Romatoloji

$28$ yaşında kadın hasta, çocukluk çağından beri tekrarlayan karın ağrısı ve ateş şikayetleri nedeniyle Ailevi Akdeniz Ateşi ($FMF$) tanısıyla takip edilmektedir. Günde $1.5$ mg kolşisin tedavisi altında son bir yıldır klinik olarak remisyonda olan hastanın yapılan laboratuvar incelemesinde $CRP$ ve Serum Amyloid A ($SAA$) düzeyleri normal sınırlardadır. $8$ haftalık gebe olduğunu öğrenen ve ilacın teratojenik etkilerinden endişe ederek tedaviyi bırakmak isteyen hastaya yaklaşımda en doğru ifade aşağıdakilerden hangisidir?

$48$ yaşında kadın hasta, ellerinde soğukla tetiklenen morarma ve gövdesine kadar ilerleyen cilt sertleşmesi şikayetleriyle başvuruyor. Yapılan tetkiklerinde Anti-Scl-$70$ (anti-topoizomeraz $I$) antikoru pozitif saptanan bu hastada, aşağıdaki komplikasyonlardan hangisinin gelişme riski en yüksektir?

$63$ yaşında erkek hasta, yaklaşık $2$ yıldır devam eden ve özellikle merdiven çıkarken artan sol diz ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Ağrısının dinlenmekle geçtiğini, sabahları eklemlerini hareket ettirmekte zorlandığını ancak bu durumun $10-15$ dakikadan uzun sürmediğini belirtiyor. Bu hastada görülen ağrı karakteri ve sabah tutukluğu süresi göz önüne alındığında, en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

42 yaşında kadın hasta, son 4 aydır her iki el küçük eklemlerinde ağrı ve şişlik şikayetiyle başvuruyor. Sabahları eklemlerindeki tutukluğun öğle saatlerine kadar sürdüğünü ifade ediyor. Fizik muayenede her iki el proksimal interfalangeal ($PIP$) ve metakarpofalangeal ($MCP$) eklemler ile el bileklerinde hassasiyet ve şişlik saptanıyor. Bu hastada aşağıdaki klinik veya laboratuvar bulgularından hangisinin saptanması, tanıda öncelikle Romatoid Artrit'ten ($RA$) uzaklaşılmasına neden olur?

$50$ yaşında kadın hasta; son $5$ yıldır ellerinde soğukla tetiklenen morarma, parmaklarda şişlik ve katı gıdaları yutarken takılma hissi şikayetleriyle takip edilmektedir. Fizik muayenesinde parmaklarda sklerodaktili ve yüz bölgesinde telenjektaziler saptanıyor. Raynaud fenomeni için kalsiyum kanal blokeri kullanmakta olan hastanın muayenesinde parmak uçlarında yeni gelişen, ağrılı ve çukursu ülserler (dijital ülserler) gözleniyor. Bu hastada yeni dijital ülserlerin gelişimini önlemek amacıyla mevcut tedavisine eklenmesi en uygun olan ajan aşağıdakilerden hangisidir?

$46$ yaşında erkek hasta; yıllardır devam eden, son zamanlarda şiddetlenen bronşiyal astım, alerjik rinit ve nazal polipozis öyküsüyle başvuruyor. Fizik muayenesinde her iki bacakta palpabl purpuralar ve sağ düşük ayak (mononöritis simpleks) saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde eozinofil sayısı $3.800/\mu L$ ($\%26$) olarak bulunuyor.

Bu hastada aşağıdaki bulgulardan hangisinin saptanması en az beklenir?

$47$ yaşında kadın hasta; her iki el metakarpofalangeal ($MKF$), proksimal interfalangeal ($PİF$) ve el bileği eklemlerinde $2$ saat süren sabah tutukluğu ve şişlik şikayetleriyle $4$ yıldır Romatoid Artrit ($RA$) tanısıyla takip edilmektedir. Metotreksat tedavisine dirençli seyreden hastalık nedeniyle hastaya bir TNF-alfa inhibitörü (örneğin adalimumab) başlanması planlanmaktadır. Tedavi öncesi tarama tetkiklerinde PPD testi $12$ mm saptanmış, akciğer grafisi ise normal olarak değerlendirilmiştir. Bu hastada izlenmesi gereken en uygun tıbbi yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

Uzun yıllar kömür madeninde çalışan $55$ yaşındaki erkek hastanın yapılan romatolojik değerlendirmesinde aşağıdaki bulgular saptanmıştır:

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Bel ağrısı ve ayak parmağında şişlik şikayetiyle başvuran $28$ yaşındaki erkek hastanın anamnezinde, ağrısının sabahları daha şiddetli olduğu ve hareket ettikçe hafiflediği öğreniliyor. Fizik muayenesinde bilateral sakroiliak eklem hassasiyeti ve sağ ayak $3$. parmağında diffüz, sosis benzeri şişlik (daktilit) saptanıyor. Bu klinik tabloya sahip bir hastada aşağıdakilerden hangisinin saptanması en az olasıdır?

$30$ yaşında kadın hasta; $2$ aydır devam eden aralıklı ateş, eklemlerde ağrı, nefes alırken batan göğüs ağrısı ve ağız içinde ağrısız yaralar şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde el eklemlerinde eroziv olmayan artrit, her iki akciğer bazalinde matite ve orofarenkste ülserler saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde; $ANA\ 1:320$, anti-Sm pozitif, Coombs pozitif hemolitik anemi, trombositopeni ($65.000/mm^3$) ve düşük $C3$ düzeyi saptanıyor. Sistemik Lupus Eritematozus sınıflandırmasında kullanılan $2019\ EULAR/ACR$ kriterleri temel alındığında, bu hastada hangi 'alan' (domain) içinde yer alan birden fazla kriterden sadece birinin puanı toplam skora dahil edilir?

$75$ yaşında kadın hasta, sağ dizinde yaklaşık $24$ saattir devam eden aniden başlamış şiddetli ağrı, şişlik ve ısı artışı şikayetiyle başvuruyor. Özgeçmişinde hipertansiyon ve osteoartrit öyküsü bulunan hastanın, bir hafta önce geçirilmiş ağır bir pnömoni sonrası bu şikayetlerinin tetiklendiği öğreniliyor. Fizik muayenede sağ diz eklemi eritemli, efüzyonlu ve ileri derecede hassas saptanıyor. Diz grafisinde menisküslerde lineer kalsifikasyonlar ($kondrokalsinozis$) izleniyor. Bu hastadan yapılan eklem aspirasyon sıvısının polarize ışık mikroskobundaki incelemesinde aşağıdakilerden hangisinin görülmesi en olasıdır?

$55$ yaşında erkek hasta; son bir aydır devam eden ateş, nefes darlığı ve simetrik poliartrit şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenede bilateral plevral efüzyon saptanıyor. Özgeçmişinde hipertansiyon tedavisi için $6$ aydır hidralazin kullanımı mevcut olan hastada $ANA$ $1:320$ pozitif (homojen patern) ve Anti-histon antikorları pozitif bulunuyor. Bu hastada mevcut klinik tablonun 'İlaca Bağlı Lupus'tan ziyade 'İdiyopatik Sistemik Lupus Eritematozus' olduğunu en güçlü destekleyen bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

$26$ yaşında kadın hasta; son $2$ aydır yüzünde güneş ışığına maruziyet sonrası artan kızarıklık, el eklemlerinde sabah tutukluğu yapmayan ağrı ve belirgin halsizlik şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenede her iki malar bölgede nazolabial sulkusu koruyan, köprü tarzında eritematöz döküntü saptanıyor. Yapılan laboratuvar incelemesinde ANA $1:640$ (granüler) pozitif, lökosit sayısı $3200/mm^3$ ve tam idrar tetkikinde $+1$ proteinüri saptanıyor. Bu hastada klinik tabloyu destekleyen, tanıda özgüllüğü (spesifitesi) en yüksek olan otoantikor aşağıdakilerden hangisidir?

$56$ yaşında kadın hasta, yaklaşık $6$ aydır devam eden ve zaman zaman alevlenen el ağrısı ve eklemlerde şişlik şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede her iki el distal interfalangeal ($DİF$) ve proksimal interfalangeal ($PİF$) eklemlerinde Heberden ve Bouchard nodülleri ile birlikte belirgin hassasiyet, şişlik ve hafif eritem saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde $ESH$: $28$ mm/saat (N<$20$), $CRP$: $1.2$ mg/dL (N<$0.5$), $RF$ ve $Anti-CCP$ negatif bulunuyor. El grafisinde eklem aralıklarında daralma, subkondral skleroz ve eklem yüzeyinin santral kısmında belirgin erozyonlar izleniyor.

Bu klinik ve radyolojik tabloya sahip hastada görülen "martı kanadı" ($gull-wing$) görünümünü oluşturan temel mekanizma aşağıdakilerden hangisidir?

26 yaşında kadın hasta, 6 aydır devam eden, sabahları bir saatten uzun süren tutukluk ve hareketle azalan bel ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede lomber hareketler ağrılı ancak kısıtlılık saptanmıyor. Çekilen direkt pelvik grafide sakroiliak eklemler normal görünümdedir. Laboratuvar tetkiklerinde akut faz reaktanları (CRP, Sedimentasyon) yüksek saptanıyor. ASAS (Assessment of SpondyloArthritis international Society) kriterlerine göre, bu hastada aksiyel spondiloartropati tanısını kesinleştirmek ve aktif inflamasyonu göstermek için en uygun sonraki tetkik hangisidir?

52 yaşında erkek hasta; yaklaşık iki aydır devam eden ateş, 8 kg kilo kaybı, gezici eklem ağrıları ve yeni gelişen hipertansiyon şikayetleriyle başvuruyor. Özgeçmişinde özellik bulunmayan hastanın fizik muayenesinde kan basıncı 160/95 mmHg ölçülüyor ve sağ ayakta düşük ayak (foot drop) tespit ediliyor. Sistemik vaskülit ön tanısıyla tetkik edilen hastada, aşağıdaki laboratuvar veya klinik bulgulardan hangisinin varlığı Klasik Poliarteritis Nodosa (PAN) tanısından uzaklaşarak küçük damar vaskülitlerine (özellikle Mikroskobik Polianjiit) yönelmeyi gerektirir?

$48$ yaşında erkek hasta, son $3$ aydır devam eden yaygın kas ağrısı, halsizlik ve yaklaşık $8$ kg kilo kaybı şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde kan basıncı $165/105$ mmHg saptanıyor; her iki alt ekstremitede livedo reticularis ve sağ testiste belirgin hassasiyet izleniyor. Laboratuvar incelemesinde HBsAg $(+)$, sedimentasyon hızı $88$ mm/saat ve C-reaktif protein $112$ mg/L saptanıyor. İdrar analizinde eser proteinüri görülmekle birlikte, idrar sedimentinde eritrosit veya silendir saptanmıyor. Bu hastanın klinik tablosu ve olası tanısı göz önüne alındığında, aşağıdakilerden hangisinin bu tabloda görülmesi en az olasıdır?

Halsizlik ve eklem ağrıları şikayetiyle başvuran 24 yaşındaki kadın hastada, fizik muayenede her iki el eklemlerinde hassasiyet ve yüzde güneşe maruziyet sonrası artan eritematöz döküntüler saptanıyor. Sistemik Lupus Eritematozus (SLE) ön tanısıyla tetkikleri planlanan bu hastada, 2019 EULAR/ACR sınıflama kriterlerine göre diğer klinik ve laboratuvar kriterlerin değerlendirilmesine geçilebilmesi için mutlaka bulunması gereken zorunlu giriş kriteri (entry criterion) aşağıdakilerden hangisidir?

45 yaşında bir kadın hasta, el eklemlerinde simetrik ağrı ve şişlik ile sabahları $1$ saatten uzun süren eklem sertliği şikayetleriyle romatoloji polikliniğine başvuruyor. Yapılan muayenede metakarpofalangeal (MCP) ve proksimal interfalangeal (PİP) eklemlerde sinovit saptanan bu hastada, Romatoid Artrit (RA) tanısı için özgüllüğü en yüksek ($>\%95$) olan laboratuvar testi aşağıdakilerden hangisidir?

$2019\ EULAR/ACR$ Sistemik Lupus Eritematozus (SLE) sınıflandırma kriterlerine göre; $ANA$ pozitifliği ($1:160$) olan ve klinik olarak "akut perikardit" ($6$ puan), "artrit" ($6$ puan) ve "oral ülser" ($2$ puan) saptanan bir hastada, aşağıdaki ek bulgulardan hangisinin saptanması hastanın toplam tanı puanında bir artışa neden olmaz?