Nematodlar (Yuvarlak Solucanlar)

Yedi ($7$) yaşında bir çocuk; kronik karın ağrısı, mukuslu-kanlı ishal ve rektal prolapsus şikayetleriyle getirilmiştir. Yapılan dışkı incelemesinde; her iki ucunda belirgin hiyalin tıkaçları bulunan, kahverengi renkli ve limon şeklinde karakteristik yumurtalar saptanmıştır.

Bu klinik tabloya neden olan en olası nematod aşağıdakilerden hangisidir?

Öksürük, hafif ateş ve hırıltılı solunum (Loeffler sendromu) şikayetleriyle başvuran bir hastanın dışkı incelemesinde; kalın, pürtüklü (mammillated) albuminöz bir dış tabakaya sahip, oval, sarı-kahverengi yumurtalar saptanmıştır. Bu klinik tabloya neden olan parazit aşağıdakilerden hangisidir?

$7$ yaşında bir erkek çocuk, yaklaşık $3$ aydır devam eden kanlı-mukuslu diyare, karın ağrısı ve tenesmus şikayetleri ile polikliniğe getirilmiştir. Fizik muayenede malnütrisyon bulguları ve rektal prolapsus saptanmıştır. Dışkı incelemesinde her iki ucunda belirgin kutup tıkaçları bulunan, yaklaşık $50$ $\mu m$ boyutunda, limon (mekik) şeklinde tipik parazit yumurtaları izlenmiştir.

Bu klinik tabloya ve laboratuvar bulgularına neden olan en olası parazit aşağıdakilerden hangisidir?

Altmış beş ($65$) yaşında, kronik obstrüktif akciğer hastalığı tanısıyla yüksek doz kortikosteroid tedavisi görmekte olan erkek hastada; tedavinin ikinci haftasında karın ağrısı, öksürük, hemoptizi ve gövdede hızla yer değiştiren serpijinöz eritematöz döküntüler gelişmiştir. Akciğer grafisinde yama tarzında infiltrasyonlar izlenen ve kan kültüründe *Escherichia coli* üremesi saptanan bu hastada, tanıyı kesinleştirmek amacıyla yapılan dışkı incelemesinde hareketli rhabditiform larvalar görülmüştür. Bu klinik tabloya yol açan ve insanda internal otoinfeksiyon yapma yeteneği bulunan parazit aşağıdakilerden hangisidir?

$4$ yaşında bir erkek çocuk; pika (toprak yeme) öyküsü, son iki haftadır devam eden düşük dereceli ateş, halsizlik ve sağ üst kadran ağrısı şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde belirgin hepatomegali saptanmıştır. Laboratuvar incelemesinde lökositoz ($42.000/mm^3$), %$72$ periferik eozinofili ve hipergamaglobulinemi ($IgG$ ve $IgE$ yüksekliği) tespit edilmiştir. Serumda yapılan ileri incelemede anti-A ve anti-B izohemaglütinin titrelerinin çok yüksek ($1/1024$ üzeri) olduğu belirlenmiştir. Bu hastadaki klinik tablodan sorumlu olan etken ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Tropikal bölgelerde yaygın görülen filaryal enfeksiyonların tanısında kural olarak periferik kan yaymasında mikrofilerlerin gösterilmesi esastır. Ancak bazı türlerde mikrofilerler kanda bulunmaz ve tanı için deri biyopsisi ($skin$ $snip$) örneği gereklidir. Bu yöntemle tanısı konulan ve 'nehir körlüğü' ($river$ $blindness$) tablosuna yol açan nematod aşağıdakilerden hangisidir?

Gaita mikroskopisinde her iki ucunda şeffaf tıkaçları bulunan, karakteristik olarak 'limon' veya 'fıçı' şeklinde yumurtaları saptanan nematod aşağıdakilerden hangisidir?

Tropikal bölgelerde uzun süre yaşamış olan $42$ yaşında bir erkek hastada; skrotumda belirgin ödem (hidrosel), kasık lenf nodlarında büyüme ve bacaklarda gode bırakmayan şişlik saptanmıştır. Bu hastada lenfatik filaryoz düşünülerek yapılan tetkik ve bulgularla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Tropikal ve subtropikal bölgelerde endemik olarak görülen, $\textit{Culex}$, $\textit{Anopheles}$ veya $\textit{Aedes}$ cinsi sivrisineklerin ısırmasıyla insana bulaşan ve lenf kanallarında yerleşerek lenfödem ve "fil hastalığı" (elefantiyazis) tablosuna yol açan nematod aşağıdakilerden hangisidir?

Tropikal bölgede uzun süre ikamet eden $40$ yaşındaki bir hasta; tekrarlayan ateş, kasık bölgesinde lenfadenopati ve bacaklarda belirginleşen gode bırakmayan ödem (filariyazis) tablosu ile başvuruyor. Bu hastada etkenin gösterilmesi amacıyla yapılacak laboratuvar incelemesiyle ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Yaban domuzu eti tüketiminden yaklaşık iki hafta sonra ateş, şiddetli kas ağrısı, bilateral periorbital ödem ve konjonktival hemoraji şikayetleriyle başvuran $45$ yaşındaki bir erkek hastanın laboratuvar incelemesinde eozinofili oranı $\%35$ ve serum kreatin fosfokinaz (CPK) düzeyi $1.500 \ U/L$ olarak saptanmıştır. Bu klinik tabloya neden olan parazit ve tanısı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Filipinler'de iki yıl süreyle sağlık görevlisi olarak çalışan $29$ yaşındaki kadın hasta, yaklaşık üç aydır devam eden, günde $10$ kezden fazla tekrarlayan sulu diyare ve kısa sürede $15$ kg kilo kaybı şikayetleriyle Türkiye'ye dönüşünde hastaneye başvuruyor. Fizik muayenesinde belirgin pretibial ödem saptanan hastanın laboratuvar analizlerinde potasyum değeri $2.1$ mEq/L, albümin değeri ise $1.9$ g/dL olarak ölçülüyor. Dışkı mikroskopisinde her iki ucunda silik ve basık tıkaçları olan, kalın kabuklu yumurtalar ile hareketli larvalar gözleniyor. Bu hastadaki klinik tablonun tedavisiz vakalarda ağırlaşarak ölümcül seyretmesine yol açan temel parazitolojik süreç aşağıdakilerden hangisidir?

$5$ yaşında bir çocuk hasta; subfebril ateş, öksürük ve karın ağrısı şikayetleriyle getirilmiştir. Fizik muayenesinde karaciğerin kosta yayını $3$ cm geçtiği (hepatomegali) ve akciğer bazallerinde yer yer raller olduğu saptanmıştır. Laboratuvar incelemelerinde lökositoz ($24.000/mm^3$), belirgin eozinofili ($\%55$) ve poliklonal hipergamaglobulinemi izlenmiştir. Ayrıca yapılan serolojik testlerde hastanın kan grubundan bağımsız olarak anti-A ve anti-B izohemaglütinin titrelerinin normale göre anlamlı derecede yüksek olduğu görülmüştür. Öyküsünden çocuğun köpeklerin de girdiği bir parkta toprakla oynadığı ve pika (toprak yeme) alışkanlığı olduğu öğrenilmiştir.

Bu hasta için kesin tanı koymaya yönelik en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

$32$ yaşında, tarım işçisi olan bir erkek hasta; son $3$ aydır artan halsizlik, nefes darlığı ve çarpıntı şikayetleriyle polikliniğe başvuruyor. Fizik muayenesinde belirgin konjonktival solukluk ve dilde düzleşme (atrofik glossit) saptanıyor. Laboratuvar bulgularında hemoglobin $8,2$ g/dL, MCV $70$ fL, serum demiri düşük ve eozinofil oranı $\%12$ olarak bulunuyor. Gaita mikroskobisinde $4-8$ blastomerli, ince kabuklu, oval yumurtalar izleniyor. Bu klinik tabloya neden olan parazit ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Tropikal bir bölge seyahati sonrası sağ ayak bileğinde şiddetli kaşıntılı, eritemli ve kıvrımlı (serpijinöz) karakterde, her gün yaklaşık $1-2$ cm ilerleyen bir deri lezyonu saptanan $26$ yaşındaki kadın hastada "Larva Migrans Kutanea" (LMC) tanısı konuluyor. Bu klinik tablo ve etkeni ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Batı Afrika seyahati sonrası polikliniğe başvuran $42$ yaşındaki erkek hastanın fizik muayenesinde; ekstremitelerde şiddetli kaşıntı, hiperpigmente makülopapüler döküntüler ve kemik çıkıntıları üzerinde ağrısız subkutan nodüller saptanıyor. Oftalmolojik muayenede korneada 'noktasal keratit' (punctate keratitis) ve ön kamarada hareketli mikrofilerlerin izlendiği bu hastada, en olası etken aşağıdakilerden hangisidir?

Doğu Karadeniz bölgesinde çay tarımıyla uğraşan $30$ yaşındaki erkek hasta; halsizlik, çabuk yorulma ve çarpıntı şikayetleriyle başvuruyor. Hastanın öyküsünden yaklaşık $4$ ay önce ayak bileklerinde kaşıntılı papüler döküntüler olduğu ve bunu izleyen haftalarda kuru öksürük ile hışıltılı solunum atakları geçirdiği öğreniliyor. Laboratuvar incelemesinde hemoglobin değeri $7.5$ g/dL, ortalama eritrosit hacmi (MCV) $72$ fL ve periferik yaymada belirgin eozinofili saptanıyor. Bu hastada en olası etken olan parazit ve özellikleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

Kırsal bölgede yaşayan $8$ yaşında bir çocuk; son bir haftadır devam eden ateş, kuru öksürük ve hırıltılı solunum şikayetleriyle polikliniğe getirilmiştir. Akciğer grafisinde yer değiştiren (uçucu) infiltratlar saptanmış ve kan sayımında belirgin eozinofili görülmüştür. Bu klinik tablonun, parazit larvalarının akciğerden göçü sırasında gelişen 'Loeffler sendromu' olduğu düşünülmektedir.

Buna göre, bu tabloya yol açan en olası parazit ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

5 yaşında bir çocuk; ateş, öksürük ve sağ üst kadran ağrısı şikayetleriyle polikliniğe getiriliyor. Öyküsünden çocuğun evdeki köpek yavrularıyla sık vakit geçirdiği ve toprak yeme (pika) alışkanlığı olduğu öğreniliyor. Fizik muayenede belirgin hepatomegali saptanırken; laboratuvar incelemesinde lökositoz ($28.000/mm^3$), $\%55$ oranında eozinofili, hipergamaglobulinemi ve yüksek anti-A/anti-B izohemaglutinin titreleri saptanıyor.

Visseral larva migrans (VLM) tablosu düşünülen bu hastada, etken nematod ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

$34$ yaşında erkek hasta, bir restoranda suşi ve saşimi tükettikten yaklaşık $6$ saat sonra başlayan ani başlangıçlı, şiddetli epigastrik ağrı ve bulantı şikayetiyle başvuruyor. Fizik muayenede epigastrik bölgede hassasiyet saptanıyor. Acil yapılan üst gastrointestinal sistem endoskopisinde mide gövdesinde mukozaya penetre olmuş, yaklaşık $20$ mm uzunluğunda, hareketli ve silindirik bir larva görülerek forseps yardımıyla çıkarılıyor. Bu klinik tabloya yol açan etken ve yaşam döngüsü ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?