Acil ve Yoğun Bakım

$5$ yaşında bir çocuk, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getirilmiştir. Çoklu travma yönetimi protokollerine göre, bu hastanın birincil bakısında (primary survey) yapılması gereken ilk ve en öncelikli müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

$9$ yaşında bir kız çocuk; yüksek ateş, halsizlik ve konfüzyon şikayetleri ile acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde; kalp hızı $165$/dakika, solunum sayısı $38$/dakika, kan basıncı $72/36$ $mmHg$, vücut sıcaklığı $39,2$ $^{\circ}C$ ve kapiller geri dolum zamanı $5$ saniye olarak saptanıyor. Ekstremiteleri soğuk, periferik nabızları zayıf olan hastaya, maske ile oksijen desteği başlanıyor ve toplamda $60$ $ml/kg$ izotonik sodyum klorür infüzyonu uygulanıyor. Sıvı resüsitasyonu sonrası kan basıncı $75/38$ $mmHg$ ve kapiller geri dolum zamanı $4$ saniye olarak devam eden hastada, bundan sonraki aşamada başlanması en uygun vazoaktif ajan hangisidir?

$9$ yaşında bir çocuk, tatlı su gölünde boğulma tehlikesi geçirdikten sonra sudan çıkarılıyor. Yapılan ilk değerlendirmede hastanın bilincinin kapalı olduğu, spontan solunumunun olmadığı ve nabzının alınamadığı saptanıyor. Pediatrik ileri yaşam desteği (PALS) kılavuzlarına göre, bu hastanın canlandırmasında ilk yapılması gereken müdahale hangisidir?

$16$ yaşında bir kız hasta, yaklaşık $12$ saat önce öfkeyle çok sayıda parasetamol tableti aldığını ifade ederek acil servise başvuruyor. Hastanın şu anki fizik muayenesinde hafif mide bulantısı dışında belirgin bir patolojik bulgu saptanmıyor. Laboratuvar incelemesinde serum parasetamol düzeyi Rumack-Matthew nomogramına göre tedavi eşiğinin üzerinde bulunuyor. Bu hastanın tedavisinde başlanacak olan $N$-asetilsistein ($NAC$) tedavisi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$5$ yaşında bir erkek çocuk, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Olay yerinde kısa süreli bilinç kaybı öyküsü olan ve başlangıçta pediatrik Glasgow Koma Skalası (pGKS) puanı $14$ olan hasta, acil serviste izlenirken bilinci kapanıyor. Tekrar değerlendirmede pGKS puanı $8$ ($Göz: 2, Sözel: 2, Motor: 4$) olarak hesaplanıyor. Vital bulgularında kan basıncı $140/95$ mmHg, nabız hızı $50$/dakika saptanıyor ve solunum paterni düzensizleşiyor. Fizik muayenesinde sağ pupilin dilate olduğu ve ışık reaksiyonunun alınamadığı görülüyor. Bu hastanın yönetiminde aşağıdakilerden hangisinin yapılması kesinlikle kontrendikedir?

Ev içerisinde çıkan bir yangından kurtarılarak acil servise getirilen $3$ yaşında ve $15 \text{ kg}$ ağırlığındaki bir çocuğun fizik muayenesinde; burun kıllarında ütülenme, ağız çevresinde is ve stridor saptanıyor. Vücut yüzeyinde; kafa ve boyun bölgesinin tamamında ve sağ kolunda ağrılı büller ($2$. derece yanık), gövde ön yüzünde ise ağrısız ve derimsi görünümde ($3$. derece yanık) alanlar mevcuttur. Bu hastada Parkland formülü ve pediatrik idame sıvı gereksinimi (Holliday-Segar) birlikte değerlendirildiğinde, ilk $8$ saatte verilmesi gereken toplam Ringer Laktat miktarı yaklaşık kaç $\text{mL}$'dir?

$17$ yaşında bir kız hasta, özkıyım amacıyla çok sayıda parasetamol tableti aldığını belirterek acil servise başvuruyor. İlaç alımından yaklaşık $30$ saat sonra getirilen hastanın fizik muayenesinde sağ üst kadranda hassasiyet ve skleralarda hafif ikter saptanıyor. Laboratuvar incelemesinde $AST$: $3200$ $U/L$, $ALT$: $2800$ $U/L$, total bilirubin: $3,5$ $mg/dL$ ve $PTZ$ değerinde belirgin uzama saptanıyor. Bu hastanın klinik tablosu ve yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$6$ yaşında, $20 \, kg$ ağırlığında bir kız çocuk; $2$ gündür devam eden yüksek ateş, bacaklarda hızla yayılan mor lekeler (peteşi/purpura) ve genel durum bozukluğu ile acil servise getiriliyor. Meningokoksemi ön tanısıyla yatırılan hastaya ilk bir saatte toplam $60 \, ml/kg$ izotonik kristaloid yüklemesi yapılıyor. Sıvı resüsitasyonu sonrası epinefrin infüzyonu $0.2 \, \mu g/kg/dk$ dozunda başlanıyor. Tedavi altında izlenen hastanın güncel klinik ve laboratuvar bulguları aşağıdaki tabloda verilmiştir:

Bu klinik tabloya göre, hastanın doku perfüzyonunu düzeltmek amacıyla yapılması gereken en uygun müdahale aşağıdakilerden hangisidir?

5 yaşında bir erkek çocuk, araç dışı trafik kazası sonrası acil servise getiriliyor. Birincil bakısında; havayolu açık, solunum hızı $45/\text{dak}$ ve oldukça yüzeyel, trakeanın sağa deviye olduğu gözleniyor. Sol hemitoraksta solunum sesleri duyulmuyor ve bu bölgede perküsyonla hiperrezonans alınıyor. Kalp hızı $160/\text{dak}$, kan basıncı $65/40\text{ mmHg}$ ve kapiller dolum zamanı $4\text{ saniye}$ olan hastada bir sonraki aşamada yapılması gereken en uygun girişim hangisidir?

$12$ yaşında bir çocuk, bir tatlı su gölünde boğulma tehlikesi geçirdikten sonra çevredekiler tarafından sudan çıkarılıyor. Olay yerinde yapılan başarılı temel yaşam desteği sonrası acil servise getirilen hastanın fizik muayenesinde; takipneik olduğu, $SpO_2$ değerinin oda havasında $$ saptandığı ve akciğer oskültasyonunda yaygın bilateral rallerinin olduğu görülüyor. Bu hastanın patofizyolojisi ve yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$11$ yaşında bir kız çocuğu, evlerinin balkonundan (yaklaşık $3.5$ metre yükseklik) beton zemine düşme öyküsüyle acil servise getiriliyor. Nörolojik muayenesinde; gözlerini yalnızca ağrılı uyaran uygulandığında açabildiği (göz: $2$ puan), anlamsız inleme sesleri çıkardığı (sözel: $2$ puan) ve ağrılı uyarana her iki kolda anormal fleksiyon (dekortike) postürü ile yanıt verdiği (motor: $3$ puan) saptanarak Pediatrik Glaskow Koma Skalası (pGKS) toplam $7$ olarak değerlendiriliyor. Vital bulgularında kalp tepe atımı $54$/dakika (yaşına göre belirgin bradikardik), kan basıncı $145/95$ mmHg (hipertansif) ve solunumu apneik periyotlar içeren düzensiz bir yapıda izleniyor. Göz muayenesinde sağ pupilde midriyazis ve ışık refleksinde kayıp saptanıyor.

PECARN (Pediatric Emergency Care Applied Research Network) kurallarına göre yüksek risk grubunda yer alan ve Cushing triadı bulguları sergileyen bu hastanın acil yönetiminde, intrakraniyal basınç dengesini bozarak beyin fıtıklaşması riskini artıracağı için aşağıdaki işlemlerden hangisinin yapılması kesinlikle kontrendikedir?

$3$ yaşındaki ($14 \text{ kg}$) bir çocuk, kapalı bir alanda çıkan yangın sonrası acil servise getiriliyor. Hastanın yapılan ilk değerlendirmesinde stridor, ses kısıklığı ve burun kıllarında yanma saptanıyor. Yanık alanlarının muayenesinde; baş ve boyunda sadece eritem (1. derece), gövde ön yüzünde ise ağrılı büller (2. derece) izleniyor.

Bu hastada Parkland formülüne göre ilk $24$ saatte verilmesi gereken toplam izotonik kristaloid miktarı kaç $\text{ml}$'dir?

6 yaşında bir erkek çocuk, kış mevsiminde su sıcaklığının $4^\circ\text{C}$ olduğu bir gölde yaklaşık $12$ dakika su altında kaldıktan sonra bilinci kapalı halde sudan çıkarılıyor. Olay yerinde yapılan ilk değerlendirmede solunumun olmadığı ve santral nabızların alınamadığı saptanıyor. Bu hastanın hastane öncesi ve acil servis yönetimi ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

$4$ yaşında bir erkek çocuk, annesine ait amitriptilin tabletlerinden belirsiz sayıda yuttuğu şüphesiyle acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde; hastanın letarjik olduğu, cildinin kuru ve sıcak, pupillerinin dilate olduğu ve ışık refleksinin zayıf olduğu gözleniyor. Kalp hızı $155$/dakika, kan basıncı $80/45$ mmHg olarak ölçülüyor. Çekilen elektrokardiyografide (EKG) sinüzal taşikardi ve QRS süresinin $115$ ms olduğu saptanıyor.

Bu hasta için en uygun tedavi yaklaşımı aşağıdakilerden hangisidir?

$16$ yaşında bir kız hasta, yaklaşık $3$ saat önce intihar amacıyla $500$ mg'lık parasetamol tabletlerinden $30$ adet ($15$ gram) içtiğini ifade ederek acil servise başvuruyor. Hastanın şu an için hafif bulantı dışında bir şikayeti bulunmamaktadır. Yapılan ilk fizik muayenesinde ve rutin laboratuvar tetkiklerinde (tam kan sayımı, karaciğer enzimleri ve böbrek fonksiyon testleri) bir özellik saptanmamıştır. Bu hastanın acil servis yönetimi için bir sonraki en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?

2 yaşında bir kız çocuk, bahçedeki şişme havuzda yaklaşık $5$ dakikadır su altında kalmış olarak bulunuyor. Olay yerindeki sağlık ekipleri tarafından yapılan ilk değerlendirmede çocuk siyanotik, spontan solunumu yok ve nabzı $40/\text{dakika}$ olarak saptanıyor. İki kurtarıcının (paramedik) müdahale ettiği bu durumda, Pediatrik İleri Yaşam Desteği (PALS) kılavuzlarına göre yapılması gereken en uygun yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?

$4$ yaşında bir erkek çocuk, meningokoksik sepsis ön tanısıyla acil servise getiriliyor. Hastaya toplamda $60 \, ml/kg$ izotonik kristaloid yüklemesi yapılmış, entübe edilmiş ve $0.2 \, \mu g/kg/dk$ dozunda epinefrin infüzyonu başlanmıştır. Yapılan kontrol muayenesinde; kan basıncı $92/58 \, mmHg$, kalp hızı $145/dk$, periferik nabızlar zayıf, kapiller geri dolum zamanı $4$ saniye ve santral venöz oksijen satürasyonu ($ScvO_2$) $\%60$ olarak saptanıyor. Laboratuvar tetkiklerinde hemoglobin değeri $7.8 \, g/dL$ ölçüldüğüne göre, doku perfüzyonunu ve oksijen sunumunu iyileştirmek için bu aşamada yapılması gereken en uygun yaklaşım hangisidir?

$6$ yaşında ve $20 \text{ kg}$ ağırlığındaki bir çocuk, evde çıkan yangın sonrası acil servise getiriliyor. Fizik muayenesinde burun kıllarında yanma, ağız çevresinde isli balgam ve stridor saptanıyor. Vücudunda; baş ve boynun tamamı ($\%14$) ile sağ kolun tamamında ($\%9$) bül içeren, ağrılı yanık alanları mevcut. Olaydan $2$ saat sonra hastaneye ulaşan bu hastada en uygun yaklaşım ve Parkland formülüne göre (idame sıvısı dahil) olay anından itibaren ilk $8$ saat içinde verilmesi gereken toplam sıvı miktarı (Ringer Laktat) aşağıdakilerden hangisidir?

$8$ yaşında ve $25\text{ kg}$ ağırlığında bir çocuk, bisiklet kazası sonrası nabızsız elektriksel aktivite (NEA) ritmi ile acil servise getiriliyor. Damar yolu ($IV/IO$) henüz açılamayan hastaya hızla endotrakeal entübasyon uygulanıyor. Bu aşamada yapılan canlandırma basamakları ile ilgili $2020$ AHA (Amerikan Kalp Cemiyeti) pediatrik ileri yaşam desteği kılavuzuna göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Sokakta bilinci kapalı ve normal solunumu olmayan $4$ yaşında bir çocuk bulan tek bir sağlık personeli, çevreye yardım çağırdıktan sonra temel yaşam desteğine başlamıştır. Bu durumda uygulanması gereken göğüs kompresyonu/ventilasyon oranı aşağıdakilerden hangisidir?