede sol hemitoraksta inspiryumda içe çökme, ekspiryumda dışa itilme şeklinde paradoksal hareket izleniyor. Oskültasyonda sol tarafta solunum sesleri alınamıyor ve perküsyonda matite saptanıyor. Boyun venleri kollabe (düz) olan hastaya hızlı kristaloid resüsitasyonu başlanıyor ve sol tüp torakostomi uygulanıyor. Tüp takılmasını takiben hemen 1650 ml1650\ ml taze kan drenajı olduğu gözleniyor. Bu hasta için en uygun bir sonraki adım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Acil torakotomi

Cevap

Masif hemotoraks ve hemodinamik instabilite nedeniyle acil torakotomi uygulanmalıdır.
Vakada hastanın hemodinamik olarak anstabil olması (75/45 mmHg75/45\ mmHg) ve göğüs tüpü takılır takılmaz 1650 ml1650\ ml kan gelmesi 'Masif Hemotoraks' tanısını koydurur. ATLS protokolüne göre masif hemotoraks saptanan (ilk drenajın >1500 ml>1500\ ml olması veya saatlik 200300 ml200-300\ ml kanamanın 242-4 saat devam etmesi) ve resüsitasyona yanıt vermeyen hastalarda acil torakotomi endikedir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik değerlendirme ve tanı koyma
Hastada yelken göğüs (paradoksal hareket) ve solda matite (hemotoraks) saptandı.
Vital bulgular (BP 75/45BP\ 75/45, Nabız 132132) şok tablosunu doğrulamaktadır.
2
İlk müdahale ve drenaj miktarının takibi
Tüp torakostomi sonrası 1650 ml1650\ ml kan drenajı oldu.
Masif hemotoraks tanısı için eşik değer olan 1500 ml1500\ ml aşılmıştır.
3
Cerrahi kararının verilmesi
Acil torakotomi kararı alındı.
Masif hemotoraks kriterleri saptanan anstabil hastalarda 'next best step' acil torakotomidir.

Anahtar Kavram

Masif hemotoraksın tanımı ve cerrahi endikasyonları.

Daha Fazla Pratik

Torakotomi endikasyonları arasında yer alan diğer durumları (özofagus perforasyonu, büyük damar yaralanması şüphesi) gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 8Soru

2626 yaşında erkek hasta, göğüs sol prekordiyal bölgeden bıçaklanma sonrası acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde boyun venlerinde belirgin dolgunluk saptanırken, akciğer oskültasyonunda solunum sesleri her iki hemitoraksta eşit ve doğal olarak alınıyor. Kalp seslerinin derinden geldiği fark ediliyor. Vital bulguları; kan basıncı 85/5585/55 mmHg, nabız 120120/dakika ve solunum sayısı 2626/dakika olarak ölçülüyor. Bu hastada tanıyı doğrulamak ve yönetimi planlamak için yapılması gereken en uygun sonraki adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Odaklanmış travma sonografisi (FAST) ile perikardın değerlendirilmesi

Cevap

Hipotansif ve boyun venöz dolgunluğu olan, ancak akciğer sesleri doğal olan hastada kardiyak tamponad ön tanısıyla perikardın FAST ile değerlendirilmesi en uygun adımdır.
Doğru seçenek olan FAST ile değerlendirme, Beck triadının (hipotansiyon, JVD, derinden gelen kalp sesleri) görüldüğü ve akciğer seslerinin eşit olduğu kardiyak tamponad şüphesinde izlenmesi gereken ATLS protokolüdür. FAST, yatak başında hızlı ve invaziv olmayan bir şekilde perikardiyal sıvıyı göstererek cerrahi veya perikardiyosentez kararını kesinleştirir.

Adım Adım Çözüm

1
Hemodinamik durumu ve fizik muayene bulgularını değerlendir
Hipotansiyon (85/5585/55 mmHg) ve taşikardi (120120/dakika) ile obstrüktif şok tablosu saptandı.
Travma hastasında şok türünü belirlemek müdahale önceliğini değiştirir.
2
Tansiyon pnömotoraks ve kardiyak tamponad ayrımını yap
Boyun venöz dolgunluğu var ancak solunum sesleri eşit; bu durum tansiyon pnömotoraks yerine kardiyak tamponadı destekler.
Tansiyon pnömotoraksta etkilenen tarafta solunum sesleri azalır veya alınmaz, perküsyonda hipersonorite mevcuttur.
3
Tanıyı doğrulamak için yatak başı görüntüleme uygula
FAST (Odaklanmış Travma Sonografisi) ile perikardiyal mesafede sıvı/kan saptandı.
FAST, instabil hastada perikardiyal tamponad tanısında altın standart ve en hızlı yöntemdir.

Anahtar Kavram

Kardiyak Tamponad ve Tansiyon Pnömotoraks Ayrımı
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 9Soru

4545 yaşında erkek hasta, yüksekten düşme sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan fizik muayene ve radyolojik değerlendirme sonucunda sol 11. ve 22. kotlarda izole kırık saptanan hastanın hemodinamik bulguları stabildir. Bu hastada, kırılan kotların anatomik komşuluğu nedeniyle öncelikle aşağıdaki yapılardan hangisinin yaralanma ihtimali dışlanmalıdır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Arkus aorta veya subklavyen damarlar

Cevap

Arkus aorta veya subklavyen damarların yaralanma ihtimali, üst kot kırıklarının anatomik yakınlığı ve gerektirdiği yüksek enerji nedeniyle öncelikle dışlanmalıdır.
Arkus aorta veya subklavyen damarlar seçeneği doğrudur çünkü 11. ve 22. kotlar klavikula ve skapula tarafından korunan, kırılması için çok yüksek enerji gerektiren yapılardır. Bu kotların kırılması durumunda, anatomik komşulukları nedeniyle özellikle büyük damar yaralanmaları ve brakiyal pleksus hasarı açısından dikkatli olunmalıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Kırılan kotların anatomik seviyesini belirle.
11. ve 22. kotların (üst torasik kafes) kırıldığı saptandı.
Vücudun en korunaklı kotları olan ilk iki kotun kırılması için gereken travma şiddetini analiz etmek için.
2
Bu bölgedeki komşu hayati yapıları hatırla.
Üst kotların arkus aorta, subklavyen damarlar ve brakiyal pleksus ile yakın komşuluğu olduğu belirlendi.
Kemik fragmanlarının veya travmanın şiddetinin bu yapılara zarar verme riskini değerlendirmek için.
3
Klinik önceliği belirle.
Vasküler yaralanma riski nedeniyle anjiyografik değerlendirme veya yakın vasküler takip gerekliliği ortaya çıktı.
Yüksek enerjili travmalarda hayatı tehdit eden gizli vasküler yaralanmaları atlamamak için.

Anahtar Kavram

Üst kot (1. ve 2. kot) kırıkları yüksek enerjili travma göstergesidir ve vasküler yaralanma riski taşır.
Tahmini Süre:45s
Soru 10Soru

4242 yaşında erkek hasta, yüksekten düşme sonrası acil servise getiriliyor. Sol göğüs duvarında paradoksal solunum izlenen hastanın kan basıncı 75/4075/40 mmHgmmHg, nabız 140140/dak ve solunum sayısı 3232/dak saptanıyor. Fizik muayenede juguler venlerin kollabe olduğu, sol hemitoraksta solunum seslerinin duyulmadığı ve perküsyonda matite alındığı gözleniyor. Hastaya sol tüp torakostomi uygulanıyor ve hemen 12501250 mlml kan drene oluyor. Resüsitasyona (22 litre kristaloid ve 22 ünite tam kan) rağmen kan basıncı 85/5085/50 mmHgmmHg seyreden hastanın, takibinin ilk saatinde göğüs tüpünden 300300 mlml taze kan daha geliyor.

Bu hasta için en uygun bir sonraki adım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Acil sol torakotomi

Cevap

Hastanın hemodinamik instabilitesinin devam etmesi ve drenaj miktarının cerrahi eşikleri aşması nedeniyle 'Acil sol torakotomi' uygulanmalıdır.
Doğru yanıt olan acil torakotomi seçeneği, hastanın ATLS kriterlerine göre masif hemotoraks cerrahi endikasyonlarını karşılaması nedeniyle seçilmiştir. Hastanın başlangıç drenajı (12501250 mlml) ve takibindeki ilk saatteki drenajı (300300 mlml) toplandığında 15001500 mlml sınırı aşılmaktadır. Ayrıca saatlik 200200 mlml üzerindeki kanama devamlılığı da tek başına cerrahi endikasyondur.

Adım Adım Çözüm

1
Hemodinamik durumu ve fizik muayene bulgularını değerlendir.
Hipotansiyon, taşikardi, kollabe juguler venler ve tek taraflı matite; hipovolemik şoka neden olan masif hemotoraksı işaret eder.
Şokun tipini belirlemek (obstrüktif vs hipovolemik) müdahale önceliğini belirler.
2
Juguler venlerin durumuna göre ayırıcı tanı yap.
Juguler venler kollabe ise masif hemotoraks; dolgun ise tansiyon pnömotoraks veya kardiyak tamponad düşünülür.
Toraks travmasında hayatı tehdit eden üç ana tablonun ayrımı için kritiktir.
3
Tüp torakostomi sonrası drenaj miktarını analiz et.
Başlangıçta 12501250 mlml, ilk saatte ek olarak 300300 mlml olmak üzere toplam 15501550 mlml drenaj saptandı.
ATLS protokolüne göre torakotomi endikasyonlarını doğrulamak için gereklidir.
4
Cerrahi endikasyonu onayla.
Drenajın başlangıçta >1500>1500 mlml olması veya takibinde >200>200 mlml/saat (2-4 saat boyunca) olması cerrahi gerektirir.
Aktif büyük damar veya interkostal arter yaralanması cerrahi kontrol gerektirir.

Anahtar Kavram

Masif hemotoraks yönetiminde acil torakotomi endikasyonları ve şok türlerinin juguler venöz dolgunluk ile ayrımı.
Soru 11Soru

4242 yaşında erkek hasta, 44 metre yükseklikten düşme sonrası acil servise getiriliyor. İlk değerlendirmede kan basıncı 105/70105/70 mmHgmmHg, nabız 9595/dakika, solunum sayısı 2222/dakika olarak saptanıyor. Fizik muayenede sol hemitoraksta solunum seslerinin azaldığı ve perküsyonda matite alındığı belirleniyor. Çekilen akciğer grafisinde sol hemitoraksta yaygın opasite izleniyor. Hastaya 3232 FF tüp torakostomi uygulanıyor ve anında 13001300 mlml defibrine kan drenajı oluyor. Bir saatlik takipte hastaya 22 ünite kristaloid ve 11 ünite eritrosit süspansiyonu veriliyor. Birinci saatin sonunda kan basıncı 80/5080/50 mmHgmmHg, nabız 135135/dakika ölçülüyor ve göğüs tüpü drenajının son bir saatte 300300 mlml daha arttığı gözleniyor. Bu hasta için en uygun bir sonraki adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Acil torakotomi

Cevap

Acil torakotomi uygulanması en uygun adımdır.
Acil torakotomi seçeneği doğrudur çünkü hastada masif hemotoraks bulguları mevcuttur ve ATLS protokollerine göre cerrahi müdahale kriterleri karşılanmaktadır. Bu kriterler: 1) İlk takılan göğüs tüpünden anında 15001500 mlml veya daha fazla kan gelmesi, 2) Uygun resüsitasyona rağmen devam eden kanamanın saatte 200200 mlml üzerinde olması (2-4 saat boyunca) veya 3) Hastanın hemodinamik olarak düzelmemesidir. Bu vakada hem başlangıç drenajı yüksektir hem de takipte devam eden kanama ile birlikte şok tablosu derinleşmektedir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Hipotansiyon, taşikardi, tek taraflı solunum sesi azalması ve matite varlığı masif hemotoraksa işaret eder.
Tanıyı doğrulamak ve şiddetini belirlemek için.
2
Tüp torakostomi yanıtının analizi
Başlangıçta 13001300 mlml drenaj olması masif sınıra (15001500 mlml) yakındır.
Surgikal müdahale kriterlerini değerlendirmek için.
3
Hemodinamik stabilite ve devam eden kanama kontrolü
Resüsitasyona rağmen BP 80/5080/50 mmHgmmHg (instabil) ve drenajın >200>200 mlml/saat olması cerrahi endikasyondur.
Ameliyathaneye geçiş kararını kesinleştirmek için.

Anahtar Kavram

Masif Hemotoraks Cerrahisi Endikasyonları

Daha Fazla Pratik

Masif hemotoraks drenaj kriterlerinin yanı sıra, torakotomi gerektiren diğer toraks travması durumlarını (örneğin; kardiyak tamponad, trakeobronşiyal yaralanma) gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 12Soru

3232 yaşında erkek hasta, araç içi trafik kazası sonrası acil servise ağır şok tablosunda getiriliyor. Yapılan ilk değerlendirmede kan basıncı 75/4575/45 mmHgmmHg, nabız 130130/dakika ve solunum sayısı 3030/dakika olarak ölçülüyor. Fizik muayenesinde boyun venöz dolgunluğu saptanan hastada, ayırıcı tanıda kardiyak tamponad yerine öncelikle tansiyonlu pnömotoraks düşünülmesini sağlayan klinik bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Etkilenen hemitoraksta solunum seslerinin azalmış veya alınamıyor olması

Cevap

Etkilenen hemitoraksta solunum seslerinin azalmış veya alınamıyor olması
Tansiyonlu pnömotoraks ve kardiyak tamponad, her ikisi de obstrüktif şok, hipotansiyon ve boyun venöz dolgunluğu (CVP artışı) ile prezante olur. Bunları birbirinden ayıran en temel klinik fark, akciğer oskültasyonudur. Tansiyonlu pnömotoraksta etkilenen tarafta akciğer kollabe olduğu için solunum sesleri duyulmazken, kardiyak tamponadda akciğerler etkilenmediği için solunum sesleri her iki tarafta eşit ve doğaldır.

Adım Adım Çözüm

1
Hemodinamik instabilite ve boyun venöz dolgunluğu bulgularını değerlendir
Hipotansiyon, taşikardi ve venöz dolgunluk; toraks travmasında öncelikle obstrüktif şok nedenlerini (tansiyonlu pnömotoraks ve kardiyak tamponad) düşündürür.
Ayırıcı tanıya odaklanmak için en olası patolojileri belirlemek gerekir.
2
Oskültasyon bulgularını karşılaştır
Tansiyonlu pnömotoraksta tek taraflı solunum sesleri yoktur. Kardiyak tamponadda ise solunum sesleri normaldir ancak kalp sesleri derinden gelebilir.
Solunum sesleri bu iki hayatı tehdit eden tabloyu ayırmak için en hızlı ve güvenilir fizik muayene parametresidir.
3
Perküsyon ve trakea konumunu kontrol et
Tansiyonlu pnömotoraksta perküsyonda hipersonorite ve karşı tarafa trakeal deviasyon beklenir.
Fizik muayene bulgularını bütünleştirerek tanıyı kesinleştirir.

Anahtar Kavram

Tansiyonlu pnömotoraks ve kardiyak tamponadın ayırıcı tanısı

Daha Fazla Pratik

Tansiyonlu pnömotoraks tanısı konulan bir hastada radyolojik tetkik beklenmeksizin yapılması gereken acil dekompresyon basamaklarını gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 13Soru

4444 yaşında erkek hasta, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. İlk bakıda sol toraks duvarında inspiryumda içe çökme, ekspiryumda ise dışa itilme şeklinde paradoksal hareket izleniyor. Hastanın başlangıç vital bulguları aşağıdaki tabloda verilmiştir:

ParametreDeğer
Kan Basıncı75/40 mmHg75/40\ mmHg
Nabız135/dk135/dk
Solunum Sayısı32/dk32/dk

Fizik muayenede sol hemitoraksta solunum sesleri alınamıyor ve perküsyonla matite saptanıyor. Hastaya derhal sol tüp torakostomi uygulanıyor ve anında 1600 ml1600\ ml taze kan drene oluyor. Agresif kristaloid ve kan resüsitasyonuna rağmen hastanın kan basıncı 80/55 mmHg80/55\ mmHg seyrediyor. Bu hasta için en uygun sonraki adım hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Kanamaya yönelik acil torakotomi uygulanması

Cevap

Masif hemotoraks kriterlerini karşılayan ve hemodinamik olarak anstabil seyreden hastada yapılması gereken en uygun adım acil torakotomidir.
Hastada saptanan 1600 ml1600\ ml ilk drenaj miktarı, masif hemotoraksın klasik cerrahi endikasyon eşiği olan 1500 ml1500\ ml değerinin üzerindedir. Ayrıca agresif resüsitasyona rağmen kan basıncının düzelmemesi (80/55 mmHg80/55\ mmHg), aktif kanamanın devam ettiğini ve hastanın ameliyathaneye (torakotomiye) alınması gerektiğini gösterir.

Adım Adım Çözüm

1
Hemodinamik instabilite ve solunum seslerinin kaybı değerlendirilir.
Hastada şok tablosu ve tek taraflı ses kaybı mevcut.
Tansiyon pnömotoraks ve masif hemotoraks ayrımı yapılmalıdır.
2
Perküsyon bulgusu yorumlanır.
Matite saptanması masif hemotoraks lehinedir (Hiperrezonans pnömotoraks düşündürürdü).
Ayırıcı tanıda perküsyon bulgusu kritiktir.
3
Tüp torakostomi sonrası drenaj miktarı ve hasta yanıtı analiz edilir.
1600 ml1600\ ml drenaj ve düzelmeyen hipotansiyon saptanmıştır.
ATLS protokolüne göre masif hemotoraks cerrahi endikasyonları karşılanmaktadır.
4
Cerrahi müdahale kararı verilir.
Acil torakotomiye geçilir.
Hemorajik şokun cerrahi kontrolü önceliklidir.

Anahtar Kavram

Masif Hemotoraks ve Acil Torakotomi Endikasyonları
Soru 14Soru

28 yaşında erkek hasta, araç içi trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde hastanın ajite ve nefes darlığı içinde olduğu gözleniyor. Vital bulguları; kan basıncı 85/55 mmHg85/55\ mmHg, nabız 125/dk125/dk, solunum sayısı 34/dk34/dk ve oksijen saturasyonu %86\%86 olarak ölçülüyor. Fizik muayenede boyun venlerinde dolgunluk saptanıyor; sağ hemitoraksta solunum sesleri alınamıyor ve perküsyonda hipersonorite saptanıyor. Trakeanın sola deviye olduğu gözlenen bu hastada en öncelikli yapılması gereken müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sağ hemitoraksa acil iğne torakostomi uygulanması

Cevap

En öncelikli müdahale sağ hemitoraksa acil iğne torakostomi uygulanmasıdır.
Vakada tanımlanan hipotansiyon, boyun venöz dolgunluğu, tek taraflı solunum sesi kaybı ve hipersonorite klasik tansiyon pnömotoraks tablosudur. Bu durumda en hızlı ve hayat kurtarıcı adım plevral boşluktaki basıncı azaltmak için acil iğne torakostomi uygulanmasıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın havayolu, solunum ve dolaşım (ABC) değerlendirmesi yapılır.
Hipotansiyon (85/55 mmHg85/55\ mmHg) ve hipoksi (%86\%86) saptanarak hastanın instabil olduğu belirlenir.
Müdahale önceliğini belirlemek için vital bulguların analizi şarttır.
2
Göğüs muayene bulguları (solunum sesi kaybı, hipersonorite) ve venöz dolgunluk/trakeal deviasyon birleştirilir.
Klinik olarak tansiyon pnömotoraks tanısı konur.
Tansiyon pnömotoraks, havanın plevral boşluğa girip çıkamaması sonucu mediasteni ittiği ve venöz dönüşü engellediği acil bir durumdur.
3
İğne dekompresyonu (iğne torakostomi) uygulanır.
Plevral boşluktaki basınç düşürülerek mediastinal bası kaldırılır ve hemodinami düzelmeye başlar.
Bu işlem, daha sonra takılacak olan tüp torakostomi için zaman kazandıran en hızlı hayat kurtarıcı manevradır.

Anahtar Kavram

Tansiyon pnömotoraks klinik bir tanıdır ve tedavisi (iğne dekompresyonu) radyolojik tetkik beklenmeden derhal uygulanmalıdır.

Daha Fazla Pratik

Bundan sonraki adım olarak tüp torakostomi takılmasını ve hastanın akciğer ekspanse olduktan sonraki akciğer grafisini inceleyebilirsiniz.

Alternatif Yöntem

Modern ATLS v10 protokolüne göre, iğne dekompresyonu için 4. veya 5. interkostal aralık (orta koltuk altı hattı) artık 2. interkostal aralığa göre tercih edilebilmektedir. Ancak TUS gibi sınavlarda 2. interkostal aralık bilgisi halen geçerli bir seçenek olarak sorulabilir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 15Soru

5252 yaşında kadın hasta, balkon korkuluğunun kırılması sonucu yaklaşık 33 metre yükseklikten sert zemine düşme sonrası acil servise getiriliyor. İlk bakıda konfüze, soluk ve terlemiş olduğu gözlenen hastanın kan basıncı 70/4070/40 mmHg, nabzı 135135/dakika ve solunum sayısı 3232/dakika olarak ölçülüyor. Fizik muayenesinde sol hemitoraksta solunum sesleri alınamıyor, perküsyonla matite saptanıyor ve boyun venlerinin kollabe (düz) olduğu görülüyor. Bu hasta için en olası tanı ve uygulanması gereken ilk müdahale aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Masif hemotoraks - Tüp torakostomi

Cevap

Masif hemotoraks tanısı alan hastaya ilk müdahale olarak tüp torakostomi uygulanmalıdır.
Hastada saptanan bulgular (şok, tek taraflı solunum sesi kaybı, matite ve kollabe boyun venleri) ATLS protokolüne göre masif hemotoraksı işaret eder. Masif hemotoraks, plevral boşlukta >1500>1500 mL veya hastanın kan hacminin %2525'inden fazlasının birikmesi olarak tanımlanır. Tedavide öncelikle geniş çaplı bir göğüs tüpü (tüp torakostomi) takılarak hemotoraks boşaltılmalı ve akciğer ekspanse edilmelidir.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın vital bulgularının ve fizik muayene verilerinin değerlendirilmesi.
Hipotansiyon (70/4070/40 mmHg), taşikardi (135135/dak) ve tek taraflı solunum seslerinin kaybı saptandı.
Şok tablosundaki travma hastasında yaşamı tehdit eden toraks yaralanmalarını (Tansiyon pnömotoraks, masif hemotoraks, tamponad) ayırt etmek gerekir.
2
Perküsyon ve boyun veni muayenesinin yorumlanması.
Matite saptanması kan birikimini (hemotoraks), boyun venlerinin kollabe olması ise hipovolemiyi işaret eder.
Tansiyon pnömotoraksta hipersonorite ve venöz dolgunluk beklenirken, matite ve kollabe venler masif hemotoraks için ayırt edicidir.
3
Tanıya yönelik ilk girişimin belirlenmesi.
Sol hemitoraksa tüp torakostomi uygulanması ve eş zamanlı sıvı/kan resüsitasyonu.
Masif hemotoraksta biriken kanın boşaltılması ve akciğer ekspansiyonunun sağlanması için standart yaklaşım tüp torakostomidir.

Anahtar Kavram

Toraks travmalarında yaşamı tehdit eden tabloların fizik muayene (perküsyon ve venöz dolgunluk) ile ayırıcı tanısı.

İpuçları

1
Hastanın boyun venlerinin kollabe olması, şokun nedeninin hipovolemi (kan kaybı) mi yoksa obstrüksiyon (basınç) mu olduğu konusunda ipucu verir.

Daha Fazla Pratik

Masif hemotoraksta acil torakotomi endikasyonlarını (başlangıç drenaj miktarı ve saatlik kanama hızı) gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 16Soru

4848 yaşında erkek hasta, yüksek hızla seyreden araç içi trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. İlk değerlendirmede hastanın bilinci kapalı, solunumu yüzeyseldir. Vital bulguları; kan basıncı 85/50 mmHg85/50\ mmHg, nabız 135/dk135/dk (zayıf) ve solunum sayısı 32/dk32/dk olarak saptanıyor. Fizik muayenede sağ hemitoraksta solunum seslerinin alınamadığı ve perküsyonla hiperrezonans alındığı görülüyor. Boyun venlerinde dolgunluk saptanan hastaya sağ 22. interkostal aralıktan iğne dekompresyonu yapılıyor ve ardından 32 Fr32\ Fr göğüs tüpü takılıyor. Tüp takılmasını takiben su altı direnajında masif ve sürekli hava çıkışı gözleniyor. Kontrol akciğer grafisinde sağ akciğerin ekspanse olmadığı ve plevral boşluğun periferine değil, hilusa ve diyaframa doğru çöktüğü (fallen lung sign) izleniyor. Bu aşamada tanıyı kesinleştirmek için yapılması gereken en uygun işlem hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Rijit veya fleksibl bronkoskopi yapılması

Cevap

Masif hava kaçağı ve 'fallen lung' (çökmüş akciğer) bulgusu olan hastada kesin tanı için bronkoskopi uygulanmalıdır.
Vakada tanımlanan 'masif ve sürekli hava kaçağı' ile akciğer grafisindeki 'fallen lung sign' (akciğerin hilusa doğru çökmesi), ana bronş rüptürü için patognomonik bir bulgudur. Bu tür yaralanmalar genellikle karinanın 2.5 cm2.5\ cm yakınında meydana gelir. Kesin tanı, lezyonun yerini ve büyüklüğünü gösteren bronkoskopi ile konur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tablonun analizi
Tansiyonlu pnömotoraks şüphesiyle tüp takılmasına rağmen devam eden masif hava kaçağı.
Hava yolunda büyük bir yırtık (trakeobronşiyal yaralanma) olduğunu gösterir.
2
Radyolojik bulgunun değerlendirilmesi
Akciğerin hilusa doğru çökmesi (fallen lung sign).
Normal pnömotoraksta akciğer mediastene doğru çökerken, bronş rüptüründe akciğeri hilusa bağlayan tek yapı koptuğu için yerçekimiyle diyaframa/hilusa doğru çöker.
3
Tanısal yöntemin belirlenmesi
Bronkoskopi.
Yaralanmanın yerini (trakea vs ana bronş) ve boyutunu belirleyerek cerrahi planı oluşturur.

Anahtar Kavram

Trakeobronşiyal Yaralanmalar ve 'Fallen Lung' Belirtisi

Daha Fazla Pratik

Masif hemotoraks kriterlerini (başlangıç drenajı >1500 ml>1500\ ml veya saatlik >200 ml>200\ ml kanama) tekrar ederek torakotomi endikasyonlarını gözden geçirin.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 17Soru

4848 yaşında erkek hasta, yaklaşık 55 metre yükseklikten düşme sonrası acil servise getiriliyor. İlk bakıda ajite, soğuk ve soluk olduğu gözleniyor. Geliş vital bulguları; kan basıncı 75/4575/45 mmHgmmHg, nabız 138/dakika138/dakika, solunum sayısı 32/dakika32/dakika ve SpO2SpO_2 %\% 8686 (maske ile 1010 L/dkL/dk O2O_2 desteği altında) olarak ölçülüyor. Fizik muayenesinde sağ hemitoraks 585-8. kostalar hattında paradoksik solunum hareketi izleniyor; sağda perküsyonda matite ve solunum seslerinde belirgin azalma saptanıyor. Hastaya öncelikle endotrakeal entübasyon uygulanıyor ve 22 adet geniş fokal venöz yoldan kristaloid resüsitasyonu başlanıyor. Sağ hemitoraksa 3636 FF göğüs tüpü takıldığında anında 11501150 mlml kan drene oluyor. Resüsitasyona 22 ünite tam kan transfüzyonu ile devam edilen hastanın 11 saat sonraki değerlendirmesinde vital bulguları; kan basıncı 85/5585/55 mmHgmmHg, nabız 124/dakika124/dakika ve göğüs tüpünden son bir saatteki drenajı 280280 mlml olarak saptanıyor.

Bu aşamada hastada en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Acil torakotomi

Cevap

Masif hemotoraks tablosunda drenaj hızı ve persistan instabilite nedeniyle acil torakotomi uygulanmalıdır.
Hastanın başlangıç drenajı (11501150 mlml) 15001500 mlml sınırının altında olsa da, takip eden birinci saatteki drenajın 280280 mlml olması (>200>200 ml/saatml/saat kriteri) ve 22 ünite kan transfüzyonuna rağmen hastanın halen hipotansif kalması, durdurulamayan masif bir kanamayı gösterir. Bu tablo ATLS 10. edisyon kriterlerine göre acil torakotomi gerektirir.

Adım Adım Çözüm

1
Hemodinamik stabiliteyi değerlendir
Hasta 22 ünite kan transfüzyonuna rağmen halen hipotansif (85/5585/55 mmHgmmHg).
Resüsitasyona yanıt, cerrahi kararında kritik bir parametredir.
2
Göğüs tüpü drenaj miktarı ve hızını analiz et
İlk drenaj 11501150 mlml, birinci saat sonundaki ek drenaj 280280 mlml (toplam 14301430 mlml).
Cerrahi endikasyon için ilk drenajın >1500>1500 mlml olması veya saatlik drenajın 242-4 saat boyunca >200>200 ml/saatml/saat olması gerekir.
3
Cerrahi endikasyonları birleştir
Saatlik drenajın >200>200 mlml olması VE transfüzyona rağmen instabilitenin sürmesi acil cerrahiyi zorunlu kılar.
ATLS protokolüne göre masif hemotoraksta bu bulgular acil torakotomi endikasyonudur.

Anahtar Kavram

Masif hemotoraksta acil torakotomi endikasyonları: İlk drenajda >1500>1500 mlml kan gelmesi, saatlik kanamanın 200200 mlml'den fazla olması (242-4 saat boyunca) veya resüsitasyona rağmen hemodinamik instabilitenin devam etmesidir.

Daha Fazla Pratik

Kardiyak tamponad ve tansiyonel pnömotoraksın JVD ve trakeal deviasyon bulguları ile ayırıcı tanısını tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 18Soru

Üniversite yerleşkesinde delici aletle yaralanan 2222 yaşında bir kadın hasta acil servise getiriliyor. Sağ toraks anteriorunda giriş yarası saptanan hastanın belirgin solunum sıkıntısı mevcuttur. Vital bulguları; kan basıncı 85/5585/55 mmHg, nabız 125125/dakika, solunum hızı 3030/dakika ve oksijen satürasyonu %86\%86 olarak ölçülüyor. Fizik muayenede boyun venlerinde dolgunluk, sağ hemitoraksta solunum seslerinin yokluğu ve trakeanın sola itildiği izleniyor. Bu klinik tablo karşısında vakit kaybetmeden yapılması gereken en uygun işlem aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: İğne torakostomi (dekompresyon) uygulanması

Cevap

Hipotansiyon, boyun ven dolgunluğu, tek taraflı solunum sesi yokluğu ve trakeal deviyasyon ile karakterize tansiyonel pnömotoraks tablosunda en uygun ilk adım iğne torakostomi (dekompresyon) uygulanmasıdır.
Doğru seçenek olan dekompresyon işlemi, tansiyonel pnömotoraks tanısı konulan veya şüphelenilen anstabil hastalarda hayat kurtarıcı ilk müdahaledir. Bu tabloda hava, plevral boşluğa girer ancak çıkamaz, bu da mediastinal yapıların karşı tarafa itilmesine ve kalbe venöz dönüşün engellenmesine neden olur. İğne torakostomi bu basıncı hızlıca düşürür.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Hipotansiyon (85/5585/55 mmHg), taşikardi (125125/dak) ve solunum sıkıntısı saptanması.
Hastanın hemodinamik olarak anstabil (obstrüktif şok tablosu) olduğunu belirlemek için.
2
Spesifik fizik muayene bulgularının analizi
Sağda solunum sesi yokluğu ve trakeanın sola itilmesi tansiyonel pnömotoraks tanısını koydurur.
Kardiyak tamponad (akciğer sesleri doğal) ve basit pnömotoraks (hemodinamik stabil) ayrımı yapmak için.
3
Acil müdahale yöntemi seçimi
Radyolojik tetkik beklenmeden iğne dekompresyonu yapılması.
Plevral boşluktaki yüksek basınçlı havayı tahliye ederek venöz dönüşü ve kardiyak debiyi düzeltmek için.

Anahtar Kavram

Tansiyonel Pnömotoraks Tanı ve Tedavisi

Alternatif Yöntem

Modern ATLS kılavuzlarına göre, iğne dekompresyonu erişkinlerde 5. interkostal aralıkta, orta aksiller hattın hemen önünden yapılabilir; ancak iğne dekompresyonu geçici bir önlemdir ve hemen ardından tüp torakostomi uygulanmalıdır.
Tahmini Süre:45s
Soru 19Soru

4545 yaşında erkek hasta, iş kazası sonrası göğüs üzerine düşme şikayetiyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenede göğüs sağ ön-yan duvarında solunumla birlikte paradoksal hareket gözleniyor. Vital bulguları; kan basıncı 130/80130/80 mmHg, nabız 8888/dakika, solunum sayısı 2222/dakika ve oda havasında oksijen saturasyonu (SpO2SpO_2) %94 olarak ölçülüyor. Akciğer grafisinde sağ 4,54, 5 ve 66. kotlarda her birinde ikişer adet kırık izleniyor. Bu hasta için en uygun başlangıç yönetim stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yeterli ağrı kontrolünün sağlanması ve agresif pulmoner hijyen

Cevap

Yeterli ağrı kontrolünün sağlanması ve agresif pulmoner hijyen (fizyoterapi, öksürtme, aspire etme) yelken göğüs yönetiminde temel yaklaşımdır.
Yelken göğüs, göğüs duvarının bir segmentinin geri kalanından ayrılması sonucu solunum sırasında paradoksal hareket etmesi durumudur. Bu hastalarda asıl sorun göğüs duvarı mekaniğinden ziyade eşlik eden akciğer kontüzyonudur. Tedavideki en kritik nokta, hastanın derin nefes alabilmesini ve sekresyonlarını atabilmesini sağlamak amacıyla yapılan etkin ağrı kontrolüdür. Epidural analjezi altın standarttır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik tablosunu ve paradoksal solunumu değerlendir
Yelken göğüs (flail chest) tanısı doğrulanır (en az ikişer yerinden kırılmış komşu 3 veya daha fazla kot).
Tanının doğru konulması yönetim planını belirler.
2
Hemodinamik stabiliteyi ve solunum rezervini kontrol et
SpO2SpO_2 %94 ve solunum sayısı 2222/dakika olması hastanın henüz dekompanse olmadığını gösterir.
Acil entübasyon gerekliliğini dışlamak için hayati önem taşır.
3
Etkin analjezi yöntemini seç
Epidural kateter veya interkostal bloklar gibi yöntemlerle ağrının dindirilmesi sağlanır.
Ağrı nedeniyle kısıtlı solunum yapılması (splinting) atelektazi ve pnömoniye yol açar.

Anahtar Kavram

Yelken göğüs tedavisinde 'internal splintleme' (mekanik ventilasyon) rutin değildir; temel amaç ağrı kontrolü ile sekonder akciğer komplikasyonlarını önlemektir.
Soru 20Soru

3030 yaşında erkek hasta, delici alet yaralanması sonrası acil servise getiriliyor. Yapılan ilk bakıda sağ toraks anteriorunda yaklaşık 66 cm boyutunda, solunumla birlikte hava giriş çıkışının olduğu (emici göğüs yarası) saptanıyor. Hastanın kan basıncı 110/70110/70 mmHg, nabzı 9595/dk ve solunum sayısı 2424/dk olarak ölçülüyor. Bu aşamada yapılması gereken ilk müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Yaranın üzerine üç tarafı kapalı, bir tarafı açık pansuman uygulamak

Cevap

Yaranın üzerine üç tarafı kapalı, bir tarafı açık pansuman uygulamak
Açık pnömotoraks (emici göğüs yarası) vakalarında ilk müdahale, yaranın üzerine üç tarafı kapalı, bir tarafı açık pansuman uygulamaktır. Bu pansuman türü bir 'valv' (kapakçık) görevi görür; inspiryum sırasında yara üzerine yapışarak plevral boşluğa hava girişini engeller, ekspiryum sırasında ise plevral boşluktaki havanın dışarı tahliye edilmesine olanak tanır. Böylece hem pnömotoraksın ilerlemesi durdurulur hem de tansiyon pnömotoraks riski ortadan kaldırılır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu tanımlama
Emici göğüs yarası (Açık Pnömotoraks) tanısı konur.
Yaranın göğüs çapının 2/3'ünden büyük olması durumunda hava, trakea yerine direnci daha düşük olan göğüs duvarındaki defektten girmeyi tercih eder.
2
Acil pansuman uygulaması
Üç tarafı flasterlenmiş gazlı bez yerleştirilir.
Bu yöntem, inspiryumda pansumanın yara üzerine yapışarak hava girişini engellemesini, ekspiryumda ise serbest kenardan havanın dışarı çıkmasını sağlar.
3
Komplikasyon önleme
Tansiyon pnömotoraks gelişimi engellenir.
Yaranın tamamen kapatılması durumunda plevral boşlukta biriken hava dışarı çıkamaz ve mediastinal kaymaya neden olur.

Anahtar Kavram

Açık pnömotoraksın (emici göğüs yarası) acil yönetiminde valv mekanizması sağlayan üç tarafı kapalı pansuman kullanımı.
Tahmini Süre:45s
Sayfa 1 / 2Sonraki