Spondiloartropatiler

53 soru

Soru 1Soru

Öyküsünde tekrarlayan ön üveit atakları bulunan ve 2525 yıldır Ankilozan Spondilit (ASAS) tanısıyla takip edilen 5252 yaşında erkek hasta, son 22 aydır giderek artan ve istirahatle geçmeyen lokalize sırt ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Hastanın ateşi yoktur ve fizik muayenesinde torakal omurgada T11T12T11-T12 seviyesinde palpasyonla hassasiyet saptanıyor. Çekilen torakal omurga MRGMRG incelemesinde T11T12T11-T12 disk mesafesinde daralma, komşu vertebra son plaklarında düzensizlik ve erozyonlar ile çevre kemik iliğinde yaygın ödem ve skleroz izleniyor. Yapılan biyopsi ve aspirasyon kültürleri negatif sonuçlanıyor.

Bu hastadaki klinik ve radyolojik tablo için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Andersson lezyonu

Cevap

Uzun süreli Ankilozan Spondilit seyrinde, lokalize ağrı ve disk aralığında daralma/erozyon ile karakterize steril tablo Andersson lezyonu (steril spondilodiskit) olarak adlandırılır.
Andersson lezyonu, Ankilozan Spondilit hastalarında özellikle uzun süreli hastalıktan sonra gelişen, disk mesafesinde daralma ve vertebra uç plaklarında erozyonlarla seyreden steril spondilodiskittir. Hastanın ateşinin olmaması ve kültürlerin negatif olması bu tanıyı doğrular.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik geçmişi ve başvuru semptomlarını analiz et.
25 yıllık AS tanısı ve tekrarlayan üveit öyküsü olan hastada yeni gelişen, lokalize ve istirahatle geçmeyen sırt ağrısı.
AS hastalarında 'inflamatuar' ağrı karakteri değişip lokalize bir hal aldığında mekanik komplikasyonlar veya disk patolojileri akla gelmelidir.
2
Radyolojik bulguları değerlendir.
T11-T12 disk mesafesinde daralma, son plaklarda erozyon ve skleroz saptanmıştır.
Bu bulgular tipik bir 'spondilodiskit' paternidir; ancak AS seyrinde bu durum steril bir inflamasyon veya stres fraktürü sonucu da oluşabilir.
3
Ayırıcı tanı için ek verileri (ateş ve kültür) kullan.
Hastanın ateşinin olmaması ve biyopsi/kültürlerin negatif sonuçlanması enfeksiyöz nedenleri dışlar.
Andersson lezyonu, AS hastalarının yaklaşık %1-10'unda görülen ve enfeksiyonu taklit eden steril bir spondilodiskit tablosudur.

Anahtar Kavram

Andersson lezyonu, Ankilozan Spondilit'te vertebral segmentlerin füzyonu sonrası gelişen ve radyolojik olarak enfeksiyöz spondilodiskiti taklit eden steril inflamatuar/mekanik bir yıkımdır.
Tahmini Süre:2m 30s
Soru 2Soru

4242 yaşında erkek hasta, 1010 yıldır ankilozan spondilit tanısıyla takip edilmektedir. Maksimum dozda iki farklı non-steroid anti-inflamatuar ilaç kullanımına rağmen klinik yanıt alınamayan (BASDAI:5,6BASDAI: 5,6) hastanın yapılan fizik muayenesinde sağ dizde artrit ve aksiyal tutulum bulguları saptanıyor. Özgeçmişinde Crohn hastalığı öyküsü olan bu hastada, inflamatuar bağırsak hastalığında alevlenmeye yol açabileceği için biyolojik tedavi seçiminde tercih edilmemesi gereken ilaç aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sekukinumab

Cevap

Sekukinumab, inflamatuar bağırsak hastalığı olan spondiloartropati hastalarında alevlenmeye yol açabileceği için tercih edilmemelidir.
Sekukinumab bir interlökin-17A (IL17AIL-17A) inhibitörüdür. Klinik çalışmalarda bu ajanın inflamatuar bağırsak hastalıklarını (IBH) tetikleyebileceği veya mevcut Crohn hastalığını alevlendirebileceği gösterilmiştir. Bu nedenle eşlik eden İBH varlığında aksiyal spondiloartrit tedavisi için monoklonal anti-TNFTNF antikorları (infliksimab, adalimumab gibi) öncelikle tercih edilirken, IL17IL-17 inhibitörlerinden kaçınılır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın tedavi gereksinimini değerlendir
Hasta 22 farklı NSAI˙I˙NSAİİ tedavisine yanıtsızdır ve BASDAIBASDAI skoru 44'ün üzerindedir (5,65,6), bu durum biyolojik tedavi (örneğin anti-TNFTNF veya IL17IL-17 inhibitörü) endikasyonu oluşturur.
Aksiyal spondiloartrit rehberlerinde NSAI˙I˙NSAİİ yanıtsızlığı durumunda biyolojik ajanlara geçiş önerilir.
2
Eşlik eden hastalıkları kontrol et
Hastanın özgeçmişinde Crohn hastalığı (İBH) mevcuttur.
Spondiloartropatiler sıklıkla inflamatuar bağırsak hastalıkları ile birliktelik gösterir ve tedavi seçimi her iki durumu da kapsamalıdır.
3
İlaçların yan etki ve kontrendikasyon profilini incele
IL17IL-17 yolağının inhibisyonu bağırsak mukozal bariyer bütünlüğünü bozabilir; bu nedenle sekukinumab gibi ajanlar İBH alevlenmesine yol açabilir.
IL17AIL-17A inhibitörlerinin kullanımı İBH varlığında veya riskinde kontrendike veya riskli kabul edilir.

Anahtar Kavram

IL17AIL-17A inhibitörleri (Sekukinumab, İksekizumab), ankilozan spondilitte etkin olsalar da Crohn hastalığı veya Ülseratif Kolit'i tetikleyebilirler.

Daha Fazla Pratik

İnflamatuar bağırsak hastalığına eşlik eden spondiloartropatilerde periferik artrit tiplerini (Tip 1 ve Tip 2) ve bunların bağırsak aktivitesiyle ilişkisini gözden geçirin.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 3Soru

32 yaşında erkek hasta; sağ el 2. parmağında belirgin şişlik ("sosis parmak" görünümü), el tırnaklarında yaygın küçük çukurcuklar (pitting) ve sağ dizinde yaklaşık 2 aydır devam eden ağrı ve şişlik şikayeti ile başvuruyor. Hastanın fizik muayenesinde aktif psöriyatik cilt lezyonu saptanmıyor ancak babasının uzun yıllardır yaygın psöriyazis nedeniyle tedavi gördüğü öğreniliyor. Laboratuvar tetkiklerinde Romatoid Faktör (RF) negatif, sedimentasyon hızı 3535 mm/saat ve CRP 1212 mg/L (N < 5) bulunuyor. Bu hasta için CASPAR (Classification Criteria for Psoriatic Arthritis) sınıflama kriterlerine göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Toplam 4 puan alır ve psöriyatik artrit tanısı için yeterli kriteri karşılar.

Cevap

Hastanın CASPAR kriterlerine göre toplam 4 puan alarak psöriyatik artrit tanısı için yeterli kriteri karşılaması doğrudur.
CASPAR kriterleri çerçevesinde, hastada saptanan asimetrik artrit giriş kriterini sağlar. Puanlama yapıldığında; babada psöriyazis öyküsü 1 puan, tırnaklardaki pitting (distrofi) 1 puan, parmaktaki sosis görünümü (daktilit) 1 puan ve RF negatifliği 1 puan olmak üzere toplam 4 puan elde edilir. Tanı için 3 puan yeterli olduğundan, hasta psöriyatik artrit tanısı alır.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik bulgularını CASPAR giriş kriteri açısından değerlendir.
Asimetrik artrit (sağ diz) ve daktilit varlığı enflamatuar bir eklem hastalığına işaret eder, CASPAR değerlendirmesi için uygundur.
CASPAR kriterlerini uygulamak için hastada enflamatuar artiküler hastalık (eklem, omurga veya entezit) bulunmalıdır.
2
Psöriyazis kanıtı için puan hesapla.
Aktif lezyon yok (0 puan), ancak babada (birinci derece akraba) psöriyazis öyküsü var (+1 puan).
Aktif psöriyazis 2 puan, kişisel veya aile öyküsü 1 puan kazandırır.
3
Diğer klinik ve laboratuvar kriterlerini puanla.
Tırnak pittingi (+1 puan), daktilit (+1 puan) ve RF negatifliği (+1 puan).
Tırnak distrofisi, negatif RF ve mevcut/geçmiş daktilit CASPAR kriterlerinde her biri 1 puandır.
4
Toplam puanı eşik değerle karşılaştır.
1(Aileo¨yku¨su¨)+1(Tırnak)+1(Daktilit)+1(RFNegatiflig˘i)=41 (Aile öyküsü) + 1 (Tırnak) + 1 (Daktilit) + 1 (RF Negatifliği) = 4 puan. Eşik değer olan 3\geq 3 puan aşılmıştır.
CASPAR kriterlerine göre 3 veya daha fazla puan alan hastalar psöriyatik artrit tanısı alır.

Anahtar Kavram

Psöriyatik artrit tanısında CASPAR sınıflama kriterleri ve puanlama sistemi.

Alternatif Yöntem

CASPAR kriterlerini hatırlarken 'cilt-tırnak-negatif RF-daktilit-kemik oluşumu' beşlisini aklınızda tutun. Cilt lezyonu aktifse 2, değilse (öykü varsa) 1 puan olduğunu unutmayın.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 4Soru

2727 yaşında erkek hasta, sağ dizde ağrılı şişlik ve sol ayak bileğinde ağrı şikayetiyle başvuruyor. Öyküsünden yaklaşık 33 hafta önce karın ağrısı ve ishalinin olduğu, bu şikayetlerinin kendiliğinden düzeldiği öğreniliyor. Fizik muayenesinde sağ dizde efüzyon, sol ayak 22. parmağında tüm parmağı kapsayan şişlik (daktilit) ve her iki gözde konjonktival hiperemi saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde RFRF ve antiCCPanti-CCP negatif, CRPCRP ve ESRESR yüksekliği saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Reaktif artrit

Cevap

Reaktif artrit, tipik olarak bir enfeksiyonu takiben gelişen asimetrik oligoartrit ve ekstraartiküler bulgularla karakterize bir spondiloartropatidir.
Hastanın sunduğu asimetrik oligoartrit, daktilit (sosis parmak) ve konjonktivit bulgularına, geçirilmiş bir gastrointestinal enfeksiyon öyküsünün eşlik etmesi reaktif artrit (önceden Reiter sendromu olarak bilinirdi) için karakteristiktir. RF ve anti-CCP negatifliği bu durumun bir seronegatif spondiloartropati olduğunu destekler.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Asimetrik artrit (diz ve ayak bileği), daktilit ve konjonktivit saptandı.
Bu bulgular seronegatif spondiloartropati (SpA) grubunu düşündürür.
2
Öykü ve tetikleyici faktörün sorgulanması
3 hafta önce geçirilmiş ishal öyküsü (gastrointestinal enfeksiyon) saptandı.
Reaktif artrit, genellikle GIS veya GÜS enfeksiyonlarından 1-4 hafta sonra ortaya çıkar.
3
Tanının doğrulanması
RF/Anti-CCP negatifliği ve inflamatuar göstergelerin yüksekliği Reaktif artrit tanısını destekler.
Hastada Reiter sendromu triadı (artrit, üretrit/ishal, konjonktivit) ve daktilit mevcuttur.

Anahtar Kavram

Reaktif artrit, HLA-B27 ilişkili spondiloartropatiler grubunda yer alan ve enfeksiyon sonrası gelişen steril bir artrittir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 5Soru

27 yaşında erkek hasta, yaklaşık 8 aydır devam eden, sabahları belirgin olan ve hareketle azalan bel ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Yapılan fizik muayenesinde her iki topuk bölgesinde ve aşil tendonu yapışma yerlerinde palpasyonla hassasiyet saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde RF ve Anti-CCP negatif, HLA-B27 pozitif bulunuyor. Bu hastada topuk ağrısına neden olan temel patolojik süreç aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Entesit

Cevap

Topuk ağrısı olan ve spondiloartropati lehine bulguları bulunan hastadaki temel patolojik süreç entesittir.
Spondiloartropatiler (Ankilozan Spondilit, Psöriatik Artrit, Reaktif Artrit vb.) seronegatif spondiloartropatiler olarak da bilinir ve temel patolojik lezyonları entesittir. Entesit, tendonların, ligamanların veya eklem kapsüllerinin kemiğe yapıştığı bölgelerin inflamasyonudur. Hastadaki topuk ağrısı (aşil tendonu ve plantar fasya yapışma yerleri) bu durumun tipik bir örneğidir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et
Genç yaş, inflamatuar karakterde bel ağrısı (sabah tutukluğu, hareketle düzelme) ve topuk ağrısı spondiloartropati grubunu düşündürür.
Bu semptomlar aksiyel tutulum ve entesopatini göstergesidir.
2
Laboratuvar verilerini değerlendir
RF ve Anti-CCP negatifliği (seronegatiflik) ve HLA-B27 pozitifliği tanıyı destekler.
Bu bulgular Romatoid Artrit'ten uzaklaştırıp Spondiloartropati grubuna yaklaştırır.
3
Patolojik süreci belirle
Spondiloartropatilerin ayırt edici özelliği 'entesit'tir.
Tendon ve ligamanların kemiğe yapıştığı bölgelerin (entesis) inflamasyonu topuk ağrısının (aşil tendiniti/plantar fasiit) nedenidir.

Anahtar Kavram

Spondiloartropatilerin birincil patolojik tutulum yeri 'entesis' bölgeleridir.

İpuçları

1
Hastanın ağrısı sabahları daha kötü olup hareketle düzeliyor; bu inflamatuar bir romatizmaya işarettir.
2
RF ve Anti-CCP negatifliği bu hastayı Romatoid Artrit'ten (seropozitif artrit) uzaklaştırır.
3
Spondiloartropatilerin en karakteristik özelliği, tendonların kemiğe yapıştığı yerlerin tutulmasıdır.

Daha Fazla Pratik

Ankilozan spondilitte görülebilecek ekstra-artiküler bulguları (üveit, aort yetmezliği vb.) tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 6Soru

2424 yaşında erkek hasta, sağ dizinde ani gelişen ağrı, şişlik ve sol topuk ağrısı şikayeti ile romatoloji polikliniğine başvuruyor. Hastanın öyküsünden 33 hafta önce korunmasız cinsel ilişki sonrası gelişen dizüri ve üretral akıntı şikayetlerinin olduğu, bu semptomların kendiliğinden gerilediği öğreniliyor. Fizik muayenede sağ dizde belirgin efüzyon ve lokal sıcaklık artışı saptanırken, sol aşil tendonu yapışma yerinde hassasiyet izleniyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Reaktif Artrit

Cevap

Hastanın klinik tablosu ve öyküsü bir bütün olarak değerlendirildiğinde doğru tanı Reaktif Artrit seçeneğidir.
Reaktif Artrit, HLA-B27 ilişkili spondiloartropatiler ailesindendir ve genellikle Chlamydia gibi ürogenital veya Salmonella/Shigella gibi gastrointestinal enfeksiyonlardan sonra gelişir. Hastadaki üretrit öyküsü, sağ dizdeki asimetrik artrit ve aşil tendiniti (entezit) bu tanı için klasik bir triadı (veya tetradı) düşündürür.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguların değerlendirilmesi
Asimetrik oligoartrit (sağ diz) ve entezit (aşıl tendiniti) saptanması.
Spondiloartropatiler grubunda yer alan hastalıkların temel özelliklerini belirlemek.
2
Tetikleyici faktörün sorgulanması
Artrit öncesi (33 hafta önce) geçirilmiş ürogenital enfeksiyon (üretrit) öyküsü.
Reaktif artrit tanısı için tipik olan 'enfeksiyon sonrası latent dönem' varlığını doğrulamak.
3
Ayırıcı tanının yapılması
RA (simetrik değil), Gut (metabolik değil), Septik artrit (seyir ve yerleşim farklı) seçeneklerinin dışlanması.
Hastanın genç yaşı ve karakteristik klinik seyri ile en uyumlu tanıyı kesinleştirmek.

Anahtar Kavram

Reaktif Artrit (ReA), genellikle bir ürogenital veya gastrointestinal enfeksiyonu takip eden (11-44 hafta sonra), asimetrik alt ekstremite oligoartriti ve entezit ile karakterize bir seronegatif spondiloartropatidir.

İpuçları

1
Hastanın artrit şikayetinden önce geçirdiği enfeksiyonun zamanlamasına ve türüne dikkat edin.
2
Alt ekstremitede asimetrik eklem tutulumu ve tendon yapışma yerlerindeki ağrı (entezit), hangi hastalık grubunun özelliğidir?
3
Üretrit, artrit ve üveit/konjonktivit klasiği olan 'Reiter Sendromu' bu hastalığın bir alt formudur.

Daha Fazla Pratik

Reaktif Artrit tanılı bu hastada HLA-B27 pozitifliğinin prognostik önemi ve tedavi basamaklarını (NSAİİ, DMARD) gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 7Soru

3636 yaşında erkek hasta, yaklaşık 1010 aydır devam eden, sabaha karşı uykudan uyandıran ve hareketle azalan inflamatuar karakterde bel ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde bilateral sakroiliak eklemler üzerinde hassasiyet saptanıyor ve göğüs kafesi ekspansiyonu 22 cm (azalmış) olarak ölçülüyor. Hastanın özgeçmişinde 33 yıl önce geçirilmiş bir üveit atağı ve sağ topukta tekrarlayan ağrı (As\cilAşil tendiniti) öyküsü mevcuttur. Laboratuvar incelemesinde RFRF ve antiCCPanti-CCP negatif, HLAB27HLA-B27 pozitif saptanıyor. Konvansiyonel pelvis grafisi ise normal olarak değerlendiriliyor. Bu hastanın klinik tablosu ve olası tanı kriterleri değerlendirildiğinde, aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hastadaki klinik tablo ankilozan spondilit ile uyumludur; göğüs ekspansiyonundaki azalma kostovertebral ve kostotransvers eklemlerin ankilozuna bağlı gelişen restriktif tipte bir solunum kısıtlılığının göstergesidir.

Cevap

Klinik tablo ankilozan spondilit ile uyumludur ve göğüs ekspansiyonundaki kısıtlılık kostovertebral/kostotransvers eklem ankilozuna bağlı restriktif paternle açıklanır.
Doğru seçenek, ankilozan spondilit tanısını klinik ve laboratuvar bulgularıyla doğru ilişkilendirir. Hastadaki inflamatuar bel ağrısı, üveit, entesit ve HLA-B27 birlikteliği tanı için tipiktir. Göğüs ekspansiyonundaki azalma, spondiloartropatilere özgü olan ve kostovertebral/kostotransvers eklemlerin tutulumu sonucu gelişen karakteristik bir bulgudur; bu durum solunum fonksiyon testlerinde restriktif bir patern olarak karşımıza çıkar.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın bel ağrısı karakterini analiz et.
Bel ağrısının sabaha karşı olması, hareketle düzelmesi ve sabah tutukluğunun eşlik etmesi inflamatuar karakterde bir ağrıyı (spondiloartropati) düşündürür.
Mekanik ve inflamatuar bel ağrısı ayrımı spondiloartropati tanısında ilk adımdır.
2
Ekstraartiküler bulguları ve laboratuvarı değerlendir.
Üveit öyküsü, entesit (Aşil tendiniti) ve HLA-B27 pozitifliği aksiyel spondiloartrit (ASAS kriterleri) tanısını kuvvetle destekler.
Seronegatiflik (RF ve anti-CCP negatifliği) bu grubu romatoid artritten ayırır.
3
Göğüs kafesi ekspansiyonundaki azalmanın nedenini belirle.
Ankilozan spondilitte kostovertebral, kostotransvers ve manubriosternal eklemlerdeki inflamasyon ve ardından gelişen ankiloz, göğüs kafesinin genişlemesini kısıtlar.
Bu durum akciğer parankiminden ziyade göğüs duvarı mekaniğine bağlı bir restriktif tipte solunum yetmezliğine yol açar.

Anahtar Kavram

Ankilozan spondilitte kostovertebral eklem tutulumu ve restriktif tipte solunum kısıtlılığı.

Alternatif Yöntem

ASAS aksiyel spondiloartrit kriterlerini hatırlamak: Görüntüleme kolu (MRG veya röntgen) veya Klinik kol (HLA-B27 + 2 klinik özellik). Bu hastada HLA-B27 pozitifliğine ek olarak inflamatuar bel ağrısı ve üveit (ve entesit) mevcut olduğu için klinik koldan tanı konulabilir.
Tahmini Süre:3m 0s
Soru 8Soru

3232 yaşında kadın hasta, son 22 haftadır artan kanlı diyare ve karın ağrısı şikayetlerine ek olarak sağ diz ve sol ayak bileğinde ağrılı şişlik nedeniyle başvuruyor. Özgeçmişinde 44 yıldır ülseratif kolit tanısı mevcut olan hastanın fizik muayenesinde sağ dizde efüzyon ve hareket kısıtlılığı saptanıyor. Bu hastadaki eklem tutulumu ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Periferik eklem bulguları genellikle bağırsak hastalığının aktivitesi ile paralellik gösterir.

Cevap

İnflamatuar bağırsak hastalığına eşlik eden Tip 1 periferik artritte eklem bulguları genellikle bağırsak hastalığının aktivitesi ile paralellik gösterir.
İnflamatuar bağırsak hastalığı (İBH) ile ilişkili periferik artrit iki tipe ayrılır. Tip 1 artrit (pauciarticular), beşten az eklemi tutan asimetrik bir tablo olup, genellikle bağırsak hastalığının aktivitesi ile paralellik gösterir. Bağırsak atağı başladığında eklem semptomları da başlar; bağırsak tedavisiyle eklem semptomları düzelir.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik tabloyu analiz etme
Hastada ülseratif kolit alevlenmesi (kanlı diyare) ile eş zamanlı gelişen asimetrik oligoartrit (diz ve ayak bileği) mevcuttur.
Bu tablo Tip 1 enteropatik periferik artrit ile uyumludur.
2
Eklem tutulumu ile bağırsak aktivitesi ilişkisini değerlendirme
Tip 1 artrit bağırsak aktivitesine bağımlıdır, Tip 2 artrit ve aksiyel tutulum ise bağımsızdır.
Ayırıcı tanı için tutulum tipi ile aktivite ilişkisinin bilinmesi gerekir.
3
En doğru ifadeyi seçme
Eklem bulgularının bağırsak hastalığı aktivitesi ile paralel seyrettiğini belirten seçenek seçilir.
Tip 1 enteropatik artrit, altta yatan barsak hastalığının aktif olduğu dönemlerde ortaya çıkar ve bağırsak tedavisiyle geriler.

Anahtar Kavram

İnflamatuar bağırsak hastalığı (IBD) ilişkili periferik artrit tiplerinin ayrımı ve bağırsak aktivitesiyle olan ilişkisi.

Daha Fazla Pratik

İBH ile ilişkili aksiyel tutulumun (sakroiliit/spondilit) bağırsak aktivitesinden bağımsız seyrettiğini ve HLA-B27 ilişkisinin periferik artrite göre çok daha yüksek olduğunu hatırlayınız.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 9Soru

2424 yaşında erkek hasta, sağ diz ve sol ayak bileğinde ani gelişen ağrılı şişlik ve kızarıklık şikayetiyle başvuruyor. Hastanın öyküsünden yaklaşık 22 hafta önce korumasız cinsel ilişki sonrası üretral akıntı ve dizüri şikayetlerinin olduğu, son birkaç gündür ise her iki gözünde kızarıklık ve yanma geliştiği öğreniliyor. Fizik muayenede ayak tabanlarında ağrısız, hiperkeratotik püstüler lezyonlar (keratodermakeratoderma blennorrhagicumblennorrhagicum) saptanıyor. Bu hasta için en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Reaktif Artrit

Cevap

Hastanın klinik tablosu (artrit, üretrit, konjonktivit) ve deri bulguları dikkate alındığında en olası tanı Reaktif Artrit'tir.
Hastada saptanan asimetrik oligoartrit, geçirilmiş üretrit öyküsü, konjonktivit ve karakteristik cilt bulgusu olan keratoderma blennorrhagicum varlığı tipik Reaktif Artrit tablosudur.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik semptomların birleştirilmesi
Üretrit + Konjonktivit + Asimetrik Artrit triadı saptandı.
Bu triad klasik olarak Reaktif Artrit (eskiden Reiter sendromu) için karakteristiktir.
2
Deri bulgusunun analizi
Keratoderma blennorrhagicum saptandı.
Bu bulgu Reaktif Artrit hastalarının yaklaşık %15'inde görülen ve tanıya yardımcı olan spesifik bir lezyondur.
3
Etiyolojik bağlantının kurulması
Cinsel temas sonrası (Chlamydia kaynaklı) tetiklenen bir tablo.
Reaktif Artrit, sıklıkla ürogenital veya enterik enfeksiyonlardan haftalar sonra gelişen bir spondiloartropatidir.

Anahtar Kavram

Reaktif artrit, karakteristik triadı ve deri bulguları ile tanınan, enfeksiyon sonrası gelişen bir spondiloartropatidir.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 10Soru

2727 yaşında erkek hasta, 55 aydır devam eden, sabahları yarım saatten fazla süren bel tutukluğu ve ağrısı ile romatoloji polikliniğine başvuruyor. Hastanın özgeçmişinde iki kez akut anterior üveit atağı geçirdiği öğreniliyor. Bu hastadaki bel ağrısının 'inflamatuar' karakterde olduğunu destekleyen en tipik özellik aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Egzersiz ve hareketle ağrının azalması

Cevap

İnflamatuar bel ağrısının en tipik özelliği egzersiz ve hareketle ağrının azalmasıdır.
İnflamatuar bel ağrısı (İBA), Spondiloartropatilerin temel klinik özelliğidir. Bu ağrı tipi tipik olarak sinsi başlar, sabah tutukluğu ile birliktedir ve en önemli ayırıcı özelliği egzersiz/hareketle düzelirken istirahatle artmasıdır. Vakada sunulan üveit öyküsü de bu tanıyı destekleyen güçlü bir ekstra-artiküler bulgudur.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik tablosunu analiz et.
27 yaşında erkek, kronik (5 ay), sabah tutukluğu olan bel ağrısı ve üveit öyküsü mevcuttur.
Genç yaşta başlayan kronik bel ağrısı ve üveit birlikteliği Spondiloartropati (SpA) grubunu (özellikle Ankilozan Spondilit) düşündürür.
2
İnflamatuar bel ağrısı (İBA) kriterlerini değerlendir.
İBA kriterleri: Sinsi başlangıç, 40 yaş öncesi başlangıç, egzersizle düzelme, istirahatle düzelmeme ve gece ağrısı.
Mekanik ağrıyı inflamatuar ağrıdan ayırt etmek tanı koymanın ilk basamağıdır.
3
Seçenekler arasından İBA'yı en iyi tanımlayan bulguyu seç.
Egzersiz ve hareketle ağrının azalması seçeneği İBA için patognomonik niteliktedir.
Spondiloartropatilerde inflamatuar süreç hareketle mobilize olurken, hareketsizlik (istirahat) ağrıyı artırır.

Anahtar Kavram

İnflamatuar Bel Ağrısı (İBA) ve Spondiloartropati (SpA) Klinik Özellikleri

Alternatif Yöntem

ASAS (Uluslararası Spondiloartrit Değerlendirme Derneği) kriterlerini hatırlayarak eleme yöntemi kullanılabilir.
Tahmini Süre:45s
Soru 11Soru

3838 yaşında erkek hasta, yaklaşık 1515 yıldır ankilozan spondilit tanısıyla takip edilmektedir. Son zamanlarda eforla artan nefes darlığı ve çarpıntı şikayetleriyle başvuran hastanın fizik muayenesinde kan basıncı 150/50150/50 mmHgmmHg ölçülüyor. Oskültasyonda aort odağında, sternumun sol kenarı boyunca daha iyi duyulan, erken diyastolik 'decrescendo' karakterde bir üfürüm saptanıyor. Bu hastada saptanan üfürümün en olası nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Aort yetmezliği

Cevap

Aort yetmezliği
Doğru seçenek olan durumda, uzun süreli ankilozan spondilit hastalarında görülen kronik inflamasyonun aort kökünde genişlemeye (dilatasyon) ve kapak yapısında bozulmaya neden olması açıklanır. Bu patoloji sonucunda aort kapağında tam kapanma sağlanamaz ve diyastolde kan sol ventriküle geri kaçar, bu da aort odağında duyulan erken diyastolik üfürüme ve nabız basıncının genişlemesine (150/50150/50 mmHgmmHg) yol açar.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın temel hastalığı ve semptomları değerlendirilir.
Uzun süreli ankilozan spondilit (AS) hastasında efor dispnesi ve geniş nabız basıncı (150/50150/50 mmHgmmHg) mevcuttur.
AS'nin ekstra-artiküler tutulumlarını hatırlamak için klinik ipuçları toplanır.
2
Oskültasyon bulgusu analiz edilir.
Aort odağında erken diyastolik decrescendo üfürüm saptanmıştır.
Bu üfürüm karakteri tipik olarak aort yetmezliğini (AY) işaret eder.
3
AS ve AY arasındaki patofizyolojik ilişki kurulur.
AS'de görülen aortit ve aort kökü genişlemesi kapak yapısını bozarak AY'ye yol açar.
SpA grubu hastalıklarda kardiyovasküler tutulumun en spesifik formlarından biri budur.

Anahtar Kavram

Ankilozan spondilitte en sık görülen kardiyak tutulum aort yetmezliği ve iletim bozukluklarıdır.

Alternatif Yöntem

Nabız basıncı (15050=100150 - 50 = 100 mmHgmmHg) hesaplandığında oldukça geniş olduğu görülür. Tıpta geniş nabız basıncı denildiğinde akla gelen ilk kapak patolojisi aort yetmezliğidir.
Tahmini Süre:1m 15s
Soru 12Soru

38 yaşında erkek hasta, 12 yıldır Ülseratif Kolit tanısı ile takip edilmektedir. Bir yıl önce medikal tedaviye dirençli aktif hastalık nedeniyle hastaya total proktokolektomi uygulanmıştır. Hasta polikliniğe son 4 aydır giderek artan, sabahları belirginleşen, egzersizle azalan bel ağrısı ve tutukluk şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede lomber hareket açıklığı kısıtlı ve modifiye Schober testi 3 cm olarak ölçülüyor. Bu hastanın mevcut romatolojik tablosu ve seyri ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hastadaki aksiyel tutulumun seyri, bağırsak hastalığının aktivitesinden ve yapılan cerrahiden bağımsızdır

Cevap

Hastadaki aksiyel tutulumun seyri, bağırsak hastalığının aktivitesinden ve yapılan cerrahiden bağımsızdır
Enteropatik spondiloartropatilerde (İBH ile ilişkili artrit), kas-iskelet sistemi tutulumu iki ana başlıkta incelenir: Aksiyel ve Periferik. Aksiyel tutulum (spondilit ve sakroiliit), klinik ve radyolojik olarak idiyopatik Ankilozan Spondilit'e benzer ve en önemli özelliği bağırsak hastalığının aktivitesinden bağımsız seyretmesidir. Kolektomi yapılması periferik artrit ataklarını önleyebilirken, aksiyel hastalığın ilerlemesini veya semptomlarını durdurmaz.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik tablosunu tanımla
Ülseratif kolit öyküsü olan, kolektomi geçirmiş hastada inflamatuar bel ağrısı ve kısıtlılık (Enteropatik Aksiyel Spondiloartropati).
İnflamatuar karakterde bel ağrısı ve Schober kısıtlılığı aksiyel tutulumu gösterir.
2
Enteropatik artritin alt tiplerini (Aksiyel vs Periferik) ayırt et
Periferik artrit bağırsak aktivitesiyle paralel seyrederken, aksiyel tutulum bağımsızdır.
Bu ayrım prognoz ve tedavi yaklaşımı için kritiktir.
3
Kolektominin etkisini değerlendir
Kolektomi koliti (ve sıklıkla periferik artriti) iyileştirir ancak aksiyel hastalığı durdurmaz.
Aksiyel tutulumun genetik (HLA-B27) ve immünopatogenezi bağırsak inflamasyonundan kısmen ayrışır.

Anahtar Kavram

Enteropatik Artritte Aksiyel vs Periferik Tutulum Ayrımı

İpuçları

1
Bu hastanın bel ağrısı 'inflamatuar' karakterdedir ve aksiyel iskeleti (omurga) tutmaktadır.
2
İnflamatuar Bağırsak Hastalıklarında eklem tutulumu 'Aksiyel' ve 'Periferik' olarak ikiye ayrılır; biri bağırsakla 'küs', diğeri 'barışık' seyreder.
3
Kolektomi bağırsağı iyileştirir, peki omurgadaki genetik zeminli (HLA-B27 ilişkili) inflamasyon bağırsaktan ne kadar etkilenir?

Daha Fazla Pratik

İBH hastasında periferik artrit geliştiğinde, bunun Tip 1 (oligoartiküler, akut) mi yoksa Tip 2 (poliartiküler, kronik) mi olduğunu ayıran özellikleri inceleyin.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 13Soru

Ankilozan spondilit (AS) tanı, klinik özellikler ve tedavi yaklaşımı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Semptomatik aksiyel hastalarda ilk basamak farmakolojik tedavi seçeneği olarak non-steroid anti-inflamatuar ilaçlar (NSAİİ) önerilir.

Cevap

Semptomatik aksiyel hastalarda ilk basamak tedavi olarak non-steroid anti-inflamatuar ilaçlar kullanılır.
Ankilozan spondilitte (AS) aksiyel tutulumun (bel ve sırt ağrısı, sabah tutukluğu) tedavisinde uluslararası rehberler (ASAS/EULAR), semptomatik hastalar için ilk basamak tedavi olarak non-steroid anti-inflamatuar ilaçları (NSAİİ) önermektedir. NSAİİ'ler hem ağrı ve tutukluğu azaltır hem de bazı çalışmalara göre düzenli kullanımda radyolojik ilerlemeyi yavaşlatabilir.

Adım Adım Çözüm

1
Ankilozan spondilitin temel patolojisini hatırla.
AS, primer olarak aksiyel iskeleti ve entezis bölgelerini tutan inflamatuar bir hastalıktır.
Hastalığın seyrini ve tedavi hedeflerini belirlemek için patolojiyi anlamak gerekir.
2
Tanı kriterlerini ve laboratuvar bulgularını değerlendir.
AS seronegatiftir (RF ve Anti-CCP negatif) ve kesin tanı için radyolojik sakroiliit gereklidir.
Yanlış tanı belirteçlerini ve zorunlu kriterleri ayırt etmek için gereklidir.
3
Tedavi kılavuzlarını (ASAS/EULAR) gözden geçir.
Aksiyel tutulumda ilk basamak NSAİİ'lerdir; sülfasalazin gibi DMARD'lar aksiyel hastalıkta etkisizdir.
Tedavi algoritmasındaki doğru basamağı belirlemek için gereklidir.

Anahtar Kavram

Ankilozan Spondilit Tedavi Algoritması ve Seronegatiflik
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 14Soru

3030 yaşında erkek hasta, son 11 yıldır artan bel ağrısı ve sabahları 4545 dakikadan uzun süren bel tutukluğu şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın özgeçmişinde tekrarlayan ağrılı göz kızarıklığı (üveit) atakları olduğu öğreniliyor. Fizik muayenesinde bilateral sakroiliak eklem hassasiyeti saptanırken, göğüs ekspansiyonu 22 cmcm (normal >5>5 cmcm) olarak ölçülüyor. Bu hastanın klinik tablosu ve olası tanı süreci ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Radyografik incelemede vertebralarda marjinal sindezmofitler ve 'kare vertebra' görünümü saptanabilir.

Cevap

Radyografik incelemede vertebralarda marjinal sindezmofitler ve 'kare vertebra' görünümünün saptanması doğrudur.
Spondiloartropati grubu hastalıklarda (özellikle Ankilozan Spondilit), vertebralarda inflamasyon sonrası gelişen erozyonlar 'kare vertebra' görünümüne ve dikey uzanan, ince 'marjinal sindezmofit'lerin oluşumuna neden olur. Bu bulgular hastalığın aksiyel iskelet üzerindeki karakteristik radyolojik yansımalarıdır.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik bulguları analiz et.
İnflamatuar bel ağrısı (sabah tutukluğu, sinsi başlangıç), üveit öyküsü ve göğüs ekspansiyonu kısıtlılığı spondiloartropati (özellikle Ankilozan Spondilit) lehinedir.
Bu bulgular grubun ortak klinik özelliklerini yansıtır.
2
Ayırıcı tanı için laboratuvar ve radyolojik bulguları değerlendir.
Seronegatiflik (RF/Anti-CCP negatifliği) ve vertebralardaki karakteristik radyolojik değişiklikler (kareleşme, marjinal sindezmofitler) tanıyı destekler.
Spondiloartropatileri diğer inflamatuar artritlerden (RA gibi) ayırmak için seroloji ve tutulum paterni kritiktir.
3
Ekstra-artiküler komplikasyonları (pulmoner) yorumla.
Göğüs kafesi kısıtlılığı restriktif tipte solunum bozukluğuna yol açar.
Kostovertebral eklem ankilozu akciğerlerin ekspansiyonunu engeller.

Anahtar Kavram

Spondiloartropatilerde aksiyel tutulum ve radyolojik özellikler

Daha Fazla Pratik

Ankilozan spondilitte görülen diğer ekstra-artiküler bulguları (apikal pulmoner fibrozis, aort yetmezliği, AA tipi amiloidoz) tekrar ediniz.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 15Soru

2929 yaşında erkek hasta, yaklaşık 66 aydır devam eden, istirahatle artan ve hareketle azalan bel ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Özgeçmişinde 22 yıl önce üveit atağı geçirdiği öğrenilen hastanın fizik muayenesinde modifiye Schober testi 33 cm olarak ölçülüyor. Çekilen konvansiyonel sakroiliak eklem grafileri normal (Evre 00) olarak değerlendiriliyor. Bu hastada tanıyı kesinleştirmek için bir sonraki aşamada yapılması en uygun tetkik aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Sakroiliak eklem manyetik rezonans görüntüleme (MRGMRG)

Cevap

Sakroiliak eklem manyetik rezonans görüntüleme (MRGMRG) yöntemi, direkt grafisi normal olan hastalarda aktif sakroiliiti göstermek için en uygun adımdır.
Doğru seçenek olan sakroiliak eklem MRGMRG, direkt grafilerde henüz yapısal hasar (erozyon, skleroz, ankiloz) gelişmemiş olan erken evre aksiyel spondiloartropati hastalarında, kemik iliği ödemini tespit ederek tanının kesinleşmesini sağlar.

Adım Adım Çözüm

1
Klinik değerlendirme
Hastada 3 aydan uzun süren, egzersizle düzelen, sabah tutukluğu eşlik eden inflamatuar bel ağrısı ve üveit öyküsü mevcuttur.
Bu bulgular aksiyel spondiloartropati (AxSpAAxSpA) şüphesini güçlü bir şekilde ortaya koyar.
2
Fizik muayene ve radyoloji korelasyonu
Schober testinde kısıtlılık (<4< 4 cm) olmasına rağmen direkt grafinin normal (Evre 00) olması 'non-radyografik' evreyi düşündürür.
Ankilozan spondilit tanısı için gerekli olan radyografik sakroiliit bulgularının oluşması yıllar sürebilir.
3
Tanısal doğrulama
Sakroiliak eklem MRGMRG'de aktif inflamasyonu temsil eden kemik iliği ödeminin gösterilmesi.
ASASASAS kriterlerine göre görüntüleme kolunda tanı için radyografi normal ise MRGMRG altın standarttır.

Anahtar Kavram

Non-radyografik Aksiyel Spondiloartrit Tanı Algoritması
Soru 16Soru

Psoriyatik artrit (PsA) klinik özellikleri, tanısı ve radyolojik bulguları ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Hastaların büyük çoğunluğunda eklem tutulumu, psoriasis deri lezyonları ortaya çıkmadan aylar veya yıllar önce başlar.

Cevap

Psoriyatik artritte eklem tutulumu genellikle deri lezyonlarından sonra başlar.
Psoriyatik artrit olgularının yaklaşık %70'inde deri lezyonları (sedef hastalığı) eklem tutulumundan aylar veya yıllar önce başlar. Olguların sadece %15'inde eklem tutulumu deri bulgularından önce görülür (arthritis sine psoriasis), geri kalan %15'te ise her iki bulgu eş zamanlı ortaya çıkar. Dolayısıyla, hastaların büyük çoğunluğunda eklem tutulumunun deriden önce başladığı ifadesi yanlıştır.

Adım Adım Çözüm

1
Deri ve eklem bulgularının zamansal ilişkisini değerlendir.
PsA olgularının %70'inde psoriasis deride başlar, %15'inde eş zamanlıdır, %15'inde ise artrit önce gelir.
Hastalığın tipik seyrini belirlemek için klinik epidemiyoloji bilgisi kullanılır.
2
Daktilit ve DİF eklem özelliklerini kontrol et.
Daktilit (tenosinovit + sinovit) ve DİF tutulumu PsA için ayırt edici özelliklerdir.
Romatoid artritten ayrımda bu bölgelerin tutulumu kritiktir.
3
Tanı kriterlerini (CASPAR) gözden geçir.
RF negatifliği, tırnak bulguları ve daktilit öyküsü kriterlerin parçasıdır.
Sınıflandırma kriterleri tanısal doğruluğu sağlar.

Anahtar Kavram

Psoriyatik Artrit Klinik Seyri ve Ayırıcı Tanısı
Tahmini Süre:1m 0s
Soru 17Soru

2929 yaşında erkek hasta, yaklaşık 11 yıldır devam eden, özellikle sabahları belirgin olan ve hareket etmekle azalan kronik bel ağrısı şikayetiyle polikliniğe başvuruyor. Yapılan fizik muayenede modifiye Schober testi 3 cm3\text{ cm} (<5 cm<5\text{ cm}) olarak ölçülüyor. Kardiyak oskültasyonda aort odağında 2/62/6 derecesinde diyastolik üfürüm saptanıyor. Bu klinik tabloya göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ankilozan spondilit

Cevap

Verilen klinik bulgular doğrultusunda en olası tanı Ankilozan Spondilit'tir.
Hastanın kronik inflamatuar karakterdeki bel ağrısı (sabah tutukluğu, hareketle düzelme), genç yaşta olması ve fizik muayenede saptanan Schober kısıtlılığı spondiloartropati grubunu, özellikle aksiyel tutulumun baskın olduğu Ankilozan Spondilit'i (AS) düşündürür. Aort yetmezliği, AS'nin klasik ekstra-artiküler (eklem dışı) bulgularından biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Ağrı karakterinin analizi
Hareketle azalan ve sabahları belirginleşen ağrı 'inflamatuar bel ağrısı' olarak tanımlanır.
Mekanik ve inflamatuar ağrıyı ayırt etmek tanının ilk basamağıdır.
2
Fizik muayene bulgularının değerlendirilmesi
Schober testindeki kısıtlılık (<5 cm<5\text{ cm} artış), aksiyel iskelet tutulumunu ve spinal mobilite kaybını gösterir.
Spondiloartropati grubunda objektif hareket kısıtlılığının gösterilmesi kritiktir.
3
Ekstra-artiküler bulguların entegrasyonu
Aort odağındaki diyastolik üfürüm 'Aort Yetmezliği'ni işaret eder.
Ankilozan spondilitte aortiti takiben aort yetmezliği ve iletim blokları görülebilir.
4
Sentez ve Tanı
İnflamatuar bel ağrısı + spinal kısıtlılık + kardiyak tutulum = Ankilozan Spondilit.
Klinik verilerin tamamı bu tanıyı desteklemektedir.

Anahtar Kavram

Ankilozan spondilit, inflamatuar bel ağrısı ve spinal mobilite kısıtlılığı ile karakterize bir hastalıktır; aort yetmezliği ve iletim kusurları en sık görülen kardiyak tutulumlarıdır.

Daha Fazla Pratik

Ankilozan spondilitte görülen diğer ekstra-artiküler bulguları (Uveit, IgA nefropatisi, üst lob fibrozisi) gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Soru 18Soru

3232 yaşında erkek hasta, yaklaşık 22 yıldır devam eden ve istirahatle artıp hareketle azalan bel ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Hastanın özgeçmişinde son 33 yıl içerisinde iki kez tekrarlayan tek taraflı ağrılı göz kızarıklığı ve görme bulanıklığı (anterior üveit) atağı öyküsü mevcuttur. Fizik muayenesinde Schober testi kısıtlı (<4< 4 cm) saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde HLAB27HLA-B27 pozitifliği ve C-reaktif protein (CRPCRP) yüksekliği saptanıyor. Çekilen sakroiliak grafisinde evre 33 bilateral sakroiliit izleniyor. İki farklı non-steroid anti-enflamatuar (NSAI˙NSAİ) ilacı maksimum dozda en az dörder hafta kullanmasına rağmen şikayetleri gerilemeyen bu hasta için en uygun bir sonraki tedavi adımı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Adalimumab

Cevap

Tekrarlayan anterior üveit eşlik eden ankilozan spondilit hastasında NSAİ direnci sonrası en uygun tedavi seçeneği monoklonal TNF antikoru olan Adalimumab'dır.
Doğru seçenek olan Adalimumab, bir monoklonal TNF-alfa antikorudur. Ankilozan spondilitin aksiyel semptomlarını kontrol altına alırken, aynı zamanda hastadaki tekrarlayan anterior üveit ataklarının sıklığını ve şiddetini azaltmada en etkili ajanlardan biridir.

Adım Adım Çözüm

1
Tanısal değerlendirme yapılması
Hastada enflamatuar bel ağrısı, Schober kısıtlılığı, HLA-B27 pozitifliği ve radyolojik sakroiliit mevcut.
Bu bulguların kombinasyonu hastaya kesin Ankilozan Spondilit (AS) tanısı koydurur.
2
Ekstraartiküler tutulumun belirlenmesi
Hastada tekrarlayan anterior üveit atakları öyküsü bulunuyor.
Tedavi seçimi yapılırken aksiyel tutulumun yanı sıra bu durumun da yönetilmesi gerekir.
3
Mevcut tedavi yanıtının sorgulanması
İki farklı NSAİ ilacın uygun süre ve dozda kullanılmasına rağmen yanıt alınamamış.
ASAS/EULAR kılavuzlarına göre NSAİ direnci gelişen aksiyel SpA hastalarında biyolojik tedaviye (TNF inhibitörleri veya IL-17 inhibitörleri) geçiş endikedir.
4
Spesifik biyolojik ajanın seçilmesi
Anterior üveit eşlik ettiği için monoklonal TNF antikorları (Adalimumab veya Infliximab) tercih edilir.
Etanercept ve Sekukinumab üveit profilaksisinde yetersiz kalırken, monoklonal TNF antikorları hem aksiyel hem de üveit tutulumunda yüksek etkinliğe sahiptir.

Anahtar Kavram

Ankilozan spondilit tedavisinde biyolojik ajan seçimi, eşlik eden ekstraartiküler tutulumlara (üveit, İBH, sedef) göre kişiselleştirilmelidir.

Daha Fazla Pratik

TNF inhibitörü kullanan bir hastada tedavi sırasında yeni gelişen sedef döküntülerini (paradoksal psoriyazis) ve yönetimini gözden geçirebilirsiniz.
Tahmini Süre:2m 0s
Soru 19Soru

2525 yaşında erkek hasta, 66 aydır devam eden, sabahları daha belirgin olan ve fiziksel aktivite ile azalan bel ağrısı şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenesinde lomber omurga hareketlerinde kısıtlılık saptanıyor. Bu hastada öncelikle düşünülmesi gereken spondiloartropati tanısını destekleyen en karakteristik eklem dışı (ekstra-artiküler) bulgu aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Akut anterior üveit

Cevap

Spondiloartropati tanısını destekleyen en karakteristik eklem dışı bulgu akut anterior üveittir.
Spondiloartropatiler (SpA), inflamatuar bel ağrısı, asimetrik periferik artrit, entezit ve daktilit gibi ortak özelliklere sahip bir hastalık grubudur. Bu grupta yer alan hastalıklarda (Ankilozan Spondilit, Psoriyatik Artrit vb.) en sık görülen ekstra-artiküler (eklem dışı) tutulum akut anterior üveittir. Genellikle tek taraflı, ağrılı ve tekrarlayan ataklar şeklinde görülür.

Adım Adım Çözüm

1
Hastanın klinik tablosunu analiz et.
Genç yaş (<45<45), 33 aydan uzun süren, hareketle azalan ve sabah tutukluğunun eşlik ettiği bel ağrısı 'inflamatuar bel ağrısı' olarak tanımlanır.
İnflamatuar bel ağrısı, spondiloartropatilerin (özellikle Ankilozan Spondilit) temel klinik özelliğidir.
2
Tanıyı destekleyen eklem dışı bulguları hatırla.
Akut anterior üveit, bu gruptaki hastalıkların en sık görülen ve en tipik sistemik bulgusudur.
Spondiloartropatiler seronegatif (RF ve Anti-CCP negatif) hastalıklardır ve karakteristik ekstra-artiküler tutulumlar gösterirler.

Anahtar Kavram

Spondiloartropatilerde inflamatuar bel ağrısı ve en sık görülen eklem dışı bulgu olan anterior üveit ilişkisi.
Tahmini Süre:45s
Soru 20Soru

2929 yaşında erkek hasta, yaklaşık 1,51,5 yıldır devam eden bel ağrısı ve sabahları belirgin olan, 11 saatten uzun süren tutukluk şikayetiyle başvuruyor. Bel ağrısının hareketle azaldığı, istirahatle ise arttığı öğreniliyor. Fizik muayenesinde lomber omurga hareketleri kısıtlı (SchoberSchober testi: 12,512,5 cm), göğüs ekspansiyonu ise 22 cm olarak ölçülüyor. Hastanın özgeçmişinde son bir yılda iki kez "akut anterior üveit" atağı geçirdiği bilgisi mevcuttur. Laboratuvar incelemelerinde romatoid faktör (RFRF) negatif, HLAB27HLA-B27 ise pozitif bulunmuştur.

Bu klinik tabloya göre en olası tanı aşağıdakilerden hangisidir?

Cevabı ve açıklamayı göster

Cevap: Ankilozan spondilit

Cevap

Hastanın klinik ve laboratuvar bulguları prototipik bir ankilozan spondilit tablosunu yansıtmaktadır.
Ankilozan spondilit tanısı için Modifiye New York kriterleri temel alınır. Hastada 3 aydan uzun süren inflamatuar bel ağrısı, Schober testi ile gösterilen lomber hareket kısıtlılığı ve göğüs ekspansiyonunda azalma mevcuttur. Ayrıca HLA-B27 pozitifliği ve üveit öyküsü tanıyı klinik olarak kesinleştirir.

Adım Adım Çözüm

1
Ağrı karakterini değerlendir
İnflamatuar bel ağrısı (sabah tutukluğu > 30 dk, hareketle düzelme, 45 yaş altı başlangıç)
Mekanik ve inflamatuar ağrı ayrımı spondiloartropatilerde ilk adımdır.
2
Ekstra-artiküler ve fizik muayene bulgularını incele
Schober testi kısıtlı (<15 cm), göğüs ekspansiyonu azalmış (<5 cm) ve üveit öyküsü mevcut
Aksiyel tutulumun şiddeti ve sistemik tutulum tanıyı destekler.
3
Laboratuvar belirteçlerini kontrol et
RF negatif (seronegatif), HLA-B27 pozitif
Spondiloartropatiler seronegatif artritler grubundadır ve HLA-B27 ile güçlü ilişkisi vardır.

Anahtar Kavram

Ankilozan spondilit; inflamatuar bel ağrısı, aksiyel kısıtlılık ve sakroiliit ile karakterize, HLA-B27 pozitifliği ve üveit gibi ekstra-artiküler bulguların eşlik edebildiği kronik inflamatuar bir hastalıktır.

İpuçları

1
Hastanın ağrısının hareketle düzelmesi ve sabahları belirgin olması inflamatuar bir süreci işaret eder.
2
Üveit, spondiloartropatilerde en sık görülen eklem dışı bulgudur.
3
Schober testinin patolojik olması ve göğüs ekspansiyonunun azalması aksiyel iskeletin tutulduğunu kanıtlar.

Daha Fazla Pratik

Spondiloartropatilerde sakroiliit evrelemesi ve radyolojik olmayan aksiyel spondiloartrit (nr-axSpA) kriterlerini gözden geçirin.
Tahmini Süre:1m 30s
Sayfa 1 / 3Sonraki
Spondiloartropatiler Alıştırma Soruları — TUS - Tıpta Uzmanlık Sınavı | Examkin