İnce ve Kalın Bağırsak Hastalıkları

$48$ yaşında kadın hasta, bilinen sistemik skleroz tanısıyla izlenmektedir. Son $4$ aydır artan karın şişkinliği, kramplar ve günde $3-4$ kez olan, kötü kokulu, tuvalete yapışan ve yüzen dışkılama şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde ciltte diffüz sertleşme ve parmaklarda sklerodaktili saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde hemoglobin $10.2$ g/dL, ortalama eritrosit hacmi (MCV) $108$ fL, serum $B_{12}$ vitamini düzeyi düşük ($130$ pg/mL), serum folat düzeyi ise normalin üst sınırının üzerinde ($22$ ng/mL) bulunuyor. Bu hastadaki klinik tabloya ve laboratuvar bulgularına neden olan en olası patoloji aşağıdakilerden hangisidir?

$52$ yaşında kadın hasta, son $1$ yıldır devam eden, günde $6-8$ kez tekrarlayan, kansız ve sulu ishal şikayetiyle başvuruyor. Hastanın fizik muayenesi ve laboratuvar tetkikleri (tam kan sayımı, sedimentasyon, CRP, dışkı incelemesi) normal olarak değerlendiriliyor. Yapılan kolonoskopik incelemede mukoza tamamen normal görünümde olup, alınan seri biyopsilerin histopatolojik incelemesinde yüzey epitelinin hemen altında $15$ $\mu m$ kalınlığında eozinofilik bir bant saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$52$ yaşında erkek hasta, yaklaşık $2$ yıldır devam eden gezici karakterde eklem ağrıları şikayetiyle başvuruyor. Son $4$ aydır bu şikayetlerine karın ağrısı, şişkinlik, günde $3-4$ kez olan bol miktarda, kötü kokulu, yağlı ishal ve $10$ kg kilo kaybı eklenmiştir. Fizik muayenede ciltte yaygın hiperpigmentasyon ve generalize lenfadenopati saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde hipoalbüminemi ve anemi izleniyor. Üst gastrointestinal sistem endoskopisinde duodenumda soluk sarı renkli mukozal plaklar görülüyor. Biyopsi örneğinde lamina propriada genişlemiş villuslar ve $PAS$ pozitif makrofajlar saptanıyor. Bu klinik tabloya göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$28$ yaşında erkek hasta, çocukluğundan itibaren tekrarlayan pnömoni ve sinüzit atakları öyküsü ile son $1$ yıldır giderek artan kronik ishal ve $12$ kg zayıflama nedeniyle başvuruyor. Yapılan tetkiklerde serum $IgG$: $190$ mg/dL, $IgA$: $12$ mg/dL ve $IgM$: $22$ mg/dL saptanıyor. Üst gastrointestinal sistem endoskopisinde duodenumda scalloping (çentiklenme) ve villöz düzleşme izleniyor. Bu hastadan alınan duodenal biyopsi örneğinde aşağıdakilerden hangisinin görülmesi, mevcut tablonun Çölyak hastalığından ayırt edilmesini sağlayan en özgül bulgudur?

Ülseratif kolit tanısıyla takip edilen 34 yaşında kadın hasta, şiddetli kanlı ishal ve karın ağrısı şikayetleriyle başvuruyor. Günde 10-12 kez kanlı dışkılama ve ateşi (38.2°C) olan hasta servise yatırılıyor. Dışkı incelemesinde C. difficile toksin A ve B negatif saptanıyor. Hastaya intravenöz 60 mg/gün metilprednizolon tedavisi başlanıyor. Tedavinin 5. gününde dışkılama sayısı azalmayan, CRP değerleri yüksek seyreden ve genel durumunda belirgin düzelme olmayan hastanın ayakta direkt batın grafisinde kolon çapı normal sınırlarda izleniyor.

Bu aşamada hastanın klinik yönetiminde atılması gereken en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?

$70$ yaşında erkek hasta, $2$ gündür devam eden sol alt kadran ağrısı, iştahsızlık ve ateş şikayeti ile acil servise başvuruyor. Fizik muayenesinde sol alt kadranda belirgin hassasiyet ve defans saptanıyor; ancak rebound bulgusu saptanmıyor. Laboratuvar tetkiklerinde lökosit sayısı $16.200/mm^3$ ve CRP değeri $110$ $mg/L$ ($N < 5$) olarak bulunuyor. Bu hastada tanıyı kesinleştirmek için ilk aşamada yapılması en uygun olan tetkik aşağıdakilerden hangisidir?

$48$ yaşında kadın hasta, sistemik skleroz tanısıyla $10$ yıldır takip edilmektedir. Son $6$ aydır giderek artan karın şişkinliği, yaygın karın ağrısı ve günde $4-5$ kez olan, klozetin yüzeyinden zor temizlenen, pis kokulu dışkılama şikayetleri başlamıştır. Hastanın fizik muayenesinde ciltte gerginlik, sklerodaktili, Raynaud fenomeni ve batında yaygın timpanizm saptanmıştır. Laboratuvar tetkiklerinde; hemoglobin $9.8$ g/dL, MCV $112$ fL, serum $B_{12}$ vitamini $120$ pg/mL (N: $200-900$), folat $24$ ng/mL (N: $3-17$) ve albumin $3.2$ g/dL olarak ölçülmüştür. Periferik yaymada hipersegmente nötrofiller görülmüştür.

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$28$ yaşında kadın hasta, son $6$ aydır devam eden, günde $3-4$ kez olan, kan içermeyen sulu ishal ve yemeklerden sonra artan sağ alt kadran ağrısı şikayeti ile başvuruyor. Hastanın özgeçmişinde tekrarlayan oral aft öyküsü mevcuttur. Fizik muayenesinde sağ alt kadranda palpasyonla hassas, fikse olmayan bir kitle saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde hemoglobin $10.2$ g/dL, MCV $76$ fL, lökosit $11.500$/mm³, CRP $42$ mg/L (N: <$5$) saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$22$ yaşında kadın hasta, son birkaç aydır özellikle süt ve dondurma gibi gıdalar tükettikten yaklaşık $1$ saat sonra ortaya çıkan karın ağrısı, aşırı şişkinlik ve sulu ishal şikayetleri ile başvuruyor. Hastanın fizik muayenesi normal sınırlarda olup kilo kaybı saptanmıyor. Semptomların süt ürünlerini tüketmediği dönemlerde tamamen geçtiğini belirtiyor.

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

24 yaşında erkek hasta, süt ve süt ürünleri tükettikten yaklaşık $1-2$ saat sonra başlayan karın şişkinliği, kramp tarzında ağrı ve sulu ishal şikayetleri ile başvuruyor. Hastanın şikayetlerinin bu gıdaları tüketmediği zamanlarda tamamen düzeldiği öğreniliyor. Fizik muayenesinde karında hafif distansiyon dışında patolojik bulgu saptanmayan bu hastada, en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Kronik ishal ve kilo kaybı nedeniyle tetkik edilen $34$ yaşındaki erkek hastanın tıbbi öyküsünde, çocukluk çağından itibaren tekrarlayan sinüzit ve pnömoni atakları nedeniyle çok sayıda hastaneye yatış ve antibiyotik kullanım öyküsü saptanmıştır. Fizik muayenesinde oskültasyonda her iki akciğer bazalinde ince raller duyulurken batında hafif distansiyon izlenmiştir. Laboratuvar bulguları aşağıda sunulmuştur:

Hastaya yapılan üst gastrointestinal sistem endoskopisinde duodenum ikinci kıtadan alınan biyopsinin histopatolojik incelemesinde; total villöz atrofi ve kript hiperplazisi izlenmiş, ancak lamina propriada plazma hücrelerinin izlenmediği bildirilmiştir.

Bu klinik ve histopatolojik bulgular ışığında, bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$24$ yaşında erkek hasta, son $1$ yıldır giderek artan her iki bacakta şişlik, karın şişkinliği ve günde $2-3$ kez olan, yağlı ve şekilsiz dışkılama şikayetleri ile başvuruyor. Fizik muayenesinde bilateral $3+$ pretibial ödem ve asit saptanıyor. Laboratuvar incelemelerinde; albumin: $2.1$ g/dL, total protein: $4.2$ g/dL, total kolesterol: $110$ mg/dL, kalsiyum: $7.8$ mg/dL ve tam kan sayımında lenfosit sayısı $550/mm^3$ olarak saptanıyor. İdrar tetkikinde proteinüri saptanmayan hastanın yapılan ince bağırsak biyopsisinde lamina propriada belirgin genişlemiş lenfatik kanallar izleniyor.

Bu hasta için en uygun tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

Yaklaşık $2$ yıldır devam eden gezici karakterde büyük eklem ağrıları nedeniyle takip edilen $42$ yaşındaki erkek hastada; son $6$ aydır günde $4-5$ kez olan kötü kokulu ve yağlı ishal, kramp tarzında karın ağrısı ve $12$ kg kilo kaybı gelişmiştir. Fizik muayenede ciltte yaygın hiperpigmentasyon ve generalize lenfadenopati saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde hemoglobin $10.2$ g/dL, albümin $2.8$ g/dL ve dışkıda yağ tayini pozitif bulunuyor. Bu hastada kesin tanıya ulaşmak amacıyla yapılacak ince bağırsak biyopsisinde aşağıdakilerden hangisinin saptanması en olasıdır?

Atriyal fibrilasyon tanısı ile takip edilen $72$ yaşındaki erkek hasta, yaklaşık $4$ saat önce aniden başlayan, periumbilikal bölgede lokalize, çok şiddetli karın ağrısı şikayetiyle acil servise başvuruyor. Yapılan fizik muayenede batın yumuşak, defans ve rebound saptanmıyor; ancak bağırsak sesleri azalmış olarak duyuluyor. Laboratuvar tetkiklerinde lökositoz ($18.500/mm^3$) ve belirgin laktik asidoz belirleniyor. Bu klinik tabloya göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$65$ yaşında erkek hasta, bir hafta önce başlayan toplumdan edinilmiş pnömoni nedeniyle sefuroksim aksetil ve klaritromisin tedavisi almaktayken, tedavinin $5.$ gününde başlayan günde $8-10$ kez sulu dışkılama, karın ağrısı ve halsizlik şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde batında yaygın hassasiyet ve distansiyon saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde lökosit sayısı $18.500/mm^3$ ve serum kreatinin düzeyi $1,4 mg/dL$ (bazal değeri: $0,8 mg/dL$) olarak bulunuyor. Yapılan kolonoskopik incelemede kolon mukozasında yaygın sarı-beyaz renkli plaklar (psödomembranlar) gözleniyor. Bu hasta için en uygun ilk basamak tedavi aşağıdakilerden hangisidir?

72 yaşında erkek hasta, ani başlayan kramp tarzında sol alt kadran ağrısı ve bunu takiben gelişen taze kanlı dışkılama şikayetiyle acil servise başvuruyor. Özgeçmişinde koroner arter hastalığı ve son dönem böbrek yetmezliği nedeniyle hemodiyaliz öyküsü bulunuyor. Fizik muayenede sol alt kadranda hafif hassasiyet saptanıyor, defans ve rebound alınmıyor. Yapılan kolonoskopide splenik fleksura düzeyinde mukoza ödemli, frajil, yer yer ülserasyonlar ve submukozal kanama alanları izlenirken, rektum mukozası doğal bulunuyor. Bu hasta için en uygun tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

$68$ yaşında erkek hasta, $2$ hafta önce geçirdiği pnömoni nedeniyle $10$ gün süreli klindamisin tedavisi almıştır. Antibiyotik kullanımı bittikten $3$ gün sonra başlayan, günde $8-10$ kez olan bol sulu dışkılama, kramp tarzında karın ağrısı ve $38.8^\circ C$ ateş şikayetiyle başvuruyor. Laboratuvar incelemesinde lökosit sayısı $18.500/mm^3$ saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$16$ yaşında erkek hasta, çocukluğundan beri aralıklı olarak tekrarlayan kramp tarzında karın ağrısı ve halsizlik şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde hastanın dudaklarında, ağız mukozasında ve parmak uçlarında melanin pigmentasyonuna bağlı küçük, koyu renkli lekeler (maküller) saptanıyor. Hastanın babasında da benzer cilt bulgularının olduğu ve geçmişte bağırsak düğümlenmesi (invajinasyon) nedeniyle opere olduğu öğreniliyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$34$ yaşında erkek hasta, Karayipler'de geçirdiği $1$ yıllık görev süresinin ardından Türkiye'ye döndükten $3$ ay sonra başlayan kronik ishal, steatore ve $8$ kg kilo kaybı şikayetleriyle başvuruyor. Fizik muayenesinde konjonktivalarda solukluk ve dilde düzleşme (glossit) saptanıyor.

Laboratuvar bulguları aşağıdadır:

Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

$35$ yaşında erkek hasta, $3$ aydır devam eden, günde $3-4$ kez olan, pis kokulu ve bol miktarda ishal, karın şişkinliği ve halsizlik şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın son $6$ aydır Karayipler'de bir insani yardım projesinde görev yaptığı öğreniliyor. Laboratuvar incelemesinde hemoglobin: $9.5$ g/dL, MCV: $105$ fL (Normal: $80-100$ fL) ve serum folat ile vitamin $B_{12}$ düzeyleri düşük saptanıyor. İnce bağırsak biyopsisinde total villöz atrofi ve lamina propriada mononükleer hücre infiltrasyonu izleniyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?